Rekabet Kurumu - Karar Sayı 09-03/49-18

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

(Danıştay’ın İptal Kararı Üzerine Verilen)
REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : 2003-3-46 (Soruşturma)
Karar Sayısı : 09-03/49-18
Karar Tarihi : 20.1.2009

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER: 10

Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Tuncay SONGÖR, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN, Dr.
Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE.

B. RAPORTÖRLER: Ümit GÖRGÜLÜ, Kürşat ÜNLÜSOY, Ali Fuat KOÇ, Osman
Tan ÇATALCALI

C. ŞİKAYET EDEN: T.C. Ankara Valiliği Emniyet Müdürlüğü,
İskitler/Ankara 20

D. KARŞI TARAFLAR :

1. Diren Organizasyon Danışmanlık Müşavirlik ve Tic. Ltd. Şti.
(Naci Kutanis)
Yeşilevler İvedik Caddesi No:203/1 Yenimahalle/Ankara

2. Aksu Gıda İmalat İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. ( Doğan
Ekmek Fabrikası) (Doğan Fırını)
Ayaş Cad. No:22 Sincan/Ankara 30

3. Alnıaçık Eğlence Hizmetleri Fırın İşl. Tem. Taah. Tic. Ltd.
Şti.
İstasyon Cad. No:33/B Etimesgut/Ankara

4. Ateksan Ekmek Gıd. İnş. Tur. Taah. Tic. Ltd. Şti.
Tandoğan Mah. Usta Sok. No:10 Sincan/Ankara

5. Bahar Unlu Mam. Gıda Giyim İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
Demet Mahallesi 10. Cad. No:1/C Yenimahalle/Ankara 40

6. Can Kardeşler Gıda İnşaat ve İşl. Ltd. Şti.
Güzelkaya Mah. 147. Sok. No:2/A Yenimahalle/Ankara

7. Çağdaş Francala Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.
Mareşal Çakmak Mah. Yıldız Sok. No:6/A Sincan/Ankara


09-03/49-18


2
8. Çınar Ekmek Fabrikası (Çınar Fırını)
Taşkın Sok. No:6/C-D Yenimahalle/Ankara 50

9. Dadaş Ek. Fab. ve Unlu Mam. (Dadaş Fırını)
Atatürk Mah Cumhuriyet Cad. No:9 Yenikent/Ankara

10. Dervişoğlu Ekmek Fabrikası (Dervişoğlu Fırını)
Çiğdemtepe Mah. Değirmendere Sok. No:73
Yenimahalle/Ankara

11. Dostlar Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.
Ulubatlıhasan Mah. Çarşı içi Sok. No:48 Sincan/Ankara 60

12. Emkan Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.
Civan Sok. No:8 Yenimahalle/Ankara

13. Esengül Unlu Mamulleri Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.
Çerçidere Mah. Bağarası Sok. No:19 Yenimahalle/Ankara

14. Gözde Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
Plevne Mah. Kızılırmak Sok No:40/A Sincan/Ankara
70
15. Gül Ekmek Fabrikası (Gül Fırını)
Demetgül Mah. 6. Sok. No:11/B-C Yenimahalle/Ankara

16. Hacıhasanoğlu Gıda San. İnş. Tic. Ltd. Şti.
Sincan Sanayi Sitesi 2. Cad. No:38 Sincan/Ankara

17. Hasat 1 Ekmek Fırını
Ragıp Tüzün Cad. No:431 Yenimahalle/Ankara

18. Hasat 2 Ekmek Fırını 80
Güventepe Mah. Karaballı Sok. No:11 Şentepe/Ankara

19. Huzur Ekmek Fabrikası
Menderes Mah. Rüzgarlı Sok. No:29 Yenikent/Ankara

20. Kardelen Francala Unlu Mamulleri Gıda Sanayi ve Tic. Ltd.
Şti.
Oğuzlar Sok. No:216 Yenimahalle/Ankara

21. Karşıyaka Unlu Gıda Ek. Mam. İnş. Pet. Otom. Hayv. Tur. 90
Tic. San. Ltd. Şti.
Demetlale Mah. İvedik Cad. No.127/C Yenimahalle/Ankara



09-03/49-18


3
22. KET-ZEM Ekmek ve Unlu Gıda Ürünleri San. ve Tic. Ltd.
Şti.
Yenibatı Mah. 12. Cad. 287. Sok. Mesa Çarşısı No:4
Batıkent/Ankara
100
23. Kutsal Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.
Plevne Mah. Bosna Sok. No:111 Sincan/Ankara

24. (Yeni) Kuzu Unlu Mamulleri İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti.
(Kuzu Fırını)
M. Fevzi Çakmak Mah. Şehit Ali Çalışır Sok. No:5/A
Sincan/Ankara

25. Mehmetler Gıda İnş. Ltd. Şti. (Ulusoy Krd. Ekmek
Fabrikası) 110
Şentepe Avcılar Mah. 119 Sok. No:30 Yenimahalle/Ankara

26. Merkez Ek. Unlu Mamulleri Gıda İnş. İth. İhr. San. Tic. Ltd.
Şti.
Demet Mah. İvedik Cad. 139/A Yenimahalle/Ankara

27. Mis Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.
İstasyon Mah. Döner sok. No: 19/A Sincan/Ankara

28. Güzelevler Modern Ekmek Fırını (Modern Ekmek Fabrikası 120
Ltd.), (Güzelevler)
Güzelevler Çameli Sok. No:8 Yenimahalle/Ankara

29. Nazar Francala Unlu Gıda Mam. İnş. San Tic. Ltd. Şti
Piyade Mah. 426 sok. No:30/A Etimesgut/Ankara

30. Oba Ekmek İnş.Akary. San. Tic. Ltd. Şti.
Plevne Mah. Polatlı Cad. No:26 Sincan/Ankara

31. Osmanoğulları Gıda İnş. Oto Akaryakıt Dayanıklı Tük. Mal. 130
Ltd. Şti.
Demetevler 1.Cad. No:83/A-B Ankara

32. Örnek Francala Gıda İnş. Ev Büro Eşy. Tem. Giyim
San.Tic. Ltd. Şti. (Örnek Fırını – Mehmet Ünal), (Şifa)
Karşıyaka 3. Cad. No:69/A Yenimahalle/Ankara

33. Özevler Ekmek Fırını
İvedik Cad. 47.Sok. No11/C Yenimahalle
140
34. Özkayalar Ekmek ve Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti.
Memlik Yolu Yakacık Köyü 619/A Ankara

09-03/49-18


4
35. Pehlivanoğlu Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. (Doğu Fırını)
Kartal sok. No: 3/A Sincan/Ankara

36. Petekler Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti. (Peksan)
Özevler 44/1 Sokak Demetevler Yenimahalle/Ankara

37. Reyhanoğlu Gıda San. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti 150
Plevne Mah. Çağlayan Cad. No:9/A Sincan/Ankara

38. Samanyolu Un Mamulleri San. Tic. Ltd. Şti
Özevler Mah. 51, Sok 9/A Yenimahalle/Ankara

39. Şafak Unlu Mam. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.
Demetevler 5. Cad. No:36/E Yenimahalle/Ankara

40. Yağmur Unlu Mam. Gıda Maya ve Petrol Ürünleri Besicilik
İnş. Tic. Ltd. Şti. 160
Özevler Mah. 37 Sok. No:1/C Yenimahalle/Ankara

41. Yeni çınar Unlu Mam. Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.
Demetevler 10. Cad. No:19/E Yenimahalle/Ankara

42. Yepaş Yenimahalle Ekmek Pazarlama A.Ş (Yepaş A.Ş.)
İstasyon Mah. Çatalca Sok. No:11 Sincan/Ankara

43. Zemheri Gıda İhtiyaç Mad. Tic. A.Ş. (Yeşilyurt Ekmek
Fabrikası) 170
Karşıyaka 2. Cad. No:37 Yenimahalle/Ankara

44. Canerler Gıda San. ve Tic. A.Ş.
Çamlıca Mah. 12. Sok No:8 Macunköy/Ankara

45. Keybi Mağazacılık ve Gıda San. Tic. A.Ş. (Tempo A.Ş.)
Ergazi Mahallesi 12. Cad. No:143 Batıkent/Ankara

46. Endi Tük. Mal. Tic. ve San. A.Ş.
Alemdağ Cad. Site Yolu Toya Sok. Tunay İş merkezi No:3/B 180
Ümraniye/İstanbul

47. Nazar Gıda San. ve Tic. A.Ş.
Karamanlılar Cad. No:8 Organize San. Bölgesi Sincan/Ankara

48. Öğütler Gıda Tic. ve Paz. San. Ltd. Şti. (Öğütler)
Öz Ankara Gıda Top. Sitesi 6. Blok No:213 Macunköy/Ankara

49. Soykan Tüketim Malları Paz. San. ve Tic. A.Ş.
1. Cad. No:46 Demetevler/Ankara 190

09-03/49-18


5
50. Şeref Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Makromarket)
Gimat 17. Blok No:520 Macunköy/Ankara

51. Tansaş Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş.
103. Sok. No:4/B Göztepe/İzmir

52. Yeni Çağdaş İhtiyaç ve Gıda Mad. İnş. Tic. Ltd. Şti.
(Çağdaş Ltd. Şti.)
Öz Ankara Toptancılar Sitesi Sosyal Tesis Binası Kat:2 No:27 200
Macunköy/Ankara

53. Yozgat İhtiyaç Maddeleri Pazarlama ve Tic. A.Ş. (Yimpaş
A.Ş.)
Adnan Menderes Bulvarı No:190 Yozgat

54. Yunus Market İşletmeciliği Tic. Ltd. Şti.
Karpuzlu 1 Sok. 71/A Siteler/Ankara

E. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulu’nun Ankara ili Yenimahalle, Sincan, 210
Yenikent, Etimesgut bölgelerinde faaliyet gösteren 53 teşebbüs ile Diren
Organizasyon Danışmanlık Müşavirlik ve Ticaret Ltd. Şti’nin 4054 sayılı
Kanun’u ihlal edip etmediklerinin tespitine ilişkin 27.12.2007 tarih, 07-92/1170-
456 sayılı kararı ile ilgili olarak Danıştay kararları üzerine ilgili dosyanın
yeniden değerlendirilmesi.

F. İDDİALARIN ÖZETİ:

16.4.2003 tarih ve 1608 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal eden, T.C. Ankara Valiliği
Emniyet Müdürlüğü tarafından gönderilen, Ankara Vali Yardımcısı Ramazan 220
Urgancıoğlu imzalı yazıda Ankara Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize
Suçlar Şube Müdürlüğü’nce yapılan bir soruşturma neticesinde;

Naci Kutanis, Mehmet Sami Akkerman, Orhan Yaralı, Metin Muratoğlu, Ali Kale,
Salim Alnıaçık ve Gürsel Alnıaçık isimli şahıs ve çalışanların, Ankara ili Sincan,
Etimesgut, Yenimahalle, Altındağ ve Keçiören ilçelerinde kendilerinin denetiminde
rekabeti önlemek amacıyla fırıncılar birliği adı altında kartel oluşturdukları ve üye
fırın işletmecilerinden herhangi bir makbuz veya fatura düzenlemeden, her bir
ekmek başına 2000 yılında 2000 TL, 2001 yılında 4000 TL, 2002 yılından bugüne
kadar ise 4000 TL olmak üzere çek, senet ve nakit karşılığı kayıt dışı para toplayıp 230
vergi kaçırdıkları, rekabet ortamı yaratmak amacıyla daha fazla üretim yapıp ucuz
ekmek satmak isteyen fırın sahiplerini, ekmek verdikleri bayileri azaltmaları, fazla
üretim yapmamaları, ucuz ekmek satmamaları ve birden fazla fırın işletiyor ise
diğerlerini kapatmaları yönünde; ekmek verdikleri bayileri ise ucuz ekmek satan
fırınlardan ekmek almamaları için tehdit ettikleri, yapılan tehdit ve baskılara
aldırmayıp ucuz ekmek satmak isteyen fırınların ekmek dağıtım araçlarının önünü
keserek çalışanları darp edip yaraladıkları, araçlarına zarar verdikleri, fırın
işletmecilerini, çalışanlarını ve ekmek verdikleri bayi sahiplerini tehdit baskı ve
korkutmak suretiyle sindirip rekabet ortamını ortadan kaldırarak, kendilerine haksız
09-03/49-18


6
çıkar sağladıkları yönünde elde edilen belge, doküman ve soruşturma evrakının 240
şüpheliler ile birlikte hazırlık 2001/589 sayı ile Ankara DGM Cumhuriyet
Başsavcılığı’na intikal ettirildiği belirtilmiş ve gereğinin yapılması istenmiştir.

G. DOSYA EVRELERİ

Kurum kayıtlarına 16.4.2003 tarih ve 1608 sayı ile giren şikayet üzerine hazırlanan
3.6.2003 tarih ve 2003-3-46/BN-03-HS sayılı Bilgi Notu Kurul’un 12.6.2003 tarih ve
03-42/467-M sayılı toplantısında görüşülmüş ve Ankara ili Yenimahalle, Sincan,
Etimesgut bölgelerinde faaliyet gösteren 85 ekmek üreticisi ile anılan bölgelerdeki
ekmek üreticisi teşebbüsler tarafından ilgili ürün pazarında koordinasyon sağlamak 250
üzere yetkilendirilen Naci Kutanis ve Diren Org. Dan. Müş. ve Tic. Ltd. Şti ve 21
market ile Keçiören ve Altındağ ilçelerindeki ekmek pazarında faaliyet gösteren 62
ekmek üreticisi teşebbüsün rekabetin kısıtlanması sonucunu doğurabilecek nitelikte
faaliyetlerde bulunduklarına ilişkin iddialar ciddi ve yeterli bulunarak, 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 40. maddesi uyarınca soruşturma
açılmasına karar verilmiştir. Kurul’un 12.6.2003 tarih ve 03-42/467-M sayılı
soruşturma kararı taraflara tebliğ edilmiştir.

Bu karar üzerine hazırlanan 4.5.2004 tarih ve S.R. /04-7 sayılı Soruşturma Raporu,
Kanun’un 45/1. maddesi uyarınca tüm Kurul üyeleri ile ilgili taraflara tebliğ olunmuş 260
ve aynı maddenin ikinci fıkrası gereğince taraflardan 30 gün içinde yazılı
savunmalarını göndermeleri istenmiştir. Taraflardan gelen 2. Yazılı savunmaya
karşı Soruşturma Heyeti tarafından hazırlanan “Ek Yazılı Görüş” Kanun’un 45/2.
maddesi uyarınca 19.10.2004 tarihinde tüm Kurul üyeleri ve taraflara tebliğ
edilmiştir. Tarafların sözlü savunma talebi üzerine Kurul 25.11.2004 tarih ve 04-
73/1081-M sayılı toplantısında sözlü savunma toplantısı yapılmasına karar vermiştir.
12.1.2005 tarihinde sözlü savunma toplantısı yapılarak tarafların sözlü açıklamaları
dinlenilmiştir. Rekabet Kurulu 18.1.2005 tarihinde 05-06/52-21 sayı ile nihai kararını
vermiştir.
270
Taraflar gerekçeli kararı tebellüğ etmelerinin ardından kararın iptali için Danıştay’a
başvurmuştur. Söz konusu Kurul kararı soruşturmayı yürüten Kurul üyesinin nihai
karar toplantısına katılarak oy kullanmasının hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle
Danıştay 13. Dairesi’nin 30.01.2007 tarih ve 2006/2611 E.,2007/413 K., 2006/2408
E., 2007/390K., 2006/1285 E., 2007/412K., 2006/1842 E., 2007/365K., 2006/1845
E.,2007/407K.,2006/2314 E.,2007/423K., 2006/2041 E., 2007/380K., 2006/1841 E.,
2007/374K., 2006/2318 E., 2007/386K., 2006/1276 E., 2007/429K.,2006/2315 E.,
2007/388K., 2006/1836 E., 2007/401K, 2006/2226 E., 2007/371K., 2006/2040
E.,2007/376K., 2006/1851 E., 2007/370K, 2006/2339 E., 2007/402K., 2006/1539 E.,
2007/378K., 2006/2322 E., 2007/369K, 2006/2224 E., 2007/366K., 2006/2410 E., 280
2007/391K., 2006/2320 E., 2007/375K., 2006/2223 E., 2007/414K., 2006/1541 E.,
2007/404K., 2006/2321 E., 2007/373K., 2006/1529 E., 2007/394K., 2006/2225 E.,
2007/372K., 2006/2319 E., 2007/422K., 2006/1540 E., 2007/377K., 2006/2409 E.,
2007/364K., 2006/1527 E., 2007/403K, 2006/1846 E., 2007/416K., 2006/1849 E.,
2007/408K, 2006/1843 E., 2007/385K., 2006/1823 E., 2007/387K, 2006/1473 E.,
2007/417K, 2006/2923 E., 2007/428K., 2006/1823 E., 2007/387K., 2006/1840 E.,
2007/409K., 2006/1637 E., 2007/363K., 2006/1835 E., 2007/367K., 2006/1706 E.,
09-03/49-18


7
2007/424K., 2006/1830 E., 2007/419K., 2006/1839 E., 2007/368K., 2006/2338 E.,
2007/431K., 2006/1538 E., 2007/393K., 2006/1528 E., 2007/395K., 2006/1542 E.,
2007/430K., 2006/1543 E., 2007/384K., 2006/1530 E., 2007/406K., 2006/1533 E., 290
2007/382K., 2006/1544 E., 2007/432K., 2006/1526 E.,2007/381K., 2006/1525 E.,
2007/396K., 2006/1531 E., 2007/405K., 2006/1532 E., 2007/383K., 16.2.2007 tarih
2006/4039 E., 2007/814K. ve 24.1.2007 tarih ve 2006/5265 sayılı kararları ile iptal
edilmiştir.

Bunun üzerine Kurul mevcut dosya üzerinden yeniden karar verilmesini teminen
gerekli hazırlık çalışmalarının yapılmasına ve konunun Kurul gündemine
getirilmesine karar vermiştir. Kurul’un 15.8.2005 tarih ve 05-51/785-M sayılı
Kararı’nın gereği olarak dosya üzerinde yapılan değerlendirmeler ışığında
düzenlenen 11.5.2007 tarihli yönetici özeti 18.5.2007 tarih ve REK.0.07.00.00-300
110/107 sayılı Başkanlık önergesi ile Kurul’a sunulmuştur. Karar yeter sayısının
oluşmaması nedeniyle 23.5.2007 tarih ve 07-42/462-T sayılı, 30.5.2007 tarih ve 07-
45/502-T sayılı, 13.6.2007 tarih ve 07-51/541-T sayılı ve 20.6.2007 tarih ve 07-
53/574-T sayılı Kararlarda ifade edildiği üzere karar alınamamıştır. Dosyada temyiz
sürecine ilişkin yeni gelişmelerin gündeme gelmesiyle 8.10.2007 tarihli Bilgi Notu
16.10.2007 tarih ve REK.0.07.00.00-110/224 sayılı Başkanlık önergesi ile Kurul’a
sunulmuş, Kurul ilk inceleme, önaraştırma ve soruşturmaya ait tüm savunma, ek
savunma, sözlü savunma tutanakları, sözlü savunma toplantısının ses kayıtlarının
yazılı açılımı, raporlar, Danıştay’ın iptal kararı, tüm dosya münderecatında yer alan
bilgi ve belgeleri inceleyerek, 27.12.2007 tarih ve 07-92/1170-456 sayılı nihai 310
kararını vermiştir.

Rekabet Kurulu’nun anılan kararına karşı Danıştay nezdinde 56 teşebbüs adına 55
adet iptal davası açılmıştır1. Söz konusu davalardan Esen Fırını tarafından açılan
dava Danıştay tarafından ehliyet yönünden reddedilmiştir. Gimsa İnşaat Sanayi ve
Ticaret Ltd. Şti. tarafından açılan davada ise yürütmenin durdurulması talebi
bulunmamaktadır. Geriye kalan 53 adet iptal davasında 54 teşebbüs için asgari
cezaya esas alınan cironun ait olduğu yılın yanlış tespit edildiği gerekçesiyle
Danıştay İdari Dava Daireleri’nin 27.8.2008 tarih 2008/829 E., 2008/810 E.
2008/811 E., 2008/821 E., 2008/813 E., 2008/814 E., 2008/812 E., 2008/830 E., 320
2008/808 E., 2008/819 E., 2008/809 E., 2008/815 E., 2008/827 E., 2008/825 E.,
2008/832 E., 2008/820 E., 2008/816 E., 2008/823 E., 2008/817 E., 2008/828 E.,
2008/831 E., 2008/818 E., 2008/822 E. ve 2008/826 E. sayılı ve 13.11.2008 tarih
2008/975 E., 2008/970 E., 2008/965 E., 2008/923 E., 2008/982 E., 2008/987 E.,
2008/968 E., 2008/989 E., 2008/978 E., 2008/977 E., 2008/974 E., 2008/985 E.,
2008/988 E., 2008/969 E., 2008/986 E., 2008/900 E., 2008/979 E., 2008/973 E.,
2008/976 E., 2008/983 E., 2008/966 E., 2008/964 E., 2008/981 E., 2008/984 E.,
2008/924 E., 2008/924 E., 2008/971 E., 2008/972 E., 2008/925 E. sayılı kararları ve
Danıştay 13. Dairesi’nin 10.10.2008 tarih 2008/3940 E. sayılı kararı ile Rekabet
Kurulu kararı hukuka aykırı bulunarak yürütmeyi durdurma kararı verilmiştir. 330

1 Kiler Ankara Mağazacılık S Tic. A.Ş. Keybi Süpermarketçilik Tic. Aş: (Tempo) ve Canerler
Gıda San. Tic. A.Ş.’yi devraldığı için bu iki teşebbüs hakkındaki iptal davası tek bir dava olarak Kiler
Mağazacılık San. Ve Tic. A.Ş. tarafından açılmıştır.
09-03/49-18


8

H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞLERİ:

İlgili yönetici özetinde; soruşturma sürecinde elde edilen bilgi ve belgeler ışığında,
hakkında karar alınması gereken taraflar açısından Soruşturma Raporu’nda verilen
sonuçlarda herhangi bir değişikliğe gidilmesine gerek olmadığı ifade edilmektedir.

I. İNCELEME ve DEĞERLENDİRME

I.1. İlgili Pazar 340

I.1.1. İlgili Ürün Pazarı

İlgili ürün pazarının tespitinde; satın alanların gözünde fiyatı, kullanım amaçları,
fiziksel özellikleri ve nitelikleri bakımından aynı sayılan ya da yüksek ikame
edilebilirliği olan mal ve hizmetlerden oluşan pazarın dikkate alınması
gerekmektedir. Bunun yanında başkaca unsurlar da dikkate alınabilmektedir.
Ekmek temel gıda maddesi olma özelliği nedeniyle diğer gıda maddeleri ile ikame
edilememektedir. Her ne kadar tüketicinin poğaça, simit gibi ürünleri ekmekle ikame
edilebilir olarak değerlendirdiği ve genel olarak unlu mamuller ile ekmeğin aynı 350
pazarda yer aldığı iddia edilebilirse de Türk tüketicisi bakımından ekmeğin günlük
beslenmede oynadığı büyük rol göz önünde bulundurulduğunda ekmeğin ayrı bir
pazar teşkil ettiği anlaşılacaktır. Buna ek olarak, daha ziyade açlığı gidermek
amacıyla tüketilen poğaça, simit gibi unlu mamullerin aksine ekmek, yemekle birlikte
tüketilen bir ürün niteliği taşımakta ve unlu mamullere kıyasla düşük fiyatla satışa
sunulmaktadır. Bu bakımdan unlu mamullerin nitelik, kullanım amacı ve fiyat
bakımından ekmekle ikame edilmesi mümkün görülmemektedir.

Yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda, dosya konusu anlaşmaların hem
ekmek üretimi hem de satışını kapsadığı hususu dikkate alınarak ilgili ürün pazarı 360
“ekmek pazarı” olarak belirlenmiştir.

I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

Ekmek tüketimine bakıldığında, söz konusu ürünün çabuk bayatlaması nedeniyle
tüketicinin genel olarak çevre bakkal, market ya da fırınlardan ekmeği günlük olarak
temin ettiği görülmektedir. Benzer bir şekilde ekmek, fırınlar tarafından bakkal ve
marketlere günlük ya da günde bir defadan fazla gerçekleştirilen teslimatlarla
sağlanmaktadır. Satış noktalarına günde en az bir kere teslimat yapma zorunluluğu
nedeniyle, mevcut durumda kar oranları oldukça düşük olan fırınların, taşıma 370
maliyetlerini en aza indirmek için yakın mesafelere dağıtım yapmayı tercih edeceği
açıktır. Bu nedenle, gerek ekmeğin raf ömrü gerekse taşıma maliyetleri dikkate
alındığında, ekmeğin öncelikle üretildiği fırının bulunduğu ilçe ve çevresinde satıldığı
ifade edilebilir. Ancak taşıma maliyetinin fırın için caydırıcı olmadığı ve satış noktası
ile fırın arasındaki mesafenin, ekmeğin noktaya taze ulaştırılmasını engellemediği
durumlarda, fırınlar kendi bölgeleri dışına da teslimat yapmaktadırlar. Söz konusu
mesafenin, kar oranının daha da düşmesine bağlı olarak, hangi aşamadan sonra
caydırıcı olacağı fırından fırına değişmekle birlikte, ortalama olarak il dışına teslimat
yapmanın her fırın açısından ciddi bir maliyet yaratacağı ortadadır. Bu nedenle,
09-03/49-18


9
ekmek ürünü bakımından fırınların genel olarak bulundukları ilçe ve çevresinde 380
faaliyet gösterdikleri ancak koşulların uygun olması halinde aynı il içerisinde bulunan
diğer fırınlarla da rekabet ettikleri söylenebilir.

Bu bağlamda, ilgili coğrafi pazarın, her bir fırının ağırlıklı olarak kendi bölgesi içinde
faaliyette bulunması ve dosya konusu anlaşmaların kapsamı göz önünde
bulundurularak Ankara İli Sincan, Yenikent, Etimesgut, Yenimahalle, Altındağ
ve Keçiören ilçeleri şeklinde birden fazla alt ilgili ürün pazarından oluşan, bununla
birlikte aynı il içerisinde bulunan fırınların sınırlı da olsa birbirleri ile rekabet halinde
olduğu hususu da dikkate alınarak Ankara İli sınırları olarak belirlenmiştir.
390
I.2. Taraflar

I.2.1. Sincan, Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle Bölgesi

I.2.1.1. Diren Organizasyon Danışmanlık Müşavirlik ve Ticaret Ltd. Şti. (Naci
Kutanis), (Diren Organizasyon)

Yeşilevler İvedik Caddesi No:203/1 Yenimahalle/Ankara adresinde bulunmaktadır.
Söz konusu soruşturma kapsamında, hakkında soruşturma açılan Naci Kutanis de
bu şirketin ortaklarından olduğundan; Naci Kutanis’e ilişkin açıklama ve 400
değerlendirmeler anılan şirket için de geçerlidir.

I.2.1.2. Aksu Gıda İmalat İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. (Aksu Ltd. Şti.)

Ayaş Cad. No:22 Sincan/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir. Şirketin ortakları
Mehmet Doğan ve Cevahir Güler’dir.

I.2.1.3. Alnıaçık Eğlence Hizmetleri Fırın İşl. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Alnıaçık
Ltd. Şti.)
410
İstasyon Cad. No:33/B Etimesgut/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir. Şirketin
ortakları Salim Alnıaçık, Mızrap Alnıaçık ve Gürsel Alnıaçık’tır.

I.2.1.4. Ateksan Ekmek Gıd. İnş. Tur. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Ateksan Ltd. Şti.)

Tandoğan Mah. Usta Sok. No:10 Sincan/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir.
Şirketin ortakları Selim Bilici ve Adem Bilici’dir.

I.2.1.5. Bahar Unlu Mam. Gıda Giyim İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Bahar Ltd. Şti.)
420
Demet Mahallesi 10. Cad. No:1/C Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin müdürü Abdurrahman Aksoy’dur ve ATO tarafından
gönderilen yazıda şirketin ortaklarının Abdurrahman Aksoy, Muharrem Aksoy,
Mahmut Sami Aksoy, Abdullah Aksoy, Abdulkadir Aksoy ve Yusuf Aksoy olduğu
belirtilmiştir.


09-03/49-18


10
I.2.1.6. Can Kardeşler Gıda İnşaat ve İşl. Ltd. Şti. (Can Kardeşler Ltd. Şti.)

Güzelkaya Mah. 147. Sok. No:2/A Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet 430
göstermektedir. Şirketin müdürü Hüseyin Can’dır. Şirket 1.4.2001 tarihi itibarıyla
faaliyetini durdurmuştur.

I.2.1.7. Çağdaş Francala Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. (Çağdaş Francala Ltd. Şti.)

Mareşal Çakmak Mah. Yıldız Sok. No:6/A Sincan/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin ortakları Avni Özgür, Bekir Sinek, Nurettin Sinek ve
Ziyaettin Sinek’tir.

I.2.1.8. Çınar Ekmek Fabrikası (Çınar Fırını) 440

Taşkın Sok. No:6/C-D Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir.
Şirketin müdürü Mustafa Cesur’dur.

I.2.1.9. Dadaş Ek. Fab. ve Unlu Mam. (Dadaş Fırını)

Atatürk Mah. Cumhuriyet Cad. No:9 Yenikent/Ankara adresinde faaliyet göstermiş
olan teşebbüsün yöneticileri Nuri Tukat ve Yaşar Torun’dur.

I.2.1.10. Dervişoğlu Ekmek Fabrikası (Dervişoğlu Fırını) 450

Çiğdemtepe Mah. Değirmendere Sok. No:73 Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin sahibi Hasan Paşa Dervişoğlu’dur.

I.2.1.11. Dostlar Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Dostlar Ltd. Şti.)

Ulubatlıhasan Mah. Çarşı İçi Sok. No:48 Sincan/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin ortakları Mustafa Karaot ve Gönül Karaot’tur.

I.2.1.12. Emkan Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Emkan Ltd. Şti.) 460

Civan Sok. No:8 Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyetlerini sürdüren teşebbüs
hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının Ali Sağsöz,
Zeynel Sağsöz ve Ersin Sağsöz olduğu belirtilmiştir. Şirketin kurulmadan önceki
unvanı Yeşilçimen Fırını’dır.

I.2.1.13. Esengül Unlu Mamulleri Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti. (Esengül Ltd.
Şti.)

Çerçidere Mah. Bağarası Sok. No:19 Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet 470
göstermektedir. Şirketin müdürü Kenan Beştaş’tır.




09-03/49-18


11
I.2.1.14. Gözde Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Gözde Ltd. Şti.)

Plevne Mah. Kızılırmak Sok No:40/A Sincan/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin ortakları Ahmet Demir, Muzaffer Nair, Hüseyin Demir ve
Mehmet Demir’dir. 480

I.2.1.15.Gül Ekmek Fabrikası (Gül Fırını)

Demetgül Mah. 6. Sok. No:11/B-C Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin müdürü Cevdet Kılıç ve Ali Demirel’dir.

I.2.1.16. Hacıhasanoğlu Gıda San. İnş. Tic Ltd Şti. (Hacıhasanoğlu Ltd. Şti.)

Sincan Sanayi Sitesi 2. Cad. No:38 Sincan/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin ortakları Sıtkı Bilici ve Hayati Bilici’dir. 490

I.2.1.17. Hasat 1 Ekmek Fırını (Hasat 1 Fırını)

Ragıp Tüzün Cad. No:431 Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir.
Şirketin müdürü Hüseyin Duygu’dur.

I.2.1.18. Hasat 2 Ekmek Fırını (Hasat 2 Fırını)

Güventepe Mah. Karaballı Sok. No:11 Şentepe/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin müdürü Elmas Duygu’dur. 500

I.2.1.19. Huzur Ekmek Fabrikası (Huzur Fırını)

Menderes Mah. Rüzgarlı Sok. No:29 Yenikent/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin sahibi Bayram Aktürk’tür.

I.2.1.20. Kardelen Francala Unlu Mamulleri Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.
(Kardelen Ltd. Şti.)

Oğuzlar Sok. No:216 Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir. 510
Ortakları Engin Sağsöz ve Hasan Sağsöz’dür.

I.2.1.21. Karşıyaka Unlu Gıda Ek. Mam. İnş. Pet. Otom. Hayv. Tur. Tic. San. Ltd.
Şti. (Karşıyaka Ltd. Şti.)

Demetlale Mah. İvedik Cad. No.127/C Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyetlerini
sürdüren teşebbüs hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin
ortaklarının Vedat Öztürk, Hüseyin Can, Ersin Sağsöz, Necati Bayram ve Ahmet
Bayram olduğu bilgisi yer almaktadır.
520


09-03/49-18


12
I.2.1.22. KET-ZEM Ekmek ve Unlu Gıda Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. (KET-
ZEM)

Yenibatı Mah. 12. Cad. 287. Sok. Mesa Çarşısı No:4 Batıkent/Ankara adresinde
faaliyetlerini sürdüren teşebbüs hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda,
şirketin ortaklarının Mehmet Ketenci, M. Mehmet Ketenci, Mahmut Ketenci, Mustafa
Ketenci ve Cemil Ketenci olduğu belirtilmiştir. Şirketin kurulmadan önceki unvanı
Mesa Ekmek Fırını’dır. Daha sonra Ket-Zem unvanı ile faaliyetlerini sürdürmüştür. 530

I.2.1.23. Kutsal Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. (Kutsal Ltd. Şti.)

Plevne Mah. Bosna Sok. No:111 Sincan/Ankara adresinde faaliyetlerini sürdüren
teşebbüs hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının Yaşar
Yazıcı, Vildan Yazıcı ve Burak Uran Yazıcı olduğu belirtilmiştir.

I.2.1. 24. (Yeni) Kuzu Unlu Mamulleri İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. (Yeni Kuzu
Ltd. Şti.)
540
M. Fevzi Çakmak Mah. Şehit Ali Çalışır Sok. No:5/A Sincan/Ankara adresinde
faaliyet göstermektedir. Şirketin müdürü Hasan Ege’dir. A.T.O. tarafından
gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının Hasan Ege ve Refik Kuzu olduğu
belirtilmiştir.

I.2.1.25. Mehmetler Gıda İnş. Ltd. Şti. (Mehmetler Ltd. Şti.)

Şentepe Avcılar Mah. 119 Sok. No:30 Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin ortakları Mehmet Ulusoy ve Şakir Ulusoy’dur. Şirketin bu
ticaret unvanından önceki unvanı Ulusoy Kardeşler Ekmek Fırını’dır. 550

I.2.1.26. Merkez Ek. Unlu Mamulleri Gıda İnş. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. (Merkez
Ltd. Şti.)

Demet Mah. İvedik Cad. 139/A Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyetlerini sürdüren
teşebbüs hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının Rıza
Avcı, Alime Avcı ve Raif Avcı olduğu belirtilmiştir.

I.2.1.27. Mis Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. (Mis Ltd. Şti.)
560
İstasyon Mah. Döner sok. No: 19/A Sincan/Ankara adresinde faaliyetlerini sürdüren
teşebbüs hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının Nusret
Ekşi, Recep Sezer, Süleyman Sezer ve İbrahim Gündüz olduğu belirtilmiştir.

I.2.1.28. Güzelevler Modern Ekmek Fırını (Güzelevler Modern Fırını)

Güzelevler Çameli Sok. No:8 Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin müdürü Mahmut Küt’tür. Mahmut Küt ile yapılan
görüşmede, Güzelevler Modern Ekmek Fırını’nın eski adının Güzelevler Ekmek
09-03/49-18


13
Fabrikası olduğu ve yeni ticari unvanının Güzelevler Modern Ekmek Fırını olduğu 570
belirtilmiştir.

I.2.1.29. Nazar Francala Unlu Gıda Mam. İnş. San Tic. Ltd. Şti (Nazar Ltd. Şti.)

Piyade Mah. 426 sok. No:30/A Etimesgut/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir.
Şirketin ortakları Mustafa Yalçın, Hüseyin Erol, Zeki Erol ve Ali Yalçın’dır.

I.2.1.30. Oba Ekmek İnşaat Akaryakıt San. Tic. Ltd. Şti. (Oba Ltd. Şti.)

Plevne Mah. Polatlı Cad. No:26 Sincan/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir. 580
Şirketin ortakları Mehmet Malkoç ve Zeynep Malkoç’tur.

I.2.1.31. Osmanoğulları Gıda İnş. Oto Akaryakıt Dayanıklı Tük. Mal. Ltd. Şti.
(Osmanoğulları Ltd. Şti.)

Demetevler 1.Cad. No:83/A-B Ankara adresinde faaliyet göstermektedir. Şirketin
müdürü Sıddık Yeğin’dir.

I.2.1.32. Örnek Francala Gıda İnş. Ev Büro Eşy. Tem. Giyim San.Tic. Ltd. Şti.
590
Karşıyaka 3. Cad. No:69/A Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir.
İrfan Baştuğ Cad. No:168 Hasköy/Ankara adresinde yer alan Örnek Fırını ise bu
fırının bir şubesidir. Şirketin ortakları Engin Sağsöz, Ali Polat, Ahmet Ünal ve Murat
Ünal’dır.

I.2.1.33. Özevler Ekmek Fırını (Özevler Fırını)

İvedik Cad. 47.Sok. No11/C Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyetlerini sürdürmüş
olan teşebbüs hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının
Yaşar Gül ve Ferdane Gül olduğu belirtilmiştir. Şirket 25.7.2001 tarihinde 600
kapatılmıştır.

I.2.1.34. Özkayalar Ekmek ve Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti. (Özkayalar Ltd. Şti.)

Memlik Yolu Yakacık Köyü 619/A Ankara adresinde faaliyetlerini sürdüren teşebbüs
hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının Mehmet Kaya,
Zinnur Kaya ve Nuhbey Öztürk olduğu belirtilmiştir. Aynı bilgiler 26.1.2001 tarihli
Ticaret Sicil Gazetesi’nde benzer şekilde yer almaktadır.

I.2.1.35. Pehlivanoğlu Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. (Pehlivanoğlu Ltd. Şti.) 610

Kartal sok. No: 3/A Sincan/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir. Şirketin
ortakları Enver Pehlivan, Aslan Pehlivan, Galip Pehlivan, Orhan Pehlivan ve
Mehmet Pehlivan’dır.



09-03/49-18


14
I.2.1.36. Petekler Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti. (Petekler Ltd. Şti.)

Özevler 44/1 Sok. Demetevler Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet 620
göstermektedir. Şirketin müdürü Hasan Ulutaş’tır.

I.2.1.37. Reyhanoğlu Gıda San. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Reyhanoğlu Ltd. Şti.)

Plevne Mah. Çağlayan Cad. No:9/A Sincan/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin ortakları İslam Reyhan ve Hayati Bilici’dir.

I.2.1.38. Samanyolu Un Mamulleri San. Tic. Ltd. Şti. (Samanyolu Ltd. Şti.)

Özevler Mah. 51. Sok. 9/A Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyetlerini 630
sürdürmektedir. Şirketin müdürü İbrahim Yaşar’dır. 27.6.2003 tarihli Ticaret Sicil
Gazetesinde yer aldığı şekliyle şirketin ortakları İsmail Nayir, Ahmet Nayir, Orhan
Nayir, Hatice Çalık ve Yaşar Nayir’dir.

I.2.1.39. Şafak Unlu Mam. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. (Şafak Ltd. Şti.)

Demetevler 5. Cad. No:36/E Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyetlerini sürdüren
teşebbüs hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının
Mehmet Ekşi, Yaşar Kaya, Ömer Ekşi ve Ahmet Ekşi olduğu belirtilmiştir. Şirketin
müdürü Ömer Ekşi’dir. 640

I.2.1.40. Yağmur Unlu Mam. Gıda Maya ve Petrol Ürünleri Besicilik İnş. Tic. Ltd.
Şti. (Yağmur Ltd. Şti.)

Özevler Mah. 37. Sok. No:1/C Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyet
göstermektedir. Şirketin müdürü İlhan Atalay’dır.

I.2.1.41.Yeniçınar Unlu Mam. Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti. (Yeniçınar Ltd. Şti.)

Demetevler 10. Cad. No:19/E Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyetlerini sürdüren 650
teşebbüs hakkında A.T.O. tarafından gönderilen yazıda, şirketin ortaklarının Yalçın
Kılıç ve Ali Cesur olduğu belirtilmiştir.

I.2.1.42. Yepaş Yenimahalle Ekmek Pazarlama A.Ş. (Yepaş A.Ş.)

İstasyon Mah. Çatalca Sok. No:11 Sincan/Ankara adresinde faaliyet göstermektedir.
Şirketin yönetim kurulu üyeleri Gürsel Alnıaçık, Hasan Ege ve Süleyman Sezer’dir.

I.2.1.43. Zemheri Gıda İhtiyaç Mad. Tic. A.Ş. (Zemheri Fırını)
660
Karşıyaka 2. Cad. No:37 Yenimahalle/Ankara adresinde faaliyetlerini
sürdürmektedir. Şirketin ortakları Mahmut Zemheri, Osman Zemheri, Metin Zemheri,
Dursun Ali Ketenci ve Osman Ketenci’dir. Şirketin kurulmadan önceki unvanının
Yeşilyurt Ekmek Fabrikası olduğu anlaşılmıştır. Ancak söz konusu şirket daha sonra
09-03/49-18


15
Zemheri Gıda İhtiyaç Mad. Tic. A.Ş. unvanı altında faaliyet göstermeye başlamıştır.
Şirketin müdürünün ise Metin Zemheri olduğu bilgisi edinilmiştir.

I.2.2. Marketler

I.2.2.1. Canerler Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Canerler A.Ş.) 670

Şirketin merkezi Çamlıca Mah. 12. Sok No:8 Macunköy/Ankara adresinde yer
almaktadır. Şirket yönetim kurulu Kadir Caner, İsmail Caner ve Sevgi Caner’den
oluşmaktadır.

I.2.2.2. Endi Tük. Mal. Tic. ve San. A.Ş. (Endi A.Ş.)

Şirketin merkezi Alemdağ Cad. Site Yolu Toya Sok. Tunay İş merkezi No:3/B
Ümraniye/İstanbul adresinde bulunmaktadır. Şirket yönetim kurulu üyeleri Tunç
Mehmet Çapa (Yön. Kur. Bşk. ), Veli Küçük ve Bilgeç Kurtuluş’tan oluşmaktadır. 680

I.2.2.3. Keybi Mağazacılık ve Gıda San. Tic. A.Ş. (Tempo A.Ş.)

Şirketin merkezi Ergazi Mahallesi 12. Cad. No:143 Batıkent/Ankara adresinde
bulunmaktadır. Şirketin “Tempo Süpermarketçilik Ticaret A.Ş”. olan unvanı
10.10.2003 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde belirtildiği şekilde “Keybi
Süpermarketçilik Ticaret A.Ş.” olarak değiştirilmiştir. Şirket yönetim kurulu Kadir
Caner (Yön. Kur. Bşk.), Ahmet Caner (Başkan Yrd.) ve İsmail Caner (Üye)’den
oluşmaktadır.
690
I.2.2.4. Nazar Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Nazar A.Ş.)

Şirketin merkezi Karamanlılar Cad. No:8 Organize San. Bölgesi Sincan/Ankara
adresinde bulunmaktadır. Şirket yönetim kurulu üyeleri Nevzat Gündoğdu (Yön. Kur.
Bşk.), Ahmet Özdoğan (Bşk. Yrd. ) ve Yusuf Avcı’dan oluşmaktadır.

I.2.2.5. Öğütler Gıda Tic. ve Paz. San. Ltd. Şti. (Öğütler Ltd. Şti.)

Şirketin merkezi Öz Ankara Gıda Top. Sitesi 6. Blok No:213 Macunköy/Ankara
adresindedir. Şirket yönetim kurulu Hamza Öğüt, Abbas Öğüt ve Sadık Öğüt’ten 700
oluşmaktadır.

I.2.2.6. Soykan Tüketim Malları Paz. San. ve Tic. A.Ş. (Soykan A.Ş.)

Şirketin merkezi 1. Cad. No:46 Demetevler/Ankara adresinde yer almaktadır. Şirket
yönetim kurulu 2001 yılı itibarıyla Mehmet Ali Soykan, Ömer Soykan ve Feriha
Küreğibüyük’ten oluşmaktadır.


710


09-03/49-18


16
I.2.2.7. Şeref Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Makromarket A.Ş.)

Şirketin merkezi Gimat 17. Blok No:520 Macunköy/Ankara adresinde bulunmaktadır.
Şirket yönetim kurulu Şeref Songör (Yön. Kur. Bşk.), Osman Songör (Bşk. Yrd.),
Uğur Songör, Mehmet Songör ve Mustafa Songör’den oluşmaktadır.

I.2.2.8. Tansaş Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş. (Tansaş A.Ş.)
720
Şirketin merkezi 103. Sok. No:4/B Göztepe/İzmir adresindedir. Şirket yönetim kurulu
üyeler Adnan Acar (Başkan), F. Servet Topaloğlu (Başkan Yrd. ), H. Saide Kuzeyli,
İlhan Can, M. Refik Soyer, H. Hüsnü Erel, Şadan Gürtaş ve Hasan H. Güzelöz’den
oluşmaktadır.

I.2.2.9. Yeni Çağdaş İhtiyaç ve Gıda Mad. İnş. Tic. Ltd. Şti. (Çağdaş Ltd. Şti.)

Şirketin merkezi Öz Ankara Toptancılar Sitesi Sosyal Tesis Binası Kat:2 No:27
Macunköy/Ankara adresinde bulunmaktadır. Şirketin ortaklar kurulu Mürsel Güven,
Ümit Erdem Uzun, Erdoğan Çakırhan, Asç Petrol Gıda Turz. Tic. Ltd. Şti.’ni temsilen 730
Adem Çelik’ten oluşmaktadır.

I.2.2.10. Yozgat İhtiyaç Maddeleri Pazarlama ve Tic. A.Ş. (Yimpaş A.Ş.)

Şirketin merkezi Adnan Menderes Bulvarı No:190 Yozgat adresinde bulunmaktadır.
Şirket yönetim kurulu 2001 yılı itibarıyla Dursun Uyar, M. Ali Lekesiz, Salih Metin
Yücel, Recep Tarhan, İdris Kartal, Fuat Oktay, Mustafa Dağ, Atilla Çoban, M. Muti
Yavuz, Yaşar Keskin ve İsmet Ekinci’den oluşmaktadır. Şirket çok ortaklı halka açık
bir şirket olup toplam sermaye içinde %5’ten fazla hisseye sahip ortak mevcut
değildir. 740

I.2.2.11. Yunus Market İşletmeciliği Tic. Ltd. Şti. (Yunus Ltd. Şti.)

Şirketin merkezi Karpuzlu 1 Sok. 71/A Siteler/Ankara adresindedir. Şirket yönetim
kurulu Yaşar Ayhan, Adnan Ayhan ve Yunus Ayhan’dan oluşmaktadır.

I.3. Yapılan Tespitler ve Deliller

Yapılan soruşturma çerçevesinde 22.10.2003–24.10.2003 tarihleri arasında
hakkında soruşturma yürütülen fırınlarda eşzamanlı olarak yerinde inceleme 750
yapılmış ve ilgili teşebbüslerin yetkilileri ile görüşülmüştür. Ayrıca aynı kapsamda
18.11.2003–19.11.2003 tarihleri arasında haklarında soruşturma yürütülen
marketlerde de yerinde inceleme yapılmış ve şirket yetkilileri ile görüşülmüştür.
Anılan görüşmelerin önemli bölümleri ve diğer bilgiler söz konusu teşebbüsler
temelinde aşağıda sunulmuştur.

I.3.1. Naci KUTANİS-Diren Organizasyon Ltd. Şti.

18.11.2003 tarihinde Rekabet Kurumu’nda kendisi ile yapılan görüşmede aşağıdaki
bilgileri vermiştir: 760
09-03/49-18


17
“...
1. Ekmek fiyatını meslek odası belirler. Valilik onaylar. Ekmek halkın temel
tüketim maddesi. Bunun fiyat politikası serbest pazar politikasına dayanır.
Ancak bu belli değil. Her yerde olan ekmeğin üst fiyatı belliyken alt fiyatı belli
değil. Promosyonda damping yapılamayacak tek şey ekmek. Bir alana 2
ekmek bedava gibi. Gittim görüştük fırıncılarla. Bizim tek üretebildiğimiz şey
ekmek. Satış fiyatı maliyetini karşılamıyordu. Bizim sektördeki insanlar ya
fabrikaları kapatacaklardı. Hepsine gittim. Tek tek görüştüm. Üretenlerle de
görüştüm. Ekmeği normal, Odanın fiyatından satın dedim. Noterden
ihtarname çektim. Gereken yerlere başvuracağımı söyledim. İşlemlerin 770
hepsini fırıncılar adına yaptım. Türlü yerlere şikayet ettim. Hep hukuki yollara
başvurdum. Anlaşma zemini yarattık. Centilmenlik anlaşması yaptık. Kendi
aralarında ve fırıncıları kapsayan sözleşme yapılacak. Yapılan centilmenlik
sözleşmesinde bir müeyyide yoktur. Anlaşmayı bozan olursa 3 gün içinde
Naci Bey tarafından halledilecek. Halledilmezse bir yaptırım yok.
2. Niye bazılarının ismi yok?
Hepsiyle görüşemedim.
3. İsmi olup imzası olmayanlar var? Mesela GİMA?
Yanlış hatırlamıyorsam Selma Okumuş (zamanın koordinatörü) ile görüştüm.
Hepsi imzalasın dedim. Söz teatisinde bulundunuz dedim. Sorumlu insana 780
ulaşamadım. Hepsinin yetkilileri ile görüştüm. İstenen şey illegal değil.
Sadece resmi tarifeye uyulması istendi. Bir kere yapılmış bir anlaşma değil.
Birçok kereler yapılmıştır.
4. Uyum sağlanıyor muydu?
Fırıncılar arasında koordinasyon olmadığı için marketler ekmek üretmeye
başladı. Sokaktaki insan bile rahatsızdı. Dönem dönem uyum sağlanıyordu.
Ankara içindeki marketlerin çoğunun üst düzey yetkilileriyle görüştüm. Bu
firmalar üretim yapmamış olsa hiçbir sorun çıkmaz.
5. Üretim yapmayan marketlerin fiyatı arttırmıyorum deme şansı var mı?
Tabi ki diyebilir. İsterse maliyetin altına bile verebilir. Fırınlara bağımlı değiller. 790
Fırıncılarda da sabit bir fiyat yok. 28 fırıncı ile sözleşme imzalandı. Ama zor
durumda olan daha düşüğe satabilir.
6. Uygulama nasıl oldu?
Yasal şantaj denilebilir. Üretim yapmayacağımızı söyledim (f ırıncılar olarak)
ortak mutabakat çıktı. Ne isteniyor? Gıda tüzüklerine uyulması isteniyor,
Meslek odasının belirlediği fiyattan satılması isteniyor. Benim yaptığım bütün
işler Ankara Tic. Odası başkanı tarafından yapılması gereken işlerdir. En
büyük haksız rekabeti Ankara Belediyesi yapmaktadır. Ankara Halk Ekmek
yüzünden bu sektör kötü durumdadır. 400 iken fırın sayısı şimdi 150’dir. Bu
işi 2003 Mart ayında kapattım. Aktif olarak tutuklanmam ile bitti. 800
Diren Organizasyon hala daha faaliyetini gösteren bir şirket. Yönetimde ben
varım. Tek imzaya yetkili kişi Naci Bey’dir.
7. Bütün fırınlarla anlaşma yaptınız mı? Hangileri sizinle anlaştı?
Ödeme almadıklarım da var. Sözlü olarak katılırız diyenler de var. Bu bilgileri
daha sonra getireceğiz.
8. Herhangi fırını sağlık koşullarına uymadığı için kapatılması yönünde şikayet
ettiniz mi?
1 tane fırının kapatılmasını sağladım.
09-03/49-18


18
9. Bazı fırınlara para verilip kapattırıldığı söyleniyor?
Ben iç barışı sağlarken hiçbirini sektör dışında bırakmak istemedim. Kirasını 810
fırıncılar karşıladı. Sırf kapatmasın diye.
10. Belli fırınlar ben üretmeyeceğim mi dedi?
Ekmek kavgası için bir fırıncı bir fırıncıyı öldürdü. Ben fırınların yaşamasını
istiyorum. Sorunları ortaya çıkaralım. Yaşam mücadelesi verelim. O yüzden o
insanları göz ardı edemeyiz. Sincan’da kapalı fabrika kalmadı. O insanları
bulduk. Ekonomik gücüm yetmez dediler. Üretmek isteyenlere ürettirdik. Bu
kararı fırıncılar verdi. Kendi bayilerimizi ona verelim. Fon verelim. Ayrıca
kendi aralarında bir tür dayanışma yaptılar. Ben sadece o işte aracılık yaptım.
Yetkiliydim. Ben kapatın veya açın deme yetkisine sahip değilim. Diren
Organizasyon çalışmaya başladıktan sonra 4 tane ekmek fabrikası açıldı. 820
Sadece insan sağlığına önem veren şekilde üretmesi kaydıyla.
11. Çek, senetler alınmış. Bunları teminat olarak mı aldınız?
Bu senetleri hizmet bedeli olarak para yerine aldım. Sektörde genellikle para
yerine senet geçer. 2002 yılında bırakmak için toplantıya çağırdım. 6 aylık
senetleri hazırlayıp verdiler. Bu illegal bir yapı değil. Bir ara bırakayım dedim.
Bırakmamam için 6 aylık evrak verdiler. Bir kısmını bıraktım. Bulunan
evraklar iade edilmesi için elemanlarıma verdiğim evraklardı.
12. Altındağ ve Keçiören’de böyle bir organizasyonu yapmanız önerildi mi?
Mamak’tan böyle bir teklif geldi. Yusuf Bey’de vardı. Ben kabul etmedim.
Altındağ’dan da öneri geldi. Ben kabul etmedim. Ben herkese bu işi resmi 830
yapması için suç duyurusunda bulundum. Hiçbir resmi işlem yapılmadı. Ben
ceza evine girdim.
13. Orhan Yaralı?
Bunun tek bir çıkış noktası vardır. Meslek odası kanalıyla bu işi yapalım
dedim. Şimdi benim sözüme geldiler. Orhan Yaralı bu yapılanmayı kabul
etmediği için Ankara Fırıncılar Odasının başına geçip yapmaya çalıştım.
14. Fırıncılar Odası ile bu işi yapsaydınız para alamayacaktınız? Bu sizin
aleyhinize değil mi?
Evet ama önemli olan ekmek yemek. Sektörü büyütmek istiyorum. Odanın
başına geçtiğimde her bölgede bir kişinin önderliğini bitiririm. 840
15. Sizin asıl şikayet noktanız diğer insanların bu işi resmi olarak yapmaması
mıydı?
Bu işin ahlaki ve hukuki alt yapısını oluşturmak istiyorum. Ben kanayan bir
yarayı onarmaya çalışıyorum.
16. Organizasyona giren ve girmeyen fırınları belirtir misiniz?
Giren ve girmeyen fırınları daha sonra bildireceğiz.
8 ayda bir, bir kaos oluşturuyor. Sonra küçük ekmek fırınlarını büyük fırınlar
alıyor.
Uygulamadaki sorunlar, Fırıncılar ekmek fiyatını tavsiye ediyor, il sağlık
müdürleri var hıfzısıhha var. Bunlar yetersiz kalıyor. Fırıncılar da kendi 850
aralarında anlaşmak zorunda kalıyorlar. Kendi içinde bir denetim
mekanizması kuruyorlar. Ekmeğin fiyat marjı olması gerekiyor. Minimum ve
maksimum fiyatın belirlenmesi. Fırıncılar birlik oluşturmuş ve vekaleten Diren
Organizasyon bu fırınlar adına şikayetleri yapıyor. Gereken resmi yerlere
başvuruyu Diren Org. yapıyor. İş takibi yapıyoruz. Sektörün özel işlerini
yapıyoruz. Yaptırımımız yok. En kötü ihtimalle savcılığa şikayet ediyoruz.
09-03/49-18


19
17. Fırınlardan çek senet alıp uymayanları mahkemeye verelim denildi mi?
Evet ama ben kabul etmedim. Hiç uymayan oldu. Ama ikna yeteneğimizi
kullandık. Sektörü çok iyi tanıyorum. En büyük tehdit ben bu işi bırakırımdı.
Nihayetinde de bıraktım. Yenimahalle’de 2001 aralık ayında bıraktım. 4 860
tanesi iflas etti. İllegal yapılar hala daha devam etti.
İllegal yapı, sözleşme olmayan yapıdır.
18. Sizin bölgenizde sizin adınıza, bilginiz olmadan birileri gidip bir fırını
sıkıştırmış olabilir mi?
Zannetmiyorum. Bana sektörden çıkmam için para önerildi. 2001 Kasım
ayında 2 milyar lira önerildi. Diğer bölgedeki yöneticiler tarafından. Gürsel
Alnıaçık ile Mahmut Zemheri arasındaki kavganın Diren Org. ile hiçbir ilgisi
yok. Ben bıraktım bu işi. 1 ayda çok fazla kavga oldu. Bu kavga da bu sırada
oldu. Bu kavgayı sonuçlandırınca her iki taraf da bana tekrardan bu işi
yapmayı önerdi. Beni istemeyen diğer bölgenin fırıncıları bu işi bırakmam 870
yönünde baskı yaptılar. Her şeyi isteyen fırıncılardı. Anlaşmayı bozan da
fırıncılardı. Kendi aranızdaki sözleşmeye kendiniz uymuyorsunuz. Ben
bırakmak istiyordum. 2003’ün Mart ayına kadar bırakma dediler. Bıraktıktan
sonra bazılarının benim adımı kullanarak anlaşmalar imzaladığını gördüm.
Bunun için resmi yazımı yazdım Sincan’a.
Fiili olarak DGM soruşturmasından sonra bu işlerle uğraşmayı bıraktım.
Gerek temsilcisi olduğum Diren Org. Ltd. Şti. gerekse şahsım adına açılan
soruşturmaya karşı yazılı belgelerimi ve evraklarımı daha sonra
sunacağım....”
5.12.2003 tarihinde Rekabet Kurumu toplantı salonunda Diren Organizasyon Ltd. 880
Şirketinin yöneticisi Naci Kutanis ve vekili Hasan Erdoğan ile yapılan görüşmede
aşağıdaki bilgilere ulaşılmıştır:
“...
19. Çankaya marketinde imza var ama isim yok. Kimin imzaladığını ya da kiminle
görüşme yaptığınızı hatırlıyor musunuz?
Çankaya marketin personeli ile görüşülmüştür. Bu anlaşma fırınlar ile
marketler arasında birbirine karşı bir taahhüt içermektedir. Dürüstçe bir söz
vermedir. Karşılıklı anlayış vardır. İmzası olan da olmayan da bunu kabul etti.
Çeşitli bölgelere gittik. Pursaklar ve Çankaya dahil. Aslında herkesi serbest
bıraktık bağlayıcılığı yoktu. 890
20. Tansaş adına Horon Gıda diye imza atılmış. Tansaş ile görüşmeniz veya
anlaşmanız oldu mu? Horon Gıda ile görüşme veya anlaşmanızdan
Tansaş’ın haberi var mıydı?
Horon Gıda, Tansaş’ın ekmek ve unlu mamullerini pazarlamaktadır. Tansaş’ın
genel merkeziyle görüştük. Yöneticilerle gittim görüştüm. Mutabık olduk.
Horon Gıda da kabul etti.
21. Gimsa ile görüşme yaptınız mı? Gimsa adına imza atan kişinin Köroğlu fırını
adına çalıştığını biliyor muydunuz? O dönemde Köroğlu’nun bulunmadığı
diğer Gimsa şubeleri ile görüşmeniz oldu mu?
Köroğlu’nun kendi ekmek fabrikası var. Anlaşmaların dışındadır. Tezgahta 900
satar. Sözleşme yapmadı. Ben Gimsa’nın yönetimiyle görüştüm. 6 ay ya da 1
yıl sonra Gimsa ile Köroğlu anlaşma yapıyor. Görüşmemizi Gimsa’yla yaptık.
Devamında Köroğlu’yla devam ettik. İlk anlaşmada Köroğlu yoktu. Sonradan
09-03/49-18


20
girdi. Gimsa’nın beni tanımadığını söylemelerinden başka bir çareleri yoktur.
Biz onlarla görüştük bilgi alışverişimiz oldu.
22. Yimpaş ile anlaşmanız nasıl gerçekleşti?
Yimpaş’a hukuki bir tehdidimiz oldu. Bu İl Sağlık Müdürlüğü’ne verilen yazı
gibidir. Ekmekte damping yapma haklarına sahip olmadıklarını söyledim.
Gereken neyse yapılacak dedim. Bunun adı tehditse evet tehdit ettim.
Tepkileri gelin burada toplantı yapın ve kararları kabul edeceğiz oldu. Uyum 910
sağladılar. Büyük marketler müşteri çekebilmek için o dönem yasal ekmek
fiyatının örneğin yarısına satmaya başladılar. Fırıncılar kendi aralarında bir
anlaşmaya varmışlar. Ancak marketler onları tehdit etmekteydi. Naci Bey de
fırıncıların vekili olarak onlara yasal yollara başvuracağını söyledi. Marketler
de uzlaşalım diyorlar. Bunlar mevzuata aykırı olarak düşük gramajla ekmek
satıyorlardı. Bu fırıncıları vuruyor. Biz nasıl yasal mevzuata uyuyorsak herkes
uymalı. Yimpaş mihenk taşını oluşturmaktadır. Hukuki olarak kazanacağımız
belli olduktan sonra hepsi de buna uydu. Bir kere Yimpaş onların salonuna
toplanalım dedi (diğer marketlerle beraber). Ama bir kere siz tamam
diyorsanız diğerleri de buna uyarlar. Yimpaş’ın isteği üzerine o sözleşmeler 920
yapıldı.
23. Makromarket’te kiminle görüştünüz. Anlaşmayı kiminle yaptığınızı hatırlıyor
musunuz?
Bütün hipermarketlerin yöneticileri ile konuştum. Mağaza yöneticileri ile de
görüştüm.
24. Endi’de kiminle görüşme yaptığınızı hatırlıyor musunuz?
Endi’den Sema Okumuş (Fiba Holding’ten) ile telefonda konuştum. (Gima’yı
da temsil ediyor)
Çelikler, Şenkaya, Fiba, Soykan, Tempo, Contour ve Gima’nın yetkilileri ile
görüşülmüştür. Ancak imza aşamasında imzalar eksik kalmıştır. Zaten bizim 930
açımızdan imzalarının olup olmaması önemli değildi.
25. Ulusoy Kardeşler Ekmek fırını diye bir fırın hatırlıyor musunuz?
Böyle bir fırın var. Ama kapandı. Ödemesi ve sözleşmesi var.
26. Bazı fırınlar imzaladıkları sözleşmelerin başlangıçta boş olduğunu daha
sonra içinin doldurulduğunu söylüyorlar. Doğru mu? Boş kağıtlara mı imza
attılar?
Hiç kimse boş bir şeyi imzalamaz. Böyle bir şey yok.
27. Bazı fırınlara ait sözleşme yok ama fon ödemesi veya senet var. Bir fırınla
yazılı veya sözlü herhangi bir anlaşma yapmadan fon ödemesi veya senet
aldınız mı? 940
Anlaşma olmayan, danışmanlık sözleşmesi olmayan hiçbir fatura kesmedim.
Faturasının bende olması anlaşmayı kabul ettiklerinin ispatıdır. Herhangi bir
belgede ismi olmayan fırınların faturası varsa anlaşmaya uymuştur. 52 tane
fırıncı vardı. Yenimahalle’yi fesh ettim. Geriye Sincan’daki 28 tanesi kaldı.
Gönderilen belgelerde ismi yer alan bütün fırınların kararlara uydukları
söylenebilir. Ekonomik olarak çıkarları oldukları için bu anlaşmalara uydular.
Bizimle sözleşmesi olmayan fırınlar Köroğlu Ekmek Fabrikası (Burada Gimsa
kendisi imzalamıştır. Köroğlu’nun imzası ben de atayım türünden bir imzadır.),
Kutsal Ekmek Fabrikası ve Paşaoğlu Ekmek Fabrikası (Bu fırın sözleşmeden
sonra açıldı ve dahil olmadı), Yepaş Ekmek Fabrikası 1 sene sonra açıldı ve 950
09-03/49-18


21
dahil oldu. Çölsan veya Çoloğlu daha sonra kuruldu. Huzur bize hiç katılmadı.
Yeşilçimen 10 senedir yok. Kaplanlar yok.
28. Belgelerde Özenler fırını diye bir fırının ismi var ama öyle bir fırın tespit
edilemedi. Bu konuda bilginiz var mı?
Büyük ihtimalle Özevler fırınıdır. Ancak bir sözleşmemiz yok.
29. Fırıncılarla yapılan toplantılar nerede oluyordu?
Yenimahalle bölge fırınlarıyla İvedik Caddesinde No:203/1 (Diren Org.
Merkezinde) toplandık.
30. Bazı fırınların imzalama amacı un satın alımı mıydı?
Benimle hiç kimse un almak için anlaşma yapmadı. Un ticareti ile alakam 960
yoktur.
31. Kardelen fırını tek taraflı olarak protokolü feshetti mi?
Doğru olabilir. Ben zaten feshetmiştim. 2001’de feshettim. Onun feshetmesine
gerek kalmadı.
32. Emkan’ın ayrılış nedeni nedir?
Birleşme yaptılar. Kendi fırınlarını kapattılar. Dolayısıyla otomatikman fesh
oldu.
33. Huzur fırını Sincan bölgesinde ekmek satabilmek için mi organizasyon içinde
yer aldı?
Hayır yer almadı 970
34. Kutsal fırını bu organizasyonda yer aldı mı?
Hayır katılmadı. Hipermarketler düzelecek dediğimiz zaman oraya imza attı.
35. Merkez fırını adına Rıza Avcı imzalamış. Yetkisi var mıydı? Niye bu kişi?
Benim bildiğim esas sahibi Rıza Avcı. Ama çocukları yönetiyor.
36. Gül fırını adına şirket ortağı Ali Demirel imzalamış. Uymamışlar doğru mu?
Ali Bey veya Cevdet Bey toplantılara gelirdi. Her ikisi de yetkili. Danışmanlık
sözleşmesini imzaladılar.
37. Güzel İspir fırını adına kim imzaladı?
Kesinlikle kendileri imzaladı.
38. Yedigöl adına kim imzaladı? 980
Yedigöl ile anlaşma yapılmadı. Kararlara uymadı. Ödemeye uymadı. Bazı
kararlarda imzası var. Esas sahibi toplantılara gelmedi. Temsilen toplantılara
adam gönderiyorlardı. Yeğeni veya ortağı geliyordu.
Toplantıyı 2001 Ocak’ta yaptık. 2 ay sonra belli bir seviyeye geldik. En büyük
problem Yimpaş’tı. Ne yapalım dedik. Bunlar hukuksuz olduklarından bunlara
yazı göndererek kendilerine karşı dava açacağımızı söyledik. Savcıya
müracaat etmeden kendilerini aradık. Onlara “Biz başvurmak zorundayız”
dedim. “biz de ticaretle uğraşıyoruz dedim”. “Siz yönetmeliklerin dışında
olduğunuz için ben bu başvuruyu yapacağım” dedim. Ertesi gün “tamam”
dediler. “Diğer hipermarketler de uyacaksa biz de uyacağız” dediler. 990
Yönetmeliklere uymalarını istedik. Bazılarının üretimlerini durduracak
başvuruları yaptık. Birkaç tanesinin fabrikaları kapandı.
Firmalar kendileri fiyatı belirler. Taşeron fiyatı belirleyemez. Horon Gıda
Tansaş’ın fiyatını belirleyemez. Önemli olan Köroğlu’nun değil Gimsa’nın
fiyatını aşağı çekmemesi. Ekmeği nereden alırsa alsın istediği fiyata satabilir.
Ama bu bizim fırıncıları zor durumda bırakıyor. Maliyetinin altına satıyorlar.
Biz de bu fiyatın odanın fiyatına çıkmasını sağlıyoruz. Bizim için kimin
imzaladığı önemli değil. Önemli olan satış fiyatı. Rakiplerine güvenmesi lazım.
09-03/49-18


22
Satış fiyatı açısından taşeronların hiçbir rolü yok. Firmalar uyum sağladılar
hatta iyi de sağladılar. Problemler olduğu zaman gittik ricalarda bulunduk. 1000
Genelde riayet ettiler. Uymayanları daha sonra uyardık. Canerler defalarca
düşündü ama yükselttiler. Hipermarketlere de yazılar yazdık.
Pazar tek bir bölge değil. Fakat 28 tane fırıncı pazarı ele geçirme amacında
değildir. Naci Bey’e vekalet veriyorlar. Her türlü başvuruları vekaleten yapıyor.
Tek kaygımız fiyat değil. Bu fırınlar Sincan’daki ekmeğin sadece %15’ini
üretiyor. %50-60’ını halk ekmek üretiyor. Sincan’da üretilen sadece Sincan’da
satılmıyor. Ankara’nın başka yerlerinden Sincan’a da ekmek geliyor.
Dışarıdan getirip istediği fiyata satıyorlar. 28 fırın ayakta kalalım batmayalım
diye anlaşma yapmışlar. Sattığı zaman büyük fırınlar pazarı kapatıyorlar.
Kapanmaması için aylık bir para ödeniyor. Buhara’ya yardımcı olduk. Aylık 1 1010
milyar verdik. Yavaş yavaş toparlanmaya başladı. Çölsan da bunu yaptı.
Bayiler verildi.
39. Niye tezgah dışında satmayın diyorsunuz?
Araç lazım tezgah dışında satmak için. Geçmiş dönemdeki haksız rekabetten
gelen bir sonuç var. Tezgah dışında çok ucuza satarsa hem bizi hem de
kendini batıracak. Bu yüzden istenmiyor.
40. Fırıncıları birleştirmeye çalıştınız mı?
Keşke yapabilseydik. Benim sektörden ayrılma sebebim bir araya
gelememeleridir. Sağlıklı bir yapılanma yoktu. Böyle olsaydı bu sorunlar
yaşanmazdı. Belediye fırınları satın aldılar ama bu fırınları alma nedenleri 1020
belediye fırınlarını kendilerine rakip olarak görmeleriydi. Oda’nın sağlıklı
yapılanması yoktu. Bu yüzden illegal yapılanma ortaya çıkıyordu. Ben de bu
nedenle fırınımı kapattım. Bu illegal yapılanmalar başındakinin çıkarını
korumaya çalışıyordu. Ben bunu önlemek istiyordum. Naci Kutanis fırıncılar
arasındaki bu illegal yapılanmayı ortadan kaldırmak için aracı atandı. Bu
fırıncıları barıştırmak istedim. Sağlıklı çalıştığımız için Yenimahalle ve
Altındağ fırıncıları geldiler bize de yardımcı olun dediler. Oda zaten fiyat
belirliyordu. Ben fiyatları belirlemiyorum. Ben belirlenen fiyata uyulması
yönünde çalışıyordum. Devletin kaybı olan vergi vermeyen fırınları, kaçak işçi
çalıştıranları tespit ediyordum. Esnaf odasından tarife alınması yanlış. 1030
Çankaya’da Mehmet Doğan, Keçiören Orhan Yaralı, Yenimahalle’de Şakir
Ulusoy, Sincan’da Alnıaçık (2000 yılına kadar) böyle beş altı bölge var.
Burada illegal bir düzen kurarlar. Sonra da kendileri bozarlar. Küçülen fırınları
da satın alıyorlar. Güçlenmeye başlayan fırınları görünce fiyatla tekrar
oynayıp kaos yaratıyorlar. Tek çözüm taban üretim maliyetinin sağlıklı bir oda
tarafından belirlenmesidir.
Belediye bedava ekmek dağıtıyor halbuki Anayasa’ya aykırıdır. Burada
anayasaya aykırılık var. Belediye başkanları ekmeği seçim için ücretsiz veya
düşük fiyatla dağıtıyor. Siyasilerin oy konusu oldu.
Mustafa Cesur (Çınar Ekmek Fabrikası) 1040
Bayram Aktürk (Huzur Ekmek Fabrikası, Sincan’da olan)
Yunus Çürük Dostlar Gıda’nın sahibi
Doğu fırını Pehlivanoğlu fırınıdır.
Üretim yapmayanlara üretim yapıncaya kadar para kazanmaları için pazar
verildi. Buhara ve Çölsan ekmek üretimi yapacaklarını söylediler: Toplandık
herkese bir iki bayi verdik. Ben aracılık yaptım. Ekmeği yeterli üretemediği
09-03/49-18


23
zaman fırıncı arkadaşlara fon adı altında yardım yaptık. Küçük fırınların da
ayakta kalmasını istiyorlar. Bunlar dayanamıyor ve batıyor. Büyük ekmek
kapasitesi olan fırınlar gerektiğinde ekmek fiyatını %50 kadar düşürüp
satabiliyorlar. 1050
41. Büyükler küçüklerin kapanmasını istemiyor. Diğer fırıncılar bunların
kapanmamasını neden istiyorlar?
Dayanışma ve birliktelik gereği kapanmamasını istiyorlar.”

Aynı görüşmede Avukat Hasan Erdoğan müvekkili Diren Organizasyon Ltd. adına
aşağıdaki beyanlarda bulunmuştur:
“Herşeyden önce belirtmek gerekir ki, müvekkil şirket ekmek üretim ve
pazarlama sürecinin hiçbir aşamasında faaliyet göstermemektedir. Gerek ham
madde (Un vs.) gerekse mamul mal (ekmek) üretim ya da satışı mevcut değildir.
Müvekkil şirket Sincan ve Yenimahalle bölgesinde faaliyet gösteren bir takım 1060
fırıncıların vermiş oldukları vekaletnameler ve dosyanıza sunulan sözleşmelerle
ekmek üreticileri arasında çıkabilecek sorunların çözümünde hakemlik,
danışmanlık ve vekaleten Kamu kurumlarına iş takibi işlemlerini yapabilmek için
yetkilendirilmiştir. Bu konu gerek şirket ana sözleşmesinde gerekse Ticaret Sicil
Gazetesinde yer alan şirketin faaliyetleri arasında yer almıştır. Bu konularda
müvekkil şirket temsilcisinin ifadeleri de değerlendirilerek ilerde daha detaylı
yazılı savunmalarda bulunacağız.”

I.3.2. Alnıaçık Ltd. Şti.
1070
Şirket ortağı Salim Alnıaçık tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Alnıaçık Ltd. Şti. Diren Organizasyon ile fırıncılar arasındaki anlaşmazlıkların
çözülmesi amacıyla bir sözleşme imzalamıştır. Ekmek başına fon ödemesi
yapılmamış, Naci Kutanis’e verilmek üzere aylık bazda para toplanmasına
katılınmıştır. Alkanlar, Uğur ve Aykurt fırınlarının kapanmış olmasıyla Diren
Organizasyonun ilişkisi yoktur, adı geçen fırınlar iflas sonucu kapanmışlardır.”

I.3.3. Can Kardeşler Ltd. Şti.

Şirket ortakları Hüseyin Can, Ahmet Bayram ve Vedat Öztürk tarafından şunlar ifade 1080
edilmiştir:
“Naci Kutanis ile hakemlik sözleşmesi imzaladık. Burada amaç maya, un, tuz ve
özelleştirme konularında yardımcı olmaktı. 2-3 ay sürdü, sonrasında başarısız oldu.
Ekmek başına fon vs. ödemedim....”

I.3.4. Çağdaş Francala Ltd. Şti

Şirket ortağı Avni Özgür tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“... Fırınlar arasında yaşanan gerilimleri ve ruhsatsız çalışan fırınları engellemek
amacıyla fırınlar arasında bir protokol imzalayarak Naci Kutanis’i hakem tayin ettik. 1090
Sattığımız her ekmek için Naci Kutanis’in kurmuş olduğu şirkete (Diren’e) 1000 TL.
fon ödeniyordu. ...”


09-03/49-18


24
I.3.5. Çınar Ekmek Fabrikası

Sahibi Mustafa Cesur tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“4 aylık süre zarfında böyle bir oluşum içinde yer aldım. Ancak 4 ay sonra tek taraflı
fesh ettim. Bu oluşumun amacı unu ve mayayı toplu olarak daha ucuza almaktı.
...Naci Kutanis’in hakem tayin edilmesine ilişkin bilgim yok. ...” 1100

I.3.6. Dervişoğlu Ekmek Fabrikası

Murat Ünal (Aynı zamanda Örnek Francala Ltd. Şti.’nin sahibi), Hasan Paşa
Dervişoğlu ve Şakir Ulusoy tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Naci Kutanis’i eski fırıncı olarak tanırım. Ekmeğin bir dönem Halk Ekmeğin fiyatının
altına düşmesi sonucunda fırıncılara mesleki danışmanlık hizmeti vermesi amacıyla
Naci Kutanis danışmanlık hizmeti verdi. Biz de bir dönem bu hizmeti satın aldık.
Bizim imzaladığımız anlaşma metninin altında kapatılacak - açık kalacak fırınlara
ilişkin bir hüküm yoktu. Ekmek başına fon, senet, çek vs. ödemedim.... Naci Kutanis 1110
ile yapılan anlaşmanın amacı piyasada maliyetinin altında fiyatla ekmek satan
fırıncıları tespit etmek amacıyla, kendisi anlaşma hazırlayarak bize ve diğer fırınlara
getirdi....”

I.3.7. Dostlar Ltd. Şti.

Şirket ortağı Mustafa Karaot tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Bu şirketi resmi olarak 22.05.2003 tarihinde Yunus Çürük, İzzettin Akşit, Salim
Doğan, Ahmet Demir adlı şahıslardan devraldım. Danışmanlık sözleşmesi protokol,
hakemlik sözleşmesi, centilmenlik anlaşması türü herhangi bir belge imzalamadım. 1120
Şimdiye kadar fırıncılar arasında yapılan tek bir toplantıya katıldım. Bu toplantıda
Rekabet Kurumunun açtığı soruşturmaya yönelik savunmaya ve avukat tutulmasına
ilişkin konular konuşuldu. ...”

Ayrıca yerinde incelemede devre ilişkin belgeler ve 13.3.2003 tarihli Diren Org.’nun
fesih bildirimi konulu yazısı alınmıştır.

I.3.8. Emkan Ltd. Şti.

Şirket ortağı Ersin Sağsöz tarafından şunlar ifade edilmiştir: 1130
“Yeşilçimen Ekmek Fabrikası şirketleşme sonucu takriben 1995 yılında Emkan Gıda
San.’ye dönüştürülmüştür. Naci Kutanis tarafından bizim adresimize danışmanlık
sözleşmesi getirildi, biz imzaladık. Ancak fırını kapattığımızdan buna uymadık. ...”

I.3.9. Esengül Ltd. Şti.

Şirket ortağı Kenan Beştaş tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“... şirketi 1.6.2002 tarihinde devraldım. Bu sebeple benim bu süreçle hiçbir ilgim
yoktur. Şirketin benden önceki sahipleri bu türden bir oluşuma konu olmuştur.”
1140


09-03/49-18


25
I.3.10. Gözde Ltd. Şti.

Şirket ortağı Mehmet Demir tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“...Naci Kutanis ve fırıncılar arasında bir centilmenlik anlaşması imzalandı. Bu
anlaşmanın amacı fırıncılar ve bayiler arasında alacak verecek meseleleri nedeniyle
çıkan anlaşmazlıkları önlemekti. Anlaşma çerçevesinde, önce Naci Kutanis’e
senetler verdik, daha sonra anlaşma süresi olan 1 yıl boyunca, kendisine aylık
100.000.000 TL. ödedik ve senetleri geri aldık. Biz istediğimiz her bayiyle çalıştık. 1150
Herhangi bir engelle karşılaşmadık. Ankara fırıncılar odasının belirlediği fiyatları
uyguladık. Bakkallara verdiğimiz komisyon oranları ise bakkaldan bakkala değişiklik
gösteriyor.”

I.3.11. Gül Ekmek Fabrikası

Şirket ortağı Cevdet Kılıç tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Bizim şirketimiz adi ortaklık niteliğindedir. Ali Demirel benim ortağımdır. Biz
anlaşmaya uymadık. Belirlenen fiyatın altına satmamıza rağmen herhangi bir
baskıyla karşılaşmadık. Herhangi bir anlaşmaya imza attığımı hatırlamıyorum. Ben 1160
veya ortağım herhangi bir anlaşmaya imza atmış olsak dahi o anlaşmanın şartlarını
yerine getirmedik. Düşük fiyattan birçok bölgeye ekmek sattık. Ulus, Yenimahalle ve
Batıkent’e geçmiş yıllarda olduğu gibi ekmek satıyoruz. Kimseye herhangi bir fon
ödemesi yapmadık. Naci Kutanis’e çek veya senet vermedik. Zorla kapattırıldığı
söylenen fırınlara herhangi bir baskı yapılmadı. Ticari hayata tutunamadıkları için
kapandılar. İsterlerse şu anda tekrar açabilirler. Biz bazı kapanan fırınlara kendi
isteğimizle maddi yardımda bulunduk. Kimseye ürettiği ekmeği kısıtlaması
konusunda baskı yapılmadı. Biz düşük fiyattan ekmek sattığımız için şikayet edildik.”

I.3.12. Hacıhasanoğlu Ltd Şti. 1170

Şirket ortağı Sıtkı Bilici tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“2000 yılı içerisinde fırınlar arasındaki haksız rekabetin önlenmesi ve daha önce fırın
işletenler arasında meydana gelen bazı olayların tekrarlanmaması için Diren şirketi
ile hakemlik sözleşmesi imzaladık. Bu şirkete herhangi bir şekilde düzenli olarak bir
fon adı altında para ödemedik. Sadece aldığımız hizmetlerin karşılığı olarak, fatura
karşılığında para ödüyorduk. ...”

I.3.13. Hasat 2 Ekmek Fırını
1180
Şirket ortağı Hüseyin Duygu tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Hakemlik anlaşmalarında imzam var. Amaç ruhsatsız fırınları engellemek için
organizasyon yaptık. Ekmek başına fon ödemedim. Niyet ucuz satan fırınlara para
vererek zararlarını tazmin ederek ekmeği piyasa fiyatında sattırmaktı amacına
ulaşmadı...”

I.3.14. Huzur Ekmek Fabrikası

24.10.2003 tarihinde Atatürk Mah. Cumhuriyet Bulvarı No:9/F Yenikent adresinde
yapılan yerinde incelemede şirket sahibi Bayram Aktürk ile görüşülememekle birlikte 1190
09-03/49-18


26
kendisi ile 28.10.2003 tarihinde Rekabet Kurumu’nda bir görüşme yapılmış ve
aşağıdaki bilgiler alınmıştır:
“Naci Kutanis’i tanırım kendisiyle hakemlik sözleşmesi imzaladım. Fatura
karşılığında para ödedim. Senet verdim. Senetlerin bir kısmını geri aldım. Naci
Kutanis fırıncılar arasında birliği sağlamak için gelmişti. Kendi isteğimle sözleşmeyi
imzaladım. ... Eğer Naci Kutanis’le sözleşme yapmasaydım Sincan’da ekmek satışı
yapamazdım, çünkü oradaki fırıncılar benimle rekabete girerdi. Sincan bölgesine
ekmek verebilmek için bu tür anlaşmalara girdim ...”

I.3.15. Kardelen Ltd. Şti. 1200

Şirket ortağı Engin Sağsöz tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Haksız rekabeti önlemek amacıyla, 15-20 kişilik bir grup olarak protokol yaptık.
Ancak bu protokole biz fiilen uymadık.Yukarıda bahsedilen protokolü imzaladık
ancak tek taraflı fesh ettik. Bu sözleşmeyi fırıncılarla yapılan toplantıda imzaladık.
...”

I.3.16. Karşıyaka Ltd. Şti.

Şirket Ortağı Vedat Öztürk tarafından şunlar ifade edilmiştir: 1210
“Biz Can Kardeşler, Özevler ve Emkan olarak 2001 yılının nisan ayında birleştik.
Şikayet konusu olaylar başladığında henüz birleşmemiştik. Naci Kutanis
arabuluculuk ve hakemlik yapacaktı ancak başarısız oldu, bıraktı. Bu şahıs düşük
fiyatla satana müdahale etmedi. Biz anılan protokole mağdur durumda olduğumuz,
sıkıntımıza bir çare olabilir düşüncesiyle imza attık. Amacımız kendimizi ve karşı
tarafı mağdur etmemek düşüncesiyle bu organizasyona katılmaktı. ... Herhangi bir
çek/senet vermedik. Ödeme yapılıp yapılmadığını hatırlamıyoruz. Anlaşmaya
uymadığı için kapattırılan fırın yoktur. Fon ödemesi yoluyla da bir fırının kısa
sürelerle kapattırılması mümkün olmadı. Naci Kutanis kendi kendine ortaya çıktı. ...
24.1.2001 tarihli hakemlik sözleşmesini Karşıyaka Unlu Mam. adına Nazmi 1220
Öztürk’ün imzaladığını öğrendim. Ancak bu kişinin şirketle herhangi bir ortaklığı
olmadığı gibi temsil yetkisi de yoktur. Biz Orhan Yaralı’ya Halk Ekmek’in
özelleştirilmesi için senet verdik. ... Bölge paylaşımı olmadı. Yenimahalle, Batıkent,
Çankaya, Mamak, Şentepe, Keçiören, Sincan’a 2001 yılında olduğu gibi şimdi de
ekmek götürüyoruz. Günümüzde ve 2001 yılında da ucuz ekmek satıldı.”

I.3.17. Ket-Zem Ltd. Şti.

Ali Ketenci (Müdür) ve Mehmet Ketenci (Şirket ortağı) tarafından şunlar ifade
edilmiştir: 1230
“Danışmanlık sözleşmesi Mehmet Ketenci tarafından imzalanmıştır. Bunun dışında
hatırladığımız kadarıyla herhangi bir protokola da sözleşmeye de imza atmadık.
Naci Kutanis’e herhangi bir vekalet vermedik. Ayrıca bu kişi ile ilişkilerimiz son
derece sınırlıdır. Kendisi bazen fırın sahiplerini toplantıya çağırırdı. Ancak kendisi
herhangi bir sorunumuzun çözümünde bize yardımcı olmadı. Bazı fırıncılar un
fiyatına ekmek satıyor ve zarar ettiklerini çok sonra anlıyorlar. Soruşturma konusu
yapılan toplantılar ekmeğin alınan tarife fiyatından daha düşük fiyata satılmasını
önlemek amacıyla yapılmıştır. Ancak herhangi bir baskı ya da zorlama söz konusu
09-03/49-18


27
olmadı. Naci Kutanis de söz konusu amaca yönelik çalıştı.Kendisine bu hizmetin
karşılığında senetler verilmiştir. Kapatılan fırınlar hakkında bilgimiz yoktur. Buna ek 1240
olarak, Kooperatifin (Ankara Temin Tevzi Koop.) merkezinde zaman zaman Ankara
geneli için zaman zaman da bölgesel toplantılar yapılmaktadır. Bu toplantılarda
genellikle fiyat konuşulur ancak bir karara varılamaz. Sonra Oda’nın belirlediği fiyat
geçerli olur.”
Ayrıca yapılan yerinde incelemede fon ödemesine ilişkin belgeler tespit edilmiştir.

I.3.18. Kutsal Ltd. Şti.

Şirket ortağı Uran Yazıcı tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Sincan bölgesinde bir dönem çok yoğun rekabet yaşandı. Bunun sonunda haksız 1250
rekabeti engellemek amacıyla Şaşmaz’da fırını olan Naci Kutanis bölgede
koordinasyonu sağlamak için bir organizasyon kurdu. Bu oluşumun içerisinde yer
almamız için bize de teklifte bulundular. Ancak ben kabul etmedim ve protokoller
veya hakemlik anlaşması adı altında bir anlaşma imzalamadım. ... Naci Kutanis
fırınlardan bazısından fon adı altına para, çek veya senet toplamakta idi. Bildiğim
kadarıyla bu toplanan fondan, Karadeniz Unlu Mamullerin kapatılması karşılığında
fırın sahibine para ödenmiştir...”

I.3.19. Yeni Kuzu Ltd. Şti.
1260
Şirket ortağı Hasan Ege tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“2001 yılında Diren Organizasyon ile ekmek üreticileri arasında kızışan rekabet
sonucu ortaya çıkan olayların etkisiyle dayanışmayı oluşturmak amacıyla 1 senelik
sözleşme imzalanmıştır. ...Naci Kutanis’in bayilerin paylaşılmasında herhangi bir
söz sahibi olduğu söylenemez. Bu kişiyle yapılan sözleşmedeki fiyata ilişkin
düzenleme, nihai tüketiciye ekmeğin odanın belirlediği seviyeden satılmasını
sağlamak amacındadır. Bununla birlikte üreticinin bayilere ekmek veriş fiyatı
değişebilmektedir.”

I.3.20. Mehmetler Ltd. Şti. 1270

Şirket ortağı Şakir Ulusoy (Aynı zamanda Dervişoğlu Fırını’na ait tutanağın altında
imzası bulunmakta) tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Mehmetler Gıda İnş. Ltd. Şti. ve Ulusoy Kardeşler Ekmek Fabrikası aynı şirket olup
1998 yılında Ulusoy Ekmek Fabrikası, Mehmetler Gıda olarak değiştirilmiştir. Eski
ismi nedeniyle fırıncılar arasında hala Ulusoy Ekmek fabrikası olarak
nitelendirilmektedir.”

I.3.21. Merkez Ltd. Şti.
1280
Şirket ortağı Rıza Avcı tarafından şunlar ifade edilmiştir :
“ Şirket ortağı olan fakat temsil yetkisi bulunmayan Rıfat Avcı tarafından hakemlik
sözleşmeleri imzalanmıştır. Kendisi bunu niye imzaladığını bilmiyor. Benim bu olay
hakkında polise intikal ettiğinde haberim oldu. Bize düşük fiyatla satılıyor veya
başka bölgelere gidiliyor diye herhangi bir baskıda bulunulmadı. Naci Kutanis’e
09-03/49-18


28
herhangi bir ödeme yapmadık. Çek senet vermedik. Ekmek başına da fon
ödemedik. Çankaya, Altındağ, Keçiören, Yenimahalle’ye ürün satıyoruz.”

I.3.22. Mis Ltd. Şti.
1290
Şirket ortağı İbrahim Gündüz tarafından şunlar ifade edilmiştir:
"... Bu şirketin Yepaş A.Ş.’de de hissesi bulunmaktadır.
Protokol danışmanlık sözleşmesi, hakem sözleşmesi türü herhangi bir belge
imzalamadık. Bu konuda bilgimiz de yok. Sincan’da ruhsatsız fırınlar vardı. Bunlar
bir ara kapandı. Sonra yeni ruhsat alıp açılma imkanları oldu. Bu durum fırıncılar
arasında rekabet yarattı. Kavgalar çıktı. Vurulan kişiler oldu. Bu olayların üzerine
herkes bir araya geldi. Bu süreçte Naci Kutanis bize danışmanlık yaptı. “fiyat
rekabeti yaparsanız benim gibi siz de batarsınız” dedi. Fırıncıların yaptıkları
toplantılara genelde Süleyman Sezer katılıyor. ...”
1300
I.3.23. Nazar Francala Unlu Gıda Mam. İnş. San Tic. Ltd. Şti.

Şirket ortağı MustafaYalçın tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Nazar Ltd. Şti. Naci Kutanis’e ait Diren Organizasyon ile hakemlik sözleşmesi
imzalanmıştır. Bu sözleşmenin imzalanmasının sebebi Fırıncılar Odası tarafından
belirlenmiş olan azami fiyatın korunması ve bu fiyatın altına düşülmemesini
sağlamaktır....”

I.3.24. Oba Ltd. Şti.
1310
Şirket ortağı Mehmet Malkoç tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“...Danışmanlık, hakemlik sözleşmesi, centilmenlik anlaşması türü bir anlaşma
imzaladık. Bu anlaşmanın amacı fırıncılar arasındaki kırgınlıkların giderilmesi,
fırıncıların barıştırılması idi. Tekel yaratmak ya da rekabet karşıtı bir amaçla bu
anlaşmayı imzalamadık. Tahminen 1999 yılında bu anlaşmayı imzaladık. Fırıncıların
üretim kapasitelerine göre fon ödemesi adı altında bir ödeme yapıldı. ... Bu
ödemenin amacı kodeksle ilgili sorunların giderilmesi, Halk Ekmek’e haksız rekabet
davası açılması gibi konularla ilgiliydi. Naci Kutanis’e ya da Diren Organizasyon’a
hiçbir ödemede bulunmadık....”
1320
I.3.25. Osmanoğulları Gıda İnş. Oto Akaryakıt Dayanıklı Tük. Mal. Ltd. Şti.

Şirket ortağı Sıddık Yeğin tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“ Sincan hariç her yere 2001 yılı dahil olmak üzere ekmek satıyoruz. Naci Kutanis
fırıncılar arasındaki anlaşmazlıkları çözmek için kendi kendine 2001 yılında bir
danışmanlık şirketi kurdu. Senetleri danışmanlık hizmeti için verdik. Bu senetler
daha sonra durumu kötü olan fırınlara verdik. Bu oluşum 3-4 ay devam etti, sonra
işler zorla yürümedi ve organizasyon dağıldı. O zaman bile farklı fiyatlarla her yere
mal satabiliyorduk. Senetler durumu kötü olanlara yardım amacıyla da kullanıldı. ...
Orhan Yaralı’ya Halk Ekmek’in özelleştirilmesi sürecinde senet verdik. Centilmenlik 1330
sözleşmesi kısa süre devam etti. Komisyon oranlarının belirlendiği ve anlaşmaya
uymayan fırınların kapattırıldığına dair iddialar gerçeği yansıtmamaktadır.”

09-03/49-18


29
I.3.26. Örnek Francala Gıda İnş. Ev Büro Eşy. Tem. Giyim San.Tic. Ltd. Şti.

Şirket ortağı Murat Ünal aynı zamanda Dervişoğlu fırınının ortağı olduğundan orada
ifadeleri alınmıştır. Murat Ünal tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Örnek Francala ve Şifa Francala aynı firmadır. Şu anki ismi Örnek Francala Ltd.
Şti.’dir. Karşıyaka 3. cad. No:69 adresindedir ve hali hazırda kapalıdır. Bu şirketin
diğer şubesi Aydınlıkevler’de olup üretime devam etmektedir.” 1340

I.3.27. Özkayalar Ltd. Şti.

Şirket ortağı Zinnur Kaya tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“ Naci Kutanis herhangi bir öneride bulunmadı. Diğer fırıncı arkadaşlar bize gelip
resmi bir organizasyon olduğunu, buna katılmamızı istediler. Ben de protokolü
imzaladım ve yurtdışına gittim. 2-3 ay sonra döndüğümde bu organizasyonun sona
erdiğini belirttiler. O süre zarfında da gelişmelerden haberim yoktu. Protokolü tam
olarak incelemedim ama amaç fırıncılar arasındaki kıran kırana rekabeti önlemekti.
Bölge paylaşımı yoktu. O zaman hangi bölgelere gidiyorsak şimdi de aynı bölgelere 1350
gidiyoruz (Yahyalar, Şentepe, Batıkent, Demetevler, Yuva Yolu, Organize Sanayi,
Yakacık Köyü). Başka yerlere aracımız olmadığı için gidemiyoruz. Naci Kutanis’e
verilmiş çek/senedimiz yok. Ancak kendi adıma da bir ödeme yapmadım. ... Zorla
kapattırılan veya üretimi kısıtlanan fırın yoktur. Üretilen ekmek başına fon
ödemedim.”

I.3.28. Pehlivanoğlu Ltd. Şti.

Şirket ortağı Aslan Pehlivan tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“....Naci Kutanis’e centilmenlik anlaşması türü bir belge imzalayarak yetki verdik. Bu 1360
imzayı kardeşim Emre Pehlivan atmış. ...verilen bu yetkinin amacı bizim ruhsat
yenileme işlemlerimizi takip etmesi ve fiyatlarda haksız rekabet olmasını
engellemesiydi. Bunun karşılığında Naci Kutanis’e herhangi bir ücret
ödemedik....Hakemlik sözleşmesi, protokol gibi bir belge imzalamadık...”

I.3.29. Petekler Ltd. Şti.

Şirket Yetkilisi Hasan Ulutaş tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“2001-2002 yılları arasında yaşanan yoğun rekabetten tüm firmalar zarar görmüştür.
Bu nedenle Diren Organizasyon’un çatısı altında, Naci Kutanis’in öncülüğünde 1370
biraraya geliniyor. Organizasyonun temel amacı fırıncılar arasında yaşanan rekabeti
engellemek ve işbirliğini sağlamaktadır. Bu amaca uygun olarak Hakemlik
Sözleşmesi akdedilmiştir. Alınan danışmanlık hizmeti karşılığında belirli bir aidat
ödenmiştir. Anılan oluşum yalnızca 3-4 ay kadar sürmüştür ...”

I.3.30. Reyhanoğlu Ltd. Şti.

Şirket ortağı İslam Reyhan tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Diren Organizasyon ile Naci Kutanis’in danışmanlık hizmetine ilişkin bir sözleşme
imzalanmıştır. Bunun amacı Naci Kutanis’in bir takım işlemlerin (devlet daireleri ile 1380
09-03/49-18


30
ilgili) takibatını yürütmesidir... Ekmek fiyatlarının belirlenmesine ilişkin herhangi bir
kararda Reyhanoğlu Gıda olarak bulunulmamıştır.”

I.3.31. Samanyolu Ltd. Şti.

7. Cad. 46/1 Bahçelievler Ankara adresinde görüşülen İbrahim Nayir (İşletme
müdürü) tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Samanyolu fırını 3 yıl önceye kadar merkezi Demetevler’de olmak üzere şimdiki
ortaklarından farklı ortaklarla faaliyetini yürütmekteydi. O zaman da babam şirketin
ortağıydı ancak yönetimde herhangi bir yetkisi bulunmamaktaydı. Diğer ortaklar 1390
Hasan Çelik, Ahmet Ekşi, İbrahim Ekşi şirketten ayrılıp Yepaş şirketine ortak
oldular....Demetteki merkezde üretim yapılmamaya başladı ve daha sonra merkez
kapatılıp şu an faaliyet sadece Bahçelievlerde yürütülmektedir. Dolayısıyla Naci
Kutanis ile yapılan sözleşmelerle yeni ortakların bir ilişkisi bulunmamaktadır. ...”

I.3.32. Yağmur Ltd. Şti.

İlhan Atalay (Şirket yetkilisi) tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Son dönemde fırın sayısı Halk Ekmek ile rekabet edebilmek amacıyla mevcut
fırıncıların bir araya gelerek daha büyük ölçekli işletmeler kurulması nedeniyle 1400
azalıyor. Naci Kutanis bir dönem fırıncılar arası rekabeti önlemek ve işbirliğini
sağlamak amacıyla bir danışmanlık şirketi kurmuş, Demetevler mevkiindeki çok
sayıda fırın anılan şahıstan ücret mukabili hizmet satın almıştır. Danışmanlık
hizmetinin çerçevesi taraflar arasında imzalanan Hakemlik Sözleşmesi ile çiziliyor.
Anılan faaliyet yalnızca 2-3 ay sürüyor.”

I.3.33. Yeniçınar Ltd. Şti.

Şirket yetkilisi Ali Cesur tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Satış fiyatları Fırıncılar Federasyonu’nun direktifleri doğrultusunda tespit ediliyor. 1410
Ürünün dağıtıldığı bölgeler taşıma maliyetlerine göre belirleniyor. Her bir fırın kendi
bölgesinin dışına ürün satabiliyor. Yaklaşık bir buçuk yıl önce Naci Kutanis’in
hakemliğinde bu bölgede mukim fırıncılar bir araya geliyor. Amaç fiyatların belli bir
düzeyin altına düşmesini önlemek ve ortak alım yaparak un maliyetini düşürmektir.
Herhangi bir amaçla ürün başına fon ödenmesi söz konusu değildir. Yukarıda
bahsedilen oluşumun faaliyette bulunduğu dönemde dahi böyle bir uygulama
olmamıştır.”

I.3.34. Yepaş A.Ş.
1420
Gürsel Alnıaçık (Yönetim Kurulu Başkanı) tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“Yepaş’ın herhangi bir centilmenlik ya da benzeri anlaşması bulunmamaktadır. Bu
tür sözleşmeler yapıldığında biz faaliyete geçmemiştik. 15.4.2001 tarihinde faaliyete
geçtik...Naci Kutanis centilmenlik anlaşmalarını 7-8 ay önce feshetti. Bu
anlaşmalarla Naci Kutanis ekmeğin oda fiyatından satılmasını sağladı… Naci
Kutanis’e bir bayiyle bağlantı kurması karşılığı 500-600 milyon TL civarında fatura
karşılığı danışmanlık ücreti adı altında bir ödememiz oldu. Bu olay kuruluşumuzdan
3-4 ay sonra oldu....”
09-03/49-18


31
I.3.35. Zemheri Gıda İhtiyaç Mad. Tic. A.Ş. (Yeşilyurt Ekmek Fabrikası)
1430
Şirket ortağı Mahmut Zemheri tarafından şunlar ifade edilmiştir:
“ Yeşilyurt Ekmek Fab. bu fırının eski adıdır ve 1996 yılında kapanmıştır. ... . Buna
ilişkin belgeler kurumunuza gönderilmiştir. Naci Kutanis bu gibi organizasyonlara
girmiş ve başarısız olmuş. Ankara’da yılın 5-6 ayı fırınlar son derece sert bir
rekabete girerler. O tarihlerde buralarda çok sert bir rekabet vardı. Yenimahalle’de
bu organizasyon 3 ay sürdü ancak başarısız olarak sona erdi.Amaç fırınlar
arasındaki gerginliği sona erdirmekti. Bu eğer başarılı olsa idi fiyat kırılmaması,
başkasının bayisine gidilmemesi konularında da çalışmalar yapılabilirdi ancak
gerginlikler sona erdirilmediği için bunlara ilişkin bir şey yapılamadı. Hakemlik
sözleşmesini imzaladım, senet verdim. Bu organizasyona aynı zamanda teknolojik 1440
yatırımlar yapmak, gelişmeleri takip etmek amacıyla ortak olduk. Fon havuzu
oluşturmak koşuluyla fırın kapattırılması söz konusu olmadı. Hiçbir fırın zorla
kapattırılmadı. Kapananlar tamamen ticari hayatın gerekleri yüzünden kapandı.
Orhan Yaralı bizim bir işimize kefil olduğu için 15 milyar tutarında senet verdik. Naci
Kutanis’e verilen hizmet bedeli fon usulü, üretilen ekmek başına değil, pazarlık
usulüydü. Biz işe başladığımızda 1997’den beri Yenimahalle, Karşıyaka,
Demetevler, Batıkent, Eryaman, Sincan, 100. Yıl, Balgat, Keçiören, Altındağ,
Çankaya’ya ekmek veriyoruz. ...”

I.3.36. Ankara Fırıncılar Odası 1450

Ankara Fırıncılar Odası Başkanı Yusuf Ekşi aşağıdaki hususları ifade etmiştir:
“ Naci Kutanis’in Sincan Bölgesinde ombudsman adı altında fırıncılar ile çeşitli
danışmanlık sözleşmeleri imzalattığı duyumlarını aldım. Bunun üzerine bu konuda
Ankara genelinde bütün fırıncıyı bu tür sözleşmelere itibar etmemeleri ve
imzalamamaları konusunda uyardım. Bu konuyla ilgili zaman içerisinde Sincan
bölgesindeki fırıncılarla Naci Kutanis arasında bir takım polisiye olaylar oldu.
Konuyla ilgili emniyete Federasyon Başkanı sıfatıyla ifade verdim. Bu şahsın
fırıncılar ile böyle bir sözleşme yapmaya yasal yetkili olmadığını, hukuki bir
dayanağının olmayacağını fırıncının danışacağı tek yerin bağlı bulunduğu Oda 1460
olduğunu yazılı olarak bildirdim. Bilgime göre bu kişi hakkında adli yargılama devam
etmektedir. Orhan Yaralı Keçiören bölgesinde faaliyet gösteren fırınlar ile birlikte
Kepaş şirketi adı altında bir un alımı amaçlı kuruluş oluşturduklarını ve aralarında
para toplayarak şirket merkezi olarak kullanmak amacıyla bir daire satın aldıklarını,
bu dairede şirket ortaklarına ucuz un almak maksadıyla vadeli satın aldığı risk
karşılığında fırıncılar risk bedeli mukabil çeşitli çek/senet düzenleyerek şirkete
verdiklerini duydum. Bu çek veya senetten dolayı bu güne kadar kimsenin mağdur
edildiğini duymadım. Düzenli bir fon ödemesi konusunda bir bilgim yok. Ancak
mağdur olan icralık olan bazı fırıncı arkadaşlarımıza destek amaçlı desteklerinin
olduğunu, icra takiplerinin ödendiğini, zor durumdakilere çeşitli yardımlar yapıldığını 1470
duydum. Diğer yandan fırıncılar odasının belirlediği fiyatların altında satış
yapılmasına Ankara Fırıncılar Odası olarak herhangi bir müdahalemiz söz konusu
değildir. Aynı şekilde Orhan Yaralı veya başka birisinin de müdahale ettiğini
duymadım. “


09-03/49-18


32
I.3.37. Canerler A.Ş.

Çamlıca Mah. 12. Sok. No: 8 adresinde bulunan Canerler A.Ş. Mali İşler Müdürü
Muharrem Yiğit aşağıdaki hususları ifade etmiştir: 1480
“Tempo Şirketi’nin kontrolü Nisan 2003’te Canerler A.Ş. tarafından alınmıştır. Naci
Kutanis’i tanımıyorum. Diren Organizasyon’dan haberim yok. Tempo’daki ekmek
üretimi başka fırınlarca karşılanmakta. Biz sadece satışını yapmaktayız. Fırınlarla
yapılmış olan yazılı bir sözleşme bulunmamaktadır. ...Şubeler her türlü fiyat
belirleme konusunda merkez onayına tabidir.”

Mareşal F. Çakmak Mah. Hürriyet Cad. No:72 Elvankent/Ankara” adresinde bulunan
Canerler/Elvankent mağazasında yerinde inceleme yapılmış, mağaza müdürü İsmail
Allaz’dan aşağıdaki bilgiler alınmıştır:
“Elvankent mağazasında 30.8.2003 tarihinden itibaren mağaza müdürü olarak görev 1490
yapmaktayım. Soruşturma konusu olay hakkında bilgim yoktur. Mağaza müdürü
olarak genel müdürlükten habersiz fiyat belirleme veya değiştirme yetkimiz yoktur.
Normalde, genel müdürlük bilgisayar ortamında fiyatları değiştirir. Biz de mağazada
yeni barkodların uygulamasını yaparız. Ancak istisnai durumlarda da olsa fiyatımızı
değiştirmek için yine Genel Müdürlüğün talimatı gerekmektedir. Canerler’in satış
politikası gereği fiyat araştırması yaparak diğer rakiplerden ucuz fiyata mal satmaya
çalışıyoruz. Mağaza müdürü olarak bir görevimiz de budur.”

Canerler Genel Müdürlüğü’nde Ulus Şubesi Mağaza Müdürü Doğan Varlı ile
görüşülmüş ve kendisinden aşağıdaki bilgiler alınmıştır: 1500
“Diren Organizasyonun gönderdiği yazıyı ben yurt dışındayken kasa şefim Burcu
Yavuz (yurt dışında olduğum için yetkiliydi) diğer fırınlar ve marketlerin de imza
attığı bir belgeye imza atmış. Benim daha sonra haberim oldu. O zamanlarda fırınlar
aralarında anlaşmışlar. Biz de onlar yetkilidir diye düşünerek o zaman o fiyatlara
uymuş idik. Biz bu fiyatta Fırıncılar Derneği tarafından belirlendiği için mahsur
görmedik. Bu fiyat seviyesi belediye tarafından da onaylanmıştı.

Çamlıca Mah. 12. Sok. No: 8 Macunköy/Ankara” adresinde bulunan Canerler
A.Ş.’de yerinde inceleme yapılmış ve Genel Müdür Kanat Başar’dan aşağıdaki
bilgiler alınmıştır: 1510
“Soruşturma konusu belgelerde imzası bulunan şahıs şu anda şirketimiz bünyesinde
çalışmamaktadır. Söz konusu dönemde ben şirkette görevli değildim. Bu yüzden bu
olaya ilişkin bilgim bulunmamaktadır. Diğer yandan evraklara tam olarak
ulaşılamadığı için Burcu Yavuz hakkında tam bilgi verilememiş olmakla birlikte şu an
itibariyle 8.10.2001 tarihinde Elvankent şubesinde kasiyer olarak görevli iken söz
konusu belgeyi imzaladığı 3.11.2001 tarihinde de şirketimizden ayrıldığı evraklara
bakılarak görülmüştür. Söz konusu şahıs yetkisiz olup daha sonra da bu belgeyi
gerek şube müdürüne gerekse de genel merkeze bildirmemiştir. Zaten satış
politikamız gereği bu tip rekabete aykırı anlaşmalara taraf olmamız mümkün
değildir. 1520

Elvankent şubesinde mağaza müdürü olarak görevli bulunan Doğan Varlı daha önce
bu belgeyi bilmediğini, kendisine Burcu Yavuz’un bu belgeyi iletmediğini, dolayısıyla
Genel Müdürlükte herhangi bir yetkili ya da birime de iletmediğini belirtmişti.
09-03/49-18


33
Öte yandan, şirket yönetim kurulunun 15.8.2001 tarih ve 065 numaralı kararı da
mağaza müdürü olarak Doğan Varlı’nın fiyat belirlemede ya da benzeri amaçlı
sözleşmeleri imzalamaya yetkisi olmadığını göstermektedir. Doğan Varlı’nın önceki
ifadesi kabul edilemez olup, yetkilerini aşan, şirketin bu konudaki yaklaşımlarıyla
çelişen, şahsını bağlayan bir tutumdur.”
1530
I.3.38. Çağdaş Ltd. Şti.

Yeni Çağdaş Ltd. Şti. Satınalma Müdürü Mürsel Güven aşağıdaki hususları
belirtmiştir:
“2001 yılında Yeni Çağdaş’ın satın alma müdürüydüm. 2003 şubat itibariyle
şirketten ayrıldım. Naci Kutanis’i tanımıyorum. Ek:1/15’te yer alan imza benim
imzama benziyor. Olsa olsa ekmek aldığım fırınlar tarafından fiyatla ilgili telkinler
yapılmış olabilir. Mağaza müdürlerinin kendiliğinden fiyat yükseltmesi mümkün
değildir. Çünkü ciro üzerinden prim aldıkları için ucuza satmak her zaman onların
çıkarınadır. Naci Kutanis veya başka birisinin isteğiyle mağaza müdürlerinin ekmek 1540
fiyatını arttırması mümkün değildir. “

I.3.39. Endi A.Ş.

17.11.2003 tarihinde Ergazi Mah. İstanbul Yolu No: 144 Ankara adresinde bulunan
Endi A.Ş. Mağaza Müdürü Sabri Alp aşağıdaki hususları ifade etmiştir:
“Yaklaşık 1,5 aydır burada çalışmaktayım. Yürütülen soruşturma hakkında bu
nedenle herhangi bir bilgim yoktur. Konuyla ilgili olarak bu adrese herhangi bir
tebligat yapılmamıştır. Mağaza yönetimi değiştiğinden dolayı şu anki mağaza
yönetiminin de konu hakkında bilgisi yoktur. Şu an imza sirküleri bulunmamaktadır 1550
yeni başladığımdan dolayı. Endi ile ilgili her türlü hukuki işlem İstanbul Merkez
tarafından yürütülmektedir. Bilfa unlu mamuller ekmek satışı ile ilgileniyor, bizden
yer kiralıyorlar, Bilfa ile yapılan sözleşme merkezde bulunmaktadır. Sincan,
Yenimahalle, Etimesgut bölgelerinde başka şubemiz yoktur. Biz burada kesinlikle
mal alımı ve fiyat belirleme konusunda inisiyatif kullanamıyoruz, merkez onayına
tabiiyiz. (Her türlü satış politikası merkez onayına tabiidir.) Geçmişe dönük olarak
ekmek fiyatlarını şu anki sistemde görebilmemiz mümkün değildir. Merkezde bu
konuya ilişkin bilgiler mevcuttur.”

I.3.40. Makromarket A.Ş. 1560

Gimat 17. Blok No:520 adresinde Makromarket A.Ş.’nin Yönetim Kurulu Başkanı
Şeref Songör aşağıdaki hususları belirtmiştir:
“Naci Kutanis veya Diren Organizasyon’la herhangi bir bağımız bulunmamaktadır.
Herhangi bir ekonomik faaliyetimiz de bulunmamıştır. Anlaşmada imzası bulunan
şahıs şirketimizden ayrılmış bulunmaktadır. Zamanında Sincan’daki şubemizde
çalışmaktaydı. Yetkisini aşarak böyle bir tasarrufta bulunmuştur. Herhangi bir yetkili
pozisyonda çalışmamaktaydı. Ekmeği 2001 yılında Sincan’daki mağazamızda
kendimiz üretmekteydik. Şu anda dışarıdan alıyoruz. Ekmek fiyatları merkezden
belirlenmektedir. Ancak rekabet olursa, mağaza müdürünün tavsiyesi üzerine 1570
merkezin kontrolünde fiyatlar ayarlanmaktadır. Şirket politikamız rekabet etmek
üstüne olduğundan böyle bir anlaşmaya taraf olamayız.”
09-03/49-18


34
Rekabet Kurumu Bilkent Plaza B3 Blok 49/4 adresinde Makromarket A.Ş. Bölge
Koordinatörü Yalçın Taş ile aşağıdaki hususlar görüşülmüştür:
“2001 yılında Sincan mağazasında mağaza müdürü olarak görev yapıyordum. 2001
yılında Sincan mağazamızda ekmek üretimini yapan fırınımız vardı. Dolayısıyla
bizim fırınlardan ekmek satın almamız söz konusu değildi. Ekmek fiyatlarımız
merkezden belirlenmektedir. Naci Kutanis Sincan mağazamızda 2001 yılında bir kez
geldi; ekmek fiyatlarını yüksek tutmamızı istedi. Bu talebini geri çevirdik ve bir daha
kendisini görmedim. Söz konusu anlaşmalardaki imzalar bana ait değil, imzalayan 1580
şahıs –Tayfun Kantar- Sincan mağazasında vasıfsız reyoncuydu, imza yetkisi yoktu.
Protokolün üzerindeki imza Uğur Songör adına atılmıştır, koordinatördür, imza
yetkisi vardır, ancak bahse konu imza Uğur Songör’e ait değildir. Diğer belgedeki
imzayı ise tanımıyorum. Bu anlaşmaların üçünden de haberdar değilim.”

8 Aralık 2003 Pazartesi günü Rekabet Kurumu Bilkent Plaza B3 Blok 49/4 adresinde
Makromarket şirket ortağı Uğur Songör ile aşağıdaki hususlar görüşülmüştür:
“Protokol ve Centilmenlik anlaşmasındaki imza benim ancak benim imza yetkim yok.
Sincan Mağazasında bir huzursuzluk oldu; ekmek fiyatları ile ilgili. Zararına ekmek
satmayı engellemek amacında olduğunu söylediler. Ben de anlaşmayı imzaladım; 1590
imza yetkimin olmadığını söyledim. Anlaşmaya 1 gün bağlı kalmak zorunda kaldık,
mağazada huzursuzluk çıkarmasınlar diye. 15.1.2001 tarihli belgedeki imza ise
bana ait değildir.”

Yapılan bu görüşmelere ilave olarak, anlaşmalarda ismi yer alan Tayfun Kanber
kendi imzasıyla aşağıdaki bilgileri Kurumumuza göndermiştir:
“İlgili makamın bilgisine.
Ben Tayfun Kanber 22.12.2000 ile 10.6.2002 tarihleri arasında Şeref Gıda Ltd.
Şti.’nde çalıştım. Bu sürenin bir bölümünde Sincan şubesinde içinde ekmek
reyonunun da bulunduğu reyonlardan sorumlu reyon görevlisi olarak görev yaptım. 1600
Çok net hatırlamamakla beraber birgün fırıncıların derneğinden geldiğini söyleyen
birkaç kişi ellerinde diğer zincir marketlerin imzaları bulunan bir kaydı bizim de
imzalamamızı istediler. Ben de ekmeği kendimiz ürettiğimiz için böyle bir durumun
bizi ilgilendirmeyeceğini söyledim. Onlar da çok önemli birşey olmadığını formaliteler
gereği bizim de imzamızın bulunmasının iyi olacağını söylediler. Ben de mağaza
müdürüm Yalçın Taş’ın o anda mağazada bulunmadığını söyledim. Sen de
imzalasan olur dediler. Çok önemli bir belge olmadığı şeklindeki ısrarlar üzerine
biraz da başımdan savmak için imza attım. Zaten ekmeği kendimiz ürettiğimiz için
bizi bağlayan bir durum yoktu. Fiyat yapımızı da onların istedikleri doğrultusunda
ayarlamadık. Konuyla alakalı olarak (önemsemediğim için) amirlerime herhangi bir 1610
bilgi vermeyi (gerekli) duymadım. Konuyla ilgili olarak sorulacak sorulara
hatırlayabildiğim kadarıyla cevap vermeye hazır olduğumu bildiririm.”

I.3.41. Nazar A.Ş.

Nazar A.Ş.’nin Genel Müdürü Nevzat Gündoğdu aşağıdaki hususları belirtmiştir:
“Naci Kutanis ya da Diren Organizasyon hakkında herhangi bir bilgimiz
bulunmamaktadır. Ekmeği bölgesel olarak fırıncılardan almak suretiyle satışını
gerçekleştiriyoruz. Sincan, Yenimahalle ve Etimesgut’ta olmak üzere 3 mağazamız
soruşturma konusu bölgede faaliyet göstermektedir. O dönemde muhtelif fırınlardan 1620
09-03/49-18


35
ekmek aldık. Bu konuda herhangi bir sözleşme yapmamaktayız. Mal alımı ve fiyat
belirleme konusunda tamamıyla merkez yetkilidir. Şubeler bu tür konularda merkezi
bilgilendirmekle yükümlüdür. Sözü geçen Rasim Akın hal satın alma müdürü idi.
Ekmekle herhangi bir ilişkisi bulunmamaktadır. Son olarak ekmeğin fiyatında
genellikle –son zamanlarda- çok fazla bir oynama olmaz. Bu nedenle fiyatlar bu yıl
çok sık değişmedi.”

I.3.42. Öğütler Ltd. Şti.

Öz Ankara Toptancılar Sitesi 6. Blok No:213 Macunköy/Ankara adresinde bulunan 1630
Öğütler Ltd. Şti. Müdürü Hamza Öğüt aşağıda yer alan bilgileri vermiştir:
“Naci Kutanis ya da Diren Organizasyon adında bir firmayı tanımıyorum. Sincan
bölgesindeki tek şubemiz Eryaman’da bulunmaktadır. Bu şubemiz 1991 yılında
faaliyete geçmiştir. Tahminen 1997 ya da 1998 yılında bu adreste bulunan
marketimizin içinde ekmek üretimini gerçekleştirmeye başladık. Halen market içinde
ekmek üretimini gerçekleştirmek suretiyle satış yapıyoruz. Kapasite az olduğu ve
ticari anlam taşımadığı için dışarıya satış hiçbir zaman yapmadık. Şubeler merkezin
inisiyatifi dışında herhangi bir alım yapamaz ya da fiyat belirleyemez. Ekmek fiyatı
ile çok fazla oynamamayı prensip haline getirdik. Ancak rekabet koşulları
çerçevesinde zaman zaman düşük fiyat uygulamamız ve fazla gramajla ekmek 1640
satışımız olmaktadır. Söz konusu belgede imzası bulunan Hakkı Öğüt Eryaman
şubemizde Orta Reyon Sorumlusu olarak görev yapmaktaydı. “

Öğütler Ltd. Şti.’nin merkez adresinde mağaza koordinatörü Hakkı Öğüt ile yapılan
görüşmede aşağıdaki bilgiler edinilmiştir:
“8.10.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması altında bulunan imzamı
firmamızı bağlamayacağını düşünerek attım. Zaten imza yetkim bulunmamaktadır.O
dönemde orta reyon sorumlusu olarak mağazada görev yapıyordum. Eryaman
şubemize o zaman iki kişi gelmişti. O anda mağaza müdürü yoktu. Benimle
görüştüler. Piyasada düşük gramajlı ekmek çıkartılıp, düşük fiyat gösterildiğini 1650
söylediler. Ben de bizim ekmek gramajımız 220 gr. olup ekmeği 200.000 TL’den
satıyoruz dedim. Gelen kişiler bizimle problemleri olmadığını söyleyerek söz konusu
belgeyi imzalamamı istediler. Ben de diğer marketlerin de imzaladığını görerek
önemsemeden imza attım. Hiçbir şekilde fiyat anlaşması olduğunu düşünerek
imzalamadım. Gelen kişiler fırıncıları temsilen geliyoruz dediler. Yoksa bu kişileri ve
Naci Kutanis’i ya da Diren Org. Diye bir firmayı tanımıyorum. Ayrıca bizim o
tarihlerde 150.000 TL’den ekmek sattığımız firma da bulunmamaktadır. Bunlara ek
olarak, mağazamızın fiyatları merkezden ayarlanarak maliyet hesabı yapılmak
suretiyle bize bildirilmektedir. “
1660
Öğütler Ltd. Şti.’nin merkez adresinde Muhasebe Müdürü Vedat Uzanlık ile
görüşülmüştür. Söz konusu görüşmeye ilişkin tutanakta aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“Vedat Uzanlık 19.11.2003 tarihli Belge Tutanağı ile Rekabet Kurumu
Raportörlerince istenilen “Sincan, Yenimahalle, Etimesgut bölgelerinde bulunan
şubelere ait 1.1.2001-15.1.2001 ve 1.10.2001-19.10.2001 tarihleri arasındaki günlük
olarak ekmek satış fiyatını gösteren fiş/fatura veya ilgili diğer doküman örnekleri”ni
bu tarihler arasında örnek olarak bir fiş olarak anladığını ve iki fiş ve iki faturadan
09-03/49-18


36
ibaret belgeleri Rekabet Kurumu’na gönderdiğini ifade etmiştir. Bu tarihler arasında
her gün için fiş örneği çıkarılmasının zaman alacağını, kısa sürede 1670
hazırlamayacaklarını, hazırladıklarında Rekabet Kurumu’na göndereceklerini
belirtmişlerdir. “

I.3.43. Soykan Ltd. Şti .

1. Cad. No:46 Demetevler/Ankara adresinde Mehmet Ali Soykan (Şirket Ortağı)
aşağıdaki hususları belirtmiştir:
“Naci Kutanis veya Diren Organizasyon ile herhangi bir ekonomik faaliyetimiz
olmadı. Tanımıyoruz. Mağazalarımızda satılan ekmeğin fiyatını mağaza
müdürlerinin tavsiyesi üzerine merkez belirliyor. Buralara Ankara’daki 3 fırın ekmek 1680
sağlamaktadır. Ekmek fiyatı, Oda’nın belirlediği fiyat baz alınarak yöredeki rekabet
doğrultusunda ayarlanmaktadır. Böyle bir organizasyonun içinde yer almadık. Satış
faturalarını daha sonra göndereceğiz.”

I.3.44. Yimpaş A.Ş.

Yimpaş A.Ş. Ulus Mağazası Gıda Şefi Yusuf Açıl aşağıdaki hususları ifade etmiştir:
“Ekmeği Kurtuluş’ta bulunan Kurtuluş Ekmek’ten alıyorduk. Ekmek bizde ucuz olsa
da olmasa da sorun değil. Çeşitli yerlerdeki ilgili rakipler anlaşılan fiyata uymadıkları
için biz de bozduk. Ekmek marketler açısından önemlidir. Doğal olarak müşterinin ilk 1690
dikkat ettiği üründür. Tüketici için ekmeğin ucuza olması dikkat çekicidir. Ekmek
ucuz olunca tüketici diğer ürünleri de aynı yerden alacağı için ekmek promosyon
amaçlı kullanılır. Naci Bey ve diğer fırıncılar bize gelerek baskı yaptılar. Biz de bu
anlaşmaya uymak zorunda kaldık. Herhangi bir şekilde Naci Bey’e marketlerle
birlikte toplanalım demedik.”

I.3.45. Yunus Ltd. Şti.

Gimat 4. Blok 96 adreste mukim Yunus Ltd. Şti.’de Satınalma Müdürü (eski
Elvankent Şube Müdürü) Cemil İnci aşağıdaki bilgileri vermiştir: 1700
“Naci Kutanis ben şube müdürüyken geldi, marketlerin ekmek fiyatı konusunda
anlaştığını, bir nevi centilmenlik anlaşması yaptığını söyledi. Diğer marketlerin
imzasını gördüğüm için ben de imzaladım. Bunun üzerine de ekmek fiyatını normal
fiyat seviyesi olan Fırıncılar Odası ve belediyenin açıkladığı 200 bin TL seviyesine
yükselttik ve uyguladık. O tarihte ekmeği normal fiyatına yükselttiğimiz için Genel
Merkezden izin almama gerek yoktu. Fırıncılar Odası’nda olan olaylardan haberim
yok.”

I.4. Savunmalar
1710
I.4.1. Diren Organizasyon (Naci KUTANİS)

Yazılı savunmada özetle; Naci Kutanis’in Sincan ve Yenimahalle’de faaliyet
gösteren bir kısım fırıncılar tarafından vekaletname ile yetkilendirilmiş olup, faaliyeti
tamamı ile hizmet ve vekalet akdi çerçevesinde sözleşmede imzası bulunan ekmek
üreticileri arasında çıkabilecek sorunların çözümünde hakemlik, danışmanlık ve
09-03/49-18


37
vekaleten iş takibi işlemleri yapmak olduğu, Soruşturma kapsamında pazar
olgusunun önemli olduğu, bu çerçevede ekmek üretimi ve satımına ilişkin oluşmuş
pazar profili değerlendirilirken Ankara'nın tüm ilçelerinin bu kapsamda
değerlendirilmesi gerektiği, Ankara'nın tüm bölgelerine ekmek üreterek dağıtımını 1720
yapan en büyük üreticilerin Ankara Halk Ekmek üretim tesisleri, Etimesgut ve
Yenimahalle Belediye Başkanlıkları bünyesinde kurulmuş olan ekmek üretim ve
pazarlama tesisleri olduğu, bunların Ankara'daki pazar payının % 70 olduğu, bu
işletmelerin kamu kaynaklarını kullanarak ekmeği ucuza mal ettikleri, bu durumun
diğer üreticiler açısından haksız rekabete yol açtığı, Soruşturma konusu bölgelerde
rekabetin ihlal edilmediği, eğer ihlal olsa idi pazara yeni teşebbüsün giremeyeceği,
oysa ki söz konusu dönemde pazara yeni girişler olduğu, iddia konusu oluşumun
haksız ve yıkıcı rekabete yol açabilecek gelişmeler karşısında zorunlu hale geldiği,
rekabeti kısıtlamanın amaçlanmadığı, Sincan'da faaliyet gösteren bir kısım
fırıncıların bir araya gelerek haksız ve yıkıcı rekabetin önlenmesi amaçlı protokol 1730
imzaladıkları, bu protokolün gereklerinin yerine getirilebilmesi, üretim sürecinde etik
değerlere ve yasalara aykırı şekilde ekmek üreterek pazarlayan işletmelerle ilgili
işlem yapılabilmesi açısından Naci Kutanis’e vekaletnameler verildiği, Naci
Kutanis’in protokolün uygulanması konusunda hakemlik yaptığı ve mevzuata uygun
davranmayan işletmeler hakkında Ankara İl Sağlık Müdürlüğü, Belediyeler ve
Kaymakamlıklar nezdinde girişimlerde bulunduğu ifade edilmektedir.

I.4.2. Aksu Ltd. Şti. (Doğan Fırını)

Söz konusu firmaya ait yazılı savunmada özetle; “Doğan Fırını” ile “Aksu Gıda San. 1740
ve Tic. Ltd. Şti.”nin aynı işletmeler olduğu ve soruşturma konusu belgelerde şirketi
temsile yetkili herhangi bir kimsenin imzasının bulunmadığı belirtilmektedir.

I.4.3. Dervişoğlu Ekmek Fabrikası ve Kardelen Ltd. Şti.

Söz konusu firmalara ait yazılı savunmalarda özetle, kendilerine tebliğ edilen
belgelerden sadece 24.1.2001 tarihli “Hakem Sözleşmesi”nde imzalarının
bulunduğu, o günden bugüne 30 ayı aşkın bir süre geçtiği, bu belgenin ise Rekabet
Kanunu’na aykırılık taşımadığı belirtilmektedir.
1750
I.4.4. Mehmetler Ltd. Şti.

Yazılı savunmada özetle; Mehmetler Ltd. Şti. ve Ulusoy Kardeşler Ekmek
Fabrikası’na ait bildirimlerin aynı adrese yapıldığı ancak Ulusoy Kardeşler Ekmek
Fabrikası unvanlı bir işyeri ve ekmek fabrikasının Ankara ili sınırları içinde
bulunmadığı, soruşturma açılmasına dayanak olduğu belirtilen belgelerden sadece
Ek 1/19 ve Ek 1/44’te bulunanlarda Mehmetler Fırını’nın unvanının yazılı olduğu,
ancak bu unvanların karşısında şirket adına hiçbir imzanın yer almadığı, dolayısıyla
Mehmetler Fırını’nın yapılan bu sözleşmelerin tarafı olmadığı belirtilmektedir.
1760
I.4.5. Örnek Francala Ltd. Şti. (Örnek Fırını)

Yazılı savunmada özetle; Örnek Fırını’nın 4054 sayılı Kanun’a aykırı olarak
rekabetin önlenmesi yönünde bir eyleme katılmadığı, ihlaller içinde yer almadığı,
09-03/49-18


38
hiçbir şekilde rekabeti engellemediği, Naci Kutanis veya Diren Organizasyon ile
hiçbir bağlantısının bulunmadığı, Örnek Fırını ile ilgili olarak öne sürülen iddiaların
birtakım varsayımlara dayandığı belirtilmektedir. Buna ek olarak, Örnek Fırını’nın
adresinin İrfan Baştuğ Caddesi No:168 Hasköy/Ankara olduğu, Karşıyaka 3. Cadde
No:69/A-B adresinde ise Örnek Francala Ltd. Şti.nin faaliyet gösterdiği ve bu şirketin
Örnek Fırını’nın bir şubesi olduğu belirtilerek bu iki işletmeye açılan soruşturmanın 1770
birleştirilmesi talep edilmektedir.

I.4.6. Pehlivanoğlu Ltd. Şti.

Yazılı savunmada özetle; Pehlivanoğlu Fırını’nın 4054 sayılı Kanun’a aykırı olarak
rekabetin önlenmesi yönünde bir eyleme katılmadığı, kendilerine tebliğ edilen
belgelerden sadece 24.11.2000 tarihli “Protokol-Hakem Sözleşmesi” başlıklı
sözleşme ile 28.2.2001 tarihli “Protokol ve Centilmenlik Anlaşması” başlıklı
sözleşmenin ekinde imzasının bulunduğu, imzalanan son belge tarihinden bu yana
2,5 yılı aşkın bir süre geçtiği, anılan iki belgenin de, içerik itibarıyla 4054 sayılı 1780
Kanun’a aykırı şartlar taşımadığı, Pehlivanoğlu Fırını’nın, Naci Kutanis ve Diren
Organizasyon ile olan bağlantısını ikinci sözleşmenin imzalanmasından hemen
sonra kestiği belirtilmektedir.

I.4.7. Reyhanoğlu Ltd. Şti., Hacıhasanoğlu Ltd. Şti., Ata Fırını (Ateksan Ltd.
Şti), Alnıaçık Ltd. Şti. ve Yepaş A.Ş.

Yazılı savunmalarda özetle; Yepaş A.Ş.nin varlığı iddia edilen oluşumdan bir yıl
sonra kurulmuş olduğu, dolayısıyla anılan teşebbüsün soruşturma konusu iddiaların
dışında tutulması gerektiği, Reyhanoğlu Ltd. Şti., Hacıhasanoğlu Ltd. Şti., Ateksan 1790
Ltd. Şti., Alnıaçık Ltd. Şti. ve Yepaş A.Ş.’nin, faaliyet gösterdikleri piyasa içerisinde
doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını
taşıyan ya da bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte hiçbir anlaşma, uyumlu
eylem ve kararlar içinde yer almadığı, Anayasa’nın 173. maddesinin devlete esnaf
ve sanatkarları koruyucu ve destekleyici tedbirler alma yükümlülüğü getirdiği, 507
sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Kanunu’nun 125. maddesi gereği, fiyat tarifelerinin
mesleki teşekküllerce tespit edildiği ve bu tarifelere karşı belediyelerin ve/veya o
yerin en büyük mülki amirinin itiraz edebilmesinin ön görüldüğü, bu sebeple de 507
sayılı Kanun’un hükümlerine uygun hareket eden teşebbüslerin başka bir Kanun’un
ihlali gerekçesi ile soruşturmaya konu edilmesinin hukuk tekniği ve yasalara, 1800
özellikle de bağımsız kurullara duyulan güven ilkesini zedeler nitelikte olduğu, 507
sayılı Kanun’un amacının belirtildiği 1. maddede: “ Esnaf ve küçük sanat sahipleriyle
bunların yanlarında çalışanların müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, mesleki
faaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleğin genel menfaatlerine uygun olarak gelişmesini
sağlamak, meslek mensuplarının birbirleriyle ve halk ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü
ve güveni hakim kılmak üzere meslek disiplini ve ahlakı korumak maksadıyla
kurulan kamu kurumu niteliğinde tüzelkişiliğe sahip meslek kuruluşlarına esnaf ve
küçük sanatkarlar derneği denir” ifadesinin yer aldığı, Reyhanoğlu Ltd. Şti.,
Hacıhasanoğlu Ltd. Şti., Ateksan Ltd. Şti., Alnıaçık Ltd. Şti. ve Yepaş A.Ş.’nin taraf
olduğu sözleşmeler ve protokollerle 507 sayılı Kanun’daki yukarıda belirtilen 1810
amaçlar yönünde görevlerin üstlenildiği, söz konusu faaliyetlerin rekabeti engelleme,
bozma veya kısıtlama niteliği taşımayıp, mesleki dayanışmanın sağlanması,
09-03/49-18


39
tüketiciye en üstün kalitede hizmet verilmesi gibi temelini iyi niyet ilkesinden alan ve
sınırları kanunlarla çizili amaçlar taşıdığı, Kendilerine yapılan tebligatta belirtilen bir
diğer iddianın ise, diğer teşebbüslerle uyumlu eylemde bulunulması olduğu, ancak
teşebbüsler arası rekabeti bozucu, engelleyici veya sınırlandırıcı nitelik taşımadığı
halde her tür birlikteliğin uyumlu eylem olarak nitelendirilemeyeceği, öncelikli şartın
birlikteliğin bulunması değil, 4054 sayılı Kanun kapsamındaki yasak faaliyetlerin
varlığı olduğu, fırıncılık gibi kendisine has özellik arz eden bir sektörde her eylemi
uyumlu eylem saymanın hem 4054 sayılı Kanun’un amacını aştığı hem de başta 1820
Anayasa olmak üzere bir çok temel kanuna aykırılık taşıdığı belirtilmektedir.

I.4.8. Esengül Ltd. Şti.

Yazılı savunmada özetle; 1.6.2002 tarihinde şirketin satın alındığı, şirketin eski
ortaklarının hiçbirinin şu anda şirketle ilişkisinin bulunmadığı, kendilerine tebliğ
edilen sözleşmelerle bir ilgilerinin olmadığı, daha önceki şirket ortaklarının bu
hususta kendilerini bilgilendirmediği, sözleşmelerdeki imzanın o zamanki şirket
müdürü olan Durmuş Dilek’e ait olduğu ve kendilerine ait herhangi bir imzanın hiçbir
belgede yer almadığı ifade edilmektedir. 1830

I.4.9. Gözde Ltd. Şti., Nazar Francala Ltd. Şti ve Çağdaş Francala Ltd. Şti.

Yazılı savunmalarda özetle; Gözde Ltd. Şti., Çağdaş Francala Ltd. Şti., Nazar
Francala Ltd. Şti.’nin herhangi bir teşebbüs birlikteliği içinde yer almadığı ve tavsiye
niteliğindeki kararlara da icra etmediği, iddia konusu anlaşma veya uyumlu eylem
nedeniyle, Sincan ilçesinde rekabetin bozulmadığı, anlaşma ve uyumlu eylemlerin
yasaklanabilmesi için söz konusu işlemlerin rekabeti önemli ölçüde etkilemesinin
şart olduğu, de minimis kuralının, küçük alıcı ve satıcılar arasında rekabeti
sınırlayıcı anlaşmalara uygulandığı, Sincan’da üretim yapan fırınların Sincan 1840
ilçesinde satılan toplam ekmeğin %7’sini ürettikleri düşünüldüğünde eylemin önemli
derecede etki doğurmadığının görülebileceği, gönderilen eklerdeki faturalardan
görülebileceği gibi Gözde Ltd. Şti., Çağdaş Francala Ltd. Şti. ve Nazar Francala Ltd.
Şti.’nin hiçbir zaman tavsiye edilen fiyatlarla bağlı kalmadığı, kendi fiyatını piyasa
şartları doğrultusunda oluşturduğu, maliyeti ve toptan alımları da dikkate alarak
iskontolu fiyatlar belirlediği, Etimesgut ve Sincan ilçelerinde üretilen ve pazarlanan
ekmek açısından kamu tekelinden bahsetmenin mümkün olduğu, kanunlar arası
ihtilaf çıkması halinde özel kanunların uygulanması gerektiği, 507 sayılı ve 4054
sayılı Kanun’ların, her ikisinin de özel kanun niteliğinde olmaları nedeniyle, hangi
özel kanunun uygulanacağının tartışma konusu olduğu, ancak ekmek fiyatının 1850
belirlenmesi konusunda, 507 sayılı Kanun’da açık hüküm bulunması nedeniyle, bu
Kanun’un uygulanması gerektiği ifade edilmektedir.

I.4.10. Huzur Ekmek Fabrikası ve Dostlar Ltd. Şti. (Dostlar Fırını)

Yazılı savunmalarda özetle; Soruşturmaya dayanak yapılan “Hakemlik Sözleşmesi”,
“Protokol-Hakem Sözleşmesi” ve “Centilmenlik Anlaşması”nın içeriği incelendiğinde,
bu anlaşmaların 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi gereğince aynı Kanun’un 4.
madde hükümlerinin uygulanmasından muaf olduğunun görüleceği, Günde 8000
ekmek üreten Huzur Fırını ile günde 1500 adet ekmek üreten Dostlar Fırını’nın 1860
09-03/49-18


40
belediyelerin üretimi ile karşılaştırıldığında küçük birer işletme olduğu, yapılan
anlaşmaların 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi gereğince daha küçük ölçekli
fırınlarca üretilen ekmeğin üretim ve dağıtımı ile ilgili hizmetlerin sunulması, teknik
gelişmenin sağlanması ve tüketicinin bundan yarar sağlaması amacını taşıdığı,
imzalanan bu anlaşma ve protokollerin bölgede rekabeti sınırlandırıcı hiçbir
hükmünün ve uygulamasının olmadığı, bölgede ekmek üreticileri arasında rekabetin
serbestçe devam etmekte olduğu bu nedenle Dostlar Fırını ve Huzur Fırını’nın taraf
olduğu anlaşmaların 4054 sayılı Kanun’da belirtilen muafiyet şartlarını taşıdığı,
Dostlar Fırını ve Huzur Fırını’nın sadece taraf oldukları anlaşma ve protokollerden
sorumlu tutulmaları gerektiği, bu teşebbüslerin imzasının yer aldığı anlaşmalarda 1870
4054 sayılı Kanun’u ihlal edici herhangi bir hüküm bulunmadığı ve yapılan
anlaşmaların Kurul’a haber verilmesi gereken türden anlaşmalar olmadığı
belirtilmektedir.

I.4.11. Kutsal Ltd. Şti.

Yazılı savunmada özetle; 2000 yılı içerisinde şirketlerine gelen bir kişinin, bölge
fırıncıları hakkında araştırma yapıldığını söylediği ve elinde bölge fırıncılarının
neredeyse tamamının kaşesinin bulunduğu bir belge gösterdiği, bunun üzerine de
sadece bilgi vermek adına söz konusu belgeye kaşe basıldığı, Daha sonra aynı 1880
kişinin Diren Organizasyon adına geldiğini söyleyerek bir sözleşme getirdiği, bu
sözleşmenin ekmek fiyatı, bayi komisyonu gibi yaptırımları içerdiğini söylediği,
ancak bu belgenin imzalanmadığı, imzalanan tek belgenin yukarıda değinilen bilgi
amaçlı belge olduğu, bunun dışında herhangi bir belgede şirketlerine ait bir imzanın
yer almadığı, dolayısıyla bölgede bulunan diğer ekmek üreticileri ya da marketler ile
açık ya da kapalı hiçbir protokol, sözleşme ya da sair ad altında herhangi bir
anlaşmalarının bulunmadığı ifade edilmektedir.

I.4.12. Dadaş Ekmek Fabrikası
1890
Yazılı savunmada özetle; iddia edilen organizasyonla herhangi bir ilgilerinin
bulunmadığı, bu organizasyonun başladığı tarihlerde ortaklar arasında anlaşmazlık
ve fırınlar arasında yaşanan ezici rekabet nedeniyle iflas edildiği ve anılan işyerinin
kapatıldığı belirtilmektedir.

I.4.13. Oba Ekmek İnş. San. Tic. Ltd. Şti

Yazılı savunmada özetle; inceleme konusu protokol, anlaşma ve diğer belgelerin
hiçbirinde Oba Fırını’nın bağlayıcı imzası olmadığı, Oba Fırını’nı temsile yetkili
kişilerin imza sirküleri ile atılan imza karşılaştırıldığında, imzanın farklı bir kişi 1900
tarafından atıldığının görüleceği, sözlü ve fiili olarak iddia edildiği türde bir oluşum
içinde yer alınmadığı, ekte yer alan faturalardan 2000-2001 yılları arasında bayilere
yapılan ekmek satışının farklı fiyatlardan gerçekleştirildiğinin görüleceği ifade
edilmektedir.




09-03/49-18


41

I.4.14. Gül Ekmek Fırını, Çınar Fırını, Emkan Ltd. Şti., Hasat-1 Ekmek Fırını, 1910
Hasat-2 Ekmek Fırını, Ket-zem Ltd. Şti, Özevler Ekmek Fırını, Bahar Ltd. Şti,
Şafak Ltd. Şti, Osmanoğulları Gıda San ve Tic. Ltd. Şti, Özkayalar Ltd. Şti,
Petekler Ltd. Şti, Zemheri A.Ş., Merkez Ltd. Şti, Yeni Çınar Ltd. Şti, Mis Ltd.
Şti., Esengül Ltd. Şti, Can Kardeşler Ltd. Şti, Osmanoğulları Unlu Mam. Gıda
İnş. Tur. Tek. Ürünleri Tic. Ltd. Şti, Çağdaş Ltd. Şti, Karşıyaka Ltd. Şti.,
Samanyolu Ltd. Şti., Yeni Kuzu Unlu Mam. İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti.

Yazılı savunmalarda özetle; Özevler, Emkan Fırınları hakkında açılan soruşturmada
ilgililerin taraf ehliyetleri olmadığı, Özevler Fırını’nın 29.6.2001 tarihinde kapatıldığı,
Emkan Fırını’nın 2001 yılından beri kapalı bulunduğu ve sözleşmelerde imzalarının 1920
olmadığı, Yeşilçimen Fırını’nın daha sonra Emkan şirketi olarak faaliyetini
sürdürdüğü ancak zarar ettiğinden ekmek üretimine son verdiği, Mesa ile Ket-Zem’in
aynı şirketler olduğu, Hasat-1 Ekmek Fırını’nın sözleşmelerde imzasının
bulunmadığı, Merkez Unlu Mamuller adına imzayı atan kişinin imzaya yetkisi
bulunmayan Raif Avcı olduğu, dolayısıyla sözleşmeye taraf olmadığı, Osmanoğulları
şirketinin ise ekmek üretimini 2000 yılında bırakarak sadece market işletmeciliğine
yöneldiği, Ekmeğin kolay bayatlaması ve taze tüketilmesi gerekliliğinden dolayı,
Kurul’un bazı kararlarında ilgili coğrafi pazarın il sınırları veya ilçe sınırları olarak
belirlendiği, ancak, bir kısım üreticilerin uzun süre dayanabilen, bu niteliği ile ülke
geneline dağıtılabilen ekmek çeşitleri üretmekte olduğu, ekmek pazarının il ve ilçe 1930
ile sınırlandırılabilmesinin sadece halk tipi ekmek için söz konusu olabileceği,
paketlenmesi halinde ekmeğin 7 gün boyunca bozulmadığı göz önünde
bulundurulduğunda, coğrafi pazarın belirlenenden daha büyük olduğunun
anlaşılabileceği, Tüketicilerin ekonomik güçleri ile bağlantılı olarak pasta, simit gibi
ürünleri de ekmeğe ikame olarak gördüğü, bir çok pastane, simit ve pide fırınında
üretim ve satışı yapılan unlu mamuller ile 50 civarında ekmek çeşidi nazara
alındığında pazarın sadece halk ekmek ile sınırlı tutulmasının yanlış olduğu, Kurul
Kararlarının aksine, tüketici tercihine göre (Ramazan ayı boyunca pide satılması)
tüketim alışkanlıklarının değişmesi nedeni ile kepekli, diyet ve sair ürünlerin
piyasada artan bir talep ile alternatif ürünler olarak yerini aldığı, bütün bu 1940
nedenlerden dolayı ilgili ürün pazarının Unlu Mamuller Pazarı ve coğrafi pazarın ise
Türkiye olarak belirlenmesi gerektiği, Ankara’da birçok ruhsatsız fırın bulunduğu,
Ankara ili genelinde Büyükşehir Belediyesi'nin ekmek pazarında %50 oranında
payla hakim durumda olduğu, kendi bayilerine yalnızca kendi ürünlerini satma
mecburiyeti getirdiği, Ankara ekmek piyasasında hakim kanının Esnaf Odalarının
belirlediği fiyat tarifesinin uygulanması gerektiği yönünde oluştuğu ve bu nedenle
pazar ekonomisinin tam anlamıyla gerçekleşmediği, haklarında soruşturma
yürütülen teşebbüslerin son derece küçük ölçekli işletmeler olduğu, benzer
durumlarda Komisyon’un Roma Anlaşması’nın 85/1 maddesi gereğince, de minimis
kuralı ışığında, rekabet üzerindeki etkisi hissedilir derecede olmayan işletmeler arası 1950
anlaşmaları yasaklama dışında tuttuğu, Fırın sayısı, belediyelerin etkisi ve ekmeğin
fiyatını oluşturan girdilerin kamu tarafından belirlenmesi hususları göz önüne
alındığında ekmekte fiyat tespiti ve bölge paylaşımının özellikle metropollerde
imkansız olduğu, Piyasanın durumu ve şartları göz önüne alındığında yukarıda ismi
yazılı işletmelerin diğerleri ile birlikte hareket ederek hakim duruma geçmeleri ve
piyasada fiyat ve bölge paylaşımında etkin olmaları ihtimalinin bulunmadığı, böyle
09-03/49-18


42
bir uygulamanın yapılmış olduğu kabul edilse bile, bu durumun 4054 sayılı Kanun
bakımından yerel bir uygulama olarak kalacağı ve etkisinin bulunmayacağı,
Yukarıda ismi yazılı fırınların fiyat tespiti ve bölge paylaşımı yapmadığı, böyle bir
oluşum içinde olmadıkları, üretim kısıtlanması ve satış komisyonu tespit edilmesi 1960
iddialarının herhangi bir delile bağlanmadığı, Danıştay tarafından verilen bir kararda
fiyat tarifelerine uyma zorunluluğundan bahsedildiği, soruşturma yapılan dönemde
Oda’nın belirlediği fiyatın fırınların aşırı bir kar elde edemeyeceği bir fiyat olduğu,
ekmeğin ortalama kar marjının fırınlar bakımından %10-15, bakkallar açısından ise
%20-25 olduğu ve anılan dönemde ekmek fiyatlarının teşebbüsten teşebbüse
değiştiği, Söz konusu senetlerin un alımı için verilmiş teminat senetleri olduğu,
aksinin ispat edilmesi gerektiği, tutulan defterlerin ise tek taraflı olarak yazıldığı ve
müvekkilleri bağlamadığı, mesleki dayanışma, hemşerilik veya akrabalık ilişkileri
içinde zor durumda olan ve batma aşamasına gelmiş bazı fırıncılara yardım etmek
için para toplandığı, ancak bu eylemin fiyat veya bölge paylaşımı amacıyla 1970
yapılmadığı, Ekmek fiyatlarının oluşumunda hem kamu kurum ve kuruluşları hem de
mahkemelere görev ve yetki verilmiş olduğu, serbest rekabet kuralları geçerli
olsaydı piyasada böyle bir mekanizmanın bulunmayacağı, Rekabet Kurumu
tarafından açılan soruşturma sonucunda menfi tespit kararı verilmesi gerektiği,
ancak Kurul rekabet ihlali olduğu kanaatine varırsa fırınlar arası uygulamaların grup
muafiyeti kapsamında değerlendirilmesinin talep edildiği ifade edilmektedir.

I.4.15. Örnek Francala Ltd. Şti.

Yazılı savunmalarda özetle, yukarıda unvanı yazılı işletmelerin, Naci Kutanis veya 1980
Diren Organizasyon Ltd. Şti. ile hiçbir şekilde ve hiçbir zaman fiili veya hukuki ilişki
içinde olmadığı, rekabeti engelleyen faaliyetlerde yer almadığı, herhangi bir şekilde
fon ödemediği, fon almadığı, ekmek üretim ve satımıyla ilgili fiyat, komisyon, arz ve
bölge paylaşımı içinde bulunmadığı, iddiaların bir varsayıma dayandığı, bu durumun
gerçeğe ve hukuka aykırı olduğu dolayısıyla, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde
yasaklanan faaliyetler ve uyumlu davranışların gerçekleştirilmediği ifade
edilmektedir.

I.4.16. Canerler Gıda San. ve Tic. A.Ş.
1990
Yazılı savunmada özetle, Canerler A.Ş. adına imza attığı öne sürülen şahsın imza
yetkisi olmadığı, Canerler A.Ş.nin yetkili temsilcilerinin ne sözlü ne yazılı ne de fiili
olarak benzer uygulamalarda bulunmak suretiyle, herhangi bir fiyat belirleme
anlaşmasına veya bu tip bir uyumlu davranışa iştirak etmediği, 4054 sayılı Kanun’un
4. maddesinin ihlal edildiği öne sürülen dönemlerde Canerler A.Ş.’nin fiyatları ile
rakip teşebbüslerin fiyatlarının farklı olduğu, bu durumun, her bir şubede fiyatların,
genel merkezce şube bünyesinde pazarlama faaliyetini kontrol etmek, fiyatları en
makul ölçülerde, şirket karlılığını sağlayacak şekilde belirlemekle görevlendirilen
mağaza (şube) müdürleri tarafından saptanmasından kaynaklandığı, genel
merkezin görevinin ise koordinasyonu sağlamak olduğu, Canerler A.Ş.’nin 2000
pazarlama politikasının, temel gıda maddelerinin marketlerin içerisindeki
sirkülasyonu arttıracak biçimde düşük fiyatlanması yönünde olduğu, bu çerçevede
her bir market yöneticisinin ve ilgili marketin bulunduğu coğrafi alandaki tüketicilerin
09-03/49-18


43
gelir seviyesine göre kendi inisiyatifi doğrultusunda ekmek fiyatlarını belirlediği ifade
edilmektedir.

I.4.17. Endi A.Ş.

Yazılı savunmalarda özetle, Kendilerine gönderilen Ek 1/14-15’te yer alan ve kimin
tarafından düzenlendiği belli olmayan belgelerde, Endi’nin imzasının bulunmadığı, 2010
bu belgelerin, üretici firma ve marketlerin büyük çoğunluğunca imzalanmadığı,
dolayısıyla söz konusu belgelerin Endi’yi bağlayıcı nitelikte olmadığı, ayrıca Ek 1/13-
414 numaralı belgeleri imzalayanlar arasında şirketleri yer almadığından, bu
belgelerin de Endi’yi bağlayıcı bir yönü olmadığı, Endi’ye ait işyerlerindeki ekmek
satışının bu işte uzman firmalara bırakıldığı ve mağazalarda satılan ekmeklerin
üretimi ile ilgili her türlü yetki ve sorumluluğun bu firmalara ait olduğu, dolayısıyla
ekmek satışıyla ilgili olarak Endi’nin sadece denetimci konumda olduğu, ekmek
fiyatının ilgili meslek odası tarafından belirlendiği, dolayısıyla Endi’nin hiçbir zaman
bu fiyattan başka bir fiyatta ekmek satmadığı ifade edilmektedir.
2020
I.4.18. Nazar A.Ş.

Yazılı savunmada özetle, Diren Organizasyon ile şirketlerinin hiçbir ilgisi olmadığı,
belgelerde Nazar adına imzası görünen Rasim Akın’ın görevinin, halden alınan
meyve ve sebzenin naklinden ibaret olduğu, kendilerine suçlama yöneltilen
konularda bu kişinin herhangi bir imza yetkisinin bulunmadığı, bu imzalarla ilgili
olarak da kendilerine bilgi verilmediği, bu şahsın mevcut durumda Nazar A.Ş.
bünyesinde çalışmadığı, Nazar A.Ş. tarafından satılan ekmeğin satış fiyatının
ekmeğin kendilerine mal oluşuna bağlı olarak değiştiği, şirket kayıtları
incelendiğinde ekmeğin satış fiyatının tamamen piyasa koşulları neticesinde ve 2030
maliyet dikkate alınarak çeşitli zamanlarda 75.000 TL, 100.000 TL, 150.000 TL ve
200.000 TL olarak belirlendiği ifade edilmektedir.

I.4.19. Öğütler Ltd. Şti.

Yazılı savunmada özetle, Öğütler şirketini temsile yetkisi olan kişilerin Hamza Öğüt,
Abbas Öğüt ve Sadık Öğüt olduğu, başkaca herhangi bir kişinin Öğütler Gıda’yı
bağlayan bir imza atmaya yetkisi olmadığı, Öğütler Gıda'nın tamamen serbest
piyasa koşullarına bağlı kalarak faaliyetlerini sürdürdüğü ve iddia konusu hiçbir
eylemde bulunmadığı ifade edilmektedir. 2040

I.4.20. Soykan A.Ş.

Yazılı savunmada özetle, ilgili anlaşma ve protokollere şirketlerinin ve şirket adına
hareket edebilecek temsilcilerin hiçbir zaman katılmadığı, benzer koordinasyonlarda
yer almadığı, belgelerin hiçbirinde şirketlerine ait bir kişinin imzasının da
bulunmadığı belirtilmektedir.


2050

09-03/49-18


44
I.4.21. Şeref Gıda San. Tic. Ltd. Şti (Makromarket)

Yazılı savunmada özetle, Makromarket adına imza atan kişilerin şirketlerini temsile
yetkileri bulunmadığı, Makromarket’in ekmek üretimi ve satışı konusunda herhangi
bir anlaşma içinde bulunmadığı, tavırlarının her zaman için rekabetten yana olduğu
belirtilmektedir.

I.4.22. Tansaş A.Ş.
2060
Yazılı savunmada özetle, Kendilerine gönderilen belgelerde geçen “Tansaş adına
Horon Gıda”, ibaresinde yer alan Horon Gıda'nın, Ankara ilindeki bazı
mağazalarında bulunan kafeteryaların işletilmesini ve yine Ankara içindeki tüm
mağazalarında ekmek üretim ve dağıtımını üstlenmiş bir firma olduğu, ilgili tarihlerde
Ayaş Yolu Çatalkara Sok. No:99 Sincan/Ankara adresinde bir şubelerinin olduğu,
Horon Gıda ile Mart 2002 itibarıyla sona ermiş olan hukuki ilişkinin, bu firmanın
şirketleri için ekmek üretmesi ve bunu mağazalarına dağıtması karşılığında
belirlenen koşullarda kendisine ödeme yapılmasından ibaret olduğu, Gerek Horon
Gıda ile belirlenen çalışma esasları gerekse aradaki ilişkinin hukuki niteliği
çerçevesinde arada bir yetki devri ve/veya temsil ilişkisinin varlığından bile 2070
bahsetmenin mümkün olmadığı, Horon Gıda tarafından “Tansaş Adına” anılan
sözleşmelerin imzalandığının ilk defa Kurum yazısı ekinde gönderilen belgelerden
anlaşıldığı, kendileri dışında gelişen protokollere taraf olmak konusunda onaylarının
bulunmadığı gibi icazetlerinin de olmadığı belirtilmektedir.

I.4.23. Yeni Çağdaş Ltd. Şti.

Yazılı savunmada özetle, soruşturma dahilideki söz konusu metne atılan imzaların
şirketleri açısından bir bağlayıcılığının bulunmadığı, şirketlerinin şirket sözleşmesi
gereği şirket yetkilileri tarafından ancak çift imza ile temsil edilebildiği, ekmeğin 2080
homojen bir ürün olması nedeniyle satış fiyatının benzerlik göstermesinin doğal
olduğu, şirketlerince imza edildiği öne sürülen belgedeki tarihten sonra, şirketleri
tarafından 200.000 TL’nin altında da ekmek satıldığı, zaman zaman 200.000 TL’ye
ekmek satılsa da bunun ekmeğin kalitesinden kaynaklandığı belirtilmektedir.

I.4.24. Yimpaş A.Ş.

Yazılı savunmada özetle; altında imzalarının olduğu ileri sürülen belgelerde 4054
sayılı Kanun’a aykırı bir hususa rastlamadıkları, ayrıca söz konusu anlaşmaların
şirket tarafından kabul edilmediği, imzaların sahiplerinin şirketi temsil etme yetkisine 2090
sahip olmayan kişiler olduğu, şirket kaşelerinin hiçbir belgede bulunmadığı, bilindiği
üzere, Yimpaş ismiyle başlayan onlarca şirketin mevcut olduğu, bu yüzden şirket
adına imza atmaya yetkili olmayan bir kişinin imzasının şirketi bağlamayacağı ifade
edilmektedir.

I.4.25. Yunus Ltd. Şti.

Yazılı savunmada özetle; kendilerine gönderilen belgeler arasında yer alan Ek 3
numaralı belgede belirtilen 8.10.2001 tarihli protokol ve centilmenlik anlaşmasında,
09-03/49-18


45
şirket adına atılan imzanın şirket yetkililerine ait olmadığı, söz konusu anlaşmanın 2100
kabul edilmediği ve uygulamaya konulmadığı, şirket olarak ileri sürüldüğü gibi
rekabeti bozucu herhangi bir anlaşma veya uyumlu eyleme katılmadıkları ifade
edilmektedir.

I.5. Değerlendirme

Ankara Valiliği tarafından gönderilen yazıda, Naci Kutanis, Mehmet Sami Akkerman,
Orhan Yaralı, Metin Muratoğlu, Ali Kale, Salim Alnıaçık ve Gürsel Alnıaçık isimli
şahıs ve çalışanlarının Ankara İli Sincan, Etimesgut, Yenimahalle, Altındağ ve
Keçiören ilçelerinde faaliyet gösteren fırınlarla birlikte çeşitli uygulamalar yoluyla 2110
rekabeti sınırladıkları ve bazı fırınları bu yönde davranmaya zorladıklarına ilişkin
belge, doküman ve soruşturma evrakının Ankara DGM Cumhuriyet Başsavcılığı’na
intikal ettirildiği belirtilmiştir.

Ancak, mevcut bilgi ve belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda ilgili pazarda
iki farklı oluşumun söz konusu olduğu görülmüştür. Bu bakımdan konuyla ilgili
değerlendirmenin bu oluşumlar temelinde ayrı başlıklar halinde sunulmasında yarar
bulunmaktadır.

I.5.1. Sincan, Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle Bölgelerindeki Oluşum 2120

Söz konusu oluşuma kaynaklık eden temel belgelerin Danışmanlık Sözleşmesi,
Hakemlik Sözleşmesi, Protokol-Hakem Sözleşmesi, Centilmenlik Anlaşması
başlığını taşıdığı görülmektedir. Anılan belgelere taraf olan teşebbüslere ilerleyen
bölümlerde ayrıca yer verileceğinden öncelikle belgelerin kapsam ve niteliği
hakkında bilgi verilerek değerlendirmede bulunulacaktır.

Ankara ili sınırları içindeki Sincan, Yenikent, Etimesgut, Yenimahalle Belediye
sınırları içinde faaliyet gösteren fırınların bir araya gelme ve karar alma yönündeki
girişimleri ilk aşamada danışmanlık sözleşmesi ve hakem belirlenmesi daha sonra 2130
ise protokol oluşturulması şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Danışmanlık sözleşmesi matbu bir sözleşme olup, Diren Organizasyon ve ilgili fırın
arasında söz konusu fırın için ayrılan boşlukların doldurulması suretiyle
imzalanmaktadır. Bu sözleşme uyarınca, Diren Organizasyon; ilgili fırının ticari ve
sosyal organizasyonlara katılımını, başka firmalar ve diğer ekmek üreticisi firmalarla
ilişkilerini ve koordinasyonunu sağlamayı, başka firmalarla ve diğer ekmek
üreticileriyle doğabilecek sorunlarını çözmeyi, diğer firmalarla mesleki dayanışma ve
etiğe uygun hareket etme konularında uygulayıcı olmayı, açıklanan çerçevede
danışmanlık ve müşavirlik hizmetlerini üstlenmeyi kabul ve taahhüt etmektedir. 2140

Ayrıca, Diren Organizasyon tarafından danışmanlık hizmeti karşılığında adına fatura
düzenlenen fırınları içeren belgeler ve anılan şirkete noter kanalıyla verilen
vekaletnamelerden, danışmanlık hizmeti verilen fırınların yalnızca mevcut
danışmanlık sözleşmelerine taraf olanlarla sınırlı olmadığı anlaşılmaktadır. Bu
bakımdan yukarıda belirtilen türdeki ilişki, kendilerine fatura verilen ve
vekaletnamesi bulunan fırınlar için de söz konusudur.
09-03/49-18


46

Bu noktada, Diren Organizasyon öncülüğünde Hakemlik Sözleşmesi, Protokol-
Hakem Sözleşmesi, Centilmenlik Anlaşması gibi belgelerin söz konusu danışmanlık 2150
ilişkisi temelinde oluşturulduğu dikkate alınırsa, bu ilişkiye taraf olan teşebbüslerin
diğer belgelerden de sorumlu oldukları anlaşılmaktadır. Çünkü Diren Organizasyon
ya da bu şirketin ortağı konumunda bulunan Naci Kutanis’e verilen vekaletin ne
amaçla kullanılmak istendiği diğer belgelerle birlikte anlam kazanmaktadır.

İkinci aşamada; Hakemlik Sözleşmesi ya da Protokol-Hakem Sözleşmesi başlıklı
anlaşmalarla Diren Organizasyon’un ortağı Naci Kutanis’in ekmek üreticileri
arasında çıkacak her türlü anlaşmazlıkları gidermek üzere hakem tayin edilmesi söz
konusudur. Bu anlaşmaların her bölge için ayrı belgeler şeklinde düzenlendiği
görülmektedir. Bu belgelerde, hakemin görevleri arasında; ilgili bölgede faaliyet 2160
gösteren ekmek üreticileri arasında ekmek üretim, dağıtım ve pazarlaması
konularında ortaya çıkabilecek “haksız rekabetin” önlenmesi, üretimin arttırılması ve
azaltılması konularında alınacak ilke kararlarının uygulanmasında eşgüdüm
sağlanması sayılmaktadır.

Bir sonraki aşamada ise, yine farklı bölgeler temelinde Protokol, Anlaşma, İlke kararı
vb. adı altında anlaşmalar yapılmaktadır. Bu anlaşmalarda temel olarak ekmek
fiyatının artırılması, ekmek başına verilen ondalıkların tespiti, bazı fırınların
üretimlerini durdurmaları ya da sınırlamaları gibi konularda mutabık kalınarak hakem
ve taraf olan fırınlarca imzalandığı görülmektedir. 2170

Yukarıda yer verilen açıklamalardan anlaşılacağı üzere anılan bölgelerde faaliyet
gösteren teşebbüsler tarafından fiyat rekabetinin önlenmesini amaçlayan bir dizi
anlaşma söz konusudur. Nitekim, şirket yetkileri yapılan görüşmeler de ihlale konu
olan anlaşmaların yapıldığı ve uygulandığına yönelik tespitleri destekleyici
niteliktedir. Bu anlaşmaların ortak bir amaca hizmet ettiği dikkate alınırsa tek bir
anlaşma olarak ele alınması yerinde olacaktır. Söz konusu anlaşma mevcut bilgi ve
belgelere göre 2000 yılının Kasım ayında başlamış olup Diren Organizasyon’un
Danışmanlık Sözleşmesi, Hakemlik Sözleşmesi, Protokol ve Centilmenlik
Anlaşması’na yönelik fesih kararını fırın işletmecilerine ve hipermarket yöneticilerine 2180
gönderdiği 13.8.2003 tarihine kadar devam etmiştir.

Diğer yandan, Naci Kutanis’in ekmek fiyatının tespit edilmesine yönelik olarak
marketlerle anlaşmaları söz konusudur. Yukarıda sıralanan anlaşmalardan farklı
olarak marketlerle yapılan anlaşmalar, temelde ekmek fiyatını düşürebilecek
marketlerin de desteğini almak amacıyla yapılmaktadır. Çünkü, marketlerin ekmeği
promosyon olarak düşük fiyattan tüketiciye sunması, fiyat seviyesinin düşmesine yol
açması nedeniyle fırıncılar tarafından olumsuz bir durum olarak
değerlendirilmektedir. Bu noktada marketlerle yapılan anlaşmaların asıl anlaşmanın
uygulanmasının aksamaması için yapıldığı ve bu yönüyle tamamlayıcı olduğu 2190
anlaşılmaktadır. Ancak marketlerin diğer anlaşmalarda taraf olmamaları ve Naci
Kutanis öncülüğünde oluşturulan gruptan danışmanlık ilişkisi yönüyle ayrılmaları
nedeniyle bu anlaşmaların ayrıca değerlendirilmesi gerekmektedir. Nitekim, Naci
Kutanis’le yapılan görüşmede elde edilen bilgiler de bu durumu teyit etmektedir.

09-03/49-18


47
Özetle; dosya mevcudu bilgi ve belgelerden, Sincan, Yenikent, Etimesgut ve
Yenimahalle bölgelerine ilişkin olarak haklarında soruşturma açılan teşebbüslerin bir
takım oluşumlar içinde;
“Belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti
engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut 2200
doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve
teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır.”

şeklindeki 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin a bendinde yer alan;
“Mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kar gibi
unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi,” ve

b bendinde yer alan;
“Mal veya hizmet piyasalarının bölüşülmesi ile her türlü piyasa kaynaklarının veya
unsurlarının paylaşılması ya da kontrolü” 2210

hükümleriyle uyumlu bir şekilde “ekmek pazarı”nda rekabeti kısıtlayıcı nitelikte
anlaşma yaptıkları anlaşılmaktadır.

Bu noktada, söz konusu bölgelerde 4054 sayılı Kanun açısından ihlal olarak
değerlendirilen hususların taraflar arasında akdedilen; Danışmanlık Sözleşmesi,
Hakemlik Sözleşmesi, Protokol-Hakem Sözleşmesi, Centilmenlik Anlaşması adıyla
anılan belgeler üzerinde odaklanılarak ele alınması gerekmektedir.

I.5.2. Sincan, Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle Bölgelerine Yönelik 2220
Anlaşma Belgeleri

Sincan, Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle bölgelerinde faaliyet gösteren bazı
fırınların Diren Organizasyon (Naci Kutanis) koordinatörlüğünde; 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesinin yukarıda yer verilen (a) ve (b) bendlerinde yer alan
hükümleriyle uyumlu bir şekilde “ekmek pazarı”nda rekabeti kısıtlayıcı nitelikte
anlaşma yaptıkları tespit edilmiştir. Bu tespite dayanak oluşturan belgelere aşağıda
yer verilmiştir:

1. Soruşturma Raporu (SR) Ek:1/547-553’te yer alan Danışmanlık Sözleşmeleri ve 2230
Fırıncılar tarafından Diren Organizasyon’a verilen vekaletnameler
2. SR Ek:1/439-492’de yer alan Danışmanlık Hizmet Belgeleri
3. SR Ek:1/3-4’de yer alan 24.1.2001 tarihli Hakemlik Sözleşmesi
4. SR Ek:1/5’de yer alan 24.11.200 Tarihli Protokol-Hakem Söleşmesi
5. SR Ek:1/8’de yer alan 31.1.2001 Tarihli Protokol
6. SR Ek:1/13’te yer alan 15.1.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması
7. SR Ek:1/14-15’te yer alan 2.2.2001 Tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması
8. SR Ek:1/16-17’de yer alan Anlaşma
9. SR Ek: 1/18-19’da yer alan Anlaşma ve İlke Kararı
10. SR Ek:1/20’de yer alan Anlaşma İlke Kararı (1 No.lu İlke Kararı) 2240
11. SR Ek:1/24-25’te yer alan 23.1.2001 tarihli Anlaşma İlke Kararı
12. SR Ek:1/37-45’te yer alan 20.11.2001 tarihli Sözleşme
13. SR Ek:1/414’de yer alan 8.10.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması
09-03/49-18


48
14. SR Ek:1/414-a’da yer alan 27.3.2002 tarihli Toplantı Kararı
15. SR Ek:1/415’te yer alan Toplantı Kararı
16. SR Ek: 1/6’da yer alan 28.2.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması
(Tarafları Ek:1/427, 427-a, 428’de yer almaktadır)
17. SR Ek: 1/426-a’da yer alan 28.2.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması
(Ek Sözleşme)
18. SR Ek:1/524,528’de yer alan Oluşuma Üye Fırın ile Hakem Arasında 2250
gerçekleşen Yazışma ve Fırınlar arasında Yaşanan Sorunun Hakem Marifetiyle
Çözülmesi (Yepaş Yazısı ve Yepaş–Zemheri A.Ş. Şeker Fabrikaları ekmek
ihalesine dair anlaşma)
19. SR Ek:1/554-557’de yer alan şikayet formları

I.5.2.1. Danışmanlık Sözleşmesi

Anılan Danışmanlık Sözleşmeleri matbu bir sözleşme olup, ekmek üreticisi olan
teşebbüs; diğer ekmek üreticisi firmalarla ilişkilerini düzenlemek ve koordinasyonu
sağlamak, bunun yanı sıra diğer üreticilerle doğabilecek sorunları çözmek amacıyla 2260
Diren Organizasyon’a (dolayısıyla Naci Kutanis’e) vekalet vermektedir.

Rakiplerle koordinasyonun sağlanması amaçlı bir girişim olan bu tür sözleşmelerin
varlığı ilgili teşebbüslerin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında
değerlendirilmelerine neden olmaktadır. Nitekim anılan madde ile rakip
teşebbüslerin birbirleriyle uyumlu davranış kalıpları içinde hareket etme amaçlı
anlaşmalar yapmaları yasak fiiller arasında yer almaktadır. Aynı şekilde anılan
matbu sözleşmelerin içeriği ile aynı kapsamda olan diğer sözleşmeler ve
protokollerin varlığı neticesinde yapılacak bir değerlendirmede koordineli davranma
iradesi gösteren ekmek üreticisi firmaların sayısının sadece danışmanlık 2270
sözleşmelerinin sayısı ile sınırlı kalmadığı görülmektedir. Dolayısıyla Soruşturma
Raporu ekinde yer alan Danışmanlık Hizmet Belgeleri’nin verildiği firmaların varlığı
da bu tespiti güçlendirmektedir. Ayrıca diğer anlaşma, protokol vb. isimler altında
düzenlenen belgeler Danışmanlık Sözleşmesi’nde yer alan koordinasyonun ve
taraflar arasında kurulan ilişkinin 4054 sayılı Kanun’u ihlal etme amaçlı kullanıldığını
göstermektedir.

Ayrıca 5.12.2003 tarihinde Kurum kayıtlarına giren Diren Organizasyon vekili
Av.Hasan Erdoğan tarafından gönderilen belgeler arasında yer alan Fırıncılar
tarafından Diren Organizasyon’a verilen noter onaylı vekaletnameler incelendiğinde; 2280
söz konusu vekaletnamelerin (metinleri birbirinden farklı olmakla birlikte)
Danışmanlık sözleşmeleri ile benzerlikleri ve aynı amaç doğrultusunda düzenlenmiş
olmaları dikkat çekmektedir. Örneğin, Çağdaş Francala Gıda İnşaat San. ve Tic.
Ltd. Şti’ni temsilen Avni Özgür tarafından verilen vekaletnamede yer alan şu ifadeler
bu tespiti güçlendirmektedir:

“Temsilen yetkili bulunduğum Çağdaş francala Gıda İnşaat Sa. Ve Tic. Ltd. Şti’nin
ticari ve sosyal organizasyonlara katılımını başka firmalarla ve diğer ekmek üreticisi
firmalarla ilişkilerini ve koordinasyonunu sağlamayı, başka firmalarla ve diğer ekmek
üreticileriyle doğabilecek sorunlarını çözmeye, diğer firmalarla mesleki dayanışma 2290
ve etiğe uygun hareket etme konularında uygulayıcı olmayı, açıklanan çerçevede
09-03/49-18


49
danışmanlık ve müşavirlik hizmetlerini yapmaya veya yaptırmaya, şirketimin adına
dava açmaya ,...yasal işlemlerimi takip ve neticelendirmeye, kurulmuş ve kurulacak
organizasyonlarda beni temsile uzlaşma talebinde bulunmaya, başkalarını da tevkil
teşrik ve azle mezun ve yetkili olmak üzere birlikte veya ayrı ayrı olmak üzere Diren
Organizasyon Danışmanlık Müşavirlik ve Tic. Ltd. Şti.’ni vekil tayin ettim”

Vekaletname örnekleri bulunan şahıs ve şirketler şunlardır:
 Çağdaş Francala Gıda İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti’ni temsilen Avni Özgür. M.
Çakmak Mah. Yıldız Sok. 5/A Sincan Ankara. 2300
 Mustafa Cesur (Çınar Fırınının yetkilisi olduğu diğer belgelerde görülmektedir,
Nitekim vekaletnamedeki adres Çınar ekmek Fabrikası adresidir), Çarşı Cad.
Taşkın Sok. No:6 Yenimahalle.
 Hüseyin Duygu, Ragıp Tüzün Cad. No: 431 Yenimahalle (Hasat 1 Ekmek Fırını
adresi).
 Nazar Francala Unlu Gıda Mam. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ni temsilen Mustafa
Yalçın.
 Orhan Pehlivan, Pehlivanoğlu Ekmek Fabrikası İstasyon Mah. Kartal Sok. No:3/A
Sincan.
 Şakir Ulusoy, Avcılar Mah 119. Sok No:30 Şentepe (Mehmetler Ltd Şti adresi ve 2310
yetkilisi).
 Mahmut Küt, Güzelevler Çameli sokak No:8 Yenimahalle (Güzelevler Modern
Ekmek Fırını yetkilisi ve adresi).
 Bayram Aktürk, Pınarbaşı Mh. Hilal sk. 13/1 Sincan (Huzur Ekmek Fabrikası
sahibi).
 Hasan Paşa Dervişoğlu, Çiğdemtepe Mah. Değirmendere sok. No:73
Yenimahalle (Dervişoğlu Fırını sahibi).
 Gözde Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ni Temsilen Mehmet Demir-İsmail oğlu
Plevne mah. Kızılırmak sok. No:40/A Sincan.
 Yunus Çürük-Ahmet oğlu, Ulubatlı Hasan Mah. Çarşı İçi sok. No:48 Sincan 2320
(Dostlar Ltd. Şti adresi).
 Sıtkı Bilici, San. Sit. 2. Cad. No:38 (Hacıhasanoğlu Ltd. Şti.)
 Oba Ekmek Akaryakıt San. ve Tic. Ltd. Şti. adına münferiden hareketle Ahmet
Malkoç.

I.5.2.2. Danışmanlık Hizmet Belgeleri

Danışmanlık hizmeti karşılığında kesilen faturaların yer aldığı bu belgeler, belgede
yer alan ekmek üreticisinin Diren Organizasyon’dan danışmanlık hizmeti aldığını
göstermektedir. Dolayısıyla bu firmaların Diren Organizasyon ile 1. sırada yer alan 2330
Danışmanlık Sözleşmesi akdettikleri söylenebilecektir. Yazılı böyle bir belgeye
ulaşılamasa dahi Danışmanlık Hizmet Belgeleri uygulamada bu ilişkinin varlığını
göstermektedir.

Danışmanlık Hizmet Belgelerinin verildiği (Diren Organizasyon tarafından adına
fatura düzenlenen) teşebbüsler şunlardır: Nazar Francala Unlu Gıda Mamulleri Tic.
Ltd. Şti., Huzur Ekmek Fabrikası, Çağdaş Francala Gıda Tic. Ltd. Şti,
Hacıhasanoğlu Tic. Ltd. Şti., Gözde Gıda İnş Tic. Ltd. Şti., Reyhanoğlu Gıda San
09-03/49-18


50
Tic. Ltd. Şti, Pehlivanoğlu Gıda San. Tic. Ltd Şti, Oba Ekmek Tic. Ltd. Şti., Yeni
Kuzu Unlu Mamul. Tic. Ltd, Mis Gıda Tic. Ltd. Şti., Alnıaçık Fırın Taahhüt Tic. Ltd.Şt, 2340
Samanyolu Un Mam. Tic. Ltd. Şti, Özevler Ekmek Fabrikası, Bahar Unlu Mam. Gıd.
Ltd. Şti., Mehmetler Gıda İnş. Ltd. Şti, Özkayalar Ek. Un. Mam. Tic. Ltd, Ket-Zem
Ek. Un. Gıda Tic Ltd., Kardelen Fran. Un. Mam. Ltd, Karşıyaka Un. Mam. Tic. Ltd.
Şti, Gül Ek Fab., Ergazi Unlu Mam. Ltd. Şti, Emkan Gıda San. Tic. Ltd. Şti, Can
Kardeşler Gıda Ltd. Şti, Ateksan Gıda İnş. Tic. Ltd. Şti, Esengül Unlu Mam. Ltd. Şti.,
Yağmur Unlu Mamulleri İnş. Tic. Ltd. , Örnek Francala İnş. Tic. Ltd. Şti., Esen
Ekmek Fabrikası, Zemheri Gıda Tic. A.Ş., Şafak Unlu Mam. Tic. Ltd. Şti., Petekler
Unlu Mam. Tic. Ltd. Şti., Osmanoğulları Gıda İnş. Ltd. Şti., Hasat-2, Hasat-1,
Dervişoğlu Ek. Fab., Çınar Ekmek Fabrikası veYedigöl Francala Gıda San. Ltd. Şti.
2350
I.5.2.3. 24.1.2001 tarihli Hakem Sözleşmesi

Anılan sözleşme; Yenimahalle’de faaliyet gösteren otuz ekmek üreticisi ve ekmek
üreticileri tarafından seçilen hakem Naci Kutanis arasında imzalanmıştır. Söz
konusu sözleşmede alınan kararlara bakıldığında ilk olarak hakeme verilen yetki
dikkati çekmektedir. Ancak verilen yetkilerle birlikte yetki veren teşebbüs
niteliğindeki fırınların amaçlarının ortaya konulmasına büyük önem verildiği
görülmektedir. Nitekim anılan fırınlar anlaşabilmek amacıyla bir hakem tayin
etmişlerdir. Dolayısıyla hakem bu ilişkilerden menfaat sağlamakla birlikte gerçekte
rakip teşebbüslerin istedikleri anlaşma zeminini oluşturmaktadır. Buna göre anılan 2360
Sözleşme’de hakem;

“..Yenimahalle ilçe metropolitan sınırları içinde faaliyet gösteren ekmek üreticileri
arasında ekmek üretmede, üretilen ekmeklerin dağıtımında, üretilen ekmeğin
dağıtım ve pazarlanmasında ve aralarında bu konularda doğabilecek haksız
rekabetin önlenmesinde... üretim artırma ve azaltmada... halkın temel gıda
maddesi olan ekmeğin gereksinimleri karşılayacak miktarda üretilmesinin
sağlanmasında ve tüm bu konularda alınacak ilke kararlarının uygulanmasında
eşgüdüm ve koordine sağlamak üzere tam bir tarafsızlık içinde ve her üreticiye
karşı eşit davranarak onların gerek kendi aralarında gerekse üçüncü kişi ve 2370
kuruluşlar ile kamu kurum ve kuruluşlarına karşı hukuklarını öncelikle ve önemle
savunmak ve gerçekleştirmektir...”

şeklinde belirtilen yetkilerle donatılmıştır. Ayrıca söz konusu ifadelerin devamında;

“Tüm bu konularda ekmek üreticileri arasında kabul ve üzerinde anlaşılan
kararları uygulamak üzere yetkilendirilmiştir...”

denilerek kararların uygulanmasında hakemin görevlendirildiği belirtilmektedir.
2380
I.5.2.4. 24.11.2000 tarihli Protokol-Hakem Sözleşmesi

Protokol Hakem Sözleşmesi Naci Kutanis ile belge altında ismi geçen, Sincan ve
Etimesgut Belediye hudutları dahilinde faaliyet gösteren ekmek üreticileri arasında
düzenlenmiştir. Buna göre;

09-03/49-18


51
“..Protokol- Hakem Sözleşmesi gereğince; Sincan ve Etimesgut Bölgesi Hudutları
dahilinde taraf ekmek fabrikaları işleticileri arasındaki üretime ve dağıtıma yönelik
faaliyetler ile yine bu kapsamdaki tüm faaliyetlerinin düzenlenmesi,
koordinasyonunun sağlanması, aralarındaki haksız rekabetin önlenmesi, bu 2390
faaliyetlerinin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi, meslek kuralları dahilinde
çalışmalarının temini, üreticilerin teknik kapasitelerinin artırılmasına,....yönelik
alınacak prensip kararlarının uygulanması amacıyla ve dahi bu konular ile ilgili
oluşabilecek ihtilaflarda hakemlik etmek üzere adı geçen üreticiler ile Naci
Kutanis anlaşma sağlamışlardır. Bu yetki neticesinde üreticiler protokol
hükümlerince Naci Kutanis’i belirtilen konularda önderlik yapmak, tavsiye
kararları almak ve mutabık kalınan kararların uygulanmasını ve uygulanıp
uygulanmadığının takibini yapmak konusunda yetkili kılmışlardır.”

şeklindeki hüküm ile hakeme söz konusu bölgede koordinasyonun teminine yönelik 2400
geniş yetkiler tanınmıştır.

I.5.2.5. 31.1.2001 Tarihli Protokol

31.1.2001 tarihli Protokol; Yenimahalle ekmek üreticileri ve ekmek üreticileri
tarafından seçilen hakem Naci Kutanis arasında imzalanmıştır. Protokol’de;

“31.1.2001 itibarıyla Yenimahalle Mahallinde faaliyet gösteren Ekmek fabrikaları
ekmek fiyatını 100.000 TL’ye çıkarıp, ekmek başına verilen ondalıklar kesinlikle
%20 olarak uygulanacaktır. %20’nin dışına çıkan (fazla) meslektaşlar tespit 2410
edildiğinde 10.000.000.000TL cezai müeyyide uygulanacaktır. Altında imzaları
bulunan firmalar ile Naci Kutanis arasında bu sözleşme yapılmıştır.”

şeklindeki karar alınarak ekmek fiyatının rakip teşebbüslerin katılımıyla belirlenmesi,
bakkal ve marketlerde satılan her bir ekmek için bakkal ve markete verilen satış
komisyon oranının (ondalık) anlaşılan seviyenin üstüne çıkarılmaması ve aksi
durumda ilgili teşebbüse ceza uygulanması karara bağlanmıştır.

I.5.2.6. 15.1.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması
2420
Anılan anlaşma; Sincan, Etimesgut ve Yenikent Belediye hudutları dahilinde faaliyet
gösteren ekmek üreticileri ve aynı hudutlar dahilinde faaliyet gösteren
hipermarketler ile hakem Naci Kutanis arasında imzalanmıştır. Anlaşmada Esnaf ve
Sanatkarlar Birliği’nin belirlemiş olduğu fiyatların uygulanması, içlerinde ekmek
üreten firmalar da dahil olmak üzere aynı sınırlar içinde faaliyet gösteren
hipermarketlerin ne kendi aralarında ne de ekmek üreticileriyle anlaşma yoluyla
fiyatlarda oynama yapmayacakları karara bağlanmıştır.

507 sayılı Kanun’un 125. maddesinde odaların belirlediği fiyatların Esnaf Birlikleri
tarafından onaylanması halinde geçerli olabileceği ve ilgili “Esnaf ve Sanatkarlarca 2430
Üretilen Mal ve Hizmetlere Ait Ücret Tarifelerinin Düzenlenmesi Hakkında
Yönetmelik”in 4. maddesinde ise belirlenecek fiyatların azami fiyatlar olduğuna
hükmedilmiştir. Ancak söz konusu Protokol’de anılan mevzuatta belirtilen durumun
aksine Oda tarafından belirlenen fiyatların tek satış fiyatı şeklinde kabulü söz
09-03/49-18


52
konusudur. Dolayısıyla kaynağını Kanun ve ilgili yönetmeliklerden almayan hatta
mevcut hukuki düzenlemelerin yadsınması suretiyle bilinçli olarak aksi yönünde
kararlar alınmıştır. Nitekim ekmek fiyatlarını düzenleyen mevzuat, standardı
belirlenmiş bir adet ekmeğin satılabilecek maksimum fiyatını tespit etmekte; anılan
seviyelerin altındaki satış fiyatını ise doğal olarak talep ve arz miktarı gibi ilgili
teşebbüslerin pazarda karşı karşıya kaldıkları rekabet koşulları doğrultusunda her 2440
bir bağımsız teşebbüs tarafından belirlenmesine bırakmaktadır. Ancak görüldüğü
üzere beklenen bu durum alınan kararlarla önlenerek rekabetin sağlıklı bir biçimde
devam ettirilmesine tarafların iradeleriyle son verilmiştir.

I.5.2.7. 2.2.2001 Tarihli Protokol

2.2.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması adı altında gerçekleştirilen
anlaşma, Yenimahalle Belediye hudutları dahilinde faaliyet gösteren otuzyedi
ekmek üreticisi ve ekmek reyonu bulunduran ondört süper/hiper market yetkilileri ile
hakem Naci Kutanis arasında imzalanmıştır. Anlaşmanın 3. ve 4. maddesi 4054 2450
sayılı Kanun’un 4. maddesi açısından dikkat çekicidir. Buna göre 3. madde;

“..Haksız rekabet yaratılmayacaktır. Üretilen ekmeğin lezzetli olması; giderek ISO
kalite belgesi alınacak şekilde bir standarda kavuşturulması amaçlanacak,
odanın belirlediği gramaj ve fiyat üzerinde üretim ve dağıtımı yapılacaktır.”
şeklinde karara bağlanmıştır.

4. madde ise;

“..Süper/hiper marketler kendi aralarında ya da başka yer fırın ve ekmek 2460
fabrikaları ile anlaşarak odanın belirlediği gramaj ve fiyat dışında bir belirlemeleri
ve buna göre ekmek pazarlamaları olmayacaktır. Daha fazla müşteri çekmek
düşüncesinde ekmeğin promosyon gibi kabulü ile ekmeğin belirlenen fiyatının
altında satışı yapılmayacaktır.”

şeklindedir. Anlaşmanın diğer tarafı olan Yenimahalle Belediyesi sınırlarında faaliyet
gösteren market ve süpermarketler de yukarıdaki madde hükmüne taraf olmaları
sebebiyle ilgili ürün pazarındaki ekmek fiyatındaki rekabete son vermek üzere
anlaşma sağlamışlardır. Alınan kararda diğer fırıncılarla veya kendi aralarında
Oda’nın belirlediği gramaj ve fiyat dışında belirleme yapmayacakları (bazı süper 2470
marketlerin kendi ekmek üretim tesislerinin olduğu göz önüne alınmalıdır) ve bu
yönde bir pazarlama yoluna gitmeyecekleri karara bağlanarak ekmeğin belirlenen
fiyatının altında satışının yapılmayacağı karara bağlanmıştır. Anlaşıldığı üzere
ekmeğin sadece üretim seviyesinde değil, aynı zamanda dağıtım ve satış
seviyesindeki rekabetin de önüne geçilerek gerek miktar gerekse fiyat hareketlilikleri
tarafların kendi iradeleriyle yasaklanmaktadır.

I.5.2.8. Anlaşma

Söz konusu Anlaşma’da Uğur Ekmek Fabrikası’nın bir yıllığına kapatılması ve 2480
karşılığında belli tutardaki senetler işleticisine teslim edilmesi ve işleticisinin bir yıl
09-03/49-18


53
boyunca hiçbir şekilde ekmek üretmemesi ve üretmesi halinde cezai yaptırıma tabi
kalacağı karara bağlanmaktadır.

I.5.2.9. Anlaşma ve İlke Kararı

Söz konusu anlaşma ile yine 1 yıl süre ile üretim yapmayacak fırınlar
belirlenmektedir. Anlaşma hakem ve kapatılan fırınların yanı sıra bölgede faaliyet
gösteren 32 ekmek üreticisinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Anılan anlaşmada
Alkanlar, Aykurt ve Uğur Ekmek fabrikalarının bir yıl süre ile kapatılması ve 2490
kapatılan fırınların mağdur olmamaları için üretime devam eden fırınların dayanışma
adı altında tazminat nitelikli ödemeleri konu edilmektedir. Ayrıca 8. sırada yer verilen
Anlaşma’da Uğur Ekmek Fabrikası için öngörülen bu yardımın ne şekilde
gerçekleştirildiğini ortaya koymaktadır. Ancak dikkat çeken nokta adı her ne kadar
dayanışma da olsa bir üreticinin üretiminin durması halinde karşı karşıya kaldığı kar
mahrumiyetinin üretime devam eden diğer firmalarca karşılanmasıdır. Bu durum,
bölgesel paylaşımlar içinde hareket eden fırınların, üretimine son verilen fırının
yarattığı arz boşluğunu dolduran fırınlarca yapılan ek üretim tazminatı olarak
değerlendirilmektedir. Nitekim alınan kararlar doğrultusunda ne başka bir fırının ne
de üçüncü kişilerin kapatılan tesisleri çalıştıramaması durumunda talep sabit iken 2500
arz miktarı azalmakta ve arz açığının telafisi bölgedeki diğer üreticiler tarafından
sağlanmaktadır. Ayrıca ilgili anlaşmada Demircioğlu Ekmek Fabrikası’nın tezgahı
dışında üretim ve dağıtım yapmayacağı kararlaştırılmaktadır. İlgili firmanın
pazardaki rekabet yeteneğinin bu hükümle kısıtlandığı açıktır.

I.5.2.10. Anlaşma İlke Kararı (1 Nolu İlke Kararı)

“28/02/2001 tarihli Protokol-Centilmenlik anlaşması ve buna ek olarak
düzenlenen Ek Sözleşme 1 muvacehesinde işbu sözleşme tarafları Alkanlar
Ekmek, Aykurt Ekmek, Uğur Ekmek ve Demircioğlu Ekmek Fabrikaları 2510
(Demircioğlu Ek. Fab. Tezgahı dışında üretim ve pazarlama yapmayacaktır.) bir
yıl süre ile işletme ve üretimi durdurulan Alkanlar Ekmek Fabrikası, Aykurt
Ekmek Fabrikası, Uğur Ekmek Fabrikası ve Demircioğlu Ekmek Fabrikasına
(Demircioğlu Ek. Fab. Tezgahı dışında üretim ve pazarlama yapmayacaktır.)
tazminat niteliğinde yardımda bulunacaklardır. Bu yardım çerçevesinde Alkanlar
Ekmek Fabrikası, Aykurt Ekmek, Uğur Ekmek ve Demircioğlu Ekmek Fabrikası
(Demircioğlu Ek. Fab. Tezgahı dışında üretim ve pazarlama yapmayacaktır.) bu
bir yıl içerisinde hiçbir şekilde üretimde bulunmayacaklardır, aksi takdirde alınan
tazminatın on (10) katı cezai şart olarak yek diğerlerine ödenecektir.
Kapatılan Alkanlar Ekmek Fabrikası, Aykurt Ekmek, Uğur Ekmek ve Demircioğlu 2520
Ekmek Fabrikasında (Demircioğlu Ek. Fab. Tezgahı dışında üretim ve
pazarlama yapmayacaktır.) başka işletmeciler, üçüncü kişiler de üretim
yapamazlar.
Alınmış olan bu kararın uygulanmasını Diren Org. Dan. Müş. Tic. Ltd. Şti. (Naci
KUTANİS) yapacaktır. Niza halinde Protokol-Centilmenlik Anlaşmasıyla ek
sözleşme 1 esasları uygulanacaktır.”

Söz konusu İlke Kararı’nda 16 ve 17. sırada bulunan anlaşmalarda yer alan
kararlara uyulmaması halinde anlaşmaya taraf teşebbüslerce alınan “üretici firmanın
09-03/49-18


54
üretiminin durdurulması, askıya alınması ve hatta üretim tesisinin kapatılması” 2530
yönündeki kararın uygulandığı görülmektedir.

Anlaşıldığı üzere tarafların (üretimine ara verilen üreticiler ve hakem) ortak iradesi
doğrultusunda Alkanlar Ekmek Fabrikası, Aykurt Ekmek Fabrikası ve Uğur Ekmek
Fabrikası bir yıl süreyle üretimine son verecek; Demircioğlu Ekmek Fabrikası ise
sadece tezgah üzerinde satış yapacaktır. Ancak alınan karar neticesinde diğer
taraflar söz konusu üreticilere mağduriyetlerini gidermek adına tazminat niteliğinde
ödemede bulunacaklar; üretimine son verilen firmalar ise üretime geçmeleri halinde
tazminatın on katı tutarında ceza ödeyeceklerdir. Ayrıca kapatılan üretim
tesislerinde diğer fırınlar ya da üçüncü kişiler üretim yapamayacaklardır. Bu durumu 2540
bölgede faaliyet gösteren diğer üreticilerin de onayladığı anlaşmaya ise aşağıda yer
verilmiştir.

I.5.2.11. 23.1.2001 tarihli Anlaşma İlke Kararı

Anılan İlke Kararı Sincan-Etimesgut ilçe sınırlarında faaliyet gösteren ekmek
üreticileri arasında oluşturulmuştur. Buna göre;

“..aşağıdaki koşullarda Dadaş Ekmek Fabrikası ile Karadeniz Unlu Mamulleri
Ekmek Fabrikası üretime ara vereceklerinden diğer ekmek üreticileri kendilerine 2550
ekmek üretmeyecekleri bir yıl boyunca tazminat niteliğinde aylık bir milyar
beşyüzmilyon tutarında ödemede bulunacaklar üretime ara verecek Dadaş ve
Karadeniz ekmek Fabrikaları da bir yıl boyunca herhangi bir şekilde üretimde
bulunmayacaklardır. Bu amaçla;

 Alınmış bulunan ilke kararı uygulamasını Hakem Naci Kutanis sağlayacak,
kararın uygulanmasını gözetecektir.
 Ekmek Fabrikalarında bir yıl süresince üretim yapılmayacaktır. Üçüncü kişiler
dahi bu fabrikalarda hiçbir şekilde üretim yapmayacaklardır.
 Bir yılın sonunda taraflar yeniden anlaşmayı değerlendireceklerdir. 2560
 Üretim yapamayacak fabrika sahiplerine mağduriyetlerini önlemek ve mesleki
dayanışma bağlamında ayda bir buçuk milyar tutarında tazminat nitelikli ödeme
diğer üretimde bulunan fabrika sahiplerinde gerçekleştirilecektir.. Tahsili ve bunun
ödenmesi hakem eli ile yapılacaktır.
 Taraflar alınmış olan bu ilke kararlarına uymamaları halinde yek diğerlerine
Yirmi milyar TL cezai koşul ödeyeceklerdir.
 Üretimde bulunmayacak fabrika sahiplerine ödenecek meblağ ile ilgili ödeme
ve tutanak hakem tarafından yapılacaktır.
 Taraflar bu ilke kararının uygulanmasında anlaşmazlığa düşmesi halinde
önce hakeme başvuracaklar; anlaşmazlığın bitmemesi halinde Sincan 2570
Mahkemeleri ile İcra dairelerini yetkili ve görevli kılmışlardır.”

Alınan kararlar ile üretime ara verecek firmalara ödenecek tazminat ve miktarı
karara bağlanarak, gerekli görülen tedbirler sıralanmaktadır. Nitekim “Tutanak”
başlıklı metinde de yukarıda yer verilen ve üretimine ara verecek olan Karadeniz
Unlu Mamulleri Ekmek Fabrikası’na teslim edilen senetlere yer verilmektedir.

09-03/49-18


55
I.5.2.12. 14.11.2001 tarihli duyuru ve 20.11.2001 tarihli Sözleşme

Anılan 14.11.2001 tarihli duyuru ile fırın işletmelerince hakem tayin edilen Naci 2580
Kutanis tarafından daha önce akdedilen sözleşme ve protokollerin iptal edilerek
mevcut anlaşmaların anılan sözleşmelerde belirlenen ilke ve kurallara uyulmaması
sebebiyle feshedildiği, ekmek üreticilerine bildirilmektedir. İlke ve kurallara
uyulmaması gerekçesine ilişkin açıklamalar incelendiğinde ise temel sebebin
fırınların fon vermemesi ya da verilecek fonlara temel teşkil eden kapasitelerin
gizlenmesi olduğu anlaşılmaktadır.

20.11.2001 tarihli Sözleşme ile yukarıda değinilen fesih duyurusu iptal edilerek,
Yenimahalle ilçesi belediye sınırları ve mücavir alanı içinde faaliyet gösteren ekmek
üreticileri ile hakem arasındaki anlaşma zemininin tekrar sağlandığı 2590
gözlemlenmektedir. Buna göre;

“...İş bu sözleşmenin tarafları aşağıda döküm halinde sayılan maddeleri ve daha
önce imzalanan Hakem Sözleşmesi (24.1.2001), Protokol ve Centilmenlik Ana
Sözleşmesi (28.2.2001) ve bu sözleşmeye ilaveten çıkarılan Ek Sözleşme 1
(28.2.2001) ile Danışmanlık Sözleşmelerindeki (1.3.2001) maddeleri açıkça ve
gayri kabili rücu olmak üzere kabul ve taahhüt ederler.”

ifadesi ile daha önce akdedilen sözleşmelerin geçerliliğinin devam ettiği
belirtilmektedir. Anılan Sözleşme’nin 4. maddesinde; 2600

“..yasaların emredici buyrukları doğrultusunda hareket edilecek ve halkın temel
gıda maddesi olan ekmek üstünde manipülasyon kesinlikle yapılmayacaktır.
Damping uygulamasının kesinlikle yasak olduğu tek gıda maddesi olan ekmek
üzerinde –yasa gereği- kesinlikle damping yapılmayacaktır..”

yer alan hüküm ile ekmek üzerinde kesinlikle damping yapılmayacağı
kararlaştırılmıştır. 5. maddede;

“..her ne olursa olsun ekmek, Meslek Odasının belirlediği fiyattan satılacaktır...” 2610

şeklindeki hüküm ile aslında azami fiyat olan Fırıncılar Odası tarafından belirlenen
fiyatın tek satış fiyatı olduğu kararlaştırılmıştır. 8. maddede;

“..Ekmekte bayi kar marjı %20 oranında sabitlenecek ve kesinlikle bu oranın
dışına çıkılmayacaktır...”

şeklindeki hüküm ile ekmek bayilerine verilecek kar marjı sabitlenmiştir. 10.
maddede;
2620
“..ortak bayiler zaman içerisinde tek firmaya indirilecek ve bu süreçte bayilerde
kati surette aynı fiyat uygulanacaktır...”

09-03/49-18


56
şeklindeki hüküm ile aynı bayiye ekmek veren fırınların bu duruma son vererek tek
bayiye tek fırın uygulamasına geçileceği ve bu süreçte de fırınların aynı bayiye farklı
fiyat üzerinden ekmek vererek rekabet etmeleri yasaklanmaktadır. 11. maddede;

“..hiçbir koşulda pazar yerleri ve halka açık yerlerde arabayla veya başka
yöntemlerle düşük fiyattan veya aynı fiyattan ekmek satılamayacaktır...”
2630
şeklindeki hüküm ile ekmek bayileri dışında pazar yerlerinde ve halka açık yerlerde
araç veya başka usullerle düşük veya geçerli fiyattan ekmek satılmayacağı
kararlaştırılmıştır. 15. maddede;

“..Mevcut serbest piyasa ekonomisinin gereklerine uygun hareket edilecek, kartel
oluşturulmayacak ve haksız rekabet kesinlikle yapılmayacaktır. Bu doğrultuda
yukarıdaki maddeler de göz önünde bulundurularak Esnaf ve Sanatkarlar
Birliği’nin belirlemiş olduğu fiyatlar doğrultusunda satış yapılacak, bu fiyatların
altına düşülmeyecek, fiyatlarda oynama ve dalgalanmalara gidilmeyecektir. Fiyat
tespiti konusunda görev ve yetkinin Esnaf ve sanatkarlar Birliği’nde olduğu hiçbir 2640
zaman unutulmayacaktır..”

şeklindeki hüküm ile ekmek üreticileri arasında oluşturulan yapı içerisinde ikinci bir
oluşum olarak nitelendirilebilecek “kartel” oluşturulamayacağı ve Esnaf ve
Sanatkarlar Birliği’nin belirlediği ve aslında azami fiyatlar olarak mevzuatta yerini
bulan ekmek fiyatının tek fiyat olarak kabul edilerek, bu fiyatın altında satışların
yapılamayacağı ve fiyatlarda oynama gerçekleştirilemeyeceği karara bağlanmıştır.
16. maddede;

“..bölgeler arası ihlaller yapılmayacak olup, bölge dışından gelebilecek ihlallerin 2650
hiçbir tartışmaya meydan vermeksizin tarafımıza doğru ve samimi bir şekilde
zamanında iletilecektir...”

şeklindeki hüküm ile belirlenmiş bölgelerde faaliyet gösteren üreticilerin bölgeleri
dışındaki satış uygulamalarına yer verilerek, durumun hakeme bildirilmesi
kararlaştırılmıştır. 17. maddede;

“..bölgeler arası oluşturulacak koordinasyona alınan kararlar çerçevesinde aynen
riayet edilecektir...”
2660
şeklindeki hüküm ile bölgeler arasında koordinasyon oluşturulacağı ve bu yönde
alınan kararlara aynı şekilde uyum gösterileceği karara bağlanmıştır. 18 . maddede;

“..en kısa sürede –ivedilikle- geriye dönük 10 günlük üretim kapasitesi ve tüm
bayi listesi hazırlanarak Diren Organizasyona sunulacaktır. Bayi listesinde bayi
bazında verilen günlük ekmek miktarı da yazılacaktır...”

şeklindeki hüküm ile hakeme verilecek fonların tespit edilmesi amacıyla fırınların
geriye dönük olarak 10 günlük kapasite raporlarının ve günlük üretilen ekmek
miktarlarının hakeme teslim edileceği karara bağlanmıştır. 25. maddede; 2670

09-03/49-18


57
“..sözleşmeye taraf olan bütün gerçek ve tüzel kişiler organizasyon ve
danışmanlık hizmetlerini sürdüren Diren Organizasyon Ltd. Şti.’ye ürettikleri
ekmek başına 2000 TL hizmet karşılığı ücret ödeyecekler, bu ücretler
ödendiğinde, Diren Organizasyon fatura kesecek ve ilgili kişiye teslim edecektir.
Ayrıca sözleşmeye taraf kişiler kiralanacak veya kapatılacak fırınların sahiplerine
kira ve tazminat niteliğinde ödemelerin yapılabilmesi amacıyla oluşturulan fon için
Diren Organizasyon’a ürettikleri ekmek başına 1000TL’sı ödeyecekler, Diren
Organizasyon sözleşmeye taraf firma ve kişiler adına vekaleten bu ödemeleri
yapacaktır...” 2680

şeklindeki hüküm ile ekmek üreticilerinin hakem tarafından kendilerine verilen
hizmetler karşılığında hakeme ekmek başına 2000 TL karşılığı ücret verileceği
ayrıca kiralanacak veya kapatılacak fırınların sahiplerine kira ve tazminat niteliğinde
ödeme yapılabilmesi amacıyla bir fon oluşturulması ve bu fona üretilen her bir
ekmek başına 1000 TL ödenmesi kararlaştırılmıştır. 27. maddede;

“..Her ne kadar 14.11.2001 tarihli fesih bildirimi ile sözleşmenin tek taraflı olarak
feshedildiği Diren Organizasyon Ltd. Şti. tarafından bildirildiyse de 1.3.2001 tarihli
Danışmanlık, 24.1.2001 tarihli Hakem, 28.2.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik 2690
Anlaşması ile aynı tarihte buna ilaveten çıkartılan Ek Sözleşme ve 7.10.2001
tarihli Sözleşmelerin tamamı iş bu sözleşme ile Diren Organizasyon fesihten rücu
etmiş, böylece yeniden geçerlilik kazanmış ve bütün taraflar bu sözleşmelerin
geçerliliği ile bağlayıcılığını kabul etmişlerdir. Bu nedenle bu sözleşmelerin
tamamı iş bu sözleşmelerin ekidirler...”

şeklindeki hüküm ile taraflar arasında daha önce akdedilen sözleşmelerin
geçerliliklerinin devam ettiği kararlaştırılmıştır.

I.5.2.13. 8.10.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması 2700

Sincan, Etimesgut Belediyeleri mücavir alanı içinde faaliyet gösteren
Hipermarketlere yönelik hazırlanan Anlaşma’da;

“..Geçen hafta (6.10.2001) resmi yazımızla ve sizleri ziyaretlerimizle ekmeğin
yeni satış fiyatının Bölgede 200.000 TL’dan olacağı tarafınıza bildirilmiş ve yeni
fiyata tüm marketlerin uyacağı mutabakatı alınmıştır.
Fırıncıların yaşadığı kriz de göz önünde bulundurularak ekmek konusunda
marketler arasında yaşanan rekabetin ortadan kaldırılması, fırın işletmecileri
açısından yaşamsal bir durumdur. Yeni fiyata tüm marketler aynı anda 2710
geçecektir. Bu konuda yardımcı olacağınızı bekler, çalışmalarınızda başarılar
dileriz...
Not: tüm marketlerle görüşülmüş ve yeni fiyat uygulamasına aynı anda, yani
9.10.2001 tarihi itibarıyla geçilecek olup, tüm market yetkililerinin imzaları
aşağıdadır...”

şeklindeki kararla ekmeğin belirlenen satış fiyatı konusunda marketler arasında
yaşanan rekabetin ortadan kaldırılması ve yeni fiyatlara tüm marketlerin aynı anda
geçmeleri karara bağlanmıştır.
09-03/49-18


58
I.5.2.14. 27.3.2002 tarihli Toplantı Kararı 2720

Sincan, Etimesgut ve Belediye hudutları dahilinde faaliyet gösteren ekmek üreticileri
ile hakem Naci Kutanis arasında gerçekleştirilen toplantıda; ekmek satış fiyatının
belirlenmesi, bayi dışındaki satış noktalarına ekmek verilemeyeceği gibi sokak
aralarında, araçlarda ve pazar yerlerinde ekmek satılmayacağı aksi durumda
hakeme bilgi verilmesi ve kararlara uymayan ekmek üreticilerinin 5.000.000.000 TL
ceza ödeyeceği karara bağlanmıştır.

I.5.2.15. Toplantı Kararı
2730
Hakem tarafından Sincan bölgesindeki faaliyetler rapor edilerek durum tespiti
yapılmıştır. Verilen hizmetler karşılığında üretilen ekmek başına alınan 3.000 TL fon
bedelinin 3.889.830 adet ekmek üretim miktarında 11.670.000.000 TL toplam
bedele ulaştığı ancak kapasitelerin 15.000-20.000 arasında eksik gösterildiği rapor
edilmiştir. Buna ek olarak ekmek başına alınan 3.000 TL’lik fon bedelinin 5.000
TL’ye çıkarılması, fon toplanması ve bu konuda sorun çıkaran üreticilerin durumu
ele alınmaktadır. Ayrıca ekmek fiyatının Belediye tarafından üretilen Halk Ekmek
fiyatı ile mukayesesi yapılıp, Halk Ekmek fiyatının artırılması yönünde çalışılması da
öneri halinde belirtilmiştir.
2740
I.5.2.16. 28.2.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması

Anılan anlaşma; Sincan, Etimesgut ve Yenikent İlçesi Belediye mücavir alanı
içerisinde faaliyet gösteren ekmek üreticileri ile hakem Naci Kutanis arasında
imzalanmıştır. Anılan anlaşmada ekmek fiyatlarında indirim yapılamayacağı, kartel
oluşturulmayacağı, kesinlikle Esnaf ve Sanatkarlar Birliği’nin belirlemiş olduğu
fiyatlar doğrultusunda satışların yapılacağı ve aykırılık halinde 500.000.000 TL cezai
şart ödeneceği karara bağlanmıştır.

I.5.2.17. 28.2.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması (Ek Sözleşme 1) 2750

Aşağıda yer verilen sözleşme ile hakeme tanınan yetkiler ortaya konulmaktadır.
Buna göre;

“...aşağıda belirtilen görev ve yetkiler bir uyuşmazlık doğmamasını sağlamak
amacıyla hakeme tevdii edilmiştir.
1. Tarafların Ana Protokol-Centilmenlik Sözleşmesinde kabul ve taahhüt ettikleri
yükümlülüklere uyup uymadıklarının denetimlerini hakem yapacaktır.
2. Önemli olanın uyuşmazlıkların doğmasını engellemek olduğunun bilinciyle
hakem, imza sahibi firmalarda gerekli gördüğü anda her türlü denetim ve 2760
inceleme, üretimin sağlık koşullarına uygun olup olmadığını denetleme,
aykırılık görürse uyarma ve ilgili yasal mercilere derhal bildirip kanuni işlemleri
yaptırma, üretim, stok, maliyet, kapasite, fiyat, pazarlama konularında her
türlü defter ve belgeleri inceleme ve araştırma yetkisine sahiptir.
3. Hakem, gerekli gördüğünde sözleşme taraflarını toplantıya çağırma, anlaşma
ilke kararı alıp uygulama yetkisine sahiptir. Hakem gerekli gördüğünde hak ve
nefaset kaideleriyle, hüsnüniyet kuralları çerçevesinde alınan ilke kararları
09-03/49-18


59
doğrultusunda üretici firmanın üretimini durdurmaya askıya almaya ve hatta
fabrikayı veya fırını süresiz kapatmaya yetkilidir. Ancak ilgili olabilecek
üreticinin tazminat alma hakkı saklıdır. Tazminatı yukarıdaki ilkeler 2770
çerçevesinde hakem belirler.
4. Sözleşme tarafları, alınan kararlar doğrultusunda günlük olarak hakeme
kapasite raporu vereceklerdir.
Sözleşme taraflarının işbu sözleşmeyi onaylayıp kabul ettiklerini gösteren
kaşe ve imzalarını havi Ek-1, Ek-2, Ek-3 sayfalar (Ekler) bu sözleşmenin
ayrılmaz bir parçasıdır. Sözleşmenin imza bölümü bu sayfalardadır.
İşbu sözleşme, tarafların kendi serbest iradeleri ile 20.2.2001 tarihli protokol
Centilmenlik Anlaşmasının 1. Eki olarak imzalanmış ve hüküm altına
alınmıştır. ”
2780
şeklinde alınan kararları taraflar kabul etmiştir. Görüldüğü üzere 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesi genel hükmü ve yasaklanan haller içine giren rakipler arası
yapılan anlaşmalarla arz ve talep miktarının kontrol altına alınması amacıyla
kapasite, fiyat, üretim, stok, maliyet ve pazarlama konularında şeffaflık sağlanması,
kendilerince haksız rekabetin önlenmesi amacıyla bir takım ilke kararlarının alınması
ve alınan kararlara uyulmaması halinde söz konusu üretim tesisinin üretiminin
durdurulması ya da askıya alınması hatta süresiz kapatılması konularında
hüsnüniyet kuralları çerçevesinde hakeme yetki verilmektedir. Dolayısıyla firmalar
aldıkları kararlarla ilgili olarak kendi aralarında cezalandırma mekanizmalarını da
oluşturmaktadırlar. Bu duruma örnek olarak anılan türdeki bir kararın uygulamasına 2790
aşağıda yer verilmiştir.

I.5.2.18. Yepaş tarafından bildirilen yazı

Yepaş A.Ş. tarafından gönderilen yazı, fırıncıların bölge paylaşımı içinde
olduklarının ortaya konulmasında örnek bir belge olarak kabul görmektedir. Nitekim
anılan yazıda Yepaş A.Ş. adına Gürsel Alnıaçık;

“Bu birlik bozulduğundan itibaren YEPAŞ AŞ olarak bir daha toplantılara
katılmayacağımızı kendi ekmek fiyatlarımızı belirleyeceğimizi, her fırının 2800
bakkalına ekmek vereceğimizi GÜRSEL ALNIAÇIK olarak namusum ve şerefim
üzerine yemin ederim.
İmza
Gürsel ALNIAÇIK
15.12.2000
NOT: Fon vermeyen fırınların bayilerine ekmek vereceğimi de bilmenizi istiyorum”

şeklinde belirtilen ifadesinde varolan birliği bozduğunu ve o andan itibaren
toplantılara katılmayacağını, kendi ekmek fiyatını belirleyeceğini, her fırının
bakkalına ekmek vereceğini belirterek ayrıca fon vermeyen fırınların bayilerine de 2810
ekmek vereceğini ifade etmektedir. Dolayısıyla soruşturmaya konu olan ekmek
üreticileri arasındaki oluşum yukarıdaki ifadelerle çok açık bir biçimde ortaya
konulmaktadır. Yepaş A.Ş.’nin aldığı kararlar mevcut düzenin bir nevi resmini
çizmekte ve ifadelerden firmaların kendi aralarında fiyat tespiti ve bölge paylaşımı
yaptıkları anlaşılmaktadır. Ancak 28.9.2001 tarihli mutabakat metni incelendiğinde
09-03/49-18


60
Zemheri A.Ş. ile Yepaş ve Alnıaçıklar A.Ş.’nin hakem gözetiminde anlaşma
sağladıkları tespit edilmiştir. Buna göre “Yepaş ile Zemheri A.Ş.’nin Centilmenlik
Barış Anlaşması” başlıklı mutabakat metninde;

“..Bulunulan son durumdan........................28.9.2001 tarihi itibarıyla karşılıklı 2820
saldırı olmayacak. Geçmişte varolan kırgınlıklar tamamıyla son bulup, bundan
sonra ne özel ne ticari kin güdülmeyip ....ve barış için ortak özveri ve güven
sağlanacak. Bunun vesilesi olaraktan Alnıaçık, Şeker Fabrikalarının ekmek
ihalesine Alnıaçık ve Yepaş olarak girmeyeceği gibi Zemheri A.Ş.’ye destek
verecek. Olası küçük hatalarda ve sorunlarda karşılıklı görüşmelerle sorun
büyütülmeden Naci Kutanis’e Mehmet Zemheri ve Sami Alnıaçık durumu
iletecekler...”

alınan kararla Yepaş A.Ş. tekrar “sisteme” dahil olmuş ve hatta karşılıklı saldırılar
olarak metinde geçen fiyat rekabetine son verilmesine vesile olarak Şeker 2830
Fabrikaları’nın ekmek ihalesine Alnıaçık ve Yepaş A.Ş. olarak girilmeyeceği buna
ilaveten Zemheri A.Ş.’ye destek verileceği kararlaştırılmıştır.

I.5.2.19. Fırıncı Şikayet Formları

Anılan formlarda ekmek üreticileri tarafından yaratılan oluşumda hakeme pazar
raporları verilmektedir. Söz konusu şikayetlerde gerek bölgesi dışında faaliyet
gösteren fırınlar gerekse ucuz ekmek satan market ve bakkallara müdahale edilmesi
amacıyla fırıncılar tarafından hakem bilgilendirilmekte ve hakem ise “çözümlenen
şikayetler” başlıklı formlarda gelen şikayetlerin değerlendirmesini yapmaktadır. 2840
Görüleceği üzere ilgili ürün pazarında faaliyet gösteren firmaların kurdukları sisteme
bağlılıkları dikkat çekmektedir.

I.5.3. Sincan, Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle Bölgelerine Yönelik
Oluşuma Üye ve Anlaşma Belgelerinde Adı Geçen Teşebbüsler

 Diren Organizasyon Danışmanlık Müşavirlik ve Tic. Ltd. Şti. (Diren
Organizasyon-Naci Kutanis):
Söz konusu teşebbüsün doğrudan ya da yetkilisi konumunda bulunan Naci Kutanis
aracılığıyla hakem ya da koordinatör gibi sıfatlarla tüm belgelere dahil olduğu 2850
görülmektedir.
 Aksu Gıda İmalat İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. (Doğan Fırını):
Söz konusu teşebbüs yukarıda yer verilen I.5.2/2-16-17 numaralı bölümlerde
değinilen belgelerde yer almaktadır. Ayrıca şirkete ait olan Doğan Fırını I.5.2/4-11-
14-6 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Alnıaçık Eğlence Hizmetleri Fırın İşl. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Alnıaçık Ltd.
Şti.):
I.5.2/1-2-4-6-,11,16,17,18 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Ateksan Ekmek Gıd. İnş. Tur. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Ateksan Ltd. Şti.):
I.5.2/2-4-6-11-14-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. 2860
 Bahar Unlu Mam. Gıda Giyim İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Bahar Ltd. Şti.):
I.5.2/2-3-5-7-9-19-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Can Kardeşler Gıda İnşaat ve İşl. Ltd. Şti. (Can Kardeşler Ltd. Şti.):
09-03/49-18


61
I.5.2/2-3-5-7-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Çağdaş Francala Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. (Çağdaş Ltd. Şti.):
I.5.2/1-2-4-11-14-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Çınar Ekmek Fabrikası (Çınar Fırını):
I.5.2/1-2-3-7-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Dadaş Ek. Fab. ve Unlu Mam. (Dadaş Fırını):
I.5.2/1-7-4-11-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. 2870
 Dervişoğlu Ekmek Fabrikası (Dervişoğlu Fırını):
I.5.2/1-2-3-9-7-19-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Dostlar Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Dostlar Ltd. Şti.):
I.5.2/1-4-11-14-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Emkan Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Yeşilçimen):
I.5.2/2-3-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. Ayrıca
Yeşilçimen, I.5.2/7 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.
 Esengül Unlu Mamulleri Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti. (Esengül Ltd. Şti.):
I.5.2/2-3-7-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Gözde Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Gözde Ltd. Şti.): 2880
I.5.2/1-2-4-11-14-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Gül Ekmek Fabrikası (Gül Fırını):
I.5.2/2-3-7-9-19-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Hacıhasanoğlu Gıda San. İnş. Tic Ltd Şti. (Hacıhasanoğlu Ltd. Şti.):
I.5.2/1-2-4-11-14-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Hasat 1 Ekmek Fırını (Hasat 1 Fırını):
I.5.2/1-2-3-7-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Hasat 2 Ekmek Fırını (Hasat 2 Fırını):
I.5.2/2-3-7-9-19-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Huzur Ekmek Fabrikası (Huzur Fırını): 2890
I.5.2/2-4-14-6-11-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Kardelen Francala Unlu Mamulleri Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. (Kardelen
Ltd. Şti.):
I.5.2/2-3-7-9-12 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.
 Karşıyaka Unlu Gıda Ek. Mam. İnş. Pet. Otom. Hayv. Tur. Tic. San. Ltd. Şti.
(Karşıyaka Ltd. Şti.)
I.5.2/2-3-5-7-9-19-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 KET-ZEM Ekmek ve Unlu Gıda Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. (Mesa Ekmek
Fırını):
I.5.2/2-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. Ayrıca Mesa 2900
Ekmek Fırını;I.5.2/ 3-7-19 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Kutsal Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. (Kutsal Ltd. Şti.):
I.5.2/4-11-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 (Yeni) Kuzu Unlu Mamulleri İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. (Yeni Kuzu Ltd.
Şti.):
I.5.2/2-4-11-14-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Mehmetler Gıda İnş. Ltd. Şti. (Mehmetler Ltd. Şti.):
I.5.2/1-2-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. Ayrıca
Ulusoy Krd. Ek. Fab.; I.5.2/3-7 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer
almaktadır. 2910
09-03/49-18


62
 Merkez Ek. Unlu Mamulleri Gıda İnş. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. (Merkez Ltd.
Şti.):
I.5.2./3-7-9-19-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Mis Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. (Mis Ltd. Şti.):
I.5.2/2-4-11-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Güzelevler Modern Ekmek Fırını (Modern Ek. Fab. Ltd. Şti):
Güzelevler; I.5.2/1-7 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
Ayrıca Modern Ek. Fab. Ltd. Şti.; I.5.2/3-7-9-12 numaralı bölümlerde değinilen
belgelerde yer almaktadır.
 Nazar Francala Unlu Gıda Mam. İnş. San Tic. Ltd. Şti (Nazar Ltd. Şti.): 2920
I.5.2/1-2-4-11-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Oba Ekmek İnşaat Akaryakıt San. Tic. Ltd. Şti. (Oba Ltd. Şti.):
I.5.2/1-2-4-11-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Osmanoğulları Gıda İnş. Oto Akaryakıt Dayanıklı Tük. Mal. Ltd. Şti.
(Osmanoğulları Ltd. Şti.):
I.5.2/2-3-7-10-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Örnek Francala Gıda İnş. Ev Büro Eşy. Tem. Giyim San.Tic. Ltd. Şti. (Şifa):
I.5.2/2-3-5-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. Ayrıca
Şifa, 7 sıra numaralı belgede yer almaktadır.
 Özevler Ekmek Fırını (Özevler Fırını): 2930
I.5.2/2-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Özkayalar Ekmek ve Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti. (Özkayalar Ltd. Şti.):
I.5.2/2-3-5-7-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Pehlivanoğlu Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. (Pehlivanoğlu Ltd. Şti.):
I.5.2/1-2-6-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. Ayrıca
I.5.2/4-11 sıra numaralı belgelerde Doğu Fırını olarak geçmektedir.
 Petekler Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti. (Peksan):
I.5.2/2-3-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. Ayrıca
Peksan, I.5.2/7 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.
 Reyhanoğlu Gıda San. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Reyhanoğlu Ltd. Şti.): 2940
I.5.2/1-2-4-6-11-16-17 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Samanyolu Un Mamulleri San. Tic. Ltd. Şti (Samanyolu Ltd. Şti.):
I.5.2/2-3-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Şafak Unlu Mam. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. (Şafak Ltd. Şti.):
I.5.2/2-3-7-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Yağmur Unlu Mam. Gıda Maya ve Petrol Ürünleri Besicilik İnş. Tic. Ltd. Şti.
(Yağmur Ltd. Şti.):
I.5.2/2-3-5-7-9-19-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Yeniçınar Unlu Mam. Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti. (Yeni Çınar Ltd. Şti.):
I.5.2/1-2-3-5-7-9-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. 2950
 Yepaş Yenimahalle Ekmek Pazarlama A.Ş (Yepaş A.Ş.):
I.5.2/18 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.
 Zemheri Gıda İhtiyaç Mad. Tic. A.Ş. (Yeşilyurt Ekmek Fabrikası):
I.5.2/2-3-7-9-18-12 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. Ayrıca
Yeşilyurt Ekmek Fabrikası, I.5.2/5 numaralı bölümde değinilen belgede yer
almaktadır.

09-03/49-18


63
Marketler:

Marketlere ilişkin ayrıntılı değerlendirme bir sonraki başlık altında incelenmekle 2960
birlikte yukarıda yer verilen anlaşma belgelerinde yer alan marketlerin sunulmasında
yarar bulunmaktadır.
 Canerler:
I.5.2/7-13 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Çağdaş:
I.5.2/7 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.
 Endi:
I.5.2/6 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.
 Makro market:
I.5.2/7-13-6 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır. 2970
 Nazar:
I.5.2/7-13-6 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Öğütler:
I.5.2/13 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.
 Soykanlar:
I.5.2/7 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.
 Tansaş adına Horon Gıda:
I.5.2/7-6 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Tempo:
I.5.2/7 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır. 2980
 Yimpaş:
I.5.2/7-13-6 numaralı bölümlerde değinilen belgelerde yer almaktadır.
 Yunus Market:
I.5.2/13 numaralı bölümde değinilen belgede yer almaktadır.

Bu aşamaya kadar verilen açıklamalar çerçevesinde; Sincan, Etimesgut, Yenikent
ve Yenimahalle bölgelerine ilişkin olarak, rekabeti sınırlayıcı anlaşma yapmak
suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal etmeleri nedeniyle; Diren
Organizasyon Danışmanlık Müşavirlik ve Tic. Ltd. Şti. (Naci Kutanis), Aksu Gıda
İmalat İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. (Doğan Ekmek Fabrikası),(Doğan Fırını), 2990
Alnıaçık Eğlence Hizmetleri Fırın İşl. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti., Ateksan Ekmek Gıd.
İnş. Tur. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Ata Fırını), Bahar Unlu Mam. Gıda Giyim İnş. San. ve
Tic. Ltd. Şti., Can Kardeşler Gıda İnşaat ve İşl. Ltd. Şti., Çağdaş Francala Gıda İnş.
San. Tic. Ltd. Şti., Çınar Ekmek Fabrikası, Dadaş Ek. Fab. ve Unlu Mam.,
Dervişoğlu Ekmek Fabrikası, Dostlar Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Dostlar
Fırını), Emkan Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Yeşilçimen), Esengül Unlu
Mamulleri Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti., Gözde Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Gül
Ekmek Fabrikası, Hacıhasanoğlu Gıda San. İnş. Tic Ltd Şti., Hasat 1 Ekmek Fırını
(Hasat 1), Hasat 2 Ekmek Fırını (Hasat 2), Huzur Ekmek Fabrikası, Kardelen
Francala Unlu Mamulleri Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti., Karşıyaka Unlu Gıda Ek. 3000
Mam. İnş. Pet. Otom. Hayv. Tur. Tic. San. Ltd. Şti., KET-ZEM Ekmek ve Unlu Gıda
Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. (Mesa Ekmek), Kutsal Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd.
Şti., (Yeni) Kuzu Unlu Mamulleri İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. (Kuzu Fırını),
Mehmetler Gıda İnş. Ltd. Şti. (Ulusoy Krd. Ekmek Fabrikası), Merkez Ek. Unlu
Mamulleri Gıda İnş. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti., Mis Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.,
09-03/49-18


64
Güzelevler Modern Ekmek Fırını (Modern Ekmek Fabrikası Ltd. Şti.) (Güzelevler),
Nazar Francala Unlu Gıda Mam. İnş. San Tic. Ltd. Şti, Oba Ekmek İnşaat Akaryakıt
San. Tic. Ltd. Şti., Osmanoğulları Gıda İnş. Oto Akary. Day. Tük. Mal. Ltd. Şti.,
Örnek Francala Gıda İnş. Ev Büro Eşy. Tem. Giyim San.Tic. Ltd. Şti. (Örnek Fırını-
Mehmet Ünal) (Şifa), Özevler Ekmek Fırını (Özevler Ekmek Fabrikası), Özkayalar 3010
Ekmek ve Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti., Pehlivanoğlu Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd.
Şti. (Doğu Fırını), Petekler Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti. (Peksan), Reyhanoğlu Gıda
San. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti., Samanyolu Un Mamulleri San. Tic. Ltd. Şti., Şafak
Unlu Mam. Gıda San. Tic. Ltd. Şti., Yağmur Unlu Mam. Gıda Maya ve Pet.Ürn. Bes.
İnş. Tic. Ltd. Şti., Yeniçınar Unlu Mam. Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti., Yepaş
Yenimahalle Ekmek Pazarlama A.Ş (Yepaş A.Ş.), Zemheri Gıda İhtiyaç Mad. Tic.
A.Ş. (Yeşilyurt Ekmek Fabrikası) adlı teşebbüslerin Kanun’un 16. maddesinin ikinci
fıkrası uyarınca cezalandırılmaları gerekmektedir.

I.5.4. Marketlere İlişkin Değerlendirme 3020

Soruşturma konusu olaya ilişkin olarak Ankara Valiliği’nden gelen dosyada
marketlerin ekmek piyasasında Diren Organizasyon (Naci Kutanis) önderliğinde
gerçekleştirilen oluşum ile anlaşmalar yoluyla rekabeti sınırladıklarına ilişkin 3 belge
bulunmaktadır. Bu belgeler esas itibarıyla Diren Organizasyon tarafından belirlenen
ve ekmek piyasasında rekabeti ortadan kaldıran bazı hususların ilgili bölgelerdeki
marketler ve fırınlar tarafından kabul edilmesine yönelik anlaşma metinleridir.
Yukarıda ayrıntılarıyla yer verildiği üzere Diren Organizasyon, Ankara Sincan,
Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle bölgelerindeki fırınlar ile ekmek piyasasında
rekabet ortamını ortadan kaldıran çeşitli oluşumlara öncülük etmiştir. Bu noktada 3030
marketlerin bu oluşuma taraf veya destek olma nedenleri önem kazanmaktadır.

Soruşturma döneminde yapılan incelemeler neticesinde, Ankara ekmek piyasasında
marketlerin ekmeği önemli oranda promosyon aracı olarak kullanması, yüksek
kapasiteli Ankara Halk Ekmek Fabrikası’nın Ankara Fırıncılar Odası (Oda)’nın
belirlediği fiyat tarifesinde yer alan azami fiyattan daha düşük düzeyde ekmek fiyatı
belirlemesi, fırınların düşük kapasite kullanmaları, kayıt dışı çalışan veya gerekli
asgari koşulları taşımayan fırınların yarattığı haksız rekabet, ekmekte ürün
farklılaştırmasının olmaması ve 2001 yılındaki ekonomik kriz gibi nedenlerden dolayı
fırıncı esnafının Oda tarafından belirlenen azami satış fiyatından ekmek satmasının 3040
güçleştiği anlaşılmaktadır. Daha önceki bölümlerde de açıklandığı üzere Sincan,
Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle bölgelerindeki fırıncılar karşılaştıkları
sorunlardan (“düşük fiyat”, “haksız rekabet”) kurtulmak için de belli kişiler aracılığıyla
ekmek piyasasını kendi çıkarları doğrultusunda disipline etmek ve ekmek ürününün
satış fiyatını Oda’nın belirlediği fiyata yükseltmek istemişlerdir.

Ancak ekmek, sadece bakkallarda veya fırınların tezgahında satılmamakta,
marketlerde de satılmaktadır. Son yıllarda tüketicilerin alışveriş alışkanlıklarının
bakkallardan daha büyük ölçekli marketlere kaydığı da dikkate alındığında, sadece
fırınların bir araya gelerek nihai satış fiyatının ne olması gerektiği üzerine 3050
anlaşmalarının ekmeğin genel fiyat dengesini etkilemeye yetmeyeceği açıktır.
Ayrıca, marketlerin tüketicilere yönelik yaptığı promosyonlar ile tüketicilerin ekmeğin
fiyatına ilişkin bilinçlerini arttırması, anlaşmalarda marketlerin ekmekte promosyon
09-03/49-18


65
yapmayacaklarının neden yer aldığını ve fırıncıların yaptıkları anlaşmaya neden
marketleri de dahil ettiklerini gösterir niteliktedir. Sonuç olarak, marketlerde satılan
ekmeğin fiyatının Oda’nın açıkladığı azami fiyat seviyesinde gerçekleşmesi ve
marketlerin ekmek ürününde promosyon yapmayacakları konularının yer aldığı
anlaşmaların, fırınlar arasında yapılan anlaşmanın sürdürülebilir olmasını
sağlamaya yönelik tali anlaşmalar olduğu kanaatine varılmıştır.
3060
Yukarıda yer alan hususlar dışında Oda’nın azami fiyatı belirleme yetkisinin olması,
piyasadaki genel fiyat seviyesini belirlemek amacıyla anlaşmak isteyen fırınların ve
marketlerin bu konu üzerinde anlaşmalarını kolaylaştırdığı söylenebilir. Teşebbüsler
arası yatay anlaşmaların uygulanmasında en önemli etken teşebbüsler arası birliğin
bir denetleme mekanizmasıyla korunmasıdır. Ekmek ürünü bu açıdan
değerlendirildiğinde, resmi bir makam olan Oda’nın bir fiyat açıklıyor olmasının,
fırıncılar ve marketler arasındaki bir birlikteliğin daha rahat gerçekleşmesine neden
olduğu söylenebilir. Ayrıca, Oda tarafından ekmeğin azami satış fiyatına ilişkin
yapılan açıklamalarda, açıklanan bu fiyatın azami fiyat olduğu ve isteyen fırınların
bu fiyatın altında satış yapabileceğinin net bir şekilde belirtilmemesi; tüketicileri 3070
ekmeğin satış fiyatının açıklanan fiyat olduğuna yönlendirerek daha düşük bir fiyatın
piyasada olup olmadığını araştırmasını engellemekte ve böylece fırınlar ve
marketler arasında yapılabilecek olası bir birlikteliği daha da kolaylaştırmaktadır.

Bunlarla birlikte Oda ile yapılan görüşmelerde, Oda’nın 1986 yılından 2003 yılına
kadar açıkladığı azami fiyat listeleri, bunlara ilişkin Ankara Fırıncılar Odası
Başkanlığı’na gönderilen yazılar ve hakkında soruşturma açılan ve Oda üyesi olan
şirketlere ilişkin bilgiler alınmıştır.

4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde “Belirli bir mal veya hizmet piyasasında 3080
doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını
taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası
anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri
hukuka aykırı ve yasaktır” denilmektedir. Marketlere yönelik olarak yapılan
incelemeye esas teşkil eden I.5.2/6-7 ve I.5.2/14 numaralı bölümlerde değinilen
belgelerden, Naci Kutanis’in bazı marketler ve fırınlar arasında 4054 sayılı Kanun
bakımından ihlal teşkil eden kararları da içeren anlaşmalar yapılmasına öncülük
ettiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla belgelerin açıkça rekabeti bozma ya da kısıtlama
amacına yönelik olarak hazırlandığı görülmektedir.
3090
Soruşturma açılan marketler tarafından yapılan savunmalarda, anlaşma metninde
unvanları karşısında bulunan imzaların yetkisiz kişilerce atıldığı veya imzayı
tanımadıkları, bu nedenle de bu belgelerin kendilerini bağlayamayacağı ileri
sürülmektedir. Ancak, Rekabet Hukuku bağlamında rekabet ihlaline hükmedebilmek
için rekabet ihlalinin teşebbüslerin şirketi temsile yetkili kişilerinin eylemleri veya
yazılı kararları sonucu oluşması gibi bir gereklilik söz konusu değildir. Dolayısıyla
Kanun’a aykırı anlaşmalar yapan teşebbüsler tarafından böyle bir anlaşmanın yetkili
kişilerce imzalanmaması nedeniyle geçersiz olduğu ve kendilerini bağlamayacağını
öne sürmeleri anlamsızdır. Esas itibarıyla, teşebbüsler bir bütün olarak yetkili veya
yetkisiz tüm personelinin rekabete aykırı eylemlerinden sorumludurlar. Dolayısıyla, 3100
09-03/49-18


66
yukarıda sayılan marketler adına atılan imzaların yetkisiz kişilerce atılmış olması
marketleri 4054 sayılı Kanun bağlamında sorumluluktan kurtarmamaktadır.

Belirtilmesi gereken bir diğer husus ise marketlerde satılan ekmeğin fiyatının kimin
tarafından belirlendiğidir. Bir market ister kendi ekmeğini üretiyor olsun ister ekmek
üretimini marketinin içinde başka bir teşebbüse devretmiş olsun isterse de dışarıdan
temin ettiği ekmekleri satıyor olsun bu durum ekmeğin fiyatının belirlenmesinde bu
marketin tek yetkili olduğu gerçeğini değiştirmemektedir. Diğer bir ifadeyle, fırınların
ya da market içinde üretim yapan teşebbüsün marketlerde satışa sunulan ekmeğin
satış fiyatını belirleme yetkisi bulunmamaktadır. Dolayısıyla marketin içinde başka 3110
bir teşebbüs tarafından ekmek üretiminin gerçekleştirildiği veya ekmeğin dışarıdaki
bir fırından alınıp satıldığı durumlarda marketin Rekabet Hukuku uyarınca
sorumluluğu ortadan kalkmamaktadır.

Soruşturma muhatabı marketlerin anlaşma hükümlerini uygulayıp uygulamadığının
anlaşılabilmesi amacıyla marketlerden anlaşmalarda belirtilen bölgelerdeki
şubelerinden, anlaşmalarda geçen tarihlerden 15 günlük öncesi ve sonrası her bir
günü gösteren (1.1.2001-15.2.2001 ve 1.10.2001-19.10.2001) ve içinde normal
ekmeğin satış fiyatının yer aldığı yazar kasa fişleri istenmiştir.
3120
İstenilen bu belgeleri Canerler A.Ş., Çağdaş Ltd. Şti. Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş.,
Tansaş A.Ş., Yunus Ltd. Şti. ve Yimpaş A.Ş. marketleri güvenilir bir sıklık içerisinde
göndermişlerdir. Endi A.Ş., istenilen tarihlerdeki ekmeğin satış fiyatını gösteren
yazar kasa fişlerini göndermemiş, ancak anlaşmalarda geçen bölgeler içerisinde yer
alan şubelerinde satılan ekmek fiyatının yer aldığı bilgisayar kayıtlarını göndermiştir.
Ancak bu kayıtlarda 23.2.2001 tarihinden önceki dönem yer almamaktadır . Soykan
A.Ş. tarafından gönderilen bilgide ise sadece 5 adet fatura bulunmaktadır. Her ne
kadar bu veriler ayrıntılı bir analiz için yetersiz olsa da, yine de tatmin edici
sonuçlara ulaşmaya yeterli bulunduklarından bu belgeler üzerinden Soykan A.Ş.
hakkında gerekli değerlendirmeler yapılmıştır. Öğütler Ltd. Şti. ise bir yanlış 3130
anlamadan dolayı ilgili tarihlerde ekmeğin satış fiyatını gösteren yazar kasa fişleri ve
faturalardan sadece 4 adet gönderdiklerini belirtmişlerdir. Anılan fiş/faturaların
ayrıntılı bir analiz yapmaya yeterli olmamasından dolayı Öğütler Ltd. Şti. tarafından
gönderilen bilgiler değerlendirilmeye alınmamıştır.

Yukarıda yer alan bilgiler ışığında Canerler A.Ş., Çağdaş Ltd. Şti., Nazar A.Ş.,
Soykan A.Ş., Tansaş A.Ş., Tempo A.Ş., Yimpaş A.Ş. ve Yunus Ltd. Şti.
marketlerinden istenilen tarihlerdeki ekmeğin satış fiyatını gösteren yeterli sayıdaki
yazar kasa fişleri; Endi A.Ş.den bilgisayar kayıtları Kurumumuza gönderildiğinden,
inceleme ve değerlendirme bu belge ve kayıtlara ilişkin olarak yapılmıştır. Ancak 3140
Öğütler Ltd. Şti.’nden analiz yapmaya dayanak olacak yeterli bir veri Kurumumuz
kayıtlarına ulaşmadığından analiz kısmında bu şirketler hakkında fatura kayıtlarıyla
ilgili herhangi bir yorum yapılmamıştır.

Soruşturma konusu anlaşma belgeleri temelinde marketlere ilişkin yapılan inceleme
ve değerlendirme aşağıda sunulmaktadır.


09-03/49-18


67
I.5.4.1. 15.1.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması
3150
Taraflarca 15.1.2001 tarihinde imzalandığı belirtilen belgede, Naci Kutanis isimli
şahsın Sincan, Etimesgut ve Yenikent bölgelerinde faaliyet gösteren Yimpaş A.Ş.,
Tansaş A.Ş., Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş., ve Endi A.Ş. marketlerinin bu
bölgelerdeki şubeleri ve ilgili fırınlar arasında yapılan anlaşmaya öncülük ettiği
anlaşılmaktadır. Yapılan bu anlaşmada, belirlenen bölgelerde faaliyet gösteren
hipermarketler ve ekmek fırınlarının 16.1.2001 tarihi itibarıyla hem kendi aralarında
hem de birbirleriyle olan fiyat rekabetine son vereceği ve ekmek fiyatının Oda’nın
belirlediği fiyat olacağı hususları kararlaştırılmıştır. Bu tarihte Oda tarafından
belirlenen ekmeğin azami fiyatı ise 100.000 TL’dir. Aşağıda ise çeşitli marketler
tarafından gönderilen yazar kasa fişleri/bilgisayar çıktılarından hareket edilerek söz 3160
konusu anlaşmanın bu marketler tarafından uygulanıp uygulanmadığı incelenmiştir
(Öncelikle yazar kasa fişlerini gönderen şirketler, daha sonra ise bilgisayar
kayıtlarını gönderen şirketler incelenmektedir).

Makromarket A.Ş.’de satılan ekmeğe ilişkin yazar kasa fişlerinden 13.1.2001
tarihine kadar 85.000 TL olan ekmeğin fiyatının 14.1.2001 ve 15.1.2001 tarihlerinde
55.000 TL, 16.1.2001 tarihinden itibaren ise 90.000 TL olduğu görülmektedir.
Dolayısıyla, Makromarket A.Ş.’nin I.5.2/6 numaralı bölümde yer alan anlaşmayı
uyguladığı anlaşılmıştır.
3170
Nazar A.Ş.’nin ilgili bölgelerde yer alan şubelerinde satılan ekmeğe ilişkin yazar
kasa fişleri aşağıdaki gibidir:
 Sincan şubesinde satılan ekmeğin fiyatı 11.1.2001 ve 12.1.2001 tarihlerinde
85.000 TL, 14.1.2001 ve 15.1.2001 tarihlerinde 50.000 TL ve 16.1.2001
tarihinden 31.1.2001 tarihine kadar ise 90.000 TL’dir. Dolayısıyla bu şube
yapılan anlaşmayı uygulamıştır.
 M. Çakmak şubesinde satılan ekmeğin fiyatı 16.1.2001 tarihine kadar 85.000
TL, 17.1.2001 tarihinden 30.1.2001 tarihine kadar ise 90.000 TL’dir. Dolayısıyla
bu şube yapılan anlaşmayı uygulamıştır.
 Eryaman şubesinde satılan ekmeğin fiyatı 14.1.2001 tarihine kadar 85.000 TL, 3180
14.1.2001 tarihinden 4.2.2001 tarihine kadar ise 90.000 TL’dir. Dolayısıyla bu
şube yapılan anlaşmayı uygulamıştır.

Sonuç olarak, Nazar A.Ş.’nin I.5.2/6 numaralı bölümde yer alan anlaşmayı
uyguladığı anlaşılmaktadır.

Tansaş A.Ş. tarafından gönderilen yazar kasa fişlerinden 15.1.2001 tarihinde 75.000
TL olan ekmek satış fiyatının 16.10.2001 tarihinde 90.000 TL’ye yükseldiği
görülmektedir. Dolayısıyla Tansaş A.Ş.’nin I.5.2/6 numaralı bölümde yer alan
anlaşmayı uyguladığı görülmektedir. 3190

Yimpaş A.Ş. tarafından gönderilen yazar kasa fişlerinden en son 13.1.2001 tarihinde
85.000 TL olan ekmek fiyatının 16.1.2001 tarihinde 90.000 TL’ye yükseldiği
görülmektedir. Dolayısıyla Yimpaş A.Ş.’nin I.5.2/6 numaralı bölümde yer alan
anlaşmayı uyguladığı tespit edilmiştir.

09-03/49-18


68
Endi A.Ş.’nin I.5.2/6 numaralı bölümde yer alan anlaşma tarihlerinde, ilgili bölgeler
içerisinde sadece Yenimahalle bölgesinde şubesi bulunmaktadır. Ancak Endi
A.Ş.’den Kurumumuza gönderilen bilgide, Yenimahalle şubesinde I.5.2/6 numaralı
bölümde yer alan anlaşma tarihlerinde satılan ekmeğin fiyatına bilgisayar sistemine 3200
girilmediği için ulaşılamadığı belirtilmiştir. Endi A.Ş.’nin bu tarihler arasında
anlaşmayı uygulamadığını gösteren herhangi bir kaydı Kurumumuza
gönderememesi nedeniyle anlaşmanın uygulanmasına ilişkin bir değerlendirme
yapılamamıştır. Ancak, Endi A.Ş.’nin anılan belgede ad ve imzasının bulunması
dikkate alınarak, Kanun’un 4. maddesinde yer alan amaç unsurunun sağlanması
nedeniyle rekabeti sınırlayıcı bir anlaşmaya dahil olduğu kanaatine varılmıştır.

Yukarıdaki bilgileri özetlemek gerekirse; ilgili tarihlerdeki ekmek satış fiyatına ilişkin
yazar kasa fişlerini gönderen marketlerden Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş., Tansaş
A.Ş., ve Yimpaş A.Ş’nin bu anlaşmayı imzalayarak satışa sundukları ekmeğin 3210
fiyatlarını yükselttikleri görülmektedir. Bu nedenle, 4054 sayılı Kanun’un 4.
maddesinde yer alan “amaç ve etki” unsurları bağlamında, adı geçen marketlere
ilişkin olarak imza altına alınmış bir ihlal belgesi bulunması (amaç) ve anlaşmaya
uyularak fiyatların arttırılması (etki) nedeniyle yukarıda sayılan marketlerin işbu
belge kapsamında Kanun’u ihlal ettikleri kanaatine varılmıştır. Anlaşmada isminin
yanında imza olan bir başka market olan Endi A.Ş. ise imzanın kime ait olduğunun
bulunamadığını bildirmiştir. Ayrıca, anılan teşebbüs tarafından bu tarihlerde
anlaşmayı uygulamadığına ilişkin olarak herhangi bir belge gönderilmemiştir. Ancak,
Endi A.Ş.’nin rekabetin sınırlanmasını amaçlayan bir anlaşmaya dahil olması
nedeniyle 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği kanaatine varılmıştır. 3220

Dolayısıyla, anlaşmada yer alan tarihlerde ekmek satış fiyatını yükselten marketlerin
-ki bu tarihte Oda tarafından belirlenen ekmeğin azami satış fiyatında herhangi bir
değişiklik olmamıştır- 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal eden bir anlaşmaya
taraf oldukları, söz konusu anlaşmaya taraf olan veya uygulayan Endi A.Ş.,
Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş., Tansaş A.Ş. ve Yimpaş A.Ş. teşebbüsleri I.5.2/6
numaralı bölümde yer alan anlaşma ile 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal
etmişlerdir.

I.5.4.2. 2.2.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması 3230

Taraflarca 2.2.2001 tarihinde imzalandığı belirtilen protokol ve centilmenlik
anlaşması başlıklı belgeden, Naci Kutanis isimli şahsın Yenimahalle bölgesinde
faaliyet gösteren Canerler A.Ş., Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş., Soykan A.Ş.,
Tansaş A.Ş., Tempo A.Ş. ve Yimpaş A.Ş. marketleri ile anlaşmada adı geçen fırınlar
arasında yapılan anlaşmaya öncülük ettiği anlaşılmaktadır. Yapılan bu anlaşmaya
göre, Yenimahalle bölgesinde faaliyet gösteren ekmek fabrikaları ve
hipermarketlerin 2.2.2001 tarihi itibarıyla Oda tarafından belirlenen fiyata uyacakları
ve ekmekte promosyon yapmayacakları imza altına alınmaktadır. Bu tarihte Oda
tarafından belirlenen ekmeğin azami fiyatı 100.000 TL’dir. Aşağıda ise çeşitli 3240
marketler tarafından gönderilen yazar kasa fişlerinden, yapılan anlaşmanın
uygulanıp uygulanmadığı incelenmektedir (Öncelikle yazar kasa fişlerini gönderen
şirketler, daha sonra ise bilgisayar kayıtlarını gönderen şirketler incelenmiştir).
09-03/49-18


69
Canerler A.Ş. tarafından gönderilen yazar kasa fişlerinde, ilgili tarihte faaliyette
bulunmamaları nedeniyle Etimesgut 1, Elvankent ve Sincan şubelerinde satılan
ekmeğe ilişkin herhangi bir yazar kasa fişi yer almamaktadır.

Canerler A.Ş.’nin diğer şubelerinde satılan ekmeğin fiyatında meydana gelen
değişiklikler aşağıdaki gibidir:
 Demetevler 1 şubesinde satılan ekmeğin en son 2.2.2001 tarihinde 60.000 TL 3250
olan fiyatının 4.2.2001 tarihinde 100.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir.
Dolayısıyla, bu şube yapılan anlaşmayı uygulamıştır.
 Demetevler 2 şubesinde satılan ekmeğin en son 3.2.2001 tarihinde 60.000 TL
olan fiyatının 5.2.2001 tarihinde 100.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir.
Dolayısıyla, bu şube yapılan anlaşmayı uygulamıştır.
 Batıkent 1 şubesinde satılan ekmeğin fiyatı eklerde yer alan tarihlerde 75.000
TL olduğu görülmektedir. Dolayısıyla, bu şube yapılan anlaşmayı
uygulamamıştır.
 Ümitköy 1 şubesinde satılan ekmeğin en son 30.1.2001 tarihinde 90.000 TL
olan fiyatının 1.2.2001 tarihinde 100.000TL’ye yükseldiği görülmektedir. 3260
Dolayısıyla, bu şube yapılan anlaşmayı uygulamıştır.

Sonuç olarak, Canerler A.Ş.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı (Batıkent 1 şubesi
haricinde diğer şubelerinin anlaşmayı uyguladığının görülmesi nedeniyle)
anlaşılmaktadır.

Çağdaş Ltd. Şti. tarafından gönderilen yazar kasa fişlerinden ekmeğin 3.2.2001
tarihinde 75.000 TL olan fiyatının 4.2.2001 tarihinde 100.000TL’ye yükseldiği
görülmektedir. Dolayısıyla Çağdaş Ltd. Şti.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı
anlaşılmaktadır. 3270

Makromarket A.Ş.’de satılan ekmeğe ilişkin yazar kasa fişlerinden en son 31.1.2001
tarihinde 90.000 TL olan ekmeğin fiyatı 4.2.2001 tarihinde 100.000 TL’ye
yükselmiştir. Dolayısıyla Makromarket A.Ş.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı
anlaşılmaktadır.

Nazar A.Ş.’nin ilgili bölgelerde yer alan Şentepe şubesinde satılan ekmeğe ilişkin
yazar kasa fişlerinden, ekmeğin 1.2.2001 tarihinde 60.000 TL olan fiyatının 2.2.2001
tarihinde 100.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir. Dolayısıyla, Nazar A.Ş.’nin söz
konusu anlaşmayı uyguladığı görülmektedir. 3280

Tansaş A.Ş. tarafından gönderilen yazar kasa fişlerinden en son 31.1.2001 tarihinde
90.000 TL olan ekmek satış fiyatının 3.2.2001 tarihinde 100.000 TL’ye yükseldiği
görülmektedir. Her ne kadar 1.2.2001 ve 2.2.2001 tarihlerindeki yazar kasa fişleri
bulunmasa da, Tansaş A.Ş.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı görülmektedir.

Tempo A.Ş.’nin ilgili bölgelerde yer alan şubelerinde satılan ekmeğe ilişkin yazar
kasa fişleri aşağıdaki gibidir:
 Demetevler şubesinde satılan ekmeğin 1.2.2001 tarihinde 60.000 TL olan
fiyatının 2.2.2001 tarihinde 100.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir. Dolayısıyla, 3290
bu şube yapılan anlaşmayı uygulamıştır.
09-03/49-18


70
 Demetevler 2 şubesinde satılan ekmeğin 1.1.2001 tarihinde 60.000 TL olan
fiyatının 2.2.2001 tarihinde 100.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir. Dolayısıyla,
bu şube yapılan anlaşmayı uygulamıştır.

Sonuç olarak, Tempo A.Ş.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı görülmektedir.

Yimpaş A.Ş. tarafından gönderilen yazar kasa fişlerinden en son 30.1.2001 tarihinde
90.000 TL olan ekmek fiyatının 1.2.2001 tarihinde 100.000 TL’ye yükseldiği
görülmektedir. Dolayısıyla Yimpaş A.Ş.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı 3300
anlaşılmaktadır.

Soykan A.Ş.’nin Ankara’nın çeşitli bölgelerinde yer alan şubelerinde satılan ekmeğin
8.1.2001 tarihindeki fiyatları Tablo 1’de sunulmuştur:

Tablo 1-8.1.2001 tarihinde Soykan A.Ş.’de Satılan Ekmeğin Fiyatı
Kalaba/Keçiören 70.000
Mecidiye/Keçiören 75.000
Yenimahalle/Yenimahalle 55.000
Demetevler/Yenimahalle 75.000

Soykan A.Ş.’nin Ankara’nın çeşitli bölgelerinde yer alan şubelerinde satılan ekmeğin
14.2.2001 tarihindeki fiyatları Tablo 2’de sunulmuştur:
3310
Tablo 2-14.2.2001 tarihinde Soykan A.Ş.’de Satılan Ekmeğin Fiyatı
Kalaba/Keçiören 60.000
Mecidiye/Keçiören 75.000
Yenimahalle/Yenimahalle 90.000
Demetevler/Yenimahalle 100.000

Yukarıdaki tabloda yer alan bilgilerle söz konusu anlaşmalarda yer alan tarih ve
fiyatların karşılaştırılması şu şekilde sunulabilir:
Tablo.1 -------------------------- 8.1.2001 Ekmek fiyatı 55.000 ve 75.000 TL,
I.5.2/6’daki belge --------- 15.1.2001 Ekmek fiyatının 100.000 TL olması
hedefleniyor.
Ek: 1/14,15 ------------------ 2.2.2001 Ekmek fiyatının 100.000 TL olması
hedefleniyor.
Tablo.2 ------------------------- 14.2.2001 Ekmek Fiyatı 90.000 ve 100.000 TL. 3320

Tablo-1’deki bilgilerden, söz konusu anlaşmanın imza tarihi olan 15.1.2001’den
önce Soykan A.Ş.’nin Yenimahalle ve Demetevler şubelerindeki ekmek satış
fiyatlarının sırasıyla 55.000 TL ve 75.000 TL olduğu anlaşılmaktadır. Tablo-2’deki
bilgilerden ise, I.5.2/7 numaralı bölümde yer alan anlaşmanın imza tarihi olan
2.2.2001’den sonra Soykan A.Ş.’nin Yenimahalle ve Demetevler şubelerindeki
ekmek satış fiyatlarının sırasıyla 90.000 TL ve 100.000 TL olduğu görülmektedir.
Böylece, Soykan A.Ş.’nin Yenimahalle ve Demetevler şubelerinde satılan ekmeğin
8.1.2001 tarihinde sırasıyla 55.000 TL ve 75.000 TL olan fiyatlarının anlaşmalarda
yer alan tarihler olan 15.1.2001 ve 2.2.2001 tarihleri arasında arttığı ve 90.000 TL ve 3330
100.000 TL olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca Soykan A.Ş.’nin diğer marketlerinde
satılan ekmeğin fiyatlarının ise 8.1.2001 tarihi ile 14.2.2001 tarihleri arasında
09-03/49-18


71
artmadığı hatta Kalaba/Keçiören şubesinde ekmeğin satış fiyatının 10.000 TL
düştüğü görülmektedir. Her ne kadar Soykan A.Ş.’nin Yenimahalle ve Demetevler
şubelerinde satılan ekmeğin satış fiyatındaki 1.1.2001-15.2.2001 tarihleri arasındaki
değişimler net bir şekilde tespit edilememişse de, Yenimahalle bölgesinde yer alan
iki şubesinde satılan ekmeğin 8.1.2001 ve 14.2.2001 tarihleri arasındaki fiyatlarının
yükselmesi Soykan A.Ş.’nin söz konusu anlaşmaya uyduğunu gösterir niteliktedir.

Yukarıdaki bilgileri özetlemek gerekirse; unvanı yer alan ve bu belgelerdeki 3340
tarihlerde ekmek satış fiyatına ilişkin yazar kasa fişleri/bilgisayar çıktılarını gönderen
marketlerden Canerler A.Ş., Çağdaş Ltd. Şti., Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş.,
Soykan A.Ş., Tansaş A.Ş., Tempo A.Ş. ve Yimpaş A.Ş.’nin anılan belgede yer alan
anlaşmayı uygulayarak fiyatlarını Oda’nın belirlediği azami satış fiyatı olan 100.000
TL’ye yükselttikleri görülmektedir. Bu marketlerden Çağdaş Ltd. Şti., Yimpaş A.Ş.,
Tansaş A.Ş. ve Makromarket A.Ş.’nin unvanlarının yanında birer imza da
bulunmaktadır. 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde yer alan “amaç ve etki”
unsurları bağlamında, rekabeti sınırlayıcı bir anlaşma yapmaları (amaç) ve fiyatlarını
artırarak anlaşmayı uygulamaları (etki) nedeniyle yukarıda sayılan teşebbüslerin
4054 sayılı Kanun’u ihlal ettikleri anlaşılmaktadır. Söz konusu belgede imzası 3350
bulunmayan ancak ekmeğin satış fiyatına ilişkin olarak yazar kasa fişi ya da
bilgisayar kayıtlarını gönderen marketlerden Canerler A.Ş., Nazar A.Ş.’nin anılan
kayıtlarından anlaşmayı uyguladıklarının görülmesi nedeniyle 4054 sayılı Kanun’un
4. maddesini ihlal ettikleri anlaşılmıştır. Dolayısıyla anılan belge bakımından 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri sonucuna ulaşılan teşebbüsler Canerler
A.Ş., Çağdaş Ltd. Şti., Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş., Soykan A.Ş., Tansaş A.Ş.,
Tempo A.Ş. ve Yimpaş A.Ş’dir.

I.5.4.3. 8.10.2001 tarihli Protokol ve Centilmenlik Anlaşması
3360
Taraflarca 8.10.2001 tarihinde imzalandığı belirtilen belgede, Naci Kutanis isimli
şahsın Sincan ve Etimesgut bölgelerinde faaliyet gösteren Canerler A.Ş.,
Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş., Öğütler Ltd. Şti., Yimpaş A.Ş., Yunus Ltd. Şti.
marketleri arasında yapılan anlaşmaya öncülük ettiği anlaşılmaktadır. Buna göre,
Sincan ve Etimesgut bölgelerinde faaliyet gösteren hipermarketlerin 9.10.2001 tarihi
itibarıyla Oda tarafından belirlenen azami fiyata uyacakları ve marketler arasındaki
rekabeti ortadan kaldıracakları imza altına alınmaktadır. Ayrıca, aynı anlaşmada
6.10.2001 tarihinde bu anlaşmayı imzalayan fırınların Naci Kutanis tarafından
ziyaret edildiği ve ekmek satış fiyatının 200.000 TL olacağının marketlere bildirildiği
bilgisi yer almaktadır. Oda tarafından 6.10.2001 tarihinde 150.000 TL olan ekmeğin 3370
azami fiyatı 7.10.2001 tarihinde arttırılarak 200.000 TL’ye yükseltilmiştir. Çeşitli
marketler tarafından gönderilen yazar kasa fişleri çerçevesinde, yapılan anlaşmanın
uygulanıp uygulanmadığı aşağıda incelenmiştir (Öncelikle yazar kasa fişlerini
gönderen şirketler, daha sonra ise bilgisayar kayıtlarını gönderen şirketler
incelenmiştir).

Canerler A.Ş. tarafından gönderilen yazar kasa fişlerine göre ilgili bölgelerdeki
şubelerinde satılan ekmeğin fiyatında meydana gelen değişiklikler aşağıdaki gibidir:
 Etimesgut 1 şubesinde satılan ekmeğin 4.10.2001 tarihinde 100.000 TL olan
fiyatının 5.10.2001 tarihinde 125.000 TL’ye yükseldiği, 9.10.2001 tarihinden 3380
09-03/49-18


72
itibaren ise 200.000 TL olduğu görülmektedir. Dolayısıyla, bu şube yapılan
anlaşmayı uygulamıştır.
 Elvankent şubesinde satılan ekmeğin en son 3.10.2001 tarihinde 100.000 TL
olan fiyatının 5.10.2001 tarihinde 125.000 TL’ye yükseldiği, 1.10.2001 itibaren
ise 200.000 TL olduğu (iki tarih arasındaki faturalar bulunmamaktadır)
görülmektedir. Ekmeğin fiyatında yapılan bu artışın Oda’nın fiyat tarifesini
değiştirdiği 6.10.2001 tarihinden sonra olması ve bu şubenin anlaşmada
belirtilen bölgede yer alması nedeniyle yapılan anlaşma bu şube tarafından
uygulanmıştır.
 Sincan şubesinde satılan ekmeğin en son 4.10.2001 tarihinde 100.000 TL olan 3390
fiyatının 5.10.2001 tarihinde 125.000 TL’ye yükseldiği, 12.10.2001 tarihinden
itibaren ise 200.000 TL olduğu (iki tarih arasındaki faturalar bulunmamaktadır)
görülmektedir. Ekmeğin fiyatında yapılan bu artışın Oda’nın fiyat tarifesini
değiştirdiği 6.10.2001 tarihinden sonra olması ve bu şubenin anlaşmada
belirtilen bölgede yer alması nedeniyle yapılan anlaşma bu şube tarafından da
uygulanmıştır.

Sonuç olarak Canerler A.Ş.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı anlaşılmaktadır.

Makromarket A.Ş.’de satılan ekmeğe ilişkin yazar kasa fişlerinden en son 4.10.2001 3400
tarihinde 100.000 TL olan ekmeğin fiyatının 6.10.2001 tarihinde 200.000 TL’ye
yükseldiği görülmektedir. (5.10.2001 tarihine ilişkin yazar kasa fişi bulunmamaktadır)
6.10.2001 tarihinden önce Oda tarafından açıklanan azami ekmek satış fiyatı
150.000 TL iken Makromarket ekmek satışlarını 100.000 TL’den yapmaya devam
etmiştir. Ancak, 6.10.2001 tarihinde Oda’nın yeni azami satış fiyatını açıklaması ile
birlikte Makromarket A.Ş.’nin söz konusu fiyata hemen uyum sağlaması ve fiyatını
daha önce yaptığı gibi Oda’nın açıkladığı azami fiyat seviyesinden daha düşük
tutmaması bu teşebbüsün anlaşmayı uyguladığını göstermektedir. Dolayısıyla
Makromarket A.Ş.’nin I.5.2/14 numaralı bölümde yer alan anlaşmayı uyguladığı
kanatine varılmıştır. 3410

Nazar A.Ş.’nin ilgili bölgelerde yer alan şubelerinde satılan ekmeğe ilişkin yazar
kasa fişleri aşağıdaki gibidir:
 Sincan şubesinde satılan ekmeğin 8.10.2001 tarihinde 100.000 TL olan fiyatının
09.10.2001 tarihinde 200.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir. Dolayısıyla, bu
şube yapılan anlaşmayı uygulamıştır.
 M. Çakmak şubesinde satılan ekmeğin 8.10.2001 tarihinde 75.000 TL olan
fiyatının 9.10.2001 tarihinde 150.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir. Dolayısıyla,
bu şube yapılan anlaşmayı uygulamamıştır.
 Eryaman şubesinde satılan ekmeğin 8.10.2001 tarihinde 75.000 TL olan 3420
fiyatının 10.10.2001 tarihinde 150.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir.
Dolayısıyla, bu şube yapılan anlaşmayı uygulamamıştır.

Sonuç olarak Nazar A.Ş.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı (Sincan şubesinin
anlaşmayı uyguladığının görülmesi nedeniyle) anlaşılmaktadır.

Yimpaş A.Ş. tarafından gönderilen yazar kasa fişlerinden en son 5.10.2001 tarihinde
99.000 TL olan ekmek fiyatının 6.10.2001 tarihinde 200.000 TL’ye yükseldiği,
09-03/49-18


73
8.10.2001 tarihinde 99.000 TL olduğu ve daha sonraki tarihlerde ise tekrardan
200.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir. 8.10.2001 tarihinde yapılan indirimin 3430
anlaşmada yer alan tarihte tekrardan 200.000 TL’ye çıkması nedeniyle, Yimpaş
A.Ş.’nin I.5.2/14 numaralı bölümde yer alan anlaşmayı uyguladığı kanaatine
varılmıştır.

Yunus Ltd. Şti.’nin ilgili bölgelerde yer alan Etimesgut şubesinde satılan ekmeğe
ilişkin yazar kasa fişlerinden ekmeğin 6.10.2001 tarihinde 100.000 TL olan fiyatının
7.10.2001 tarihinde 200.000 TL’ye yükseldiği görülmektedir. Dolayısıyla, Yunus Ltd.
Şti.’nin söz konusu anlaşmayı uyguladığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, marketler arasında yapılan anlaşmaya aracılık ettiği anlaşılan Naci 3440
Kutanis’in Oda tarafından ekmeğin yeni azami satış fiyatının açıklanmasıyla birlikte
6.10.2001 tarihinde marketlerle bu konuda temasa geçildiği bilgisi yer almaktadır.
8.10.2001 tarihinde düzenlendiği anlaşılan bu belgede, ekmek satış fiyatının
200.000 TL olarak 9.10.2001 tarihinden itibaren uygulamaya konulacağı yönünde
imzası bulunan marketlerden taahhüt alınmıştır. İlk iki belge ve marketlerden gelen
yazar kasa fişleri incelendiğinde, asıl amacın marketlerde satılan ekmeğin fiyatının
Oda’nın belirlediği azami fiyat seviyesine yükseltilmesi olduğu anlaşılmaktadır. Söz
konusu belgede, Oda’nın 6.10.2001 tarihinde açıkladığı azami ekmek satış fiyatına
marketlerin de uyması istenmiştir.
3450
Söz konusu belgeyi imzalayan marketlerden Canerler A.Ş., Makromarket A.Ş.,
Nazar A.Ş., Yimpaş A.Ş., Yunus Ltd. Şti.’nin yapılan anlaşmayı uyguladıkları,
gönderdikleri yazar kasa fişleri/bilgisayar çıktılarından görülmektedir. Bu nedenle,
4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde yer alan “amaç ve etki” unsurları bağlamında,
rekabeti sınırlayıcı bir anlaşma yapmaları (amaç) ve fiyatlarını artırarak anlaşmayı
uygulamaları (etki) nedeniyle yukarıda sayılan teşebbüsler 4054 sayılı Kanun’u ihlal
etmişlerdir. Diğer yandan anlaşma hükümlerinin kendi marketlerinde
uygulanmadığına yönelik herhangi bir belge gönderemeyen ancak anlaşmada
imzası yer alan Öğütler Ltd. Şti.’nin, belgenin bu şirketle ilişkisi olan bir kişi
tarafından imzalanması da göz önünde bulundurularak, rekabeti sınırlama amacı 3460
taşıyan bir anlaşma yapmış ve bu nedenle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal
etmiştir. Dolayısıyla, söz konusu anlaşmadaki tarihlerde satılan ekmeğin fiyatını
yükselterek 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği kanaatine varılan teşebbüsler Canerler
A.Ş., Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş., Öğütler Ltd. Şti., Yimpaş A.Ş., Yunus Ltd. Şti.
Market’tir.

Sonuç itibarıyla;
Söz konusu anlaşmalarda imzası bulunan marketler Tansaş A.Ş., Canerler A.Ş.,
Makromarket A.Ş., Nazar A.Ş., Çağdaş Ltd. Şti., Yunus Ltd. Şti., Yimpaş A.Ş. , Endi
A.Ş., Öğütler Ltd. Şti.’dir. Bu marketlerden, Endi A.Ş. ve Öğütler Ltd. Şti. ilgili 3470
tarihlerdeki anlaşmaya taraf olmadıklarını ve anlaşma hükümlerinin kendi
marketlerinde uygulanmadığını gösterir nitelikte ekmeğin satış fiyatlarını gösteren fiş
veya bilgisayar kayıtlarını gönderememişlerdir. Ancak, 4054 sayılı Kanun’un 4.
maddesinde yer alan amaç unsuru bakımından Kanun’un bu maddesini ihlal
etmişlerdir. Diğer marketlerin ise, gönderdikleri bilgilerde ilgili anlaşmalara uydukları
09-03/49-18


74
görüldüğünden Kanun’un 4. maddesinde yer alan amaç ve etki unsurları
bakımından aynı madde kapsamında rekabeti ihlal etmişlerdir.

Söz konusu anlaşmalarda imzası bulunmayan teşebbüsler Tempo A.Ş. ve Soykan
A.Ş.’dir. Soykan A.Ş.’den gönderilen faturalardan ve Tempo A.Ş.’den gönderilen 3480
yazar kasa fişlerinden bu marketlerin yapılan anlaşmayı uyguladığı görüldüğünden
Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri sonucuna ulaşılmıştır.

J. GEREKÇE VE HUKUKİ DAYANAK

4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi ile, belirli bir mal ve hizmet piyasasında doğrudan
veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya
bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar
hukuka aykırı bulunarak yasaklanmıştır.
3490
4054 sayılı Kanun’da, Medeni Hukuk ve Borçlar Hukuku mevzuatında kullanılan
“sözleşme” ya da “akit” terimleri yerine “anlaşma” terimi kullanılmıştır. Kanun’un 4.
maddesinin gerekçesi de dikkate alındığında, anlaşmada Medeni Hukuk’un
geçerlilik koşullarına uyma ölçütünün aranmadığı ortaya çıkmaktadır. Dolayısıyla,
taraflar arasındaki danışıklı ilişki ya da irade uyuşmalarının anlaşma olarak
değerlendirilmesinde hukuki geçerlilik ve bağlayıcılık şartı aranmamalıdır.

Bu nedenle, soruşturma konusu anlaşma belgelerinin taraflar açısından herhangi bir
hukuki bağlayıcılık içermemesi ve bazılarının imzasız olması gibi özellikler, söz
konusu belgelerin anlaşma olarak değerlendirilmesine engel oluşturmamaktadır. 3500
Hatta teşebbüsleri ilzam ve temsil yetkisine sahip olmayan personelin rakip
teşebbüslerle ulaştığı yazılı veya sözlü mutabakatlar, eğer teşebbüslerin bilgileri
dahilinde veya yönlendirmeleri doğrultusunda olmuşsa ya da rekabeti sınırlayıcı
etkiler doğurmuşsa bunlar da anlaşma olarak değerlendirilmektedir. Nitekim Kurul
26.11.1998 tarih ve 93/750-159 sayılı Kararı ile; “Rekabet Hukuku açısından
anlaşmalarda şekil şartının aranmadığı, dolayısıyla Gaziantep Tilmen Oteli’nde
yapılan toplantıya katılan şahısların ilgili firmaları temsile yetkili olmadığı ve adı
geçen anlaşmada imzalarının bulunmadığı yönündeki savunmaların 4054 sayılı
Kanun’a aykırı bir anlaşmanın varlığını ortadan kaldırmadığı” sonucuna ulaşmıştır.
Ayrıca, 4054 sayılı Kanun delil ve ispat araçları ile ilgili bir sınır öngörmemektedir. 3510
Dolayısıyla hukuka uygun olarak elde edilmiş her türlü delil ve ispat araçlarının
anlaşmaların varlığını kanıtlamak amacıyla kullanılmasında bir sakınca
bulunmamaktadır. Bu bakımdan, ilgili belgelerin bir anlaşma olarak değerlendirilmesi
açısından delil niteliğinde olduğu; yapılan yerinde incelemelerde elde edilen diğer
bilgilerin ise anılan anlaşma belgelerini destekleyici nitelikte olduğu sonucuna
ulaşılmıştır.

Bu çerçevede daha önceki bölümlerde yapılan tespit ve değerlendirmelerde yer
verildiği üzere, mevcut bilgi ve belgelerden, dosya konusu olayda ilgili pazarda
faaliyet gösteren teşebbüslerin aralarındaki rekabeti sınırlama amacına yönelik 3520
olarak bir anlaşma yaptıkları anlaşılmaktadır. Bu anlamda anılan bilgi ve belgelerin
söz konusu anlaşmanın varlığına yönelik bulgular olarak değerlendirilmesinde bir
sakınca görülmemiştir. Dolayısıyla hakkında soruşturma açılan taraflarca,
09-03/49-18


75
belgelerde imzanın bulunmaması, belgelerin yetkisiz kişilerce imzalanması ve
hukuki bağlayıcılığının olmaması yönünde yapılan savunmalar ihlalin varlığını
ortadan kaldırmamaktadır.

Kanun, bir anlaşmanın hukuka aykırı bulunması için rekabeti sınırlayıcı amaçlı
olmasını tek başına yeterli saymaktadır. Başka bir deyişle; bir anlaşma, rekabeti
sınırlayıcı etkileri fiilen doğurmasa, uygulanmasa ya da uygulanamamış olsa dahi 3530
hükümlerinden rekabeti sınırlayıcı amaçlı olduğu anlaşılıyorsa doğrudan
yasaklanmaktadır. Anlaşmanın amacının belirlenmesinde ise, tarafların subjektif
amaçlarından öte anlaşmanın genelinden ya da hükümlerinden çıkarılabilen objektif
amaç dikkate alınmaktadır.

Daha önceki bölümlerde yer verildiği üzere, soruşturma konusu anlaşmaların
rekabeti sınırlama amacı taşımasının ötesinde mevcut bir takım belgelerden anılan
anlaşmaların uygulandığı da anlaşılmaktadır. Bu bakımdan, anlaşmaların Kanun’un
4. maddesi anlamında rekabeti sınırlayıcı etkisinin de görüldüğünü söylemek
mümkündür. Nitekim, söz konusu anlaşmaların mevcut bilgi ve belgelere göre 2000 3540
yılının Kasım ayında başlayıp Diren Organizasyon’un Danışmanlık Sözleşmesi,
Hakemlik Sözleşmesi, Protokol ve Centilmenlik Anlaşması’na yönelik fesih kararını
fırın işletmecilerine ve hipermarket yöneticilerine gönderdiği 13.8.2003 tarihine
kadar devam ettiği anlaşılmaktadır. Soruşturma döneminde şirket yetkilileri ile
yapılan görüşmelerde anılan yetkililerin ihlale konu olan anlaşmaların yapıldığı ve
uygulandığına yönelik ifadeleri tespitleri destekleyici niteliktedir.

Özetle; ilgili teşebbüsler tarafından rekabetin sınırlanmasını amaçlayan bir dizi
anlaşma söz konusudur. Bu anlaşmaların ortak bir amaca hizmet etmesi nedeniyle
tek bir anlaşma olarak ele alınması gerekmektedir. Marketlerle yapılan anlaşmaların 3550
da söz konusu anlaşmanın uygulanmasının aksamaması için yapıldığı ve bu
yönüyle tamamlayıcı olduğu anlaşıldığından aynı yönde değerlendirilmesi gerektiği
sonucuna ulaşılmıştır. Dolayısıyla, mevcut bilgi ve belgelerden 4054 sayılı Kanun’un
4. maddesi anlamında rekabeti sınırlayıcı anlaşma yaptıkları anlaşılan teşebbüslerin
aynı Kanun’un 16. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca cezalandırılmaları gerektiği
sonucuna ulaşılmıştır.

K. SONUÇ

Önaraştırma ve soruşturmaya ait tüm savunma, ek savunma, sözlü savunma 3560
tutanakları, sözlü savunma toplantısının ses kayıtlarının yazılı açılımı, raporlar,
Danıştay’ın iptal kararı, tüm dosya münderecatında yer alan bilgi ve belgelerin
okunup incelenmesi ve sonucunda;

1- Sincan, Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle bölgelerinde faaliyet göstermekte
olan
a)
1. Diren Organizasyon Danışmanlık Müşavirlik ve Tic. Ltd. Şti. (Naci Kutanis)
2. Aksu Gıda İml. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. (Doğan Ekmek Fabrikası),
(Doğan Fırını) 3570
3. Alnıaçık Eğlence Hizmetleri Fırın İşl. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti.
09-03/49-18


76
4. Ateksan Ekmek Gıd. İnş. Tur. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Ata Fırını)
5. Bahar Unlu Mam. Gıda Giyim İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
6. Can Kardeşler Gıda İnşaat ve İşl. Ltd. Şti.
7. Çağdaş Francala Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.
8. Çınar Ekmek Fabrikası
9. Dadaş Ek. Fab. ve Unlu Mam.
10. Dervişoğlu Ekmek Fabrikası
11. Dostlar Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Dostlar Fırını)
12. Emkan Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.(Yeşilçimen) 3580
13. Esengül Unlu Mamulleri Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.
14. Gözde Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
15. Gül Ekmek Fabrikası
16. Hacıhasanoğlu Gıda San. İnş. Tic Ltd Şti.
17. Hasat 1 Ekmek Fırını (Hasat 1)
18. Hasat 2 Ekmek Fırını (Hasat 2)
19. Huzur Ekmek Fabrikası
20. Kardelen Francala Unlu Mamulleri Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.
21. Karşıyaka Unlu Gıda Ek. Mam. İnş. Pet. Otom. Hayv. Tur. Tic. San. Ltd. Şti.
22. KET-ZEM Ekmek ve Unlu Gıda Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. (Mesa Ekmek) 3590
23. Kutsal Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.
24. (Yeni) Kuzu Unlu Mamulleri İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. (Kuzu Fırını)
25. Mehmetler Gıda İnş. Ltd. Şti.(Ulusoy Krd. Ekmek Fabrikası)
26. Merkez Ek. Unlu Mamulleri Gıda İnş. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.
27. Mis Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.
28. Güzelevler Modern Ekmek Fırını (Modern Ekmek Fabrikası Ltd. Şti.),
(Güzelevler)
29. Nazar Francala Unlu Gıda Mam. İnş. San Tic. Ltd. Şti
30. Oba Ekmek İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.
31. Osmanoğulları Gıda İnş. Oto Akary. Day. Tük. Mal. Ltd. Şti. 3600
32. Örnek Francala Gıda Tem. Giy. San.Tic. Ltd. Şti. (Örnek Fırını-Mehmet
Ünal), (Şifa)
33. Özevler Ekmek Fırını (Özevler Ekmek Fabrikası)
34. Özkayalar Ekmek ve Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti.
35. Pehlivanoğlu Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.(Doğu Fırını)
36. Petekler Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti.(Peksan)
37. Reyhanoğlu Gıda San. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.
38. Samanyolu Un Mamulleri San. Tic. Ltd. Şti.
39. Şafak Unlu Mam. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.
40. Yağmur Unlu Mam. Gıda Maya ve Pet.Ürn. Bes. İnş. Tic. Ltd. Şti. 3610
41. Yeni Çınar Unlu Mamulleri Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.
42. Yepaş Yenimahalle Ekmek Pazarlama A.Ş (Yepaş A.Ş.)
43. Zemheri Gıda İhtiyaç Mad. Tic. A.Ş.(Yeşilyurt Ekmek Fabrikası)
44. Canerler Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Canerler)
45. Keybi Mağazacılık ve Gıda San. Tic. A.Ş. (Tempo )
46. Nazar Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Nazar)
47. Öğütler Gıda Tic. ve Paz. San. Ltd. Şti. (Öğütler)
48. Soykan Tüketim Malları Paz. San. ve Tic. A.Ş. (Soykanlar)
49. Şeref Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Makromarket)
09-03/49-18


77
50. Yeni Çağdaş İhtiyaç ve Gıda Mad. İnş. Tic. Ltd. Şti. (Çağdaş) 3620
51. Yozgat İhtiyaç Maddeleri Pazarlama ve Tic. A.Ş. (Yimpaş)
52. Yunus Market İşletmeciliği Tic. Ltd. Şti. (Yunus Market)

b)
1) Endi Tük. Mal. Tic. ve San. A.Ş.
2) Tansaş Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş.
unvanlı ellialtı (54) teşebbüsün, rekabeti sınırlayıcı anlaşma yapmak suretiyle 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiklerine
OYÇOKLUĞU ile
3630
Karşı oy: 1(a) maddesine Başkan Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
1(b) maddesine Başkan Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI ve İkinci Başkan
Tuncay SONGÖR

2- Bu eylemlerinden dolayı;
a)
1. Diren Organizasyon Danışmanlık Müşavirlik ve Tic. Ltd. Şti. (Naci Kutanis)
2. Aksu Gıda İml. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. (Doğan Ekmek Fabrikası),
(Doğan Fırını)
3. Alnıaçık Eğlence Hizmetleri Fırın İşl. Tem. Taah. Tic. Ltd. Şti. 3640
4. Ateksan Ekmek Gıd. İnş. Tur. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Ata Fırını)
5. Bahar Unlu Mam. Gıda Giyim İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
6. Can Kardeşler Gıda İnşaat ve İşl. Ltd. Şti.
7. Çağdaş Francala Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.
8. Çınar Ekmek Fabrikası
9. Dadaş Ek. Fab. ve Unlu Mam.
10. Dervişoğlu Ekmek Fabrikası
11. Dostlar Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (Dostlar Fırını)
12. Emkan Gıda İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.(Yeşilçimen)
13. Esengül Unlu Mamulleri Gıda İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti. 3650
14. Gözde Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
15. Gül Ekmek Fabrikası
16. Hacıhasanoğlu Gıda San. İnş. Tic Ltd Şti.
17. Hasat 1 Ekmek Fırını (Hasat 1)
18. Hasat 2 Ekmek Fırını (Hasat 2)
19. Huzur Ekmek Fabrikası
20. Kardelen Francala Unlu Mamulleri Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.
21. Karşıyaka Unlu Gıda Ek. Mam. İnş. Pet. Otom. Hayv. Tur. Tic. San. Ltd. Şti.
22. KET-ZEM Ekmek ve Unlu Gıda Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. (Mesa Ekmek)
23. Kutsal Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. 3660
24. (Yeni) Kuzu Unlu Mamulleri İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. (Kuzu Fırını)
25. Mehmetler Gıda İnş. Ltd. Şti.(Ulusoy Krd. Ekmek Fabrikası)
26. Merkez Ek. Unlu Mamulleri Gıda İnş. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.
27. Mis Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.
28. Güzelevler Modern Ekmek Fırını (Modern Ekmek Fabrikası Ltd. Şti.),
(Güzelevler)
29. Nazar Francala Unlu Gıda Mam. İnş. San Tic. Ltd. Şti
09-03/49-18


78
30. Oba Ekmek İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.
31. Osmanoğulları Gıda İnş. Oto Akary. Day. Tük. Mal. Ltd. Şti.
32. Örnek Francala Gıda Tem. Giy. San.Tic. Ltd. Şti. (Örnek Fırını-Mehmet 3670
Ünal), (Şifa)
33. Özevler Ekmek Fırını (Özevler Ekmek Fabrikası)
34. Özkayalar Ekmek ve Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti.
35. Pehlivanoğlu Gıda İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.(Doğu Fırını)
36. Petekler Unlu Mam. San. Tic. Ltd. Şti.(Peksan)
37. Reyhanoğlu Gıda San. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.
38. Samanyolu Un Mamulleri San. Tic. Ltd. Şti.
39. Şafak Unlu Mam. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.
40. Yağmur Unlu Mam. Gıda Maya ve Pet.Ürn. Bes. İnş. Tic. Ltd. Şti.
41. Yeni Çınar Unlu Mamulleri Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. 3680
42. Yepaş Yenimahalle Ekmek Pazarlama A.Ş (Yepaş A.Ş.)
43. Zemheri Gıda İhtiyaç Mad. Tic. A.Ş.(Yeşilyurt Ekmek Fabrikası)

b)

1. Canerler Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Canerler)
2. Keybi Mağazacılık ve Gıda San. Tic. A.Ş. (Tempo )
3. Nazar Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Nazar)
4. Öğütler Gıda Tic. ve Paz. San. Ltd. Şti. (Öğütler)
5. Soykan Tüketim Malları Paz. San. ve Tic. A.Ş. (Soykanlar) 3690
6. Şeref Gıda San. ve Tic. A.Ş. (Makromarket)
7. Yeni Çağdaş İhtiyaç ve Gıda Mad. İnş. Tic. Ltd. Şti. (Çağdaş)
8. Yozgat İhtiyaç Maddeleri Pazarlama ve Tic. A.Ş. (Yimpaş)
9. Yunus Market İşletmeciliği Tic. Ltd. Şti. (Yunus Market)

c)

1. Endi tük. Mal. Tic. ve San. A.Ş.
2. Tansaş Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş.
3700
unvanlı teşebbüslerin her birine; 4054 sayılı Kanun’un 5728 sayılı Kanun ile değişik
16. maddesinde asgari ceza hükmü yer almamakla birlikte, 27.12.2007 tarihli 07-
92/1170-456 sayılı Kurul kararı ile, değişiklik öncesi yürürlükte bulunan Kanun
maddesi ve 2007/1 sayılı Tebliğ uyarınca 6.864 TL idari para cezası verilmesine
hükmedilmişse de, Danıştay’ın bu dosya ile ilgili davalarda vermiş olduğu kararlar
gereği 1.1.2002 – 31.12.2002 tarihlerinde yürürlükte bulunan 2002/1 sayılı Tebliğ
uyarınca 5.816,11 TL’nin üzerinde idari para cezası verme imkanı bulunmadığından
takdiren 5.816,11 TL idari para cezası verilmesine (a) ve (c) bentleri bakımından
OYÇOKLUĞU ile (b) bendi bakımından OYBİRLİĞİ ile
3710





09-03/49-18


79
Karşı oy: 2 (a) maddesine Başkan Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
2 (c) maddesine Başkan Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI ve İkinci Başkan
Tuncay SONGÖR

karar verilmiştir. 3720









Başkan
Prof.Dr.Nurettin KALDIRIMCI
(1-a ve 1-b, 2-a maddelerine karşı oy)



İkinci Başkan
Tuncay SONGÖR
(İzinli)
M.Sıraç ASLAN
(1-b ve 2-c maddelerine karşı oy)



Süreyya ÇAKIN

Mehmet Akif ERSİN




Dr.Mustafa ATEŞ İsmail Hakkı KARAKELLE














09-03/49-18


80
KARŞI OY GEREKÇESİ
(20.01.2009 Tarih ve 09-03/49-18 Sayılı Kurul Kararı)


“Çete oluşturma” suçlaması ile sürdürülen bir Hazırlık Soruşturması dosyası,
konuyla ilgisi olabileceği ihtimali ile Rekabet Kurumu’na da intikal ettirilmiş ve
Rekabet Kurulu, 12.06.2003 tarihli kararıyla, Ankara ilinde, iki ayrı bölgede faaliyette
bulunan 147 fırın ve 21 market ile, ilgili ürün pazarında koordinasyonu sağlamak
üzere yetkilendirilen bir şirket ve şahıs hakkında soruşturma başlatmıştır.

Araştırma ve soruşturma safahatından anlaşılacağı üzere, Diren Org. Dan.
Müş. Ve Tic. Ltd. Şti’nin kurucusu Naci Kutanis, belli bir ücret karşılığı, ilgili
pazardaki birtakım problemlerin halli için ortaya çıkmış, ilgili pazardaki teşebbüslerin
de, büyük ölçüde rızaen onayını almış bir kişidir. Sistemin, bütünüyle, uzun süreli ve
cebren uygulandığına dair bir tespite hak verdirecek yeterli belge ve bilgi yoktur.
Naci Kutanis planlayıcı ve organizatör olduğu kadar, koordinatör ve kontrolör görevi
de üstlenmiş gözükmektedir. Şahsın, hakemlik veya “ombudsmanlık” denebilecek
bir görevinin olduğu da varsayılabilir. Ayrıca yapılan sözleşmelere veya anlaşmalara
uymayan iş yerleri ile ilgili açma, kapatma karar ve cezaları da veren bir
organizasyonun varlığı kabul edilirse, ortada bir tür “hukuki şantaj” yapma imkânı da
olan,” yarı mafyatik” bir örgütlenmeden de söz etmek mümkün olabilecektir.

Önümüzdeki tabloda, anlaşılmaya ve izaha muhtaç noktalar mevcuttur:

1.İlgili pazar, nispeten de olsa, kamu yönetimi tarafından düzenleme ve
denetlemeye muhtaç bir alandır ve bu gerekçeyledir ki hem tüketicilerin, hem de
üreticilerin ve pazarın özellikleri dikkate alınarak yani, kamu yararı gözetilerek,
ekmek fiyatları, ilgili mevzuata göre üst sınır belirlenerek, Odalar tarafından tespit
edilmektedir. Malûm kişi ve organizasyon aracılığıyla yapılmak istenilen şey de,
üreticilerin ve/veya satıcıların Oda tarafından belirlenen satış fiyatlarına uymalarının
sağlanmasıdır.

2.Halen ülkemizdeki, mevzuat ve uygulamalara bakılırsa, çok sayıdaki Esnaf ve
Sanatkậr Odası ilgili ürün veya hizmetin fiyatlarını tarifeler şeklinde belirleyip
düzenlemekte, esnaf ve sanatkậrlar da işyerlerine astıkları fiyat listelerine göre,
ürettikleri mal veya hizmetleri müşterilerine satmaktadırlar. Fakat maalesef, mevzuat
aynı olmasına rağmen uygulamada farklılıklar görülebilmektedir. Mesela, Oda’nın
belirlediği fiyatların azami fiyatlar olduğunun belirtilmesi gerekir ve liste fiyatının
altında satış yapma imkânı var iken, satışlar genellikle sabit veya asgari fiyat
uygulaması şeklinde cereyan etmektedir.

3. Oda tarafından belirlenen ve ilan edilen ekmek fiyatlarına uyulmasının
sağlanması yönündeki çabaların arka planında, ilgili sektördeki aşırı kapasitenin ve
çok sayıdaki teşebbüsün varlığı yani yoğun rekabet ortamı olgusu vardır. Ankara
ilinde, Halk Ekmek gibi, takriben ihtiyacın yüzde 50’sini karşılayan, önemli, güçlü bir
rakibin olduğu bir piyasada, zaten var olan yoğun rekabetten dolayı, kapanmamak
için çaba gösteren, ayakta durmak isteyen ve tabi ki, kậr elde etmeye çalışan küçük
ölçekli teşebbüslerin çoğu, Naci Kutanis’in inisiyatifini reddetmemiş, muhtemelen
09-03/49-18


81
şükranla karşılamışlardır. Dolayısıyla, üreticilerin standartlara ve hijyenik şartlara
uygun ekmek üretmelerinin teminine ve teşebbüsler arasındaki “haksız rekabet”
anlamına gelecek davranış ve çabaların incelenmesine çalışılması da “sistem”i
belirli dönemde de olsa etkin kılan unsurlardan biridir. Naci Kutanis ve kurduğu
şirketin Ankara’da, ülkenin başkentinde, Rekabet Kurumunun hemen yanı başında
nispeten uzun süreli olarak etkin olması, ancak, bu “organizasyon”un fonksiyonel
olması, çoğunluğun işine gelmesi, bir ihtiyacı karşılaması gerçeği ile açıklanabilir.

4. Doktor, avukat, noter vb. meslek mensuplarının hizmetlerini tarifelere göre
fiyatlandırdıkları ve bunu, bu uygulamaya imkân veren kanunlara istinaden
yapabildikleri bilinmektedir. Benzer şekilde ekmek pazarında da sabit veya asgari
fiyat uygulamasını meşrulaştırmak, tabi ki, savunulamaz. Ama, başka bir açıdan
bakıldığında, mesela, yine Oda’ları olan taksici esnafının, niçin sabit fiyat uyguladığı
veya başka birtakım meslek mensuplarının niçin sabit fiyat uygulaması anlamına
gelecek fiyat listeleri belirledikleri ve kamu otoritelerinin bu duruma niçin müdahale
etmediği soruları cevapsız kalmaktadır.

5. İlgili soruşturma dosyasında ihlalin bir parçası olarak telậkki edilen marketlerin
durumu ise daha karmaşıktır! Fırıncılardan ekmek alan marketlerin, değişen fiyatları
müşterilerine yansıtmaları kadar tabii bir şey olamaz. Bir marketin, ekmek gibi bir
ürünü satarken, diğer fırın veya marketlerden daha yüksek bir fiyata satmayacağı,
satamayacağı da tabiidir. Ayrıca, onbinlerce ürün çeşidinden biri olan ekmekle ilgili
bir “durum”un, nasıl olup da, büyük bir marketin rekabeti ihlal ettiği iddiasına
gerekçe teşkil edeceği hususunda, durup düşünmek gerekir.

6. Yapılanların meşrûiyeti sorgulanırken ve ihlal kararı verilirken, ilgili alanlarda
teşebbüslerin nasıl davranacaklarına dair yeterli hukuki düzenleme yapılması
gerekliliğinin sorumluluğunu da unutmamak lazımdır. Rekabet düzeninin
kurumsallaşması sürecinde, Rekabet Kurulu, uygulama sonrası (ex post) denetim
yaklaşımı yerine, ihlậle gidilmesini önleyecek düzenlemeleri yapmak yolunu tercih
etmelidir. Kimin ne yapacağını önceden bilemediği durum veya ortamlarda, ortaya
çıkacak ihlậlleri önlemenin maliyeti hayli yüksek olabilmektedir. Bu dosyada olduğu
gibi, esasen kamu yararı adına ve rekabeti kurumsallaştırmak amacıyla, belki de
istisna ve muafiyet içeren düzenlemelere ve bunun önceden yapılmasına şiddetle
ihtiyaç vardır. Gerekli olduğu halde ikincil, birtakım düzenlemeler olmadığı,
öngörülebilirliğin bulunmadığı alanlardaki ihlal iddia ve teşebbüslerine ihtiyatla
yaklaşılması gerekir.

7.Rekabet Kurulu, konunun kendisine intikalinden sonra, var olan boşluğu
doldurmak, diğer kanun ve mevzuata aykırı suç teşkil eden davranışları da
yetkililere haber vermek mevkiindedir. Zaten haklarında başka sebep ve
gerekçelerle “kamu davası” açılmış kişi ve kuruluşlarla ilgili cezai sorumluluk
mahfuz kalmak kaydı ile; mevcut dosyadaki bilgi, belge ve değerlendirmeler
çerçevesinde, ihlalin varlığını kabul edip ceza vermek yerine, durumun ne olduğunu
tanımlayıp, telafisi için ne yapılacağına karar vermek ve bu çerçevede ilgili
pazardaki teşebbüslerin uymaları gereken kuralları belirlemek daha doğru olurdu.
Ayrıca, yoğun rekabetin olduğu, çok sayıda aktörün yer aldığı bir pazarda; aynı
şartlarda bulunmadıkları için “organizasyon”a farklı zamanlarda, bazen ihtiyari,
09-03/49-18


82
bazen “zorunlu” olarak katılan teşebbüslerin aynı ceza ile cezalandırılmaları adil
olmayacaktır. Verilen cezaların bir kısmının, asgari ceza da olsa, bazı
teşebbüslerde, yıllık gayri sậfi gelirin yüzde onunu aşması da ayrı bir tereddüt
konusudur.

Bu gerekçelerle alınan Karar’a ilgili maddeler itibariyle katılmıyorum.








Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Başkan







































09-03/49-18


83


(20.01.2009 tarihli 09-03/49-18 Sayılı Kurul Kararı’na)
KARŞI OY GEREKÇESİ

Ankara ili; Sincan, Yenikent, Etimesgut ve Yenimahalle bölgelerinde faaliyet
gösteren teşebbüslerden,

- Endi Tüketim Malları Ticaret ve Sanayii A.Ş. ( Endi )
- Tansaş Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş. ( Tansaş )
ünvanlı teşebbüsler yönünden çoğunluk görüşüne aşağıdaki nedenlerle
katılmıyorum.

ENDİ:

Endi A.Ş. tarafından , soruşturma heyetine taraflar arasındaki anlaşmayı
uygulamadığını gösteren herhangi bir kayıt gönderilememiştir. Endi A.Ş. vekili
tarafından yapılan savunmada kendilerinden istenen kayıtların gönderilememesinin
nedenleri belirtilmiştir.

Savunmada; şirket birleşmesi, arşivlerinin yanmış olması ve depolarında
gerçekleşen hırsızlığı kendilerinden istenen kayıtların gönderilememesi nedenleri
olarak sıralamışlardır.

Endi A.Ş., 28.06.2000 tarihli olağan genel kurul kararı ile Stop Mağazacılık
A.Ş. ile birleşmiştir. Bu birleşme nedeniyle otomasyon programı yenilenmiş ve
istenen bilgisayar bilgileri sunulamamıştır.

Dosya kapsamından; Endi A.Ş.’nin Ankara’da bulunan ve arşiv olarak
kullanılan deposunda 07.08.2002 tarihinde yangın çıktığı anlaşılmaktadır. Söz
konusu depoda yazar kasa alt bantları, geçmiş yıllara ait fişler, defterler ve sair
kayıtlar yanmış ve zayi olmuştur.

Ankara 10. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 2002/1085 Esas sayılı dosya
kapsamından da anlaşılacağı üzere söz konusu depodan Endi A.Ş.’ye ait bir kısım
ticari defter ve kayıtlar çalınmıştır.

Toplanan deliller ve dosya kapsamına göre Endi A.Ş.’nin ortaya çıkan bu
mücbir nedenler dolayısıyla kendi lehine olan delilleri sunma imkanının ortadan
kalktığı kanaatını taşıyorum.

09-03/49-18


84
TANSAŞ:

Tansaş ile Horon Gıda Basım Tanıtım Bilgi işlem İnternet Café arasında unlu
mamüller ile reyon tahsisine ait 20.12.2000 ve 21.12.2000 tarihli iki adet sözleşme
imzalanmıştır.

20.12.2000 tarihli işletme sözleşmesinin “Konu” başlığını taşıyan ikinci
maddesi,

“Tansaş Gıda’nın aşağıda yazılı bulunan mağazalarındaki unlu mamüller
işletmesine ait ekli listede belirlenen demirbaşların mülkiyetinin devri ile leasing’li
ekli listede belirlenen malların kiralanması ve adı geçen mağazalardaki işletme
hakkının devir edilmesi işbu sözleşmenin konusudur.”

hükmünü taşır.

“Diğer Şartlar” başlığını taşıyan 4. maddesinin (c) bendi,

“Horon Gıda, reyonlarda üreteceği mamüllerin çeşidini ve fiyatını kendisi
tespit edecektir ancak Tansaş’ın temel prensibi olan emsallerine göre pahalı
olmama özelliğini koruyacaktır.”,

(f) bendi,

“Horon Gıda, reyonları kendi nam ve hesabına çalıştıracaktır. Bu sebeple
çalıştırdığı personeller için mevzuatın gerektirdiği uygulamaları yapmak zorundadır.
Yine onların meydana getireceği zararlardan Borçlar Kanunu ve sair mevzuat
hükümlerinden de Horon Gıda sorumlu olacaktır.”

şeklindedir.

9. madde “Dokuz maddeden oluşan işbu sözleşme 20.12.2000 tarihinde imza
altına alınmıştır” şeklindedir.

21.12.2000 tarihli “Reyon Tahsis Sözleşmesi”nin;

1. maddesi; “Tahsis edilen alanlarda Horon Gıda firması unlu mamüller satışı
hizmeti verecektir”
09-03/49-18


85

2. maddesi; “Konusu yukarıda belirtilen işi Horon Gıda firması kendi nam ve
hesabına yapacaktır. Bu sebeple her türlü kanuni ve idari sorumluluklar Horon Gıda
firmasına aittir. Firma, çalıştırdığı personeli mevzuat hükümlerine uygun çalıştırmak
zorunda olup onların meydana getireceği zararlardan Borçlar Kanunu ve sair
mevzuattan sorumludur”

10. maddesi; “Sözleşme 21.12.2000 tarihi itibariyle yürürlüğe girer”

şeklinde düzenlenmiştir.

Reyon Tahsis Sözleşmesine göre Horon Gıda unlu mamülleri Tansaş
tarafından tahsis edilen reyonlarda kendi nam ve hesabına satacaktır. Her türlü
kanuni ve idari sorumluluk Horon Gıda firmasına aittir.

20.12.2000 tarihli işletme sözleşmesinin 4. maddesinin (c) bendine göre de,
Horon Gıda’nın reyonlarda üreteceği mamüllerin çeşidini ve fiyatını kendisinin tespit
edeceği açıkca düzenlenmiştir.

Sözleşmelerin düzenlendiği tarihler soruşturma sürecinin öncesini ve
sonrasını kapsamaktadır.

Bu durumda, soruşturma konusu olan Kanun’un 4. maddesine aykırı anlaşma
yaparak ekmeğin satış fiyatını belirlemek eyleminden dolayı Tansaş A.Ş.’yi sorumlu
tutmamak gerektiği kanaatını taşıyorum.

SONUÇ

Toplanan delillere , yapılan savunmalara ve dosya kapsamına göre; yukarıda
açıkladığım nedenlerden dolayı ENDİ ve TANSAŞ A.Ş.’nin ekmek fiyatını belirlemek
amacıyla 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesine aykırı anlaşma yapmak suretiyle
Kanun’u ihlal ettiklerine dair yeterli ve inandırıcı delil elde edilemediğinden, bu
teşebbüslerin (marketlerin) cezalandırılmasına dair sayın çoğunluğun görüşüne
katılmıyorum.


Tuncay SONGÖR
İkinci Başkan



Full & Egal Universal Law Academy