Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2006-2-98 (İlk İnceleme)
Karar Sayısı : 06-61/820-235
Karar Tarihi : 7.9.2006
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
II. Başkan : Tuncay SONGÖR,
Üyeler : Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN.
B- RAPORTÖRLER : İbrahim AYDEMİR, Şerife Demet KAYA
C- ŞİKAYET EDEN : İhbar
D- HAKKINDA İLK 20
İNCELEME YAPILAN : Turpak Elektromanyetik Yakıt İkmal
Sistemleri Tic. A.Ş.
Vatan Cad. Ortadoğu İş Merkezi No:2 Kat:3 80340
Çağlayan/İstanbul
E- DOSYA KONUSU : Turpak Elektromanyetik Yakıt İkmal Sistemleri
Tic. A.Ş.’nin benzin istasyonlarına kurmuş olduğu otomasyon sistemlerinde
sadece kendi yazılımlarının kullanılması amacıyla gerçeğe aykırı beyanlarda
bulunmak suretiyle diğer yazılım şirketleri aleyhine rekabeti bozduğu
iddiası. 30
F- İDDİALARIN ÖZETİ : Rekabet Kurumu’na adının açıklanmasını
istemeyen bir firma yetkilisi tarafından yapılan başvuruda özetle,
1. Akaryakıt istasyonlarında şimdiye kadar Turpak Elektromanyetik Yakıt
İkmal Sistemleri Tic. A.Ş. (Turpak) firmasının istasyonlarda kurduğu
pompa otomasyon sistemleri ile başka yazılım firmaların yazılımlarının
uyumlu ve sorunsuz bir şekilde çalıştığı,
2. Buna rağmen, Turpak’ın kendi otomasyon sistemlerine yazılım
geliştirmeye başlamasından sonra, satış temsilcilerinin “Bizim yazılımımızı
almazsanız otomasyon sisteminiz doğru çalışmaz” şeklindeki beyanlar 40
verdiği, bu beyanların gerçekle alakası olmadığı, ancak, söz konusu
firmanın daha yaygın bir hizmet ağı olması neticesinde söz konusu
beyanlarıyla diğer yazılım firmalarıyla eşit şartlarda rekabeti engellediği
iddia edilerek, gereğinin yapılması talep edilmiştir.
G- DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 13.7.2006 tarih, 4742 sayı ile
giren başvuru üzerine şikayet konusuna ilişkin olarak, ihbarcı firma ile 19.7.2006
06-61/820-235
2
tarihinde görüşme yapılmış, konu ve sektör hakkında ayrıntılı bilgi talep edilmiştir.
Söz konusu bilgi e-mail yoluyla gönderilmiş ve 2.8.2006 tarih ve 5328 sayı ile
Kurum kayıtlarına girmiştir. Bunun üzerine yapılan inceleme sonucunda 50
düzenlenen 28.8.2006 tarih, 2006-2-98/İİ-06-İA sayılı İlk İnceleme Raporu,
29.8.2006 tarih ve REK.0.06.00.00-110/134 sayılı Başkanlık önergesi ile 06-61
sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, Turpak’ın akaryakıt
istasyonlarına kurduğu otomasyon sistemleri ve yazılımları hakkında yanlış
beyanlar vererek piyasadaki diğer yazılım firmalarının rekabet etmesini
zorlaştırdığına yönelik iddiaya ilişkin olarak önaraştırma yapılmasına ya da
soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.
60
I- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. İlgili Pazar
Başvuru konusu ihbar dilekçesinde bahsi geçen yazılımlar, genel olarak
otomasyon sistemi kullanan akaryakıt istasyonlarındaki akaryakıta ilişkin
depolama ve satış verilerinin bilgisayar ortamında muhasebeleştirilmesini
sağlayan arka ofis ön muhasebe yazılımlarıdır. Söz konusu yazılımlar
istasyonlardaki otomasyon sistemleri ile bütünleşmiş bir şekilde çalışmaktadır.
Arka ofis yazılım programlarını üreten firmaların söz konusu programları özel
olarak otomasyon sistemi kurmuş akaryakıt istasyonlarına yönelik olarak 70
hazırladıkları ve programların da özel olarak akaryakıt istasyonlarının ön
muhasebe işlemlerini gerçekleştirmeye yönelik bir işlevinin olduğu
anlaşıldığından, dosya konusuna ilişkin olarak ilgili ürün pazarı bu aşamada
“akaryakıt istasyonları için arka ofis muhasebe yazılımı pazarı” olarak; ilgili
coğrafi pazar ise “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak belirlenmiştir.
I.2. Değerlendirme
Başvuru dilekçesinde ihbarcı firma arka ofis yazılımlarının şimdiye kadar
Turpak’ın akaryakıt istasyonlarına kurmuş olduğu otomasyon sistemleri ile 80
sorunsuz çalıştığı, ancak Turpak’ın kendi yazılım programlarını çıkartıp
pazarlamaya başlamasından sonra, istasyonlara, Turpak yazılımını almadıkları
takdirde otomasyon siteminin doğru çalışmayacağı şeklinde yanlış beyanlar
vererek istasyoncuları yanlış bilgilendirdikleri belirtilmiştir.
Raportörlerce ihbarcı firma ile yapılan görüşmede ise ihbar konusu durumun
sözlerle sınırlı kaldığı ve bu konuda kendilerinde herhangi yazılı bir bilginin ya da
belgenin olmadığı belirtilmiştir. Bunun yanı sıra, Turpak otomasyon sistemi
kullanan istasyonların veritabanından arka ofis muhasebe yazılım programlarının
bilgiyi alıp muhasebeleştirmesi yönünde şu anda şifreleme ya da benzer nitelikte 90
herhangi teknik bir kısıt olmadığı ifade edilmiştir.
Turpak’ın akaryakıt istasyonlarına otomasyon sistemleri sektöründe diğer
firmalardan daha büyük çaplı bir firma olduğu ve yüksek bir pazar payına sahip
06-61/820-235
3
olduğu görülmektedir. Bununla birlikte, teşebbüs hakkındaki iddialar
incelendiğinde, bunların somut bir bilgiye dayanmadığı, söylentilerden ibaret
olduğu anlaşılmaktadır. Bunun ötesinde Turpak’ın, yazılım firmalarının
yazılımlarının işlemesi için gerekli bilgiye ulaşmada bu aşamada teknik bir kısıt
getirmemiş olması nedeniyle firmaların piyasada tutunmasını ya da piyasaya giriş
yapmasını engelleyecek şekilde davrandığı sonucuna ulaşmak mümkün değildir. 100
İddialarda yer alan “bizim programımızı almazsanız sisteminiz çalışmaz”
şeklindeki ifadelerin kim tarafından, nerede kullanıldığına ilişkin bir belge
sunulamamıştır. Kaldı ki bu ifadeler kullanılmış bile olsa, bu durum haksız
rekabet çerçevesinde değerlendirilmelidir. Teşebbüslerin faaliyetlerinden ve
beyanlarından kaynaklanan haksız rekabet durumları Türk Ticaret Kanunu
kapsamına girmekte, 4054 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmemektedir.
Sonuç olarak, Turpak’ın hakim durumu kötüye kullanma olarak
değerlendirilebilecek bir eylemde bulunup bulunmadığı hususunda inceleme
yapılmasını gerektiren bir durum olmadığı kanaatine varılmıştır.
110
J- SONUÇ
Dosya konusuna ilişkin olarak önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma
açılmasına gerek olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy