Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2005-3-125 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 09-52/1257-321
Karar Tarihi : 4.11.2009
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI(Başkan V.)
Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı
KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA,
Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖR : Meltem BAĞIŞ AKKAYA
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : Özlenir Giyim San. ve Tic. A.Ş.
Temsilcisi: Av. Nedim MORHAYİM 20
Abide-i Hürriyet Cad. Yüksel Apt. No: 23-25 D:5
Osmanbey / İstanbul
D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILAN:
- Calvin Klein Trademark Trust
205 West 39th Street 7th Flor New York / ABD
- Beymen Giyim San. ve Tic. A.Ş.
Mirgün Mah. Eski Büyükdere Cad. Park Plaza No:22/10
Maslak / İstanbul 30
E. DOSYA KONUSU: Calvin Klein Trademark Trust’ın Türkiye satışlarını yürüten
Oggi İtalya Moda ve Oggi Tekstil ve Dış Tic. Ltd. Şti’nin Özlenir Giyim San. ve Tic.
A.Ş. ile olan anlaşmayı feshederek Beymen Grubu ile yeni sözleşme
imzalamalarına ilişkin şikâyetin yeniden değerlendirilmesi.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Özlenir Giyim San. ve Tic. A.Ş. (Özlenir Giyim) temsilcisi
tarafından yapılan başvuruda özetle; Özlenir Giyim’in başvuru tarihinde “Calvin Klein”
markalı ürünlerin satıcısı olduğu; Calvin Klein’ın Türkiye satışlarını yürüten Oggi Tekstil
ve Dış Ticaret Ltd. Şti.(Oggi Türkiye) ve Calvin Klein’ın Avrupa satışlarını yürüten Oggi 40
Italia Moda (Oggi İtalya) ile Özlenir Giyim arasında 23.9.1999 tarihli bir sözleşme
imzalandığı ve bu sözleşme çerçevesinde İstanbul Akmerkez Alışveriş Merkezi’nde
Calvin Klein markalı jean’lerin satışını yapabilmek amacıyla dükkan kiralandığı; Oggi
Türkiye’nin 5.10.1999 tarihli yazısı ile sözleşmeye aykırı olarak Calvin Klein New York
tarafından sadece Beymen’e satış yapılacağının bildirildiği belirtilerek Calvin Klein New
09-52/1257-321
2
York ile Beymen arasında imzalandığı varsayılan sözleşmenin 4054 sayılı Kanun’un 4.
ve 6. maddelerine aykırılık teşkil ettiği iddia edilerek anılan sözleşmenin iptali talep
edilmiştir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 15.5.2000 tarih, 1828 sayı ile giren başvuru 50
üzerine hazırlanan 12.8.2009 tarih ve 2005-3-125/İİ-09-MBA sayılı İlk İnceleme Raporu
Rekabet Kurulu’nun 26.8.2009 tarih ve 09-39/934-M sayılı toplantısında görüşülmüş ve
4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde soruşturma açılmasına
gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun’un 40/1. maddesi uyarınca
önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca yapılan inceleme
sonucunda düzenlenen 27.10.2009 tarih ve 2005-3-125/ÖA-09-MBA sayılı Önaraştırma
Raporu 28.10.2009 tarih, REK.0.07.00.00-110/346 sayılı Başkanlık önergesi ile 09-52
sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili Raporda; şikâyete konu teşebbüs davranışlarının 60
4054 sayılı Kanun kapsamında bir ihlal oluşturmadığı, teşebbüsler hakkında 4054 sayılı
Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı, şikâyetin
reddinin gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
I.1.1. Yapılan Tespitler
2000 tarihli söz konusu başvuruya ilişkin olarak 25.7.2000 tarih ve 1915 sayılı yazı ile
söz konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un kapsamında olmadığı temsilciye bildirilmiştir. 70
Şikâyetçi tarafından anılan yazımız yargıya götürülmüş; Ankara 7. İdare Mahkemesinde
görülen davada, Rekabet Kurulu tarafından yerine getirilmesi gereken bir işlemin
Başkanlıkça bir yazı ile yapılması nedeniyle işlem yetkisiz makamca yapılan bir işlem
olarak hukuka aykırı bulunmuş ve 25.12.2001 tarih ve E.2001-87, K.2001-1447 sayılı
karar ile işlem iptal edilmiştir.
Bu gelişme üzerine Kurumumuz tarafından karara karşı temyiz ve karar düzeltme
yollarına başvurulmuştur. Kararın temyizen inceleme mercii olan Danıştay 13. Dairesi
tarafından, 7.3.2005 tarih ve E.2005/298, K.2005/1248 sayılı karar ile temyiz incelemesi 80
sonucu İdare Mahkemesinin kararı onanmış, karar düzeltme talebi ise 5.10.2005
tarihinde E.2005/7661, K.2005/4873 sayılı karar ile reddedilmiştir.
Söz konusu karar 31.10.2005 tarihinde Kurumumuza tebliğ edilmiş; karar uyarınca
hazırlanan 23.11.2005 tarih ve 2005-3-125/BN-05-MBA sayılı Bilgi Notu, 24.11.2005
tarihli Kurul toplantısında görüşülerek 05-79/1097-M sayılı karar alınmıştır. Anılan Kurul
kararında:
“Danıştay 13. Dairesi’nin 5.10.2005 tarih ve 2005/7661 E., 2005/4873 K. sayılı kararı
doğrultusunda yeniden değerlendirilen Özlenir Giyim’e ait başvurunun ve eklerinin
tetkikinden Calvin Klein Türkiye satışlarını yürüten Oggi Italia ve Oggi Turchia’nin 90
Özlenir Giyim ile olan anlaşmayı feshederek Beymen Grubu ile sözleşme
09-52/1257-321
3
imzalamalarının Borçlar Hukuku çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğinden başvuru
konusunun 4054 sayılı Kanun kapsamında olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.”
Şikâyetçi bu kararı da yargıya taşımıştır. Danıştay 13. Dairesi’nin 2007/8860 E. ve
2000/6653 K. sayılı kararında:
“…Dosyadan, Calvin Klein Türkiye satışlarını yürüten Oggi Italia ve Oggi Turchia’nın
şikayetçi şirketle anlaşmasını feshederek, Beymen Grubu ile sözleşme imzalamasının,
borçlar hukuku çerçevesinde incelenmesi gerektiği, başvuru konusunun 4054 sayılı
Yasa kapsamında olmadığı yolundaki dava konusu kararın sekiz üyenin katılımı ile 100
24.11.2005 tarihli toplantıda alındığı anlaşılmaktadır…” denilerek dava konusu işlemin
usul yönünden iptaline karar vermiştir.
Dosya mevcudunda yer alan Hukuk Müşavirliği’nin 24.7.2009 tarih ve 145 sayılı
yazısında; Özlenir Giyim temsilcisince, Kurul’un 24.11.2005 tarih ve 05-79/1097-M sayılı
kararının iptali istemiyle Danıştay 13. Dairesi’nin 2007/8860 E. Sıra numarasına kayden
açılan davada, 15.6.2009 tarih ve 2009/6653 K. sayılı karar ile dava konusu kararın
iptaline karar verildiği belirtilmiş; diğer yandan Kurul’un 8.3.2007 tarih ve 07-19/185-M
sayılı kararı ile “…sekiz üyenin toplantıya katılımı ile alınan Rekabet Kurulu kararlarının
hukuka aykırı olduğu gerekçesine dayanan ve Kurumumuzca tebellüğ edilen mahkeme 110
kararlarının Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca da karara bağlanmış olması
karşısında bugünkü tarihten itibaren temyiz edilmemesi; gelecekte de bu nitelikteki bir
gerekçeyle Kurumumuza tebliğ edilecek tüm kararların temyiz edilmemesi…”nin hükme
bağlandığı belirtilerek 16.7.2009 tarihinde tebellüğ edilen Danıştay 13. Dairesi’nin anılan
kararının bu doğrultuda temyiz edilmeyeceği; dolayısıyla ilgili mahkeme kararının yerine
getirilmesini teminen gereğinin yapılması gerektiği ifade edilmiştir.
Söz konusu Danıştay kararı üzerine hazırlanan 12.8.2009 tarih ve 2005-3-125/İİ-09-
MBA sayılı İlk İnceleme raporu Kurul’un 26.8.2009 tarihli toplantısında görüşülerek
15.5.2000 tarih ve 1828 sayılı şikâyet için önaraştırma yapılması gerektiği sonucuna 120
ulaşılmıştır. Dolayısıyla Danıştay kararı çerçevesinde 2000 tarihli başvuru aşağıda
yeniden değerlendirilmiştir.
I.1.2. Başvurunun Yeniden Değerlendirilmesi
Yukarıda yer verilen yargı kararları doğrultusunda yeniden değerlendirilen Özlenir
Giyim’e ait başvuru ve eklerinin tetkikinden; Oggi Türkiye, Oggi İtalya ve Özlenir Giyim
arasında 23.9.1999 tarihinde imzalanan “Sözleşme”nin 3 maddeden oluşan bir dağıtım
anlaşması niteliğini haiz olduğu, anılan sözleşme ile Özlenir Giyim’in “Calvin Klein” ve
“Guess” markalı kot ürünlerini dağıtmak üzere İstanbul Akmerkez’de ve Bağdat
Caddesi’nde bağımsız satış mağazaları açacağı anlaşılmaktadır. 130
Taraf temsilcisi, Calvin Klein tarafından anlaşmanın tek taraflı feshedilmesinden sonra
ortaya çıkan zararın tazminini 4054 sayılı Kanun’un 6. ve 4. maddelerine gönderme
yaparak talep etmektedir.
4054 sayılı Kanun’un hâkim durumun kötüye kullanılması hallerini düzenleyen 6.
maddesi temel olarak, hâkim konumda bulunan bir teşebbüsün bir mal/hizmet
piyasasındaki hâkim durumunu tek başına ya da başkalarıyla yapacağı anlaşma ya da
09-52/1257-321
4
davranışlar yoluyla kötüye kullanmasını yasaklamaktadır. Maddenin bentlerinde örnek
teşkil edebilecek hallere sınırlayıcı olmamak kaydıyla yer verilmektedir. Ancak, bu 140
noktada hemen belirtilmelidir ki, söz konusu madde, bir mal veya hizmet piyasasında
hâkim durumunda bulunduğu tespit edilen teşebbüslere birtakım sınırlar çizmektedir.
Mevcut dosyada, pazar ister hazır giyim üst pazarı isterse kot ürünleri alt pazarı olarak
tanımlansın, Calvin Klein’ın konumu hâkim durumda olmaktan çok uzaktır. Kaldı ki,
Clavin Klein ilgili pazarlarda hâkim durumda olsaydı dahi, dağıtıcısı ile imzaladığı
dağıtım anlaşmasını tek taraflı olarak feshetmesinin önünde herhangi bir engel
bulunmamaktadır. Dolayısıyla, 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinin mevcut şikâyete
uygulanması mümkün değildir.
Şikâyetçinin rekabet ihlali olarak öne sürdüğü bir diğer husus, Calvin Klein ile Beymen 150
arasında tesis edildiği söylenen yeni dağıtım anlaşmasının varlığıdır. Taraf, söz konusu
anlaşmanın Kanun’un 4. maddesinin (b) bendi çerçevesinde bir ihlal olduğu konusunda
ısrarcıdır. Anılan bentte piyasanın rekabete aykırı bir biçimde paylaşılması
yasaklanmaktadır. Dağıtım anlaşmaları, genel olarak 5. madde çerçevesinde çıkarılan
Tebliğler kapsamında muafiyet alabilecek nitelikte anlaşmalardır. Dolayısıyla, Calvin
Klein ile Beymen’in dağıtım amaçlı sözleşme imzalamaları Kanun’a aykırılık teşkil
etmemektedir. Özlenir Giyim-Calvin Klein anlaşması da tipik bir dağıtım anlaşması
niteliğindedir. Dolaysıyla, Özlenir Giyim ile Clavin Klein arasında 23.9.1999 tarihinde
imzalanan “Sözleşme”nin tek taraflı olarak Calvin Klein tarafından feshedilerek Clavin
Klein ile Beymen arasında yeni bir anlaşma imzalanmış olması, 4054 sayılı Kanun 160
bakımından bir rekabet ihlali teşkil etmemektedir.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Dosya konusu iddialara ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca
soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar
verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy