Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2010-4-146 (Muafiyet)
Karar Sayısı : 10-42/723-233
Karar Tarihi : 10.6.2010
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr.
Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER : Kerem TOMUR, Hale GÜNDÜZ 10
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Akbank T.A.Ş.
D. TARAFLAR : - Akbank T.A.Ş.
Sabancı Center 4.Levent/İstanbul
- Citibank A.Ş.
İnkılâp Mh. O. Faik Atakan Cd. Yılmaz Plaza No:3
Ümraniye/İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Akbank T.A.Ş. (Akbank) ve Citibank A.Ş. (Citibank) arasında
12.5.2008 tarihinde imzalanan ve Kurul’un 27.6.2008 tarih ve 08-41/551-204 sayılı
kararı ile muafiyet tanınan “Citi-Axess Kredi Kartı İşbirliği ve Marka Lisans 20
Sözleşmesi”nde yapılan değişikliklere muafiyet verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 9.4.2010 tarih ve 3017 sayı ile giren başvuru
üzerine düzenlenen 2.6.2010 tarih ve 2010-4-146/MM-10-258.KT sayılı Muafiyet Ön
İnceleme Raporu 7.6.2010 tarih ve REK.0.08.00.00-130/217 sayılı Başkanlık önergesi
ile 10-42 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Raporda, Kurul’un 27.6.2008 tarih ve 08-41/551-
204 sayılı kararı ile söz konusu Sözleşme’ye tanınan muafiyetin, yapılan tadilatın
muafiyet kararına esas teşkil eden unsurlarda değişikliğe yol açacak nitelikte olmaması
nedeniyle, geri alınmasına gerek olmadığı, görüşüne yer verilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME 30
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. Ürün Pazarı
Kredi kartının diğer ödeme araçlarından ayırt edici özellikleri ve ikame olanakları dikkate
alınarak, ilgili ürün pazarı “kredi kartı ile ödeme hizmetleri pazarı” olarak belirlenmiştir.
H.1.2. Coğrafi Pazar
Kredi kartı ile ödeme hizmeti faaliyetlerinin, ülke genelinde aynı sistemle yürütülmesi ve
kart kuruluşlarının kurallarının ülke genelinde aynı sonucu doğurması nedeniyle, ilgili
coğrafi pazar “Türkiye” olarak tespit edilmiştir.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
H.2.1. Citi-Axess Kredi Kartı İşbirliği ve Marka Lisans Sözleşmesi 40
“Citi-Axess Kredi Kartı İşbirliği ve Marka Lisans Sözleşmesi”, Citibank tarafından ihraç
edilen Citi-Axess kredi kartlarının, kuralları ve işleyişi Akbank tarafından belirlenen
10-42/723-233
2
Axess kredi kartı uygulamalarının altyapısından yararlanılarak Axess üye işyerlerinde
kullanılabilmesi ve bu kullanım esnasında tarafların hak ve yükümlülükleri ile “Axess”
markasının Citibank tarafından kullanımının esaslarının belirlenmesine ilişkin şartları
düzenlemektedir.
İşbirliği Sözleşmesi Citibank’ın Citi-Axess kredi kartı çıkarabilmesi ve bu kartın Akbank
ve Citibank’ın üye işyeri ağı dâhilindeki işyerlerinde kullanılabilmesini mümkün hale
getirmiştir. Sözleşme ile Akbank, Citibank’a Axess kredi kartı uygulaması ile sınırlı olmak
üzere, Marka üzerinde inhisari olmayan ve devredilemeyen bir marka kullanım lisansı 50
(hakkı) sağlamaktadır.
İşbirliği Sözleşmesi’nin 3. maddesi uyarınca taraflar arasındaki işbirliğinin süresi, imza
tarihinden itibaren 3 yıl olarak belirlenmiştir. Ancak taraflar sürenin bitiminden 3 ay
öncesinden noter vasıtası ile yazılı olarak feshe ilişkin olarak karşı tarafa bildirimde
bulunmazlarsa, Sözleşme aynı şartlarla 1 yıl daha kendiliğinden yenilenmiş sayılacağı
ve bu hüküm izleyen yıllar için de geçerli olacağı için, Sözleşme’nin belirsiz süreli olarak
düzenlendiği kabul edilmiştir.
Öte yandan İşbirliği Sözleşmesi’nin 5.7. maddesinde Akbank’ın altyapısını Citibank’a
kullandırması nedeniyle Citibank tarafından Akbank’a ücret ve komisyon ödemesi
kararlaştırılmıştır. İşbirliği Sözleşmesi’nin 5.7.2. maddesinde Citibank’ın, Citi-Axess kredi 60
kartları ile üye işyerlerinde gerçekleştirilen işlemlerde ciro üzerinden %.... oranında
komisyonu aylık olarak ödeyeceği kararlaştırılmıştır.
Başvuru konusu Tadil Sözleşmesi, İşbirliği Sözleşmesi’nin yer verilen hükümlerinin
değiştirilmesine yönelik olarak yapılmıştır.
H.2.2. Citi-Axess Tadil Sözleşmesi
Akbank ve Citibank arasında 5.4.2010 tarihinde imzalanan Tadil Sözleşmesi ile İşbirliği
Sözleşmesi’nin süreyi düzenleyen 3. maddesi, İşbirliği Sözleşmesi’nin imzalandığı Mayıs
2008 tarihinden itibaren 10 yıl itibaren geçerli olacak şekilde değiştirilmiştir. Bunun
yanında taraflardan herhangi birisinin, sürenin bitiminden en az 3 ay önce noter vasıtası
ile yazılı olarak bildirmemesi halinde, Sözleşme’nin aynı şartlarla kendiliğinden 1 yıl 70
uzayacağı şeklindeki hüküm korunmuştur.
Diğer yandan İşbirliği Sözleşmesi’nin, Citibank tarafından Akbank’a ödenecek komisyon
oranını düzenleyen 5.7.2. maddesi, tadil sözleşmesinin 2. maddesi ile değiştirilerek,
eskiden %.... olan sabit komisyon oranı, kart işlem cirosu arttıkça azalacak şekilde
yeniden düzenlenmiştir.
H.2.3. Değerlendirme
Akbank tarafından yapılan başvuruda, Kurul’un 27.6.2008 tarih ve 08-41/551-204 sayılı
kararı ile muafiyet alan “Citi-Axess Kredi Kartı İşbirliği ve Marka Lisans Sözleşmesi”nin
3. ve 5.7.2. maddelerinin tadil edilmesine ilişkin olarak yapılan “Citi Axess Tadil
Sözleşmesi” ile yapılan değişiklerin anılan Kurul Kararı ile tanınan muafiyet kapsamında 80
değerlendirilmesi talep edilmektedir.
Yukarıda da ifade edildiği gibi İşbirliği Sözleşmesi mezkûr Kurul Kararı’nda belirsiz süreli
olarak kabul edilmiş ve muafiyet tanınmıştır.
Tadil Sözleşmesi ile Sözleşme’nin geçerlilik süresi 10 yıl olarak değiştirilmekte, otomatik
olarak uzamaya ilişkin kısımda bir değişikliğe gidilmemektedir. Dolayısıyla Sözleşme’nin
10-42/723-233
3
belirsiz süreli olma niteliğinde bir değişiklik yapılmamaktadır. Bu bakımdan Tadil
Sözleşmesi’nin süreye ilişkin kısmı için yeni bir değerlendirme ihtiyacı bulunmamaktadır.
Öte yandan İşbirliği Sözleşmesi’nin tadil edilen 5.7.2. maddesi ise Citibank tarafından
Akbank’a ödenmesi gereken komisyona ilişkin olup, yapılan değişiklikle birlikte,
Citibank’ın sabit bir komisyon yerine, Citi-Axess kredi kartı ile yapılan işlem cirosu 90
arttıkça azalan bir komisyon ödemesi kararlaştırılmıştır. Bu değişiklik taraflar arasındaki
işbirliğinin esasında bir değişikliğe yol açmamaktadır.
Netice itibarıyla, yapılan değişikliklerin 4054 Sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun’un 13. maddesinin uygulanmasını gerektirir bir sonuç doğurmadığı kanaatine
varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
1. Akbank A.Ş. ve Citibank A.Ş. arasında 12.5.2008 tarihinde imzalanan ve 27.6.2008
tarih ve 08-41/551-204 sayılı Kurul kararı ile muafiyet tanınan “Citi-Axess Kredi Kartı
İşbirliği ve Marka Lisans Sözleşmesi”nde 5.4.2010 tarihinde “Citi Axess Tadil 100
Sözleşmesi” ile yapılan değişikliklerin, muafiyet kararına esas teşkil eden unsurlarda
değişikliğe yol açacak nitelikte olmadığına,
2. Yapılan değişikliklerin 4054 sayılı Kanun’un 13. maddesi kapsamında
değerlendirilemeyeceğine,
3. 27.6.2008 tarih ve 08-41/551-204 sayılı Kurul kararı ile söz konusu Sözleşme’ye
Kanun'un 5. maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde imza tarihi olan 12.5.2008 tarihinden
itibaren tanınan muafiyetin geri alınmasına gerek bulunmadığına
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy