Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-2-166 (Devralma)
Karar Sayısı : 07-85/1052-411
Karar Tarihi : 8.11.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10
Üyeler : M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,
Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER : Ekrem KALKAN, Remzi Özge ARITÜRK, Hüseyin ORMAN
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Aktera Bilişim Hizmetleri San. ve Tic. A.Ş.
Temsilcisi: Av. Ayça Kuday SAK
Bilkent 5. Cad. No: 6/A, 06533 Ankara
D. TARAFLAR : - Aktera Bilişim Hizmetleri San. ve Tic. A.Ş.
Bilkent 5. Cad. No: 6/C Ankara 20
- Bilkent Holding A.Ş.
Beytepe Köyü Yolu, No: 5, Bilkent / Ankara
- Meteksan Matbaacılık Teknik San. ve Tic. A.Ş.
Beytepe Köyü Yolu, No: 5, Bilkent / Ankara
- Türkofon A.Ş.
Beytepe Köyü Yolu, No: 5, Bilkent / Ankara
- Tepe İnşaat San. ve Tic. A.Ş.
Beytepe Köyü Yolu, No: 5, Bilkent / Ankara
- Bilintur Bilkent Turizm İnşaat Yatırım Tic. A.Ş.
Bilkent Üniversitesi Doğu kampusü, 1. Cad. Bilkent / Ankara 30
- Ankara Teknoloji Geliştirme Bölgesi Kurucu ve İşletici A.Ş.
Beytepe Köyü Yolu, No: 5, Bilkent / Ankara
- Mobilsoft Mobil Bilgi ve İletişim Teknolojileri A.Ş.
Bilkent 5. Cad. No: 6/A Ankara
- Meteksan Savunma San. ve Tic. A.Ş.
Ankara Teknoloji Geliştirme Bölgesi, Cyberpark,
Beytepe Köyü Yolu, No: 3, Bilkent / Ankara
- Meteksan Uzay Teknolojileri A.Ş.
Cyber Plaza, B Blok, K: 5, Bilkent / Ankara
E. DOSYA KONUSU: Meteksan Sistem ve Bilgisayar Teknolojileri A.Ş., 40
Meteksan Net İletişim Hizmetleri A.Ş., Meteksan System Romania SRL,
Meteksan RF OOO, TASK Su Kanalizasyon Yatırım, Yapım ve İşletim A.Ş., Tepe
İnternational Sağlık Bilgi Sistemleri A.Ş., Infronic Bilgisayar Sistemleri San. ve
Tic. A.Ş., IES Eğitim ve Bilgi Teknolojileri A.Ş., ve Tepe Teknolojik Servisler
A.Ş. hisselerinin Aktera Bilişim Hizmetleri A.Ş. (Aktera) tarafından devralınması
işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 21.9.2007 tarih ve 6312 sayı ile giren ve
eksiklikleri en son 16.10.2007 tarihli ve 6803 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim
üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkındaki Kanun ile 1997/1 sayılı
Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında 50
Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde hazırlanan 25.10.2007 tarih ve 2007-2-166/Öİ-
07-EK sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 26.10.2007 tarih ve REK.0.06.00.00-
120/311 sayılı Başkanlık Önergesi ile 07-85 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek
karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Raporda, bildirim konusu devralma işleminin,
hisseleri Aktera Bilişim Hizmetleri A.Ş. tarafından devralınacağı bildirilen şirketlerden;
- Tepe International adlı şirketin %5 oranındaki hisselerinin Aktera’ya devredilmesi
sonucunda bu şirketteki kontrol yapısında bir değişiklik olmayacağı, bu sebeple
Tepe International’ın %5 oranındaki hisselerinin Aktera’ya devrinin 4054 sayılı
Kanun ve 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir işlem olmadığı, 60
- Meteksan Romanya ve Meteksan Rusya adlı şirketlerin faaliyetlerinin Türkiye
pazarını etkilemediği gerekçesiyle bu şirketlerle ilgili devir işlemlerinin 4054 sayılı
Kanun’un 2. maddesi kapsamında olmadığı,
- Meteksan Sistem, Meteksan Net ve Tepe Teknoloji adlı şirketlerin hisselerinin
%100’ünün, Infronic’in hisselerinin %89’unun, IES’nin hisselerinin %80’inin
Aktera’ya devrinin, bu şirketlerdeki kontrol hakkının tam olarak devrine imkân
sağlaması sebebiyle bu işlemlerin 4054 sayılı Kanun ve 1997/1 sayılı Tebliğ
kapsamında izne tabi işlemler olduğu,
- TASK adlı şirketteki %33 oranındaki hisselerin bu şirkette ortak kontrol hakkı
tanıdığı ve bu hisselerin kontrol yapısında bir değişikliğe yol açtığı, bu sebeple 70
TASK’ın %33 oranındaki hisselerinin Aktera’ya devrinin 4054 sayılı Kanun ve
1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olduğu,
- Söz konusu işlemlerin ilgili pazarlarda 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun kapsamında, bir hâkim durum yaratmaya veya mevcut bir
hâkim durumu güçlendirmeye yönelik olarak rekabetin önemli ölçüde azaltılması
sonucu doğurmayacağı, bu gerekçeyle devralma işlemlerine izin verilmesinde bir
sakınca bulunmadığı,
- Hisse Satış ve Satın Alım Sözleşmesi”nin 4.6. maddesinde satıcı üzerine hisse
devrinden sonraki 3 yıl için getirilen rekabet etmeme yükümlülüğünün devralma
işleminin gerçekleşmesinde doğrudan ilgili ve gerekli olan makul bir yan 80
sınırlama olarak kabul edilebileceği,
ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Devralan: Aktera Bilişim Hizmetleri A.Ş.
Dosya konusu devralma işlemini gerçekleştirmek amacıyla yeni kurulmuş olan
Aktera’nın hissedarlık yapısı aşağıdaki gibidir.
Tablo1: Aktera’nın Hissedarlık Yapısı
Hissedarlar Payı (%)
Alper KÖSTEM 96
Burcu KÖSTEM 1
Işın KÖSTEM 1
Meteksan Net 1
Infronic 1
Toplam 100
90
Aktera’nın hissedarlarından Alper Köstem, Burcu Köstem ve Işın Köstem’in dosya
konusu devredilen şirketlerin faaliyet alanlarında faaliyet gösteren herhangi bir şirket
üzerinde doğrudan ya da dolaylı olarak kontrol hakkı bulunmamaktadır.
H.1.2. Devredenler:
Devre konu şirketlerde değişik oranlarda olmak üzere hisselerin sahibi olan ve bu
hisseleri Aktera’ya devredecek olan şirketlere aşağıda yer verilmektedir:
- Bilkent Holding A.Ş.
- Meteksan Matbaacılık Teknik San. ve Tic. A.Ş.
- Türkofon A.Ş.
- Tepe İnşaat San. ve Tic. A.Ş. 100
- Bilintur Bilkent Turizm İnşaat Yatırım Tic. A.Ş.
- Ankara Teknoloji Geliştirme Bölgesi Kurucu ve İşletici A.Ş.
- Mobilsoft Mobil Bilgi ve İletişim Tekonolojileri A.Ş.
- Meteksan Savunma san. ve Tic. A.Ş.
- Meteksan Uzay Teknolojileri A.Ş.
Devreden şirketlerin hepsi doğrudan ya da dolaylı olarak Bilkent Üniversitesi’ne bağlı
olan Bilkent Holding A.Ş. tarafından kontrol edilmektedir. Bilkent Holding A.Ş.’nin
ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:
110
Tablo2: Bilkent Holding A.Ş.’nin Hissedarlık Yapısı
Hissedarlar Payı (%)
Bilkent Üniversitesi 99,99
İhsan Doğramacı Vakıfları 0,01
Toplam 100
H.2. İlgili Pazar
H.2.1 İlgili Ürün Pazarı
Devre konu şirketlerin TASK dışında kalanların hepsi bilişim sektörünün değişik
alanlarında faaliyet göstermektedirler. TASK’ın faaliyet alanı ise her türlü yeraltı ve
üstü su kaynaklarından içme ve kullanma suyunun temini, dağıtımı ve bu konuyla
ilgili her türlü tesisi, etüt ve projesini yapmak ve yaptırmak, tesisleri inşa etmek,
kurmak veya kurdurmak, kurulu olanları devralıp işletmek, bakım ve onarımlarını
yapmak olarak tanımlanmaktadır. 120
Dosya konusu işlemin özelinde alıcının devre konu şirketlerin faaliyet alanlarında
faaliyet gösteren herhangi bir şirketi kontrol etmiyor olması sebebiyle ilgili pazarların
geniş veya dar tanımlanmasının dosyanın değerlendirilmesinde sonucu
değiştirebilecek bir unsur olmadığı kanaatine varılmıştır. Bu sebeple TASK dışındaki
şirketlerle ilgili olarak bilişim sektörünün alt alanlarına göre ayrı ayrı pazar
tanımlanmasına gerek olmadığı düşünülmektedir. Bu doğrultuda dosya
kapsamındaki birinci ilgili ürün pazarının “bilişim hizmetleri pazarı” olarak
belirlenmiştir. TASK’ın faaliyet alanıyla ilgili olarak ise aynı değerlendirme geçerli
olduğundan ikinci ilgili pazarı “su kaynaklarına yönelik müteahhitlik ve işletmecilik 130
hizmetleri” pazarı olarak tanımlanmıştır.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Türkiye sınırları içerisinde ilgili ürünler bakımından rekabet şartlarının farklılaşmasına
neden olacak bir unsur bulunmaması nedeniyle, ilgili coğrafi pazarın “Türkiye
Cumhuriyeti” olarak ele alınması gerektiği düşünülmektedir.
H.3. Değerlendirme
H.3.1. İşlemin Niteliği Bakımından Yapılan Değerlendirme
1997/ 1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin (b) bendine göre “herhangi bir teşebbüsün ya 140
da kişinin diğer teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir
kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması
veya kontrol etmesi” 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde teşebbüsler
arası birleşme ve devralma kabul edilerek 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında
değerlendirilmektedir.
Devre konu şirketlerin hisselerinin doğrudan ya da dolaylı olarak ne kadarının
devredildiğini gösteren tabloya aşağıda yer verilmektedir:
Tablo 3: Şirketlere Göre Devredilen Hisseler 150
Devre Konu Şirketler Devredilen Hisse Oranları (%)
Meteksan Sistem 100
Meteksan Net 100
Infronic 89
IES 80
Tepe Teknoloji 100
TASK 33
Meteksan Romanya 100
Meteksan Rusya 100
Tepe International 5
Yapılan inceleme sonucunda Tepe International adlı şirketin %5 oranındaki
hisselerinin Aktera’ya devredilmesi sonucunda bu şirketteki kontrol yapısında bir
değişiklik olmayacağı anlaşılmıştır. Bu sebeple söz konusu devir işleminin 4054 sayılı
Kanun ve 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir işlem olmadığı sonucuna varılmıştır.
Meteksan Sistem, Meteksan Net ve Tepe Teknoloji hisselerinin %100’ünün, Infronic
hisselerinin %89’unun, IES hisselerinin %80’inin Aktera’ya devrinin bu şirketlerdeki
kontrol hakkının tam olarak devrine imkân sağlaması sebebiyle bu işlemlerin 4054
sayılı Kanun ve 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir işlem olduğu anlaşılmıştır. 160
Diğer yandan TASK adlı şirketteki %33 oranındaki hisselerin bu şirkette ortak kontrol
hakkı tanıdığı ve bu hisselerin devrenin kontrol yapısında bir değişikliğe yol açtığı
tespit edilmiştir. Bu sebeple TASK’ın %33 oranındaki hisselerinin Aktera’ya devrinin
4054 sayılı Kanun ve 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir işlem olduğu kanaatine
varılmıştır.
Ayrıca bildirim formunda sağlanan bilgiler çerçevesinde Meteksan Romanya ve
Meteksan Rusya adlı şirketlerin faaliyetlerinin Türkiye pazarını etkilemediği
gerekçesiyle bu şirketlerle ilgili devir işlemlerinin 4054 sayılı Kanun’un 2. maddesi 170
kapsamında olmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu bağlamda, bildirim konusu işlemin Meteksan Sistem, Meteksan Net, Tepe
Teknoloji, Infronic, IES ve TASK adlı şirketler açısından 1997/1 sayılı Tebliğ’de
tanımlanan bir “devralma” işlemi olduğu anlaşılmaktadır.
H.3.2. Bildirim Yükümlülüğü Bakımından Yapılan Değerlendirme
1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde “Bu tebliğin 2.
maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin,
ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar
paylarının, piyasanın %25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam
cirolarının yirmi beş trilyon Türk Lirası’nı [yirmi beş milyon Yeni Türk Lirası] aşması 180
halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur. ” ifadesi yer almaktadır.
Dosya konusu devralma işlemlerinde alıcı konumundaki Aktera’nın yeni kurulmuş
olması sebebiyle herhangi bir faaliyeti ve cirosu bulunmamaktadır.
Dosya kapsamında hisseleri devredilen şirketlerin 2006 yılı net satışları aşağıdaki
gibidir:
Tablo 4: Devredilen Şirketlerin 2006 yılı net satışları (YTL)
Devre Konu Şirketler Net Satışlar
Meteksan Sistem (………….)
Meteksan Net (………….)
Infronic (………….)
IES (………….)
Tepe Teknoloji (………….)
TASK (Brüt satışlar)(………….)
Yukarıdaki tablodan anlaşılacağı üzere Meteksan Sistem, Infronic ve Tepe Teknoloji
adlı şirketlerin net satışları açısından 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen ciro eşiğini
aştıkları ve bu sebeple anılan şirketlerle ilgili devralma işlemlerinin Rekabet 190
Kurulu’ndan izin alınması gereken işlemler olduğu tespit edilmiştir.
Diğer yandan, ciro eşiği altında kalan Meteksan Net, IES ve TASK adlı şirketlerin
pazar paylarının hesaplanmasında karşılaşılan güçlük ve alıcı şirketin ve onu kontrol
eden kişilerin anılan şirketlerin faaliyet alanında herhangi bir faaliyette bulunmuyor
olması göz önüne alındığında en ihtiyatlı yaklaşımla bu şirketlerle ilgili işlemlerin de
Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olduğunu kabul etmekte bir sakınca
bulunmamaktadır.
H.3.3. İşlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından Değerlendirilmesi
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca, bir birleşme veya devralmanın
yasaklanabilmesi için işlemin, hâkim durum yaratarak ya da mevcut bir hâkim 200
durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltması gerekmektedir.
Yukarıda değinildiği üzere dosya konusu işlemlerde devralan taraf olan Aktera’nın ve
onu kontrol eden kişilerin devralınan şirketlerin faaliyet alanlarında herhangi bir
faaliyetlerinin bulunmaması sebebiyle dosya konusu devralma işlemlerinin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen şekilde hâkim durum yaratarak veya mevcut
bir hâkim durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltmayacağı
anlaşılmaktadır.
H.3.4. Yan Sınırlamalar Açısından İşlemin Değerlendirilmesi
Taraflar arasında düzenlenen “Hisse Satış ve Satın Alım Sözleşmesi”nin 4.6. 210
maddesinde satıcı üzerine hisse devrinden sonraki 3 yıl için rekabet etmeme
yükümlülüğü bulunmaktadır.
Söz konusu maddelerin incelenmesinden, rekabet etmeme yükümlülüğünün sadece
işlemin taraflarını ve devir konusu şirketlerin iş alanlarını kapsadığı anlaşılmaktadır.
Bu tespitle birlikte, devir konusu şirketlerin iş alanlarının yüksek teknoloji bilgisi içeren
alanlar olması ve know-how transferinin söz konusu olması sebebiyle süre açısından
da 3 yıllık rekabet yasağının makul bir yan sınırlama olduğu kanaatine varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
1. Tepe International Sağlık Bilgi Sistemleri A.Ş., Meteksan System Romania 220
SRL ve Meteksan RF OOO unvanlı şirketlere ilişkin devirlerin 4054 sayılı
Kanun ve 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında işlemler olmadığına,
2. a) Meteksan Sistem ve Bilgisayar Teknolojileri A.Ş., Meteksan Net İletişim
Hizmetleri A.Ş., Tepe Teknolojik Servisler A.Ş., Infronic Bilgisayar Sistemleri
San. ve Tic. A.Ş., IES Eğitim ve Bilgi Teknolojileri A.Ş. ve TASK Su
Kanalizasyon Yatırım, Yapım ve İşletme A.Ş. unvanlı şirketlere ilişkin devirlerin
1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna,
b) Söz konusu işlemler sonucunda 4054 sayılı Kanun kapsamında, hakim
durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve
böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu 230
olmadığına,
c) Hisse Satış ve Satın Alma Sözleşmesi’nin 4.6. maddesi ile getirilen rekabet
yasaklarının devralma işleminin gerçekleşmesinde doğrudan ilgili ve gerekli
olan makul bir yan sınırlama sayılarak, söz konusu işlemlere izin verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy