Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-4-114 (Devralma)
Karar Sayısı : 07-61/714-246
Karar Tarihi : 25.7.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Tuncay SONGÖR (İkinci Başkan) 10
Üyeler : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN
B. RAPORTÖRLER : Serpil YANIK, Sinan BOZKUŞ
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : RFS Holdings BV ve Royal Bank of Scotland Group PLC
Temsilcisi: Av. Haluk Can ÖZEL
Büyükdere Cad. 195 Büyükdere Plaza 6
34394 Levent/İstanbul 20
D. TARAFLAR : - RFS Holdings BV
Strawinskylaan 3105, 1077 ZX Amsterdam HOLLANDA
- ABN AMRO Holding NV
Gustav Mahlerlaan 10 1082 PP Amsterdam HOLLANDA
E. DOSYA KONUSU: ABN AMRO Holding NV (ABN AMRO) hisselerinin RFS
Holdings B.V (RFS) tarafından devralınması ve devir sonrası RFS
hissedarları olan Royal Bank of Scotland (RBS), Fortis N.V./Fortis S.A/N.V
(Fortis) ve Banco Santander Central Hispano, S.A (Santander) arasında 30
bölüşülmesi işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.7.2007 tarih ve 4536 sayı ile giren ve
eksiklikleri en son 10.7.2007 tarih ve 4677 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine,
4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7. maddesi ile 1997/1
sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ”in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 12.7.2007 tarih, 2007-4-
114/Öİ-07-SY sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 16.7.2007 tarih,
REK.0.08.00.00-120/232 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-61 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. 40
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da, bildirimi yapılan işlemin
tarafların bankacılık ve finansal hizmetler pazarındaki toplam ciroları yönüyle,
1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu, ancak bu işlem sonucunda ilgili
ürün pazarında 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen bir hâkim durum
yaratılması veya mevcut bir hâkim durumun daha da güçlendirilmesi ve böylece
07-61/714-246
2
rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı; dolayısıyla bildirime
konu işleme izin verilmesinin yerinde olacağı görüşü ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME 50
H.1. İlgili Pazar
Tarafların Türkiye’deki faaliyetleri dikkate alınarak ilgili ürün pazarı “bankacılık ve
finansal hizmetler” ile “finansal kiralama hizmetleri “ pazarı; ilgili coğrafi pazar ise
“Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak tespit edilmiştir.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Dosyadaki bilgilere göre, 24 Nisan 2007 tarihinde ABN AMRO ve Barclays PLC
bankalarının yönetim kurulları belirli şartlara bağlı olmak suretiyle ABN AMRO 60
hissedarlarının her bir ABN AMRO hissesine karşılık 3.225 Barclays hissesi
almalarını içeren bir takas teklifi ilan etmişlerdir. ABN AMRO aynı zamanda
Barclays’in takas teklifinin bir koşulu olan LaSalle Bank’ın Bank of America’ya
satışını da ilan etmiştir.
25 Nisan 2007’de ise RBS, Fortis ve Santander, hepsi birlikte (Konsorsiyum),
yaklaşık %70’i nakit ve %30’u RBS hisseleri ile ödenecek şekilde, hisse başına 39
Avro bildirim fiyatı ile (hisse başına 0.60 Avro’luk ABN AMRO 2006 nihai temettü
dahil) ABN AMRO’ya karşı teklifte bulunma niyetleri olduğunu bildirmiştir. Söz
konusu bildirim, yukarıdaki şartlara ilave olarak LaSalle Bank’ın ABN AMRO 70
Grubu içerisinde kalmasını da içermektedir.
Konsorsiyum, 29 Mayıs 2007 tarihinde bir basın açıklaması ile bazı koşullara
bağlı olarak, 30.40 Avro nakit ve 0.844 yeni RBS hissesi olmak üzere her bir ABN
AMRO hissesi için toplam 38.40 Avro’luk teklifini bildirmiştir.
RBS, Santander ve Fortis, ABN AMRO grup şirketlerinin satın alınması amacı ile
kurulan Proje Şirketi olan RFS vasıtası ile ABN AMRO hisselerini devralmayı
amaçlamaktadır. Bildirime konu işlem, ABN AMRO’nun tüm ticari faaliyetlerini
kapsamakta olup ABN AMRO hisselerinin karşılıklı anlaşma yoluyla devralınması 80
şeklinde değil şirketin hisselerinin toplanması suretiyle (hostile takeover/bid)
gerçekleşecektir. Taraflar arasında imzalanan Konsorsiyum ve Hissedarlık
Sözleşmesi’nde yatırımcıların ABN AMRO’nun ihraç edilmiş hisselerinin tamamını
satın almak için bir teklif sunmayı amaçladıkları belirtilmiştir.
Buna göre, bildirime konu işlem aşağıdaki süreç ve temel unsurlar dahilinde
gerçekleşecektir:
(i) Safha 1, ABN AMRO’nun Proje Şirketi tarafından devralınması,
(ii) ABN AMRO’nun devralınmasından önce ve sonra Proje Şirketi’nin idare ve 90
yönetimi,
(iii) Safha 2, ABN AMRO varlıklarının RBS, Fortis ve Santander arasında
bölüşülmesi ve
07-61/714-246
3
(iv) Hissedarlar tarafından satış amaçlı elde tutulan ve herhangi bir Hissedar
tarafından devralınması amaçlanmayan bazı sınırlı varlıkların yönetimi ve elden
çıkartılması.
