Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-3-160 (Devralma)
Karar Sayısı : 08-54/856-343
Karar Tarihi : 18.9.2008
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet
Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: Aydın ÇELEN, Çağlar Deniz ATA
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Başer Tüketim Maddeleri Pazarlama ve Ticaret A.Ş.
Temsilcisi: Av. Fehiman KELEŞ
Saniye Ermutlu Sokak Şaşmaz Plaza No:4 K.3 20
Kozyatağı/İstanbul
D. TARAFLAR : Başer Tüketim Maddeleri Pazarlama ve Tic. A.Ş.
Saniye Ermutlu Sokak Şaşmaz Plaza No.4 K:3
Kozyatağı/İstanbul
Colgate Palmolive Company
Centrum İş Merkezi Aydınevler Sanayi Caddesi, No.3 Kat:5
Küçükyalı-Maltepe 34854 İstanbul
30
E. DOSYA KONUSU: Colgate Palmolive Company’nin Başer Tüketim Maddeleri
Paz. ve Tic A.Ş.’de bulunan %45 oranındaki hissesinin ABC Holding A.Ş.
tarafından; Başer Kimya San. ve Tic A.Ş.’de bulunan aynı oranda hissesinin ise
Başer Tüketim Maddeleri Pazarlama ve Ticaret A.Ş. tarafından devralınması
işlemlerine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 31.7.2008 tarih, 4921 sayı ile giren ve en
son 20.8.2008 tarih ve 5486 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı
Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında 40
Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 11.9.2008
tarih ve 2008-3-160/Öİ-08-AÇ sayılı Birleşme/Devralma Raporu, 12.9.2008 tarih ve
REK.0.07.00.00-120/180 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-54 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da;
- Başer Tüketim hisselerinin ABC Holding tarafından Colgate’den devralınması
işleminin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan
1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olmadığı,
08-54/856-343
2
- Başer Kimya hisselerinin Başer Tüketim tarafından Colgate’den devralınması 50
işleminin ise 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan
1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu,
- Anılan devralma işlemi sonucunda ilgili pazarlarda bir hakim durum yaratılması ya
da mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi yoluyla rekabetin önemli ölçüde
kısıtlanmasının söz konusu olmayacağı anlaşıldığından söz konusu devir işlemine
izin verilebileceği,
sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar 60
H.1.1. Başer Tüketim Maddeleri Paz. ve Tic. A.Ş. (Başer Tüketim)
Başer Tüketim ana sözleşmesi uyarınca, temizlik malzemeleri ve kimyasalları ile
kozmetik malzemeleri alımı, satımı ve dağıtımı, tanıtımı ve reklamını yapmak üzere
kurulmuş bir şirkettir. Halihazırda faaliyeti bulunmayan Başer Tüketim’in ortaklık
yapısına Tablo 1’de yer verilmiştir:
Tablo 1. Başer Tüketim ortaklık Yapısı
Hissedar Pay Oranı (%)
Mehmet BAŞER 0,0006
Özlem BAŞER 0,0006
Demet BİLİCİ 0,0006
ABC Holding A.Ş. 54,9982
Colgate Palmolive Company 45
Toplam 100
H.1.2. Başer Kimya San. ve Tic A.Ş. (Başer Kimya) 70
Başer Kimya hem yurtiçi hem de yurtdışı pazarlar için gerek kendi markaları altında
gerekse fason olarak temizlik maddeleri ve kimyasalları üretme ve satma işi ile iştigal
eden bir şirkettir. Tablo 2’de Başer Kimya’nın ortaklık yapısına yer verilmiştir:
Tablo 2. Başer Kimya Ortaklık Yapısı
Hissedar Pay Oranı (%)
Mehmet BAŞER 0,0004
Özlem BAŞER 0,0004
Demet BİLİCİ 0,0004
Tek Temizlik Ürünleri Ticaret A.Ş. 44
Abdullah BAŞER 0,3557
Başer Holding A.Ş. 0,6426
Ceysey Mali ve Sanayi Yatırımlar A.Ş. 10
Colgate Palmolive Company 45
Toplam 100
H.1.3. ABC Holding A.Ş.(ABC Holding) – Başer Ailesi
ABC Holding, kontrolü Başer ailesinde bulunan bir holding şirketi olup, herhangi bir
üretim faaliyeti bulunmamaktadır. ABC Holding’in ortaklık yapısına Tablo 3’de yer 80
verilmiştir:
Tablo 3. ABC Holding Ortaklık Yapısı
Hissedarlar Pay Oranı (%)
Hayriye BAŞER 0,0099
Mehmet BAŞER 33
08-54/856-343
3
Demet BİLİCİ 33
Özlem BAŞER 33
İbrahim BETİL 0,0001
ABC Holding’in iştirakleri ve ABC Holding’in bu şirketlere iştirak oranları Tablo 4’de
gösterilmiştir:
Tablo 4. ABC Holding İştirakleri
Hissedarlar Pay Oranı (%)
Petroline Dış Ticaret Ltd. Şti. 99
Tek Faktoring Hizmetleri A.Ş. 64
Başer Tüketim Maddeleri Pazarlama ve Tic. A.Ş. 54,9982
Güney Enerji Üretim A.Ş. 34
Promosyonnet Bilgisayar ve Elekt. A.Ş. 96
Başer Holding A.Ş. 7
Başer Sigorta Aracılığı Hizmetleri A.Ş. 19
Ceysey Mali ve Sanayi Yatırımlar A.Ş. 32
H.1.4. Colgate Palmolive Company (Colgate)
Colgate, Türkiye’de faaliyetlerine ilk olarak 1985 yılında Başer Kimya ile ortak girişim 90
şeklinde başlamış A.B.D. menşeli bir şirkettir. Şirketin faaliyet alanları kişisel bakım
ürünleri ve temizlik maddeleridir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
28.1.2008 tarih ve 08-04/56-M sayılı Rekabet Kurulu kararıyla yayımlanan “İlgili
Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz”’un 20. paragrafında; “…inceleme konusu
işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif pazar tanımları
çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da alternatif tüm tanımlar 100
açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu oluyorsa pazar tanımı yapılmayabilir.”
denmektedir. Bu çerçevede, rekabetçi endişe doğurmayan ya da yapılabilecek her
alternatif pazar tanımında rekabetçi endişe doğuran durumlarda ilgili pazarın
belirlenmemesi Kurulca gidilebilecek bir yoldur. Bu nedenle yoğunlaşma
yaratmayacağı için herhangi bir rekabetçi kaygı da yaratmayacağı dikkate alınan
dosya konusu işleme ilişkin olarak ilgili ürün pazarı tanımı yapılmasına gerek
olmadığı sonucuna varılmıştır.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
110
Yukarıda değinildiği üzere herhangi bir rekabetçi kaygı yaratmayan devralma işlemi
bakımından ilgili coğrafi pazarın tanımlanmasına gerek olmadığı sonucuna
ulaşılmıştır.
H.3.Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
H.3.1. İşlemin Değerlendirilmesi
İşlem özünde 1985 yılında Colgate ve Başerler arasında kurulan ortak girişimden,
Colgate’in 21 Temmuz 2008 tarihinde taraflar arasında imzalanan sulh sözleşmesi 120
uyarınca elindeki hisseleri devrederek çıkmasından ibarettir. Bu sözleşmeye göre
Colgate elindeki (% 45 pay oranına tekabül eden) Başer Kimya hisselerini Başer
Tüketim’e, Başer Tüketim’de sahip olduğu (yine % 45 pay oranına tekabül eden)
08-54/856-343
4
hisseleri ise ABC Holding’e devredecek ve ortak girişimden çıkacaktır. İşlem
sonucunda Başer Kimya’nın kontrolü tamamen Başer Tüketim’e, Başer Tüketim’in
kontrolü ise ABC Holding’e (dolayısıyla Başer ailesine) geçecek, Başer ailesi bu
şirketler üzerinde tek başına kontrol sağlayacaktır. Kontrolün kompozisyonunda
değişiklik yaratması açısından işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi anlamında bir
devralma işlemidir.
130
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde teşebbüslerin ilgili ürün pazarındaki toplam
pazar paylarının % 25’i aştığı veya bu oran aşılmasa bile toplam cirolarının 25 milyon
YTL’yi aştığı birleşme devralmaların izne tabi işlemler olduğu belirtilmiştir. Dosya
mevcudu bilgi ve belgeden, devre konu şirketlerden Başer Tüketim’in ve Başer
Tüketim hisselerini iktisap edecek olan ABC Holding’in 2007 yılı cirosunun
bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle ABC Holding’in Başer Tüketim hisselerini
devralması işlemi izne tabi bir işlem değildir. Diğer yandan Başer Kimya’nın 2007 yılı
cirosu ise (………….) (……………………..………….)YTL olup, bu nedenle Başer
Tüketim’in Başer Kimya hisselerini devralması işlemi ciro eşiği açısından izne tabi bir
işlemdir. 140
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde, “hakim durum yaratmaya veya hakim
durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik olarak ülkenin bütünü ya da bir
kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde
azaltılması sonucunu” doğuracak birleşme ve devralmalar hukuka aykırı kabul
edilerek yasaklanmıştır.
İnceleme konusu devralma işlemi sonrasında Başer Kimya’nın kontrolü Başer
Tüketim’e ve bu şirketi kontrol eden ABC Holding üzerinden dolaylı olarak Başer
ailesine geçecektir. ABC Holding ve Başer Tüketim’in herhangi bir pazarda üretim 150
faaliyeti bulunmamaktadır. Başer Kimya ise kişisel bakım ve temizlik malzemeleri
üretimi işi ile iştigal eden bir firmadır. Başer ailesinin kontrolünde bulunan diğer
şirketler ve faaliyet alanları Tablo 5’de gösterilmiştir:
Tablo 5: Başer Ailesi İştirakleri
Şirket Adı Faaliyet alanı
Başer Holding A.Ş. Yatırım
Başer Ambalaj ve Plastik San. Tic. A.Ş. Ambalaj Malzemesi İmalatı ve Satışı
Başer Sigorta Aracılığı Hizm. A.Ş. Sigortacılık Hizmetleri
Ceysey Mali ve Sanayi Yatırımlar A.Ş. Yatırım
A.B. Holding A.Ş. Yatırım
Bica Holding A.Ş. Yatırım
Başer Faktoring A.Ş. Faktoring İşlemleri
Tek Faktoring Hizmetleri A.Ş. Faktoring İşlemleri
ABC Holding A.Ş. Yatırım
Optima Faktoring Hizmetleri A.Ş. Faktoring İşlemleri
Başer Gıda San ve Tic. A.Ş. Zeytinyağı imalatı ve satışı
Güney Mensucat San ve Tic. A.Ş. Tekstil
Dosya mevcudu bilgi ve belgeden, Başer ailesinin kontrolünde bulunan ve Başer
Kimya ile benzer faaliyetlerde (kişisel bakım ve temizlik ürünleri üretimi ile iştigal
eden) bulunan bir grup şirketi veya iştirakinin bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu
08-54/856-343
5
nedenle işlem sonucu herhangi bir pazarda yoğunlaşma oluşmayacağı kanaatine 160
varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
1- Colgate Palmolive Company’nin Başer Tüketim Maddeleri Paz. ve Tic. A.Ş.’de
bulunan %45 oranında hissesinin ABC Holding A.Ş. tarafından devralınması
işleminin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak 170
çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme
ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olmadığna,
2- Colgate Palmolive Company’nin Başer Kimya San. ve Tic. A.Ş.’de bulunan
%45 oranında hissesinin Başer Tüketim Maddeleri Paz. ve Tic. A.Ş.
tarafından devralınması işleminin ise aynı Kanun maddesi ve Tebliğ
kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde
belirtilen nitelikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz
konusu olmadığına, bu nedenle bildirim konusu işleme izin verilmesine 180
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy