Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2006-2-40 (İlk İnceleme)
Karar Sayısı : 06-27/331-81
Karar Tarihi : 14.4.2006
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Mustafa PARLAK,
Üyeler : Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
M. Sıraç ASLAN Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN.
B- RAPORTÖRLER : Ali DEMİRÖZ, Hakan Suat ÖLMEZ,
Şerife Demet KAYA
C- ŞİKAYET EDEN : Tellcom İletişim Hizmetleri A.Ş.
İstiklal Caddesi No:285 K:3
Beyoğlu 34433 İstanbul 20
D- HAKKINDA İLK
İNCELEME YAPILAN : Türk Telekomünikasyon A.Ş.
Turgut Özal Bulvarı, 06103 Aydınlıkevler/Ankara
E- DOSYA KONUSU : Türk Telekomünikasyon A.Ş.’nin Tellcom İletişim
Hizmetleri A.Ş. ile B tipi Uzak Mesafe Telefon Hizmetine ilişkin arabağlantı
sözleşmesi imzalanması sürecini geciktirerek söz konusu şirketin piyasaya
girişini zorlaştırdığı ve dolayısıyla piyasadaki hakim durumunu kötüye
kullandığı iddiası. 30
F- İDDİALARIN ÖZETİ : Tellcom İletişim Hizmetleri A.Ş. (Tellcom) tarafından
yapılan şikayet başvurusunda özetle;
Tellcom’un 19.11.2004 tarihinde, Telekomünikasyon Kurumu tarafından A
tipi Uzak Mesafe Telefon Hizmetleri (UMTH) sunmak üzere 2. Tip
Telekomünikasyon Ruhsatı ile yetkilendirildiği,
Telekomünikasyon Hizmet ve Altyapılarına İlişkin Yetkilendirme
Yönetmeliği uyarınca Tellcom’un ek bir yetkilendirme ücreti ödemeksizin B
ve C tipi UMTH işletmecilerine tanınan haklardan yararlanabileceği,
Tellcom’un sözü edilen hizmeti sunabilmesinin sadece sabit şebeke 40
işletmecileriyle dolayısıyla Türk Telekomünikasyon A.Ş. (Türk Telekom) ile
anlaşması ve arabağlantı sözleşmesi imzalaması ile mümkün olacağı
belirtilerek,
Türk Telekom’un, Telekomünikasyon Kurulu’nun konu ile ilgili
18.8.2005 tarihli Kararı’nda belirtilen süre geçmesine rağmen B tipi
UMTH işletmecilerine hizmet sunmaya başlamadığı ve
06-27/331-81
2
Tellcom’un Türk Telekom’la C Tipi UMTH sunulmasına ilişkin
arabağlantı sözleşmesi imzalamış olmasına rağmen, Türk Telekom’un
B Tipi UMTH sunulmasına imkan veren arabağlantı sözleşmesinin
imzalanma sürecini geciktirerek, Tellcom’un sahip olduğu lisanstan 50
doğan haklarını kullanamamasına ve dolayısıyla zarara uğramasına
neden olduğu ve piyasaya girişini engellemeye çalıştığı
ifade edilerek; Türk Telekom’un yukarıda sayılan nedenlerle 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 6. maddesini ihlal ederek piyasadaki
hakim durumunu kötüye kullandığı gerekçesiyle konunun incelenmesi ve gerekli
tedbirlerin alınması talep edilmiştir.
G- DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 23.2.2006 tarih, 1117 sayı ile
giren başvuru üzerine şikayet konusuna ilişkin olarak 27.2.2006 tarih ve 583 sayı
ile Telekomünikasyon Kurumu’ndan görüş istenmiş, görüş yazısı 30.3.2006 tarih 60
1926 sayı ile Kurumumuza ulaşmıştır. Bunun üzerine yapılan inceleme
sonucunda düzenlenen 7.4.2006 tarih, 2006-2-40-/İİ-06-AD sayılı İlk İnceleme
Raporu, 10.4.2006 tarih ve REK.0.06.00.00-110/58 sayılı Başkanlık önergesi ile
06-27 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, Tellcom tarafından yapılan ve
Türk Telekom’un B tipi Uzak Mesafe Telefon Hizmetine ilişkin arabağlantı
sözleşmesi imzalanması sürecini geciktirerek piyasaya girişi zorlaştırmak
suretiyle piyasadaki hakim durumunu kötüye kullandığına yönelik şikayet
hakkında, bu aşamada, 4054 sayılı Kanun’un 40. maddesi uyarınca önaraştırma 70
yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı kanaat ve
sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.
I- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. Telekomünikasyon Kurumu’nun Görüşleri Çerçevesinde Yapılan
Değerlendirme
Telekomünikasyon Kurumu’ndan gelen görüş yazısında özetle;
Tellcom’un A Tipi UMTH lisansı ile yetkilendirildiği ve Telekomünikasyon
Hizmet ve Altyapılarına İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği uyarınca aynı
zamanda ek bir yetkilendirme ücreti ödemeksizin B ve C Tipi UMTH 80
işletmecilerine tanınan haklardan yararlanabileceği,
4.5.2004 tarih ve 2004/235 sayılı Telekomünikasyon Kurulu Kararı
çerçevesinde Türk Telekom’un; A, B ve C tipi UMTH işletmecilerinin
hizmet verebilmesi için gerekli hazırlıkları UMTH için ilk 2.Tip
telekomünikasyon ruhsatının verildiği tarihten itibaren sırasıyla 2 ay, 6 ay
ve 12 ay içerisinde tamamlaması konusunun karara bağlandığı, ancak
A, B ve C Tipi UMTH konusunda yaşanan çeşitli sorunlar sebebiyle
yapılan değerlendirmeler sonucu, Telekomünikasyon Kurulu’nun
18.8.2005 tarih ve 2005/563 sayı ile aldığı Karar ile, ilgili yönetmelikler ve
06-27/331-81
3
Kurul kararlarının ilgili maddeleri uyarınca, Türk Telekom’a B Tipi UMTH 90
işletmecilerinin illerarası ve uluslararası çağrılar konusunda hizmet
sunabilmelerine yönelik gerekli hazırlıkları yapması için yeniden belirli ek
süreler tanındığı ve söz konusu Karar’a uyulmaması halinde Türk
Telekom’un cezalandırılacağının bildirilmesinin öngörüldüğü,
İlgili Kurul kararlarının hükümlerini yerine getirip getirmediği konusunda
Türk Telekom’la yazışmalar yapıldığı, Türk Telekom tarafından B Tipi
UMTH için arabağlantı yapılmasına yönelik gerekli hazırlıkların
tamamlanmasıyla birlikte Karar’da belirtilen süre içerisinde uygulamaya
başlandığının ve UMTH işletmecileriyle arabağlantı sözleşmesi
imzalanmasına yönelik müzakerelerin devam ettiğinin beyan edildiği, söz 100
konusu müzakerelere ilişkin toplantı tutanaklarının da Telekomünikasyon
Kurumu’na iletildiği
belirtilmiş, ayrıca
Tellcom’un Türk Telekom’un anılan Kurul kararlarına uygun
davranmadığına yönelik şikayeti kendilerine de ilettiği, ancak Türk
Telekom’un yukarıda belirtilen beyanları doğrultusunda bu konuda idari bir
işlem yapılmasına gerek görülmediği,
Bunun yanı sıra, taraflar arasında arabağlantı sözleşmesinin
imzalanmasının ancak şirketlerin uzlaşması ile mümkün olabilmesi
nedeniyle, uzlaşmazlık halinde uzlaştırma prosedürü için kendilerine 110
başvurabileceklerini Tellcom’a bildirdiği,
Tellcom’un da 13.2.2006 tarihinde konu ile ilgili uzlaştırma prosedürünün
başlatılması ve geçici ücret belirlenmesi için kendilerine talepte bulunduğu;
söz konusu talebe ilişkin 406 sayılı Kanun ile Erişim ve Arabağlantı
Yönetmeliği çerçevesinde yapılan değerlendirmeler sonucunda uzlaştırma
prosedürünün işletilmesi amacıyla tarafların 17.3.2006 tarihinde toplantıya
çağırıldığı ve dolayısıyla taraflar arası uzlaşmazlık konusunun kendi
düzenlemeleri çerçevesinde ele alındığı ve gerekli işlemlerin yapıldığı
ifade edilmiştir.
Telekomünikasyon Kurumu’ndan gelen görüş incelendiğinde, Tellcom’un Türk 120
Telekom’un B Tipi UMTH sunulmasına imkan veren arabağlantı sözleşmesinin
imzalanma sürecini geciktirerek kendilerini piyasa dışına itmeye çalıştığına
yönelik iddiayı içeren şikayetine ilişkin olarak aynı içerikteki bir şikayeti
Telekomünikasyon Kurumu’na da yaptığı, buna karşılık Telekomünikasyon
Kurumu’nun Türk Telekom’un şebekesinde B tipi UMTH hizmeti vermek için
gerekli hazırlıkları yapma konusundaki Telekomünikasyon Kurulu kararına
uyduğunu tespit ettiği ve işletmeciler arasında uzlaşmazlık halinde uzlaşma
süreci için başvurulabileceğini Tellcom’a bildirdiği görülmektedir. Bu çerçevede,
Tellcom’un uzlaştırma prosedürü için Telekomünikasyon Kurumu’na başvuru
yaptığı ve bu sürecin halihazırda devam ettiği anlaşılmıştır. 130
06-27/331-81
4
I.2. 05-87/1199-348 sayılı Rekabet Kurulu Kararı Çerçevesinde Yapılan
Değerlendirme
6.10.2005 tarihinde 7019 sayı ile Kurumumuza bazı UMTH işletmecileri
tarafından yapılan benzer nitelikte bir şikayet intikal etmiştir. Söz konusu
şikayetle ilgili olarak inceleme başlatılmış, ilk inceleme sonucunda hazırlanan
rapor neticesinde alınan 22.12.2005 tarihli 05-87/1199-348 sayılı Kurul Kararı ile
şikayet konusuna yönelik olarak bir önaraştırma ya da soruşturma açılmasına
gerek bulunmadığına karar verilmiştir. Söz konusu şikayette; çağrı sonlandırma
konusunda Türk Telekom’un arabağlantı sürecini keyfi bir şekilde uzattığı, çağrı 140
başlatma konusunda ise No:7 olmayan santrallerden çağrı başlatılmasını
engellediği ve bazı Türk Telekom abone gruplarını UMTH gruplarına kapattığı
gibi mevcut dosya konusu iddialardan daha geniş iddialara yer verilmiştir.
Rekabet Kurulu’nun söz konusu Karar çerçevesinde incelediği ve karara
bağladığı iddialar arasında, Tellcom’un şikayetinde yer verdiği Türk Telekom’un
arabağlantı sürecini geciktirdiğine yönelik iddia da yer almıştır. İlgili Kurul
Kararında ise,
Türk Telekom’un UMTH isletmecilerinin hizmet sunabilmeleri için gerekli
teknik hazırlıkları yapmadığına ve bu hazırlıkların tamamlanması için
Telekomünikasyon Kurulu’nun verdiği sürelere riayet etmediğine yönelik 150
iddiaların, telekomünikasyon mevzuatı hükümleri çerçevesinde
Telekomünikasyon Kurumu tarafından değerlendirildiği ve konuya ilişkin
4.5.2004 ve 18.8.2005 tarihinde kararlar alındığı,
İhlal iddialarına yönelik olarak Telekomünikasyon Kurumu’na benzer
şikayetlerde bulunulması üzerine başvurulara yönelik olarak
Telekomünikasyon Kurumu nezdinde alınan kararların yanı sıra mevzuatta
öngörülen uzlaştırma prosedürü gibi süreçlerin işletildiği,
Bu çerçevede, Türk Telekom’un şikayete konu olan uygulamalarına ilişkin
bazı ihlal iddialarının 4054 sayılı Kanun kapsamında
değerlendirilemeyecek türden iddialar olduğu; diğer bazı ihlal iddialarının 160
ise ortaya çıkabilecek rekabetçi zararı önlemeye yönelik spesifik
düzenlemelerin ve Telekomünikasyon Kurumu kararlarının bulunması
veya Telekomünikasyon Kurulu onayıyla gerçekleştirmesi nedeniyle 4054
sayılı Kanun’un 6. maddesi anlamında bu aşamada bir kötüye kullanma
olarak nitelendirilemeyeceği,
Dolayısıyla, şikayete yönelik olarak 4054 sayılı Kanun kapsamında
önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı
ifade edilmiştir.
I.3. Genel Değerlendirme
Dosya konusu şikayette bir UMTH işletmecisi olan Tellcom, sahip olduğu lisansın 170
kendisine bu hakkı vermesine rağmen, Türk Telekom’un, Telekomünikasyon
Kurulu kararlarının aksine, arabağlantı sözleşmesi imzalamayı geciktirerek B tipi
06-27/331-81
5
UMTH verilmesini engellediğini ve hakim durumunu kötüye kullandığını iddia
etmektedir.
Türk Telekom’un UMTH veren işletmecilerin çağrı başlatması için gerekli sabit
telefon şebekesine sahip tek teşebbüs olması ve GSM şebekelerinden çağrı
başlatılmasının yasal olarak mümkün olmaması nedeniyle, bu alanda hakim
durumda olduğu konusunda şüphe bulunmamaktadır. Bu noktada, Türk
Telekom’un şikayet edilen davranışlarının 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi
çerçevesinde ele alınıp alınmayacağı, 2813 sayılı Kanun’un 7. maddesi hükmü 180
doğrultusunda Telekomünikasyon Kurumu’nun düzenlemeleri ve Kurumumuza
gönderdiği görüş de dikkate alınarak değerlendirilmiştir.
Telekomünikasyon Kurumu Görüşü’nde ayrıntılı olarak yer verildiği üzere, şikayet
konusu B tipi UMTH hizmeti sunulması da dahil olmak üzere, UMTH’nin alternatif
işletmeciler tarafından sunulabilmesi ve gerekli hazırlıkların yapılması için
Telekomünikasyon Kurulu tarafından kararlar alındığı ve Türk Telekom’a çeşitli
sürelerin tanındığı görülmüştür. Bu çerçevede, Türk Telekom’un söz konusu
hazırlıkları tamamladığı da yine Telekomünikasyon Kurumu Görüşü’nden
anlaşılmıştır. Bunun yanında arabağlantı yapılması bakımından öncelikle taraflar
arası müzakere asıl olup, tarafların anlaşamamaları durumunda 190
Telekomünikasyon Kurumu’nun gözetiminde bir uzlaştırma sürecinin işletilmesi
telekomünikasyon mevzuatınca (406 sayılı Kanun 10. madde ve Erişim ve
Arabağlantı Yönetmeliği 20. maddeler) öngörülmektedir.
Telekomünikasyon Kurumu Görüşü’nden, Tellcom’un söz konusu iddiaları
içerecek şekilde Telekomünikasyon Kurumu’na da şikayette bulunduğu,
Telekomünikasyon Kurulu’nun Türk Telekom hakkında idari işlem yapmaya gerek
görmediği, Telekomünikasyon Kurumu’nun Tellcom’a, arabağlantı anlaşması
yapılamaması durumunda, uzlaştırma sürecine başvurabileceğini bildirdiği ve bu
çerçevede de Tellcom’un 13.2.2006 tarihinde uzlaştırma sürecinin işletilmesi için
talepte bulunduğu, bu talebe karşılık tarafların 17.3.2006 tarihinde toplantıya 200
çağrıldıkları ve uzlaştırma sürecinin halen devam etmekte olduğu anlaşılmıştır.
Bu kapsamda, Türk Telekom’un şikayet konusu davranışlarının
telekomünikasyon mevzuatınca değerlendirildiği ve anlaşmazlığın sona
erdirilmesi için ilgili mevzuatça öngörülen prosedürlerin başlatıldığı ve halihazırda
devam ettiği görülmektedir.
Bu çerçevede, Türk Telekom’a Telekomünikasyon Kurulu tarafından A ve B tipi
UMTH’nin alternatif işletmeciler tarafından sağlanabilmesi için teknik hazırlıkları
yapmak üzere belirli sürelerin verilmiş olduğu, bu hazırlıkların tamamlanması
neticesinde arabağlantı konusunda Türk Telekom ile Tellcom’un anlaşamaması
üzerine Telekomünikasyon Kurumu gözetiminde uzlaştırma sürecinin başladığı 210
ve söz konusu sürecin halihazırda devam ettiği görüldüğünden Rekabet
Kurulu’nun Türk Telekom hakkındaki benzer iddiaları değerlendirdiği 22.12.2005
tarih ve 05-87/1199-348 sayılı Kararı’ndaki gerekçeleri de dikkate alınarak,
şikayete yönelik olarak bu aşamada bir önaraştırma yapılmasına ya da
soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
06-27/331-81
6
J- SONUÇ
Dosya konusu şikayete ilişkin olarak önaraştırma yapılmasına veya soruşturma 220
açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy