Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-4-43 (Devralma)
Karar Sayısı : 08-24/246-80
Karar Tarihi : 13.3.2008
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10
Üyeler : Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN,
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,
Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER : Sezin Elçin CENGİZ, Fatma ÇELİK
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Zurich Insurance Company
Temsilcisi: Av. Saadet Aslı KUCUROĞLU
Ahular Sk. No:15 34337 Etiler/İstanbul 20
D. TARAFLAR : - Zurich Insurance Company
Mythenquai 2, 8002 Zurich İSVİÇRE
- Zurich Life Insurance Company Ltd.
Austrasse 46, 8045 Zurich İSVİÇRE
- Zürich Finanz-Gesellschaft AG
c/o Zurich Insurance Company, Mythenquai 2,
8002 Zurich
- Zurich Group Holding
Mythenquai 2, 8002 Zurich İSVİÇRE 30
- Zurich Invest Ltd.
Thurgauerstrasse 80, 8050 Zürich İSVİÇRE
- TEB Mali Yatırımlar A.Ş.
Meclis-i Mebusan Cd. Koç Han No:61 K.:3 Fındıklı
Beyoğlu/İstanbul
- Türk Ekonomi Bankası A.Ş.
Meclis-I Mebusan Cd. No:57 Fındıklı Beyoğlu/İstanbul
- TEB Yatırım Menkul Değerler A.Ş.
Eski Büyükdere Cd. No:22 K:4 Park Plaza
Maslak/İstanbul 40
- Ege Turizm ve İnşaat A.Ş.
Meclis-i Mebusan Cd. No:61 Fındıklı Beyoğlu/İstanbul
08-24/246-80
2
- Ekonomi Bank Offshore Ltd.
2. Selim Cd. No:35 Lefkoşa KKTC
E. DOSYA KONUSU: TEB Sigorta A.Ş. (TEB Sigorta)’nin kontrolünün,
Zurich Insurance Company (Zürih Sigorta), Zurich Life Insurance
Company Ltd., Zürich Finanz-Gesellschaft AG, Zurich Group Holding ve
Zurich Invest Ltd. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
50
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 22.2.2008 tarih, 1147 sayı ile giren
bildirim üzerine, 4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7.
maddesi ile 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme
ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen
4.3.2008 tarih, 2008-4-43/Öİ-08-SEC sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu
7.3.2008 tarih, REK.0.08.00.00-120/5977 sayılı Başkanlık önergesi ile 08-24
sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da;
- Bildirimi yapılan devralma işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet 60
Kurulu’nun iznine tabi olduğu, ancak devir sonucunda ilgili pazarda hakim
durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi, böylece
rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı, bu çerçevede
işleme izin verilmesi gerektiği,
- Hisse Alım Anlaşması’nın 8. maddesinde satıcılara getirilen rekabet
yasaklarının yan sınırlama olarak kabul edilerek, bu yasaklamalara devralma
işlemiyle birlikte izin verilmesinin yerinde olacağı,
görüşleri ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME 70
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. İlgili Ürün Pazarı
Tarafların faaliyet alanları dikkate alınarak, ilgili ürün pazarı “sigortacılık
hizmetleri pazarı” olarak belirlenmiştir.
H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
İşleme konu olan teşebbüsün acenteleri vasıtasıyla ülkenin tamamında hizmet
vermesi ve ilgili hizmetler açısından rekabetin ülke çapında homojen 80
dağıldığının aksine göstergeler bulunmaması dikkate alınarak, ilgili coğrafi
pazar “Türkiye Cumhuriyeti Sınırları” olarak tespit edilmiştir.
08-24/246-80
3
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
90
H.2.1. 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 Sayılı Tebliğ
Çerçevesinde Değerlendirme
Bildirim konusu devralma İşlemi, TEB Sigorta’nın kontrolünün, halihazırda
hisselerinin %99,99’unu elinde bulunduran TEB Mali Yatırımlar A.Ş. (TEB Mali
Yatırımlar)’den, Zürih Sigorta’ya geçmesine ilişkindir. Söz konusu işlemi
gerçekleştirmek üzere işlemin devralan tarafları olan Zürih Sigorta, Zurich
Group Holding, Zurich Life Insurance Ltd., Zürich Finanz-Gesellschaft AG ve
Zurich Invest Ltd. ile hisseleri devredilen TEB Sigorta’nın hissedarları TEB Mali
Yatırımlar, Türk Ekonomi Bankası A.Ş., TEB Yatırım Menkul Değerler A.Ş., Ege
Turizm ve İnşaat A.Ş. ve Ekonomi Bank Offshore Ltd. arasında 23.1.2008 100
tarihinde bir “Hisse Satın Alım Sözleşmesi” imzalanmıştır. Devir işlemi
sonucunda, her biri 1 YKr. nominal bedelde, toplam 3.040.000.000 adet olan ve
TEB Sigorta'nın sermayesinin %100'ünü oluşturan hisseler Zürih Sigorta ve
Zürich Financial Services Group bünyesindeki diğer alıcılara geçecektir.
Söz konusu işlem, TEB Sigorta’nın kontrolünde değişiklik yaratması nedeniyle,
1997/1 sayılı Tebliğ'in birleşme ve devralma sayılan hallerin belirlendiği 2.
maddesinin (b) bendinde, “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir
teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da
kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya
kontrol etmesi” olarak tanımlanan bir devralmadır. 110
Öte yandan, anılan Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde yer
alan, “...birleşme veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin ülkenin
tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının,
piyasanın %25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının
yirmibeş trilyon Türk Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulundan izin almaları
zorunludur.” hükmü ile izne tabi birleşme ve devralmalara pazar payı ve ciro
eşiği getirilmiştir.
TEB Sigorta’nın 2007 yılı cirosu (……………) YTL. olarak gerçekleşmiş
olduğundan, -diğer verilere bakılmaksızın- anılan işlemin Kurul’un iznine tabi
olduğu anlaşılmıştır. 120
Bununla birlikte, devralan Zürih Sigorta’nın ve ekonomik birlik içinde bulunduğu
şirketlerin ilgili pazarda faaliyetlerinin bulunmaması nedeniyle, devir işlemi
sonucunda pazarın yapısı değişmeyeceğinden, Kanun'un 7. maddesi
anlamında bir hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun
güçlendirilmesinin söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır.
130
08-24/246-80
4
H.2.2. Bildirime Konu Anlaşmada Yer Alan Rekabet Yasakları Açısından
Değerlendirme
Bildirime konu devralma işlemini düzenleyen Hisse Satın Alım Sözleşmesi’nin
“Rekabet Yasağı” başlıklı 8.01. maddesine aşağıda yer verilmiştir:
“Kapanış tarihinden sonraki 3 yıllık süre boyunca Satıcılar, Türkiye’de ve Kuzey
Kıbrıs Türk Cumhuriyet’inde hayat dışı sigorta ruhsatı kapsamında verilen
hizmetlerin sunumuyla doğrudan veya dolaylı olarak iştigal etmeyecekler ve
İştiraklerinin de doğrudan veya dolaylı olarak iştigal etmemesini
sağlayacaklardır.
Burada yer alan hükümlerin hiçbiri, Satıcıların bir hayat sigortası şirketi kurup 140
hayat sigortası ruhsatı ve emeklilik ruhsatı çerçevesinde, tek başına veya
üçüncü bir şahısla birlikte herhangi bir işle iştigal etmesine mani teşkil
etmeyecektir.”
Buna ek olarak, Kapanış Tarihi'nden sonraki üç (3) yıllık süre boyunca,
Satıcılar, Alıcılar’ın yazılı ön onayını almaksızın TEB Sigorta'nın kilit
pozisyonundaki çalışanlarını doğrudan veya dolaylı olarak işe almayacak ve işe
almak için teklifte bulunmayacaklardır; ayrıca iştiraklerinin de söz konusu kilit
pozisyonundaki çalışanları işe almamalarını sağlayacaklardır. Diğer yandan,
satıcıların “TEB Sigorta” unvanı ve BNP Paribas’ın “uçuşa geçiş” logosu
dışındaki tüm hakları alıcı şirketlere devredilecektir. 150
Birleşme/devralma işlemlerinde yan sınırlamalar ve bu çerçevede rekabet
yasakları, yoğunlaşmayı meydana getiren sözleşmenin ana amacının yanında,
sözleşmenin hukuki getirilerinden yararlanılmasına yönelik düzenlemelerdir.
Alıcılar tarafından satıcılara getirilen rekabet yasakları, uygulamada alıcıların
devraldıkları maddi ve maddi olmayan varlıkların değerinden tam olarak
yararlanmalarının, dolayısıyla alıcı tarafından yapılan yatırımın karşılığının tam
olarak alınmasının bir aracı olarak değerlendirilmektedir. Birleşme/devralma
işlemine ilişkin bir rekabet yasağının yan sınırlama olarak kabul edilmesi ve bu
çerçevede işlemle birlikte değerlendirilmesi için söz konusu yasağın
“yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olma”, “sadece taraflar açısından 160
kısıtlayıcı olma” ve “orantılılık” kriterlerini sağlaması gerekmektedir.
Sözleşmede düzenlenen rekabet yasaklarının, yukarıda yer verilen kriterleri
sağlıyor olması nedeniyle, yan sınırlama olarak değerlendirilmesi gerektiği
kanaatine varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu
işlemin 4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7. maddesi ve
bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne 170
tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte
hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve
böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
08-24/246-80
5
olmadığına, bu nedenle bildirim konusu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile
karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy