Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-4-164 (Devralma)
Karar Sayısı : 07-85/1043-403
Karar Tarihi : 8.11.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10
Üyeler : M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,
Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER : Mehmet YANIK, Fatma ÇELİK
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : TAV Havalimanları Holding A.Ş.
Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Av. K. Korhan
YILDIRIM, Av. Yelda ÜREY
Çitlenbik Sk. No:12 Yıldız Mh. Beşiktaş/İstanbul 20
D. TARAFLAR : - TAV Havalimanları Holding A.Ş.
Atatürk Havalimanı Dış Hatlar Terminali 34149
Yeşilköy/İstanbul
- TAV Bilişim Hizmetleri A.Ş.
Atatürk Havalimanı Dış Hatlar Terminali 34149
Yeşilköy/İstanbul
- Park Enerji Yatırım Holding A.Ş.
Paşalimanı Cd. No:73 34670 Paşalimanı
Üsküdar/İstanbul 30
E. DOSYA KONUSU: Park Enerji Yatırım Holding A.Ş. (Park Holding)’nin
HAVAŞ Havaalanları Yer Hizmetleri A.Ş. (Havaş)’de sahip olduğu 18.000.000
adet hissenin TAV Havalimanları Holding A.Ş. (TAV Havalimanları) ve TAV
Bilişim Hizmetleri A.Ş. (TAV Bilişim) tarafından devralınması işlemine izin
verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 22.10.2007 tarih, 6893 sayı ile
giren bildirim üzerine, 4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7.
maddesi ile 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme 40
ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen
24.10.2007 tarih, 2007-04-164/ Öİ-07-MY sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu
26.10.2007 tarih, REK.0.08.00.00-120/317 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-85
sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
07-85/1043-403
2
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da, bildirimi yapılan devralma
işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olduğu,
ancak devir sonucunda ilgili pazarda hakim durum yaratılması veya mevcut bir
hakim durumun güçlendirilmesi, böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının
söz konusu olmayacağı; bu çerçevede işleme izin verilmesi gerektiği, görüşü 50
ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. İlgili Ürün Pazarı
Havaş’ın faaliyet alanları dikkate alınarak, ilgili ürün pazarları "havalimanları yer
hizmetleri pazarı", "şehir merkezleri-havalimanları arası otobüsle yolcu tasıma
hizmetleri pazarı" ve "havalimanları otopark işletmeciliği pazarı" olarak 60
belirlenmiştir.
H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde;
- havalimanları yer hizmetleri pazarı için, “Türkiye’de kurulu sivil havalimanları”,
- şehir merkezi-havalimanı arası otobüsle yolcu taşıma hizmetleri pazarı için,
herbiri ayrı pazar olmak üzere, bu hizmetlerin sunulmakta olduğu "İstanbul,
Ankara, İzmir, Antalya, Dalaman ve Bodrum’daki ilgili otobüs hatları",
- havalimanları otopark işletmeciliği faaliyetleriyle ilgili olarak da yine herbiri ayrı
pazar olmak üzere, bu hizmetlerin sunulduğu "Ankara, Antalya ve Bodrum 70
Havalimanları",
ilgili coğrafi pazar olarak tespit edilmiştir.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Bildirimin konusu, TAV Havalimanları’nın %40 oranında HAVAŞ hissesini Park
Holding’den devralması işlemine izin verilmesi talebinden ibarettir.
Mevcut durumda TAV Grubu A grubu hisselerin sahibi, Park Holding ise B grubu
hisselerin sahibi olarak HAVAŞ’ı ortaklaşa kontrol etmekteyken, devir işlemi
sonucunda hisselerin tümü TAV Grubuna ait olacağından Havaş ortak kontrolden
tek başına kontrole geçecektir. Buna göre, bildirim konusu işlem 1997/1 sayılı 80
Tebliğ'in “Birleşme ve Devralma Sayılan Haller” başlıklı 2. maddesinin (b)
bendinde, "herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün
malvarlığını ya da ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine
yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi"
olarak tanımlanan, 4054 sayılı Kanun"un 7. maddesi kapsamında, teşebbüsler
arası bir devralma işlemidir.
Öte yandan, anılan Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde yer
alan, “...birleşme veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin ülkenin
07-85/1043-403
3
tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının,
piyasanın %25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının 90
yirmibeş trilyon Türk Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulundan izin almaları
zorunludur.” hükmü ile izne tabi birleşme ve devralmalara pazar payı ve ciro eşiği
getirilmiştir.
Havaş’ın 2006 yılı cirosu (……………) YTL. olarak gerçekleşmiş olduğundan, -
diğer verilere bakılmaksızın- anılan işlemin Kurul’un iznine tabi olduğu
anlaşılmıştır.
Bununla birlikte, devralan TAV Grubu’nun ilgili pazarda faaliyetinin bulunmaması
nedeniyle, devir işlemi sonucunda pazarın yapısı değişmeyeceğinden, Kanun'un
7. maddesi anlamında bir hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim
durumun güçlendirilmesinin söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır. 100
Bu noktada TAV Grubu’nun Havaş’ın faaliyet gösterdiği pazarların alt-üst veya
komşu pazarlarındaki faaliyetlerine bir diğer ifade ile TAV Grubu’nun Havaş ile
olan dikey ilişkisine de değinilmesinde fayda bulunmaktadır. Bilindiği üzere
Havaş havaalanı yer hizmetleri, havaalanı ile şehir merkezleri arasında yolcu
taşımacığı hizmetleri ve havaalanı otopark işletmesi hizmetleri sunmaktadır. TAV
grubunda bulunan ve havaalanları işletmeciliği pazarında faaliyeti bulunan
şirketler ise havaalanı terminal işletmeciliği alanında faaliyette bulunmaktadır.
TAV grubu Havaş’taki hissedarlığı dışında Atatürk, Esenboğa, İzmir Adnan
Menderes ve halen atıl durumda bulunan Antalya Gazipaşa Havaalanlarının
işletme haklarına sahiptir. Görüldüğü üzere Havaş’ın faaliyeti ile TAV Grubu’nun 110
havaalanı işletmeciliği pazarındaki diğer şirketlerinin faaliyeti örtüşmemekte,
hizmet üretiminin farklı aşamalarında bulunmaktadır. Havaş ve onun rakibi
konumunda bulunan Çelebi yukarıda sayılan dört havaalanında TAV Grubu’ndan
elektrik, su, ofis, köprü, yolcu servis ücretleri, güvenlik, seyahat bilet faturaları gibi
konularda hizmet satın almaktadır. TAV’ın bu hizmetleri Havaş’ın yanında
ayrımcılık yapmaksızın rakiplerine de sunması ilgili alandaki regülâsyonlardan
doğan bir zorunluluktur1. Bu alanın kamunun sıkı düzenleme ve denetimlerine
tabi olması TAV’ın Çelebi aleyhine hakim durumunu kötüye kullanması ihtimalini
oldukça güçleştirmektedir.
Sonuç olarak; inceleme konusu Havaş hisselerinin tamamının TAV Grubu’na 120
geçmesine yol açacak devir işlemi gerek yatay gerekse dikey rekabet ilişkileri
bakımından 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı Tebliğ bakımından
yasak kapsamında olmadığından, devir işlemine izin verilmesinde sakınca
bulunmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin
4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7. maddesi ve bu Kanun’a
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
1 Söz konusu pazarlardaki işletmecilerin sorumluluk alanları ve yükümlülükleri 2920 sayılı Türk
Sivil Havacılık Kanunu ve bu kanuna dayanılarak çıkarılan yönetmelikler ile tanımlanmış,
uygulanacak fiyat tarifeleri de Ulaştırma Bakanlığı’nın onayına tabi tutulmuştur.
07-85/1043-403
4
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna; işlem 130
sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum
yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili
pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu
nedenle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy