Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-2-65
Karar Sayısı : 07-79/990-385 (Bilgi Notu)
Karar Tarihi : 18.10.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Tuncay SONGÖR (İkinci Başkan) 10
Üyeler : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, Süreyya ÇAKIN,
Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER : Murat ÇETİNKAYA, Ali DEMİRÖZ, Ferhat TOPKAYA,
Şerife Demet KAYA, Ümit Nevruz ÖZDEMİR
C. ŞİKÂYET EDEN : -Tüm İnternet Derneği
Kore Şehitleri Cad. Kaya Aldoğan Sokak. No:5
Zincirlikuyu 34394 Şişli/İstanbul
D. HAKKINDA 20
İNCELEME YAPILAN : -TTNet A.Ş.
Süleyman Bey Sokak No:11 Maltepe Ankara
- Türk Telekomünikasyon A.Ş.
Turgut Özal Bulvarı Aydınlıkevler 06103 Ankara
E. DOSYA KONUSU : Türk Telekomünikasyon A.Ş.’nin, TTNet A.Ş.’nin
düzenlediği “Son Sürat Yaz Fırtınası Kampanyası” ve “Modem
Kampanyası”ndaki tarifeleri vasıtasıyla hâkim durumunu kötüye kullandığının
tespit edilmesi ve söz konusu kampanyaların durdurulmasına yönelik geçici
tedbir kararı verilmesi talebi. 30
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Tüm İnternet Derneği (TİD) tarafından yapılan şikâyet
başvurusunda özetle:
- TİD bünyesinde bazıları uzak mesafe telefon hizmeti de veren çok sayıda
internet servis sağlayıcısı (İSS)’nın bulunduğu,
- Türk Telekomünikasyon A.Ş. (Türk Telekom)’nin TİD’e üye işletmecilerin uzak
mesafe telefon hizmetleri bakımından sağlayıcısı ve rakibi olduğu ve
işletmecilerin internet servis sağlayıcılığı bakımından Türk Telekom’un kontrolü
altında bulunan TTNet A.Ş. (TTNet)’ye rakip oldukları,
- TTNet’in ve Türk Telekom’un, TTNet’in ortaklık yapısı ve her iki şirketin yönetim
kurullarında bulunan ortak isimler nedeniyle rekabet hukuku anlamında tek 40
teşebbüs olarak nitelendirilmesi ve eylemlerinin birlikte değerlendirilmesi
gerektiği,
- Genişbant internet hizmetleri piyasasında Türk Telekom’un, sahip olduğu sabit
telefon şebekesinin doğal tekel niteliğinde olması nedeniyle hakim durumda
olduğu, TTNet’in ise ADSL internet servis sağlayıcılığı pazarı bakımından
toplamda 3,26 milyon kullanıcı arasında sahip olduğu 3 milyon ADSL abonesi ile
yüksek pazar gücüne sahip olması nedeniyle hakim durumda olduğunun
düşünüldüğü,
07-79/990-385
2
- TTNet’in şikâyete konu “Son Sürat Yaz Fırsatı Kampanyası” ve “Modem
Kampanyası”nın “Yeniden Satış Yöntemi” kapsamında bir uygulama olduğu ve 50
buna ilişkin üst pazarın toptan seviyede yeniden satış yöntemi ile genişbant
internet erişim hizmetleri pazarı; alt pazarın ise perakende seviyede internet
servis sağlayıcılığı pazarı olduğu,
- Söz Konusu kampanyalar ile TTNet’in uyguladığı indirimli tarifelerin ve sağladığı
maddi avantajların Türk Hukuku için mehaz niteliği taşıyan Avrupa
Komisyonu’nun düzenlemeleri doğrultusunda fiyat sıkıştırmasına yol açtığı ve
bu tarifelerin İSS’lerin toptan erişim ücretlerinin bile altında kaldığı ve rakip
İSS’lerin alt pazarda rekabet edemez hale geldiği ve şirketin bu şekilde hâkim
durumunu kötüye kullandığı,
- TTNet’in Telekomünikasyon Kurumu (TK) tarafından “Etkin Piyasa Gücü”ne 60
sahip teşebbüs olarak nitelendirilmediği için perakende tarifelerini serbestçe
belirleyebildiği bu nedenle Rekabet Kurumu’nun bu tarifelere müdahale etmede
önünde bir engel bulunmadığı,
belirtilmiş, TTNet’in söz konusu kampanyalarında uyguladığı tarifelerden tahmini
maliyet kalemleri karşısında birçok hız paketinde zarar ettiğini göstermek üzere
hazırlanan maliyet analizi tabloları ibraz edilmiş ve sonuç olarak
- Türk Telekom’un üst pazarda hâkim durumda olduğunun tespit edilmesi,
- Türk Telekom’un hâkim durumunu TTNet aracılığıyla fiyat sıkıştırması
uygulayarak kötüye kullandığının, eylemlerin ihlal niteliği taşıdığının belirgin
olması nedeniyle, önaraştırma açılmadan doğrudan soruşturma yoluyla tespit 70
edilmesi,
- TTNet’in şikâyete konu işlem ve eylemlerinin ciddi olması ve devamı halinde
telafisi mümkün olmayacak zararların oluşması tehlikesinin varlığı nedeniyle bu
eylemlerin geçici tedbir yoluyla durdurulması
talep edilmiştir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 31.8.2007 tarih ve 5764 sayı ile giren
şikâyet dilekçesi üzerine yapılan inceleme neticesinde hazırlanan 4.10.2007 tarih ve
2007-2-65/B.N.-07-MÇ sayılı Bilgi Notu, 07-79 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek
karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; 80
- Kurul’un daha önce 11.7.2007 tarih ve 07-59/676-235 sayı ile aldığı geçici tedbir
kararının TTNet’in maliyetlerin altında ya da Türk Telekom’un toptan fiyat tarifeleri
ışığında fiyat sıkıştırması niteliğinde olabilecek perakende fiyatları içeren tüm
kampanyalarını kapsaması ve bu karara ilişkin TTNet tarafından Danıştay’da
açılan davanın halihazırda sonuca bağlanmamış olması nedenleriyle, TTNet’in
“Son Sürat Yaz Fırsatı” ve “Modem Kampanyası”nın geçici tedbir kararı ile
durdurulmasına yönelik olarak bu aşamada bir işlem yapılmasına gerek olmadığı,
- Şikayette yer alan diğer hususların Kurul’un 7.5.2007 tarih ve 07-38/411-M sayılı
Kararı ile Türk Telekomünikasyon A.Ş. ve TTNet A.Ş. hakkında genişbant internet
hizmetleri pazarındaki eylemlerine ilişkin açılan soruşturma kapsamında 90
değerlendirilmesinin uygun olacağı
ifade edilmiştir.
07-79/990-385
3
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Şikâyetin konusunu, Türk Telekom’un iştiraki olan TTNet’in, 2 Temmuz- 31 Ağustos
2007 tarihleri arasında geçerli olan “Son Sürat Yaz Fırsatı Kampanyası” ve 18
Temmuz 2007 tarihinden itibaren geçerli olan “Modem Kampanyası” vasıtasıyla,
genişbant internet erişim hizmetleri pazarındaki hâkim durumunu 4054 sayılı
Kanun’un 6. maddesi kapsamında kötüye kullandığı oluşturmaktadır.
Şikâyete konu kampanyalardan “Son Sürat Yaz Fırsatı Kampanyası”na başvuran 100
mevcut ya da yeni aboneler, 24 aylık abonelik taahhüdü karşılığında 12 ay boyunca
%12 indirimden yararlanmaktadır. “Modem Kampanyası” ile kullanıcılar yine 24 ay
abonelik taahhüdü karşılığında kablolu veya kablosuz modem tercih etmelerine göre
bu modemleri ücretsiz edinmekte ve kablolu modem tercih ettiklerinde iki ay ücretsiz
kullanım yapabilmektedirler.
Şikâyette, ilgili kampanyalarda uyguladığı tarifeler ve sunduğu diğer maddi avantajlar
sonucunda TTNet’in maliyetlerini karşılamayacağı, bu nedenle maliyet altı fiyatlama
yaptığı ve bu durumun da ilgili teşebbüsün hâkim durumda olması nedeniyle 4054
sayılı Kanun kapsamında ihlal teşkil ettiği iddia edilmektedir.
Bilindiği üzere, TTNet tarafından düzenlenen benzer kampanyaların da yer aldığı 110
Türk Telekom’un bir takım uygulamalarına yönelik olarak Rekabet Kurulu’nun
7.5.2007 tarih ve 07-38/411-M sayılı kararı ile soruşturma açılmıştır. Ayrıca, TTNet’in
“Yaz Fırtınası” adı altında başlattığı kampanyasına yönelik Kurul 11.7.2007 tarih ve
07-59/676-235 sayılı Karar ile söz konusu kampanyanın,
- Açılan soruşturma kapsamında incelenen konuyla örtüşmesi nedeniyle,
soruşturma kapsamında değerlendirilmesine,
- “Yaz Fırtınası” kampanyası da dâhil olmak üzere, TTNet’in maliyetlerin altında
ya da Türk Telekom’un toptan fiyat tarifeleri ışığında fiyat sıkıştırması niteliğinde
olabilecek perakende fiyatları içeren tüm kampanyalarının durdurulması ya da
söz konusu kampanyaların TTNet’in ilgili hizmetlerdeki maliyetlerinin altında 120
olmayacak şekilde yeniden düzenlenmesine yönelik geçici tedbir talebi
alınmasına
karar vermiştir. Nitekim, TTNet “Yaz Fırtınası” Kampanyasını 17.7.2007 tarihi
itibarıyla durdurduğunu Kurum’a 23.7.2007 tarih ve 4965 sayı ile giren yazısında
bildirmiştir. Ancak, ilgili yazıda sadece “Yaz Fırtınası” kampanyasının durdurulduğu,
kararda belirgin olarak tanımlanmayan diğer kampanyaların durdurulmasının ise
mümkün olmadığı belirtilmiştir. Ayrıca, Kurul’un söz konusu kararına yönelik olarak
TTNet tarafından, geçici tedbir kararının durdurulması ve yapılacak yargılama
sonunda iptaline karar verilmesi istemine istinaden Danıştay 13. Daire Başkanlığı’nda
açılan dava hâlihazırda devam etmektedir. 130
Yukarıda bahsedildiği üzere Kurul’un 11.7.2007 tarih ve 07-59/676-235 sayılı Kararı
ile TTNet’in sadece “Yaz Fırtınası” Kampanyası değil, maliyetlerin altında ya da Türk
Telekom’un toptan fiyat tarifeleri ışığında fiyat sıkıştırması niteliğinde olabilecek
perakende fiyatları içeren tüm kampanyalarının durdurulmasına karar verilmiştir. Bu
nedenle, ilgili kararın TTNet’in maliyetlerini karşılamadığı iddia edilen şikâyet konusu
kampanyaları için de geçerli olduğu açıktır. Bu durumla birlikte, Kurul’un ilgili geçici
tedbir kararına ilişkin Danıştay nezdinde yürütülen dava sürecinin halen devam
etmekte olduğu da göz önüne alındığında, TTNet’in bu süreçte her yeni
kampanyasına ilişkin ayrı bir geçici tedbir değerlendirmesi yapılmasına gerek
bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Yürütülen soruşturma neticesinde TTNet’in şikâyet 140
konusu kampanyaları ile rekabet ihlali oluşturacak nitelikte maliyetinin altında ya da
07-79/990-385
4
fiyat sıkıştırmasına neden olacak şekilde fiyatlama yaptığının tespit edilmesi
durumunda sürecin sonunda alınacak nihai kararın yaptırımlarının yanı sıra, alınan
geçici tedbir kararına uymamanın yaptırımlarının da bu kampanyaları kapsayacağı
açıktır.
Söz konusu kampanyaların içeriği göz önüne alındığında ise, kampanyaların
hâlihazırda yürütülmekte olan soruşturma kapsamında incelenen kampanyalar ile
rekabet hukuku bağlamında doğabilecek sonuçlar açısından benzer nitelik taşıdığı
görülmektedir. Bu nedenle, TTNet’in şikâyete konu kampanyalarının ve şikâyetçinin
taleplerinin ilgili soruşturma kapsamında değerlendirilmesinin uygun olacağı 150
anlaşılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
1. Rekabet Kurulu’nun daha önce 11.7.2007 tarih ve 07-59/676-235 sayı ile
aldığı geçici tedbir kararının TTNet A.Ş.’nin maliyetlerin altında ya da Türk
Telekomünikasyon A.Ş.’nin toptan fiyat tarifeleri ışığında fiyat sıkıştırması
niteliğinde olabilecek perakende fiyatları içeren tüm kampanyalarını
kapsaması ve bu karara ilişkin TTNet A.Ş. tarafından Danıştay’da açılan
davanın halihazırda sonuca bağlanmamış olması nedenleriyle, TTNet A.Ş.’nin
“Son Sürat Yaz Fırsatı” ve “Modem Kampanyası”nın geçici tedbir kararı ile 160
durdurulmasına yönelik olarak bu aşamada bir işlem yapılmasına gerek
olmadığına,
2. Şikayette yer alan diğer hususların Rekabet Kurulu’nun 7.5.2007 tarih ve
07-38/411-M sayılı Kararı ile Türk Telekomünikasyon A.Ş. ve TTNet A.Ş.
hakkında genişbant internet hizmetleri pazarındaki eylemlerine ilişkin açılan
soruşturma kapsamında değerlendirilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
170
Full & Egal Universal Law Academy