Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-3-96 (Devralma)
Karar Sayısı : 08-40/527-195
Karar Tarihi : 20.6.2008
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,
Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: Ümit GÖRGÜLÜ, Erdem AKTEKİN
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Eczacıbaşı Yapı Gereçleri San. ve Tic. AŞ.
Temsilcisi: Av. Dr. İ.Yılmaz ASLAN
Barbaros Bulvarı Tan Apt. 60/5 Balmumcu / İstanbul 20
D. TARAFLAR : Eczacıbaşı Yapı Gereçleri San. ve Tic. AŞ.
Büyükdere Caddesi No:185 Kanyon Ofis, Kat:20-21
Levent / İstanbul
Ruddies Beteiligungs-und
Vermögensverwaltungsgesellschaft mbH
Kirchplatz 10, 57392 Schmallenberg-Bad Fredeburg
ALMANYA
30
E. DOSYA KONUSU: Eczacıbaşı Yapı Gereçleri San. ve Tic. AŞ.’nin
Eczacıbaşı Holding A.Ş. garantörlüğünde, Ruddıes Beteılıgungs-und
Vermögensverwaltungsgesellschaft mbH şirketi elinde bulunan Burgbad AG
hisselerinin herhalükarda en az %50+1 hissesine sahip olmak amacıyla ilk
aşamada %47,16’sını devralması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 29.5.2008 tarih ve 3346 sayı ile giren ve
en son 9.6.2008 tarih ve 3596 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet
Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili 40
hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 11.6.2008 tarih ve 2008-3-
96/Öİ-08-ÜG sayılı Birleşme/Devralma Ön İnceleme Raporu, 13.6.2008 tarih ve
REK.0.07.00.00-120/98 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-40 sayılı Kurul toplantısında
görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da;
-Eczacıbaşı Yapı Gereçleri San. ve Tic. AŞ.’nin, Eczacıbaşı Holding A.Ş.
garantörlüğünde, Ruddıes Beteılıgungs-und Vermögensverwaltungsgesellschaft
mbH şirketi elinde bulunan Burgbad AG hisselerinin herhalükarda en az %50+1 50
hissesine sahip olmak amacıyla ilk aşamada %47,16’sını devralması işleminin;
08-40/527-195
2
“banyo sağlık gereçleri” pazarı bakımından 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi
bir devir işlemi olduğu,
- Bu işlem sonucunda anılan pazarda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen
hâkim durum yaratılması veya mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi ve böylece
rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı anlaşıldığından
bildirim konusu devir işlemine izin verilmesinin uygun olacağı,
kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.
60
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Eczacıbaşı Yapı Gereçleri San. ve Tic. AŞ. (EYAP)
Devralan şirket EYAP, Vitra markası ile seramik banyo sağlık gereçleri (lavabo,
klozet, duş teknesi vb.), tamamlayıcı ürünleri (klozet kapakları, gömme rezervuarlar,
yıkama sistemleri, rezervuar iç takımları, vb.) ve banyo mobilyaları pazarında (lavabo
dolabı, boy dolabı, dolaplı ayna, vb.); Artema markası ile de sıhhi tesisat, sıhhi tesisat 70
armatürü ve banyo aksesuarları pazarında faaliyet gösteren, Eczacıbaşı topluluğuna
bağlı bir ortaklıktır. Şirket banyo sağlık gereçleri üretimini biri Kartal-İstanbul, diğeri
ise Bozüyük-Bilecik’te kurulu olan iki ayrı tesisinde; tamamlayıcı ürünleri ve banyo
mobilyaları üretimini Gebze ve Kartal tesislerinde; sıhhi tesisat armatürleri üretimini
ise Bozüyük tesislerinde gerçekleştirmektedir. EYAP, Türkiye pazarında faaliyet alanı
içinde bulunan tüm ürün gruplarında Vitra ve Artema markalarıyla pazar lideri
konumundadır. Şirketin 2007 yılı cirosu (…………..) YTL
(………………………………………. YTL) olarak gerçekleşmiş ve bu cironun %(…)’ını
yurtdışı pazarlar, yüzde %(…)’ını ise iç pazar oluşturmuştur. Teşebbüs küresel
pazarlardaki satış faaliyetlerini Orta Avrupa, İngiltere, Fransa, İtalya, Rusya, ABD, 80
Dubai ve Şangay’da satış kuruluşları ve/veya satış ofisleri kanalıyla, diğer
coğraflarda ise merkez dışsatım ekibi kanalıyla yürütmektedir. EYAP’ın ortaklık
yapısı Tablo 1’de sunulmuştur.
Tablo 1: EYAP Ortaklık Yapısı
Hissedarlar Tutar (YTL) Oran (%)
Eczacıbaşı Holding A.Ş. 29.259.257 52
İntema İnşaat ve Tesisat Malzemeleri Yatırım ve Pazarlama A.Ş. 6.187.500 11
Eczacıbaşı Yatırım Holding Ortaklığı A.Ş. 2.812.500 5
İslam Kalkınma Bankası 400.604 Kale Seramik A.Ş. 12.013 Diğer Halka açık kısım 17.578.126 31
TOPLAM 56.250.000 100
Şirketin yönetim kurulu üyeleri ise; Ferit Bülent Ezcacıbaşı (yönetim kurulu başkanı),
Osman Erdal Karamercan (yönetim kurulu başkan yrd.), Haluk Bayraktar(üye-genel
müdür), Mustafa Sacit Basmacı, Atalay Muharrem Gümrah, Hüsamettin Onanç,
Ahmet Tasin Yamaner’den oluşmaktadır. 90
08-40/527-195
3
H.1.2.Ruddies Beteiligungs-und Vermögensverwaltungs-gesellschaft mbH
(RBV)
Devreden RBV, şirket iştiraklerinde bulunmak amacıyla Almanya’da kurulu bir limited
şirkettir. RBV’nin ortaklık yapısı Tablo 2’de sunulmuştur.
Tablo-2: RBV’nin Ortaklık Yapısı
Hissedar Sermaye Karşılığı
(Euro)
Sermaye Oranı (%)
Dieter Ruddies (………) (………)
Annelie Ruddies-Warwitz (………) (………)
Eva-Marie Vogt-Sasse (………) (………)
Ursula Mölders (………) (………)
Ruth Hillebrand (………) (………)
Anne Becker (………) (………)
Felix Warwitz (………) (………)
Ina-Marie Warwitz (………) (………)
Lili-Maris Mölders (………) (………)
Thilo Mölders (………) (………)
Toplam 1.800.000,00 100
Almanya’da kurulu limited şirketlerde yönetim kurulu adı altında bir organ 100
bulunmamaktadır. Yönetim kurulu yerine, Türkçe’de “Danışma Kurulu”na karşılık
gelen “Beirat” unvanlı bir organ bulunmaktadır. RBV şirketinde bu organın tek üyesi
Mr. Wolfram Wenzel’dir. RBV’nin Mr. Wilfried Vogt-Sasse ve Mr. Manfred Warwitz
olmak üzere iki genel müdürü bulunmakta ve bu iki genel müdür de Mr. Wolfram
Wenzel’e karşı sorumlu konumdadırlar.
H.1.3. Burgbad AG
Devre konu Burgbad AG, Almanya’da kurulu, yüksek kaliteli banyo mobilyası ve
mineral cast maddesinden, çoğu ürettiği banyo mobilyasına birleşik lavabo ve ayrıca 110
banyo, duş küveti üretimi alanında faaliyet gösteren bir şirkettir. Burgbad AG'nin
hisselerinin tamamına sahip olduğu yavru şirketlerinden Burgkama GmbH, “burg”,
“kama” ve “schock” markalarının üretimi, SEP France “burg paris” markasının üretimi,
Miral GmbH ise seramikten farklı olan mineral cast ham maddesinden lavabo, küvet
ve duş teknesi üretimi ile iştigal etmektedir. Şirket 2007 cirosunun yaklaşık %75’ini
banyo mobilyasına birleşik lavabodan oluşan “lavabo dolabı” satışlarından; %15’ini
aynalı dolap, duvar aynaları, boy dolapları gibi tek parça banyo mobilyası
satışlarından; kalan kısmını ise mineral cast maddeden ürettiği ve banyo
mobilyalarından ayrı şekilde sattığı lavabo, banyo ve duş küveti satışlarından elde
etmiştir. Şirket 2007 yılı satışlarının %97’sini Avrupa’da gerçekleştirmiştir. Şirket 120
Türkiye’de ithalatçı firma Kent Yapı San. Ve Tic. A.Ş. aracılığıyla banyo mobilyası
(lavabo dolabı, aynalı dolap, vb.) satışı alanında faaliyet göstermektedir. Şirketin
yönetim kurulu Karl-Heinz Wennrich, Annelie Ruddies-Warwitz, Joerg Loew, Mr.
Wilfried Vogt-Sasse ve Mr. Manfred Warwitz’ten oluşmaktadır. 2007 yılında
Türkiye’deki faaliyetlerinden elde ettiği ciro (………) Euro olan şirketin ortaklık
yapısına Tablo 3’te yer verilmiştir.
08-40/527-195
4
Tablo-3: Burgbad AG’nin Ortaklık Yapısı
Hissedar Sermaye Karşılığı
(Euro)
Sermaye Oranı
(%)
RBV (………) (………)
Financiere de l'Echiquier (………) (………)
Ennismore Fund Management
Limited
(………) (………)
Threadneedle (………) (………)
Union Investment Privat Fonds (………) (………)
Halka Açık (Free Float) (………) (………)
TOPLAM 10.560.000 100
130
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesine göre, devralma işlemlerinde devre konu mal
veya hizmetlerle tüketicinin gözünde fiyatı, kullanım amaçları ve nitelikleri
bakımından aynı sayılan mal veya hizmetlerden oluşan pazar, ilgili ürün pazarını
oluşturmaktadır. Dolayısıyla belirli bir ürün ve onunla yüksek ikame edilebilirliği olan
diğer ürünlerden oluşan pazar ilgili ürün pazarının tanımında temel alınmaktadır.
İnceleme konusunu oluşturan devralma işleminde tarafların ortak faaliyet alanları 140
banyo mobilyaları ve banyo sağlık gereçleridir.
Banyo mobilyaları ile kastedilen, banyoda kullanılmak için özel olarak tasarlanmış
lavabo dolabı (lavabo ile birleşik dolap), aynalı dolap, boy dolabı, duvar aynaları,
çekmece, konsol gibi mobilyalardır.
Banyo sağlık gereçleri ise lavabo, banyo küveti, duş küveti, eviye, vb. ürünleri
kapsamaktadır. EYAP banyo sağlık gereci ürünlerini seramikten, Burgbad AG ise
mineral cast adı verilen bir maddeden imal etmektedir. Dosya mevcudu bilgi ve
belgeden anlaşıldığı üzere; mineral cast kuvarz, un haline getirilmiş taş ve az 150
miktarda Epoxi bazlı malzemeden oluşan bir karışımdır. Mineral cast banyo sağlık
gereçlerini, dışarıdan bakıldığında görünüş olarak seramik ürünlerden ayırmak
mümkün değildir. Bununla birlikte, mineral cast malzemesini seramikten ayıran iki
fark vardır. Birincisi, mineral cast malzemesi çizilmeye daha müsait olsa da ürün
üzerindeki çizikleri daha sonra tamir etmek mümkün olmaktadır. Mineral cast
malzemesini seramikten ayıran ikinci özellik ise, mineral cast malzemesinden
seramik ile üretilmesi mümkün olmayan formların, özellikle ince kontürlerin
üretilebilmesidir. Her ne kadar, belirtilen iki farka dayanarak bu iki ayrı maddeden
üretilen banyo sağlık gereçlerinin ayrı pazarlarda olduğunu iddia etmek olasılığı
varsa da mevcut konunun sonucunu değiştirmediğinden incelemede bu husus 160
dikkate alınmamıştır. Dolayısıyla, anılan devralma işlemi açısından ilgili ürün
pazarları “banyo mobilyaları” ve “banyo sağlık gereçleri” olarak belirlenmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
İnceleme konusu ürünler bakımından pazara giriş, üretim, dağıtım, pazarlama ve
satış gibi rekabet şartlarının bölgesel bir farklılık göstermediği göz önüne alınarak
ilgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak tanımlanmıştır.
H.3.Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme 170
08-40/527-195
5
H.3.1. İşlemin Niteliği
Dosya konusu işlem, RBV ile EYAP arasında 27 ve 28.4.2007 tarihlerinde imzalanan
hisse devri anlaşması uyarınca, RBV’nin elinde bulunan Burgbad AG hisselerinin
herhalükarda en az %50+1 hissesine sahip olmak amacıyla ilk aşamada
%47,16'sının Eczacıbaşı Holding A.Ş garantörlüğünde EYAP tarafından devralınması
ile ilgilidir.
Burgbad AG’nin sermayesi 10.560.000 Euro olup, 3.520.000 nominal değersiz 180
hamiline muharrer hisse senedine bölünmüştür. RBV Burgbad AG’de 1.760.001 paya
sahiptir ve bu toplam payların %50+1’ine denk gelmektedir. RBV hisse devri
anlaşması gereği ilk etapta elindeki hisselerin 1.660.001 adedini EYAP’a
devredecektir. Bu aşamada Alman mevzuatı gereği EYAP kalan hissedarlara
hisselerini aynı şartlarda devralma çağrısı yapacaktır. Hisse devri anlaşması,
EYAP'ın elindeki şirket hisselerinin çağrı sonrası %50+1 oranına ulaşmaması
halinde, RBV’nin kalan yaklaşık %3 hissesi için alım ve satım opsiyonları
içermektedir. Bu opsiyonlar, RBV’de kalan 100.000 adet hissesinin EYAP tarafından
devralınması sonucunda EYAP'ın Burgbad AG hisselerinin sırasıyla %75 ve 95'ine
sahip olması hallerinde de kullanılabilecektir. 190
Hisse devri sözleşmesine göre, çağrı sonrasında EYAP’ın Burgbad AG’nin en az
%50+1 hissesine sahip olması ve böylelikle şirketin kontrolünün EYAP’a geçmesi
planlanmaktadır. Bu çerçevede, söz konusu işlem 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında
bir devralma işlemidir.
H.3.2. Tarafların İlgili Pazardaki Payları ve Ciro Bilgileri
İnceleme konusu devralma işleminin 1997/1 Tebliğ’in 4. maddesi uyarınca izne tabi
bir işlem olup olmadığının belirlenmesi için tarafların ilgili pazarlardaki pazar payı ve 200
ciro bilgilerinin değerlendirilmesi gerekmektedir.
İlgili ürün pazarları “banyo mobilyaları” ve “banyo sağlık gereçleri” olarak
belirlenmiştir. Tarafların 2007 yılına ilişkin bildirim formunda belirtilen tahmini pazar
paylarına aşağıda yer verilmektedir.
Tablo 4: EYAP ve Burgbad AG’ye ait Tahmini Pazar Payları
Pazar Payları İlgili Pazarlar
Burgbad AG EYAP Toplam
Banyo Mobilyaları (………) (………) (………)
Banyo Sağlık Gereçleri
(………) (………) (………)
Tarafların toplam pazar payları, 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen pazar payı eşiğini
banyo sağlık gereçleri pazarında aşmaktadır. Diğer yönden, tarafların söz konusu 210
ilgili ürün pazarlarındaki 2007 yılı ciroları ise Tablo 5’te sunulmuştur.
Tablo 5: EYAP ve Burgbad AG’nin Ciro Bilgileri
08-40/527-195
6
Ciro Bilgileri (YTL) İlgili Pazarlar
Burgbad AG EYAP Toplam
Banyo Mobilyaları (………) (………) (………)
Banyo Sağlık Gereçleri (………) (………) (………)
Banyo mobilyaları pazarında şirketlerin ciro toplamları 1997/1 sayılı Tebliğ’de
belirtilen 25 milyon YTL eşiğinin altında kalmakta, banyo sağlık gereçleri pazarında 220
ise eşiği aşmaktadır.
Bu çerçevede inceleme konusu devralma işlemi banyo mobilyaları pazarı
bakımından izne tabi bir işlem değilken, banyo sağlık gereçleri pazarı bakımından
izne tabi bir işlemdir.
H.3.3. Hukuki Değerlendirme
Dosya mevcudu bilgi ve belgeden, EYAP’ın bildirim konusu işlem ile banyo
mobilyaları konusunda uzmanlaşmış bir şirket devralarak banyo mobilyaları 230
konusundaki faaliyetlerini geliştirmeyi, küreselleşmiş markaları bünyesine katmayı ve
Avrupa banyo mobilyaları pazarında iyi bir yer edinmeyi amaçladıkları
anlaşılmaktadır.
Banyo sağlık gereçleri pazarında EYAP’ın 2007 yılı toplam pazar payı yaklaşık %(…)
olarak gerçekleşmiştir. EYAP’ı, %(…) ile Kale/Kale-Roca, %(…) ile Çanakcılar, %(…)
ile Ece ve Kütahya, %(…) ile Ege, %(…) ile Duravit, %(…) ile Toprak, %(…) ile Serel,
%(…) ile Doğvit ve %(…) ile İdevit firmaları takip etmektedir. Geriye kalan %(…)
pazar payı ise daha küçük boyutlu firmalar arasında paylaşılmıştır. Dosya mevcudu
bilgi ve belgeden, son beş yılda ilgili pazara 6 yeni firmanın girdiği ve bunların her 240
birinin %5-6 civarı pazar payları olduğu anlaşılmaktadır.
Devranılan şirket olan Burgbad AG’nin Türkiye’de ilgili pazarda bir faaliyeti olmadığı
göz önüne alındığında, devralma işlemi sonrasında EYAP’ın banyo sağlık gereçleri
pazarındaki pazar payı ve konumu değişmeyecektir. Bu itibarla, banyo sağlık
gereçleri pazarı bakımından inceleme konusu işlemin bir hâkim durum
yaratmayacağı veya mevcut bir hâkim durumu güçlendirmeyeceği kanaatine
varılmıştır.
Hisse Devri Sözleşmesi’nin “Satıcının Taahhütleri” başlıklı 9. maddesinde rekabet 250
etmeme, bazı personele teklif götürmeme hükümleri düzenlenmiştir.
Birleşme/devralma işlemlerinde yan sınırlamalar ve bu çerçevede rekabet yasakları,
yoğunlaşmayı meydana getiren sözleşmenin ana amacının yanında sözleşmenin
hukuki getirilerinden yararlanılmasına yönelik düzenlemeler olarak nitelendirilebilir.
Alıcılar tarafından satıcılara getirilen rekabet yasakları, uygulamada alıcıların
devraldıkları maddi ve maddi olmayan varlıkların değerinden tam olarak
yararlanmalarının, dolayısıyla alıcı tarafından yapılan yatırımın karşılığının tam olarak
alınmasının bir aracı olarak değerlendirilmektedir.
260
Genel olarak birleşme/devralma işlemine ilişkin bir rekabet yasağının yan sınırlama
olarak kabul edilmesi ve bu çerçevede işlemle birlikte değerlendirilmesi için söz
konusu yasağın “yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olma”, “sadece taraflar
08-40/527-195
7
açısından kısıtlayıcı olma” ve “orantılılık” kriterlerini sağlaması gerekmektedir. Dosya
mevcudu bilgi ve belgeden, Hisse Devri Sözleşmesi’nin 9. maddesinde yer verilen
yükümlülüklerin her üç kriteri de sağladığı anlaşıldığından söz konusu hükümlerin
makul birer yan sınırlama olduğu kanaatine varılmıştır.
I. SONUÇ
270
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem
sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hâkim durum yaratılmasının
veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarlarda rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirim konusu
işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy