Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2009-2-136 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 09-42/1062-271
Karar Tarihi : 16.09.2009
A.TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.)
Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı
KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA,
Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER: Ayşe Özlem UZUN, Mücteba ALTUN
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : Yapay Sinemacılık Yayıncılık Reklamcılık ve Turizm Hizmetleri
San. ve Tic. Ltd. Şti.
Hoşnudiye Mah. İsmet İnönü Cad. Kanatlı Alışveriş Merkezi
No: 57 / 23 26130 Eskişehir 20
D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILANLAR:
- Fida Film Yapım Dağıtım ve Reklamcılık A.Ş. (Fida Film)
Levent Mah. Şakayıklı Sok. No: 15
34330 - 3. Levent – İstanbul
- Cinebonus Sinemaları (Mars Entertainment Group)
Aydın Sok. 4 - 7/8 Levent – İstanbul
30
- AFM Sinemaları
İstinye Bayırı Cad. İstinyePark Alışveriş Merkezi, Kat: -5
34460 İstinye -İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Fida Film’in Cinebonus ve AFM sinema zincirleri
haricinde tüm sinemalardan kendi ithal ettiği filmlere kesin garanti bedeli
isteyerek bu iki sinema grubunu kayırdığı ve Cinebonus Grubu’nun yapmış
olduğu kampanya sebebiyle kendi sinemalarının zarara uğradığı iddiaları.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Gönderilen şikâyet dilekçesinde özetle;
- Kendilerinin Eskişehir’de Yapay Sinemacılık bünyesinde sinema işletmeciliği,
Yapay Dış Ticaret bünyesinde ise tüm Türkiye’de sinemalara lamba, objektif, 40
makine ve her türlü yedek parça tedariki yaptıkları, bu sayede yurt çapında tüm
sinemaların sıkıntı ve zorluklarını yakından görüp takip ettikleri,
- İstanbul’da banka destekli Mars Cinebonus ve Finansbank AFM sinemalarının bir
09-42/1062-271
2
mal ve hizmetin satışını bir başka mal ve hizmetin alınmasına bağlayarak haksız
rekabet oluşturdukları, bu bankaların Türkiye’de bulunan 1600 sinemanın rekabet
ortamına müdahalede bulunarak suç işledikleri,
- Film dağıtıcılarının ve tüm sinemaların reklam konusunda Fida Film’in
hâkimiyetinde bulunduğu, bu iki sinema zincirinin dışında kendi ithal ettiği ve
yapımcılığını yaptığı filmlere tüm sinemalardan kesin garanti bedeli isteyerek bu 50
iki sinema zincirini kayırdığı, bunun sonucunda da Türk sinema piyasasının
yabancı kuruluşların tekeline geçmesine neden olarak Anadolu’da bulunan hiçbir
sinemaya yaşama hakkı vermediği belirtilmekte,
- Sonuç olarak 10 salona sahip kendi sinemalarının zarara uğradığı, bundan vergi
kaybı doğduğu
ifade edilerek, Eskişehir’de Cinebonus’a ait olan Neo AVM Sinemaları için
gerçekleştirilen kampanya detayları ile Fida Film tarafından ithal edilen ve
dağıtıcılığını Warner Bros’un yaptığı film için kendi sinemalarından talep edilen
teminat bedeli ile ilgili yazışma dökümü ek olarak sunulmakta ve 4054 sayılı Kanun
çerçevesinde gereğinin yapılması talep edilmektedir. 60
Önaraştırma sürecinde 07.09.2009 tarih 6411 sayı ile Kurum kayıtlarına giren Yapay
Sinemacılık adına (…………………………..) imzalı ek şikâyet dilekçesi de
önaraştırma kapsamında değerlendirilmiştir. Bu dilekçede yukarıda yer verilen
iddialar tekrar dile getirilmiş ve ek olarak Cinebonus’a ait olan Neo AVM Sinemaları
için yapılan yeni kampanya eklenmiştir.
G. DOSYA EVRELERİ:
Kurum kayıtlarına 19.06.2009 tarih, 4314 sayıyla giren şikâyet dilekçesi üzerine
hazırlanan 16.7.2009, 2009-2-136/İİ-09-HSÖ sayılı İlk İnceleme Raporu 20.7.2009
tarih ve REK.0.06.00.00-110/256 sayılı Başkanlık Önergesi ile 6.8.2009 tarih ve 09-70
35 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek, şikâyet konusu iddia ile ilgili olarak Fida
Film Yapım Dağıtım ve Reklamcılık A.Ş. (Fida Film) ve Cinebonus (Mars
Entertainment Group) ve AFM Grubu hakkında önaraştırma yapılmasına karar
verilmiştir.
Yapılan inceleme sonucunda hazırlanan 10.9.2009 tarih ve 2009-2-136/ÖA-09-AÖU
sayılı Önaraştırma Raporu 11.09.2009 tarih, REK.0.06.00.00-110/360 sayılı
Başkanlık Önergesi ile 16.09.2009 tarih ve 09-42 sayılı Kurul toplantısında
görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; şikâyete konu olan Fida Film Yapım 80
Dağıtım ve Reklamcılık A.Ş. ve Mars Entertainment Group hakkında 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma
açılmasına gerek bulunmadığı ifade edilmektedir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Kuruma intikal eden başvurunun eklerinde, NeoPlus Outlet ve Yaşam Merkezi AVM
Müdürü tarafından kiracılarına gönderilmiş olan ve NeoPlus Outlet ve Yaşam
Merkezinin 16 Nisan-16 Mayıs dönemini kapsayacak ve sadece ilginin fazla olması
halinde bitiş tarihi uzatılabilecek “Ücretsiz Sinema Bileti” kampanyası yapmayı
09-42/1062-271
3
planladığına, kampanyanın bu dönemde NeoPlus’tan 15 TL’lik yemek yiyene 1 90
sinema biletinin hediye edilmesi veya Cinebonus’tan 2 sinema bileti alana 1 biletin
bedava olarak verilmesine yönelik olduğuna, biletlerin 31.7.2009 tarihine kadar
kullanılabileceğine ilişkin bir yazışma örneği ile NeoPlus Outlet ve Yaşam Merkezi
Reklam Pazarlama Halkla İlişkiler Sorumlusu tarafından iş ortaklarına gönderilmiş ve
NeoPlus Outlet ve Yaşam Merkezi’nde 4.6.2009 tarihinde yeni bir kampanyaya
başlandığına, bu kampanyada tüm mağazalardan 10 TL’lik tek fişe 1 sinema bileti
veya sinemadan 1 bilet alana 2 sinema biletinin hediye edildiğine, sinema biletlerinin
31 Temmuza kadar kullanılabileceğine ilişkin bir yazı yer almaktadır. Kampanya,
Cinebonus Grubu’nun sınırlı bir dönem için yapmış olduğu bir uygulama olup, AFM
Sinemalarının kampanya ile bir ilgisinin olmadığı anlaşılmıştır. 100
Bunun gibi, 07.09.2009 tarih ve 6411 sayılı yazının ekinde yer alan broşürdeki
bilgilerden, yapılmakta olan yeni kampanya çerçevesinde ramazan ayı boyunca
(29.08.2009 – 19.09.2009) NeoPlus’da yer alan fast food mağazalarından 10 TL ve
üzeri alışveriş yapanlara 1 sinema bileti hediye edilmekte olduğu görülmüştür.
Cinebonus Grubu’na yönelik olan bu şikâyetin 4054 sayılı Kanun kapsamında bir ihlal
teşkil edebilmesi için Cinebonus Grubu’nun sinema işletmeciliği pazarında tek başına
rekabeti etkileyecek güce sahip olması, diğer bir ifadeyle hâkim durumda bulunması
ve ayrımcı uygulamalarda bulunması gerekmektedir. Zira, şikâyete konu uygulama
Cinebonus’un tek başına gerçekleştirdiği bir eylem olup, rakipleriyle imzaladığı
rekabeti engelleyici herhangi bir anlaşmaya ilişkin değildir. Bu bakımdan eylemin 110
Kanun’un 6. maddesi çerçevesinde incelenmesi gerekmektedir.
Cinebonus Sinemaları Mars Grubu’nun çatısı altında bulunmaktadır. Sinema
işletmeciliği pazarında Mars Grubu dışında AFM, Tüze ve Alarko Grubu (CineCity
Sinemaları) gibi büyük gruplar faaliyet göstermektedir. Söz konusu grupların güçleri
dikkate alınarak Mars Grubu’nun sinema işletmeciliği pazarında tek başına hâkim
durumda olduğunu iddia etmek mümkün olmamaktadır. Öte yandan ekonomik kriz
koşulları da dikkate alındığında hâkim durumda olsa dahi bir grubun kendi
bünyesinde yer alan şirketlerle kısa dönemli kampanyalar yapması, onları
desteklemesi, hâkim durumun kötüye kullanılması veya ayrımcı uygulama olarak
nitelendirilemeyecektir. Bu nedenlerle, Cinebonus’a yönelik şikâyet konusu eylemin 120
4054 sayılı Kanun’u ihlal eder bir nitelik taşımadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Şikâyet konusu diğer uygulama ise Fida Film’in Cinebonus ve AFM zincirleri dışında
kendi ithal ettiği ve yapımcılığını yaptığı filmlere tüm sinemalardan kesin garanti
bedeli isteyerek bu iki sinema zincirini kayırdığı yönündedir.
Fida Film’e ve sinema filmi dağıtımı pazarına yönelik olarak Kurumda önceki
tarihlerde gerçekleştirilmiş olan incelemeler doğrultusunda, Fida Film’in sadece perde
reklamcılığı pazarında hâkim durumda olduğu, öte yandan Warner Bros gibi küresel
dağıtıcıların da yer aldığı sinema filmi dağıtımı pazarında hâkim durumda olmadığı
sonucuna ulaşılmıştır. Bu sebeple Fida Film’in iddia konusu eyleminin
gerçekleştiriliyor olduğu varsayımı altında bile hâkim durumun kötüye 130
kullanılmasından ve bir ayrımcılıktan bahsedilemeyecektir.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre; dosya konusu iddialara ilişkin olarak
Fida Film Yapım Dağıtım ve Reklamcılık A.Ş., Cinebonus Sinemaları (Mars
Entertainment Group) ve AFM Grubu hakkında 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi
09-42/1062-271
4
uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikâyetin reddine OYBİRLİĞİ ile
karar verilmiştir.
140
Full & Egal Universal Law Academy