ABN AMRO’nun Türkiye’de yer alan varlıkları, ABN AMRO Bank N.V (Merkezi
Amsterdam) İstanbul Şubesi (ABN AMRO İstanbul Şubesi) ve ABN AMRO
Finansal Kiralama A.Ş.’den (ABN AMRO Finansal Kiralama) (birlikte “ABN AMRO 100
Türkiye”) oluşmaktadır.
İşlemin ikinci safhasının tamamlanması halinde ABN AMRO Türkiye iş birimi
(ABN AMRO İstanbul Şubesi ve ABN AMRO Finansal Kiralama) RBS tarafından
devralınacaktır. Dolayısıyla bildirim konusu işleme ilişkin değerlendirme RBS’nin
ABN AMRO İstanbul Şubesi ve ABN AMRO Finansal Kiralama’yı devralması göz
önüne alınarak yapılacaktır.
Yukarıdaki bilgiler çerçevesinde, bildirime konu işlemin, gerçekleştiği takdirde,
1997/1 sayılı Tebliğ'in birleşme ve devralma sayılan hallerin belirlendiği 2.
maddesinin (b) bendinde, “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir 110
teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da
kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya
kontrol etmesi” olarak tanımlanan bir devralma niteliğinde olacağı anlaşılmaktadır.
Öte yandan, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun “Birleşme, bölünme ve hisse
değişimi” başlıklı 19. maddesi aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir:
“Türkiye'de faaliyette bulunan bankalardan birinin; diğer bir veya birkaç banka
veya finansal kuruluş ile birleşmesi veya bütün aktif ve pasifi ile diğer hak ve
yükümlülüklerini Türkiye'de faaliyette bulunan diğer bir bankaya devretmesi, bütün
aktif ve pasifleri ile diğer hak ve yükümlülüklerini devir alması veya bölünmesi ya 120
da hisse değişimi Kurulun iznine bağlıdır. İzin tarihinden itibaren üç ay içinde ilgili
bankaların yetkili organlarınca karar alınarak gerekli işlemlere geçilmediği
takdirde, verilen izin geçersiz olur. Bankaların bu Kanun hükümlerine göre
birleşme, bölünme ve devirlerinde 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile devir veya
birleşmeye konu bankaların toplam aktiflerinin sektör içindeki paylarının yüzde
yirmiyi geçmemesi kaydıyla 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun
7, 10 ve 11 inci maddeleri hükümleri uygulanmaz.”
Yukarıda aktarılan Kanun maddesi ile Türkiye’de faaliyette bulunan bankalar
arasındaki birleşme ve devir işlemleri düzenlenmiştir. Ancak ABN AMRO Türkiye 130
birimini devralacak olan RBS, Türkiye’de herhangi bir faaliyeti bulunmayan bir
bankadır. Bu nedenle bildirim konusu işlem yukarıda aktarılan 5411 sayılı
Kanun’un 19. maddesi hükmüne tabi değildir.
1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesi gereğince “Bu
Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşme
ve devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir
bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın %25’ini
07-61/714-246
4
aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi beş trilyon Türk
Lirası'nı aşması halinde Rekabet Kurulundan izin almaları zorunludur”. Devralma
işlemine taraf teşebbüslerden ABN AMRO’nun sahip olduğu ve Türkiye’de
bankacılık ve finansal hizmetler pazarında faaliyet gösteren ABN AMRO
Türkiye’nin cirosu (…………..…) YTL’dir. Yine ABN AMRO’nun sahip olduğu ve
Türkiye’de finansal kiralama hizmetleri pazarında faaliyet gösteren ABN AMRO
Finansal Kiralama A.Ş.’nin ise 31.12.2006 tarihi itibarıyla yaklaşık cirosu
(…………..…) YTL, pazar payı da % (…)’dir. Bu çerçevede bildirim konusu işleme
ilişkin olarak, ilgili ürün pazarlarından finansal kiralama hizmetlerinde 1997/1 sayılı
Tebliğ ile belirlenen ciro ve pazar payı eşikleri aşılmadığı için işlemin, bu pazar
bakımından anılan Tebliğ çerçevesinde izne tabi olmadığı, ancak bankacılık ve
finansal hizmetler pazarı bakımından toplam ciro yönüyle Rekabet Kurulu’ndan
izin alınması gerekli bir işlem niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.
RBS’nin Türkiye’de bankacılık ve finansal hizmetler pazarında herhangi bir
faaliyeti bulunmamaktadır. Bu sebeple bildirim konusu devralma işlemi
sonrasında ilgili pazarda ABN AMRO Türkiye’nin pazar payı değişmeyecek,
herhangi bir yoğunlaşma artışı gerçekleşmeyecek ve pazardaki rekabet
seviyesinde herhangi bir azalma meydana gelmeyecektir. Bu itibarla, inceleme 140
konusu işlemin bir hâkim durumun yaratılması ya da güçlendirilmesi yoluyla ilgili
pazardaki rekabeti önemli ölçüde etkilemeyeceği kanaatine varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1
sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna; ancak işlem sonucunda 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen nitelikte hâkim durum yaratılmasının
veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirime konu
işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. 150
Full & Egal Universal Law Academy