Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-3-72 (Devralma)
Karar Sayısı : 08-33/419-145
Karar Tarihi : 15.5.2008
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet
Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: Kürşat ÜNLÜSOY, Hüseyin COŞGUN
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Sedat ZİNCİRKIRAN
Temsilcisi Av. Gamze Sanduraç BAYKAL
GMK Bulvarı No:31/8 06440 Maltepe Ankara 20
D. TARAFLAR : ISS Tesis Yönetim Hizmetleri A.Ş
Kore Şehitleri Cad. Mithat Uluünlübey Sok. No:23
Zincirlikuyu-Şişli İstanbul
ISS Global A/S
30 Bredgade, 1260 Kopenhagen, DANİMARKA
ISS Venture A/S
30
ISS Facility Services A/S
ISS Finans A/S
Sedat ZİNCİRKIRAN
Adnan Kahveci Cad. No:10 Hadımköy İstanbul
Atilla TOPUZDAĞ
Yıldız Dost Koop. Soğuksu Karslılar Mah.A-1 Blok
Beykoz- İstanbul 40
Ayşe Leyla ZİNCİRKIRAN
Alkent 2000, Dr. Üzeyir Garih Cad. Manolya Sok. No:22
Büyükçekmece İstanbul
Necati ZİNCİRKIRAN
Esentepe Mah. Dergiler Sok. No:11 Şişli İstanbul
Fatma Neriman ZİNCİRKIRAN
50
08-33/419-145
2
Ceyhun ZİNCİRKIRAN
E. DOSYA KONUSU: Sedat ZİNCİRKIRAN, Atilla TOPUZDAĞ, Ayşe Leyla
ZİNCİRKIRAN, Necati ZİNCİRKIRAN, Fatma Neriman ZİNCİRKIRAN ve Ceyhun
ZİNCİRKIRAN’ın Sardunya Hazır Yemek Üretim ve Hizmet A.Ş’de sahip
oldukları hisselerin, ISS Tesis Hizmetleri Yönetim A.Ş tarafından devralınması
işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 24.4.2008 tarih ve 2485 sayı ile giren ve
en son 1.5.2008 tarih ve 2650 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet 60
Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili
hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 6.5.2008 tarih ve 2008-3-
72/Öİ-08-KÜ sayılı Birleşme/Devralma Raporu, 9.5.2008 tarih ve REK.0.07.00.00-
120/66 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-33 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek
karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da;
- Sardunya Hazır Yemek Üretim ve Hizmet A.Ş’nin hisselerinin tamamının ISS
Tesis Yönetim Hizmetleri A.Ş ve ISS Grup’un diğer iştirakleri tarafından
devralınması işlemi 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir devralma 70
işlemi olduğu,
- İşlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamında bir hâkim durum yaratan
veya mevcut bir hâkim durumu güçlendiren ve bunun sonucunda ülkenin
bütünü yahut bir kısmında ilgili piyasadaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması
sonucunu doğuran nitelikte olmadığı, bu nedenle devralma işlemine izin
verilebileceği,
- Devir sözleşmesinin 10. maddesinde yer alan “Rekabet Etmeme” başlıklı
düzenlemeye, rakip şirketlerden doğrudan veya dolaylı olarak şirketin idari
fonksiyonları üzerinde bir hak veya şirket üzerinde önemli bir etki sağlamayan
sırf yatırım amaçlı pay iktisap edilmesini engellemeyecek şekilde yeniden 80
düzenlenmesi koşuluyla bir yan sınırlama sayılarak devralma işlemiyle birlikte
izin verilebileceği,
kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. ISS Tesis Yönetim Hizmetleri A.Ş (ISS Tesis)
Devralan teşebbüs ISS Tesis’in % 70 oranında hissesine ISS grubu, % 30 hissesine
ise Fuat Cem Uygun sahiptir. ISS Tesis’in büyük ortağı konumunda bulunan ISS
Grubu aynı zamanda devralma işleminin de tarafı olan ISS Global A/S, ISS Venture
A/S, ISS Finans A/S ve ISS Facility Services A/S’den oluşmaktadır. ISS Grup’un 90
hisselerinin tamamını elinde bulunduran ISS Holding A/S ise dolaylı olarak EQT
Partners ve Goldman Sachs Capital Partners tarafından yönetilen fonlarla kontrol
edilmektedir.
Genel ve özel nitelikli temizlik ve tesis yönetim hizmetleri sahasında faaliyet gösteren
ISS Tesis’in Türkiye’de üç iştiraki bulunmaktadır. Bunlar, ISS Tesis’in %99,9
oranında hissesine sahip olduğu ve güvenlik hizmetleri alanında faaliyet gösteren
Proser Koruma ve Güvenlik Hizmetleri A.Ş, ISS Tesis’in %99,9 oranında hissesine
08-33/419-145
3
sahip olduğu ve çağrı merkezi hizmetleri alanında faaliyet gösteren CMC İletişim
Bilgisayar Reklam ve Danışmanlık Hizmetleri Sanayi Ticaret A.Ş ve ISS Tesis’in
%92,2 oranında hissesine sahip olduğu haşere kontrol alanında faaliyet gösteren 100
Dört U Haşere Kontrol Hizmetleri A.Ş’dir.
Dosya mevcudu bilgi ve belgeden yönetim kurulu üyelerinin Jacob Götzsche, Fuat
Cem Uygun, Florian Eisenmagen, Christian Jakobsen ve Hans Henrik’ten oluştuğu,
ISS Tesis’in 2007 yılı cirosunun (……………) YTL olduğu anlaşılmıştır. Teşebbüsün
devre konu teşebbüsle ortak herhangi bir faaliyet alanı yoktur.
H.1.2. Devredenler
Devre konu teşebbüste aşağıda gösterilen oranlarda pay sahibi olan bu gerçek kişiler
aynı zamanda Bildirim Formu’nda yer verilen başka bazı teşebbüslerde de pay
sahibidirler. Devredenlerin Sardunya Hazır Yemek Üretim ve Hizmet A.Ş’de sahip
oldukları pay oranlarına Tablo 1’de yer verilmektedir. 110
Tablo 1: Sardunya Hazır Yemek Üretim ve Hizmet A.Ş’nin ortaklık yapısı
Ortağın Adı Hisse Adedi Hisse Oranı (%)
Sedat Zincirkıran 89.995.200 74,996
Atilla Topuzdağ 30.000.000 25,000
Ayşe Leyla Zincirkıran 1.200 0,001
Necati Zincirkıran 1.200 0,001
Fatma Neriman Zincirkıran 1.200 0,001
Ceyhun Zincirkıran 1.200 0,001
TOPLAM 120.000.000 100
H.1.3. Sardunya Hazır Yemek Üretim ve Hizmet A.Ş (Sardunya)
1976 yılında kurulan devre konu teşebbüs endüstriyel yemek hizmetleri pazarında
faaliyet göstermektedir. Teşebbüs, alışveriş merkezleri, turistik tesisler, bankalar,
hastaneler, eğlence merkezleri, akaryakıt nakil, depolama, yükleme tesisleri,
eğitim/öğretim kurumları gibi değişik sektörlerde faaliyet gösteren müşterilerine
yerinde yemek hizmeti sağlamaktadır.
Yönetim kurulu üyelerinin Sedat Zincirkıran, Atilla Topuzdağ ve Ayşe Leyla
Zincirkıran’dan oluşan teşebbüsün 2007 yılı cirosu (………….) YTL, bu ciro göz 120
önünde bulundurularak belirlenen tahmini pazar payı ise % (….)’tir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
1998/2, 1998/6 ve 2000/2 sayılı Tebliğ’ler ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4.
maddesinin son fıkrasında ilgili ürün pazarının belirlenmesinde birleşme veya
devralma konusu olan mal veya hizmetlerle, tüketicinin gözünde fiyatı ve kullanım
amaçları ve nitelikleri bakımından aynı sayılan mal veya hizmetlerden oluşan pazarın
dikkate alınacağı belirtilmektedir. Ayrıca, Kurul’un 10.1.2008 tarih, 08-04/56-M sayılı
Kararı’yla kabul edilen İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’da talep ve arz
ikamesi ile potansiyel rekabetin göz önünde bulundurulacağı ifade edilmektedir. 130
Bu düzenlemeler ışığında, devre konu teşebbüslerin faaliyet alanları dikkate
alındığında, her ne kadar, kendi içerisinde merkezi mutfaklar üzerinden yapılan
“taşıma servis” ve müşteri mahallinde kurulu mutfaklardan yemek hizmeti verilmesi
08-33/419-145
4
olarak adlandırılan “yerinde servis” şeklinde iki alt ilgili ürün pazarından bahsetmek
mümkünse de, ilgili ürün pazarı daha genel bir şekilde endüstriyel yemek hizmetleri
pazarı olarak tespit edilmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesi ve anılan Kılavuz hükümleri ışığında, devre konu
teşebbüsün gerekli talebin bulunması halinde ülke çapında faaliyet gösterebilecek bir
kapasitede olduğu tespitinden hareketle ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti 140
sınırları olarak belirlenmiştir.
H.3.Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
1997/1 sayılı Tebliğ’in “Birleşme veya Devralma Sayılan Haller” başlıklı 2.
maddesinin (b) bendinde “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün
mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine
yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi”
ifadesine yer verilmiştir.
İncelenen devralma işleminde Sardunya’nın tüm hisselerinin ISS Tesis ve ISS
Grubu’nun diğer iştirakleri tarafından devralınması söz konusudur. Dolayısıyla
yukarıda işaret edilen anlamda bir ortaklık payı devri gerçekleşmektedir ve bir kontrol 150
değişikliği söz konusudur.
Bu değerlendirmelerin ardından, başvuruya konu işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ
kapsamında izne tabi olup olmadığı konusunun açıklığa kavuşturulması
gerekmektedir. Anılan Tebliğ’in “İzne Tabi Birleşme ve Devralmalar” başlıklı 4.
maddesinde izin gerektiren sınır olarak, birleşecek şirketlerden herhangi birinin veya
bunların toplamlarının ilgili piyasalarda % 25 pazar payına sahip olması veya bu oran
aşılmasa bile teşebbüslerin toplam cirolarının 25 milyon YTL’yi aşması halleri
öngörülmüştür.
Dosya mevcudu bilgi ve belgeden, teşebbüslerin toplam cirolarının (…………….) YTL
ve teşebbüslerin toplam (ISS Tesis’in Türkiye’de ilgili ürün pazarında herhangi bir 160
faaliyeti yoktur) pazar paylarının ise tahminen % (…) olduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla
Tebliğ’de öngörülen pazar payı eşiği aşılmamakla birlikte ciro eşiği aşıldığından işlem
izne tabidir.
Devre konu teşebbüsün ilgili ürün pazarındaki payı oldukça düşüktür ve devralan
teşebbüslerin bu alanda daha önceden yürütmekte oldukları herhangi bir faaliyet
bulunmamaktadır. Bu nedenle, devir sonrasında sadece devre konu teşebbüsün
kontrolü el değiştirecek, pazarda bir yoğunlaşma söz konusu olmayacaktır. Öte
yandan ilgili ürün pazarında hâlihazırda ciddi bir rekabetin söz konusu olduğunu
söylemek mümkündür. Dosya mevcudu bilgi ve belgeden Türkiye’de hazır yemek
sektöründe faaliyet gösteren 5.000 civarında teşebbüs olduğu ve bunların yaklaşık 170
2.700’ünün İstanbul’da faaliyet gösterdiği anlaşılmıştır. Pazara girişin büyük çaplı bir
sermaye ve teknolojik yatırımı gerektirmediği de göz önüne alındığında pazardaki
yoğunlaşma derecesinin düşük olduğu kanaatine varılmıştır.
Mevcut bilgi ve belgeler ışığında teşebbüs temelinde daha ayrıntılı bir pazar
incelemesi yapıldığında; pazarda İngiliz ortaklı Sofra Catering, Alman Ortaklı Emin
08-33/419-145
5
Catering ve Sodexho gibi büyük teşebbüslerin bulunduğu, 25 ilde faaliyet gösteren
Sofra Catering’in 2007’de (…………...) ABD Doları ciro ile pazar lideri olduğu,
Sodexho’nun 2005 yılı cirosunun (………….) ABD Doları düzeyinde bulunduğu, Koç
Grubu’na ait Palmira Turizm ve Ticaret A.Ş’nin 2007 yılı cirosunun yaklaşık
(…………..) ABD Doları olduğu, Ankara Bölgesi’nde Okyanus Yemek ve Gıda 180
Sanayi’nin, Bursa merkezli Obasan Gıda A.Ş’nin ve Kurdoğlu, Savaş Catering, Limon
Hazır Yemek, Eylül Gıda Catering gibi teşebbüslerin pazarın önde gelen teşebbüsleri
olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, devralma işleminin bir yoğunlaşma
yaratmayacağı sonucuna ulaşılmıştır.
Devralma işleminin hukuki temelini teşkil eden taraflar arasında akdedilmiş 17 Nisan
2008 tarihli “Hisse Satın Alım Anlaşması” da bu çerçevede değerlendirilmiş ve
rekabeti kısıtlayıcı herhangi bir düzenleme tespit edilmemiştir. Ancak, anlaşmanın
10.01 maddesinde “Rekabet Etmeme“ başlıklı bir düzenlemeye yer verilmiştir.
Anlaşmanın 10.01 maddesinde yer alan yükümlülüklerin; pazarın yapısı ve rekabet
yasağının süresinin iki yıl ile sınırlandırılması dikkate alınarak, devralma işlemiyle 190
birlikte izin verilebilecek yan sınırlama olduğu kanaatine varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem
sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının
veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bildirim konusu işleme izin
verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. 200
Full & Egal Universal Law Academy