Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2010-2-263 (Devralma)
Karar Sayısı : 10-60/1268-479
Karar Tarihi : 23.09.2010
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN,
İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY,
Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER : Hakan Suat ÖLMEZ, Can TANERİ
C. BİLDİRİMDE : - Henry Schein Sağlık Yatırımları A.Ş.
BULUNAN Temsilcisi: Av. Defne MORALI KARABÜBER
Ahular Sokak No:15 34337 Etiler/İstanbul 20
D. TARAFLAR : - Ferizan PEKER
Kemer Country, Eski İstanbul Yolu No:43, Uzun Kemer
Mevkii, Kemerburgaz Eyüp/İstanbul
- Zehra Arzu PEKER
Kemer Country, Eski İstanbul Yolu No:43, Uzun Kemer
Mevkii, Kemerburgaz Eyüp/İstanbul
- Güney PEKER
Kemer Country, Eski İstanbul Yolu No:43, Uzun Kemer
Mevkii, Kemerburgaz Eyüp/İstanbul 30
- Şebip İlker PEKER
Kemer Country, Eski İstanbul Yolu No:43, Uzun Kemer
Mevkii, Kemerburgaz Eyüp/İstanbul
- Gürbüz ERSÖZ
Vişnezade Mahallesi, Sporcu Adil Sokak, 2-2 B Blok
Beşiktaş/İstanbul
- Henry Schein Sağlık Yatırımları A.Ş.
İskele Caddesi, No:1/A Kandilli Üsküdar/İstanbul
- Henry Schein Europe Inc.
135, Duryea Road Melville, NY 114747, ABD 40
- Henry Schein European Holding B.V.
Veluwezoom 16, 1327 AG Almere HOLLANDA
- Henry Schein France Holdings Inc.
135, Duryea Road Melville, NY 114747, ABD
- Henry Schein Global Sourcing Inc.
135, Duryea Road Melville, NY 114747, ABD
10-60/1268-479
2
E. DOSYA KONUSU: Güney Diş Deposu Ticaret ve Sanayi A.Ş.(Güney Diş)’nin
%(…..) oranındaki hissesinin Henry Schein Sağlık Yatırımları A.Ş.(HS Sağlık), 50
Henry Schein Europe Inc.(HS Europe), Henry Schein European Holding B.V.(HS
European), Henry Schein France Holdings Inc.(HS Europe) ve Henry Schein
Global Sourcing Inc.(HS Global) tarafından devralınması işlemine izin verilmesi
talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 03.09.2010 tarih ve 6916 sayı ile intikal
eden bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1
sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen 16.09.2010 tarih ve 2010-2-
263/Öİ-10-196.HSÖ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 22.09.2010 tarih ve
REK.0.06.00.00-120/443 sayılı Başkanlık Önergesi ile 10-60 sayılı Kurul 60
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor’da; bildirim konusu devralma işleminin;
4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in 2. maddesi kapsamında bir devralma
işlemi olduğu, dental ürünler pazarında aynı Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen ciro
eşiğinin aşılması nedeniyle söz konusu işlemin izne tabi bir devralma işlemi olduğu,
bildirime konu işlem sonucunda dental ürünler pazarında 4054 sayılı Kanun’un 7.
maddesi anlamında herhangi bir hakim durum yaratılmadığı veya mevcut bir hakim
durumun güçlendirilmediği ve bu suretle rekabetin önemli ölçüde azaltılması 70
sonucunun söz konusu olmadığı, bu nedenle dosya konusu devralma işlemine izin
verilmesinde bir sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İşlemin Kapsamı
Bildirim konusu işlem; Güney Diş’in %(….) oranındaki hissesinin HS Sağlık, HS
Europe, HS European, HS France ve HS Global tarafından devralınması işlemine ek
olarak Güney Dental Ticaret ve Sanayi A.Ş. (Güney Dental) ve Kadıköy Dental
Ticaret Ltd. Şti. (Kadıköy Dental)’nin (….)’er adet hissesinin HS Sağlık, HS Europe,
HS France ve HS Global tarafından devralınmasına ilişkindir.
Bildirime konu devralma işleminin çerçevesi, taraflar arasında 12.08.2010 tarihinde 80
imzalanmış olan Hisse Alım Sözleşmesi ile belirlenmiştir. Tasarlanan işlem
öncesinde Güney Diş’in halihazırdaki sermaye yapısına ve işlem sonrasında alacağı
yapıya aşağıda sırasıyla yer verilmiştir.
Tablo 1: İşlem öncesi hissedarlık yapısı
HİSSEDARIN ADI HİSSE ADEDİ HİSSELERİN DEĞERİ(TL) SERMAYE ORANI(%)
Ferizan PEKER (….) (….) (….)
Z. Arzu PEKER (….) (….) (….)
Güney PEKER (….) (….) (….)
Ş. İlker PEKER (….) (….) (….)
Gürbüz ERSÖZ (….) (….) (….)
TOPLAM 40.000.000 7.500.000,00 100
10-60/1268-479
3
90
Tablo 2: İşlem sonrası hissedarlık yapısı
HİSSEDARIN ADI HİSSELERİN TİPİ HİSSE ADEDİ HİSSELERİN DEĞERİ(TL)
SERMAYE
ORANI(%)
Ferizan PEKER B (….) (….) (….)
Güney PEKER B (….) (….) (….)
HS Sağlık A (….) (….) (….)
HS Europe A (….) (….) (….)
HS European A (….) (….) (….)
HS France A (….) (….) (….)
HS Global A (….) (….) (….)
TOPLAM 40.000.000 7.500.000 100
İlgili tablolar göz önüne alındığında, işlem öncesinde gerçek kişi hissedarlar
tarafından kontrol edilen Güney Diş’in, işlem sonrasında hissedarlık yapısının
değiştiği ve HS Sağlık’ın çoğunluk hissedarı konumuna geldiği anlaşılmaktadır.
Ayrıca, Hisse Alım Sözleşmesi’nde yer alan düzenlemelere göre, şirketin işlem
sonrasında 4 kişiden oluşacak yönetim kurulunun 2 üyesi A Grubu hisse sahiplerinin
gösterdiği adaylar arasından 2 üyesi ise B Grubu hisse sahiplerinin gösterdiği adaylar
arasından seçilecektir. Yönetim Kurulu Başkanı B Grubu hissedarların gösterdiği 100
adaylar arasından, Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı ise A Grubu hissedarların
gösterdiği adaylar arasından seçilecektir. Bu bilgiler ışığında, kontrolün değiştiği ve
ortak kontrol niteliği kazandığı anlaşılmaktadır.
Söz konusu bildirim işlemi Güney Dental ve Kadıköy Dental’i de kapsadığı için işlem
sonrasında ilgili şirketlerin hissedarlık yapıları da değişecektir. Söz konusu
teşebbüslerde, işlem sonrasında yukarıda isimlerine yer verilen şirketler 1’er hisse
iktisap edecek, geri kalan hisseler Güney Diş’e ait olacaktır. Bu bağlamda, bu
şirketlerin kontrolü gerçek kişilerden çıkacak ve Güney Diş’e geçecek, şirketler
Güney Diş’in iştirakleri haline geleceklerdir. Bu bağlamda, bu şirketler üzerinde de
HS Sağlık’ın kontrolü söz konusu olacağından kontrol değişikliği gerçekleşmektedir. 110
Ayrıca, bildirim konusu işlemin kapanış tarihinden önce limited şirket olan Kadıköy
Dental’in anonim şirkete dönüşeceği ve tarafların işlemin kapanışını, Rekabet
Kurulu’nun izninin alınmasından sonra tamamlamayı öngördükleri ifade edilmiştir.
H.2. Taraflar
H.2.1 Devralan Taraflar
Devralma işleminin alıcı tarafında, HS Sağlık, HS Europe, HS European, HS France
ve HS Global olmak üzere birden fazla teşebbüs yer almaktadır. İlgili şirketler,
hukuken bağımsız ve münferit olarak konsolide edilen tüzel kişilikleri ihtiva eden
10-60/1268-479
4
Henry Schein grup şirketleri içinde yer almaktadırlar. Henry Schein grubunun ana
şirketi Henry Schein Inc.’dir. 120
Henry Schein Inc., Delaware ABD kanunları uyarınca kurulmuş bir anonim şirket
olup, diş hekimi, doktor ve veterinerlere sağlık ürünleri ve destekleyici hizmetler
tedarik etmektedir. Şirket, uluslararası platformda dental, medikal ve tıbbi teknolojiler
alanında da faaliyet göstermektedir. Henry Schein Inc., NASDAQ menkul kıymetler
borsasında işlem gören bir şirket olup, doğrudan ve iştirakleri vasıtasıyla dolaylı
olarak hem ABD, hem de uluslararası pazarlarda söz konusu alanlarda faaliyet
göstermektedir. Alıcı şirketler, belirli dönemlerde hedeflenen şirketlerin hissedarı
olmak amacıyla ABD’de kurulmuştur. HS Sağlık ise, Güney Diş’in hisselerini iktisap
etmek amacıyla 02.03.2010 tarihinde İstanbul’da kurulmuştur.
Söz konusu teşebbüsler halihazırda operasyonel faaliyetleri bulunmayan holding 130
şirketleridir. Dolayısıyla ne Türkiye’deki ilgili ürün pazarında ne de diğer ülkelerde
operasyonel faaliyetleri bulunmamaktadır. Dolayısıyla taraflara ilişkin bir ciro ve pazar
payı verisi bulunmamakta, Bildirim Formu’nda sunulan ciro bilgileri, Henry Schein
grup şirketlerinin Türkiye’de ilgili ürün pazarında gösterdikleri faaliyetlerle ilgili
olmaktadır. Türkiye’ye dental ürün satmak suretiyle faaliyet gösteren Henry Schein
grubu şirketleri; Henry Schein Inc., Ace Surgical Supply Co. Inc., Camlog
Biotechnologies AG ve Ortho Organizers Inc.’tir.
H.2.2. Devreden Taraflar
Devralma işleminin satıcı tarafında ise gerçek kişiler yer almaktadır. Söz konusu
kişiler, Güney Diş, Güney Dental ve Kadıköy Dental’de işlem öncesinde hisse sahibi 140
olan, Ferizan PEKER, Zehra Arzu PEKER, Şebip İlker PEKER, Güney PEKER ve
Gürbüz ERSÖZ’dür. Taraflardan Ferizan PEKER, her üç teşebbüste de hisse sahibi
olup, Güney Diş ve Güney Dental’in yönetim kurulu başkanıdır. Zehra Arzu PEKER,
her üç teşebbüste de hisse sahibi olup, Güney Diş ve Güney Dental’in yönetim kurulu
başkan yardımcısıdır. Güney PEKER ve Şebip İlker PEKER hem Güney Diş hem de
Güney Dental’de hisse sahibidir ayrıca, Güney PEKER Güney Dental’in yönetim
kurulu üyesidir. Gürbüz ERSÖZ ise, Güney Diş’in hissedarıdır.
Devreden hissedarlardan bazıları, devre konu şirketler dışındaki bazı şirketlerde de
hisse sahibidirler. Güney Diş’in Antalya bayisi olarak faaliyet gösteren Talya Dental
Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. bu şirketlerden biridir. Taraflar Talya Dental’in tasfiye 150
edilmesi ve Güney Diş, Güney dental ve Kadıköy Dental’in kapanış tarihi ve
öncesinde vadesi gelen tüm alacaklarının Talya Dental tarafından ödenmesi
hususlarında anlaşmışlardır. Ayrıca, devreden tarafların tamamı Tıp-Tek Dişçilik
Teknolojisi Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin hissedarlarıdır ve Ferizan PEKER ilgili şirketin
yönetim kurulu başkanı, Z. Arzu PEKER, yönetim kurulu başkan vekili, Ş. İlker
PEKER, yönetim kurulu üyesidir. Şirket, diş ünitesi ve ekipmanları yardımıyla imalatı
alanında faaliyet göstermektedir.
H.2.3. Devredilen Taraflar
İşlem kapsamında devredilen teşebbüsler, Güney Diş, Güney Dental ve Kadıköy
Dental’dir. Güney Diş’in ana faaliyet konusu, diş hekimliği sektöründeki ekipmanların 160
ve malzemelerin ithalatı, toptan ve perakende satışı ve satış sonrası hizmetlerini
sağlamaktır. Güney Diş, ithal ettiği ürünlerin yanı sıra iç pazardan da az miktarda mal
tedarik ederek diş depolarına toptan, diş hekimlerine ve laboratuarlarına perakende,
resmi kurumların diş birimlerine ihale yoluyla satmaktadır. Dolayısıyla taraflardan
hiçbiri doğrudan nihai tüketiciye yani hastaya satış yapmamaktadır.
10-60/1268-479
5
Güney Dental ve Kadıköy Dental, Güney Diş’in bünyesinde bulundurduğu kardeş
şirketlerdir. Yukarıda yer verilen faaliyetlerin yerine getirilmesi sırasında Kadıköy
Dental sadece İstanbul ve Trakya bölgesinde satış yapmakta, Güney Diş ve Güney
Dental ise yurt içi ve yurt dışından tedarik edilen ürünlerin satışını
gerçekleştirmektedir. Güney Diş’in Türkiye çapında 14 bayisi bulunmaktadır ve 170
Kadıköy Dental bu bayilerden birisidir.
Güney Diş, ağırlıklı olarak ekipman, Güney Dental ise ağırlıklı olarak sarf malzemesi
ithalatı ve satışı alanında faaliyet göstermektedir. Güney Diş ve Güney Dental, kendi
markaları ile ürün satmamakta, satışı yapılan ürünler üretici firmaların markalarını
taşımaktadır.
Güney Dental ve Kadıköy Dental’in işlem öncesi hissedarlık yapıları aşağıdaki
tablolarda ortaya konulmaktadır.
Tablo 3: Güney Dental’in halihazırdaki hissedarlık yapısı
HİSSEDARIN ADI HİSSE ADEDİ HİSSELERİN DEĞERİ(TL)
Ferizan PEKER (….) (….)
Z. Arzu PEKER (….) (….)
Güney PEKER (….) (….)
Ş. İlker PEKER (….) (….)
Güney Diş Deposu (….) (….)
TOPLAM 26,000 650.000
Tablo 4: Kadıköy Dental’in halihazırdaki hissedarlık yapısı 180
HİSSEDARIN ADI HİSSE ADEDİ HİSSELERİN DEĞERİ(TL)
Ferizan PEKER (….) (….)
Z. Arzu PEKER (….) (….)
TOPLAM 100 100.000
H.3. İlgili Pazar
H.3.1. İlgili Ürün Pazarı
İlgili ürün pazarı tanımlanabilmesi için, öncelikle devralınan tarafın faaliyet gösterdiği
alan incelenmelidir. Bildirim konusu işlem, diş hekimliği sektöründe kullanılan
ekipmanların ve malzemelerin ithalatı, toptan ve perakende satışı ve satış sonrası
hizmetleri pazarında faaliyet gösteren Güney Diş ile Güney Diş’in aynı alanda faaliyet
gösteren iştiraki olan Güney Dental ve Güney Diş bayisi olarak faaliyet gösteren
Kadıköy Dental’in devralınmasına ilişkindir. Bu bağlamda devralınan teşebbüsler,
dental ürünlerin ithalatı ve satışı ile iştigal etmektedirler.
Grup şirketleri vasıtasıyla dolaylı devralan konumundaki Henry Schein Inc.’in dental 190
iş kolu ile ilgili olarak doğrudan ya da dolaylı bir şekilde uluslararası boyutta faaliyet
gösterdiği ürün pazarları; diş üniteleri, görüntüleme sistemleri, dinamik el cihazları,
klinik cihazlar, klinik sarf malzemeleri, laboratuar sarf malzemeleri, laboratuar
10-60/1268-479
6
cihazları, yedek parça ve servis, implantlar, anestetikler, ağız kanseri tespit ürünleri,
lazer ürünleri, ortodonti uzmanlık ürünleri, dental ekipman için kiralama ve diğer
finansal hizmetler ile yazılım ve teknoloji desteği gibi pazarlardan oluşmaktadır. Grup
şirketleri, Türkiye’de klinik sarf malzemeleri, ortodonti uzmanlık ürünleri, implantlar
ürün pazarlarında faaliyet göstermektedir.
Güney Diş, diş üniteleri, görüntüleme sistemleri, dinamik el cihazları, klinik cihazlar,
klinik sarf malzemeleri, laboratuar sarf malzemeleri, laboratuar cihazları, yedek parça 200
ve servis ürün pazarlarında, Güney Dental ise, klinik sarf malzemeleri ve implantlar
ürün pazarlarında faaliyet göstermektedir. Türkiye’de tarafların faaliyetlerinin
örtüştüğü pazarlar; sarf malzemeleri ve implantlardır.
Devralan şirketler, operasyonel herhangi bir faaliyet yürütmemekte, dahil oldukları
grubun iktisap etmeyi amaçladığı hisseleri elinde tutmaktadır. Dolayısıyla söz konusu
şirketlerin ilgili pazarda herhangi bir faaliyetleri bulunmamaktadır.
İlgili pazar, devralınan tarafların faaliyet alanları çerçevesinde tespit edildiğinde, ağız
ve diş tedavisinde kullanılan cihazlar ve sarf malzemelerinden oluştuğu
anlaşılmaktadır. Her ne kadar Bildirim Formu’nda tarafların faaliyetlerinin iki pazarda
kesiştiği ifade edilmiş olsa da, belirtilen bu pazarların asıl ilgili ürün pazarı olan 210
“dental ürünler pazarı” nın alt pazarları olduğu ve başvuru konusu işlem çerçevesinde
alt pazarların değil üst pazarın esas alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu pazarda yer alan cihaz ve malzemeler, diş tedavisi sırasında kullanılan her türlü
cihazları, diş ünitelerini, teşhis ve tedavide kullanılan görüntüleme cihazlarını,
dinamik el cihazlarını, diş tedavisi amacıyla kullanılan laboratuar cihaz ve sarf
malzemelerini, diş kliniğinde kullanılan çok çeşitli sarf malzemelerini (eldiven,
karıştırıcı, bisturi, koruyucu örtü, vs.), ortodonti tedavisinde kullanılan ürünleri,
implantları içermektedir.
İlgili sektörün alıcı tarafında, diş hekimleri, diş teknisyenleri, ağız ve diş sağlığı
hizmeti veren devlet kurumları, yerli ve yabancı üretici, distribütör ve bayilerdir. 220
Tüketiciler dental ürünler satın almamakta ancak diş hekimleri ve/veya
laboratuarlardaki hizmetler vasıtasıyla bu ürünleri tüketmektedirler.
Sonuç olarak, işbu dosya kapsamında ilgili ürün pazarı “dental ürünler pazarı” olarak
belirlenmiştir.
H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar
İlgili ürün pazarında ülke içinde rekabet şartlarının farklılaşmasına neden olacak bir
unsurun bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.
H.4. Değerlendirme
H.4.1. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme
1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar 230
Hakkında Tebliğ”in 2(b) maddesine göre “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer
bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da
kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol
etmesi” teşebbüsler arası birleşme ve devralma olarak kabul edilmektedir.
Dosya mevcudunda yer alan bilgilere göre, işlem, Güney Diş’in %(….) oranındaki
hisselerinin HS Sağlık, HS Europe, HS European, HS France ve HS Global tarafından
devralınmasıdır. Ancak devralma işlemi Güney Dental ve Kadıköy Dental’in (….)’er
adet hissesinin HS Sağlık, HS Europe, HS France ve HS Global tarafından
10-60/1268-479
7
devralınmasını da içermektedir. Buna göre, işlem öncesinde, gerçek kişi hisse
sahiplerince kontrol edilen Güney Diş, devredenlerden Ferizan PEKER ve Güney 240
PEKER ile devralanların ortak kontrolü altına girecek, Güney Dental ve Kadıköy
Dental ise Güney Diş’in iştirakleri halini alacaklardır.
Bu bilgiler doğrultusunda başvuru konusu işlemin; bir teşebbüsün ortaklık paylarının
bir kısmının ve yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçların başka teşebbüslere
devredilmesi niteliğinde bir işlem olması nedeniyle, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2.
maddesinin (b) bendi kapsamında bir devralma işlemi olduğu sonucuna varılmıştır.
H.4.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 4. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme
1997/1 sayılı Tebliğ'in 4. maddesi "Bu Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme
veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin,
ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar 250
paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam
cirolarının 25 milyon TL’yi aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları
zorunludur" demek suretiyle hangi tür birleşme ya da devralma işlemlerinin Rekabet
Kurulu'nun iznine tabi olduğunu belirlemektedir.
Dosya mevcudunda yer alan bilgilere göre, işlemin alıcı tarafında yer alan ve Henry
Schein grubu şirketleri olan HS Sağlık, HS Europe, HS European, HS France ve HS
Global’in yurtdışında ya da Türkiye’de herhangi bir operasyonel faaliyeti
bulunmamaktadır. İsmi geçen teşebbüsler, Henry Schein grubu tarafından
devralınmak istenen şirketlerin hisselerini elde tutmak amacıyla kurulmuştur.
Dolayısıyla devralan taraflar bakımından Türkiye sınırları içinde elde edilen gelir ve 260
gerçekleşen pazar payı bulunmamaktadır.
Bununla birlikte ana şirket olan Henry Schein grubu içinde dental ürünler pazarında
faaliyet gösteren ve Türkiye’ye satışı bulunan bazı şirketler bulunmaktadır.
Dolayısıyla devralana ilişkin olarak taraflarca sunulan ciro bilgileri, bu şirketler
aracılığıyla Henry Schein grubunun elde ettiği ciroyu temsil etmektedir. Buna göre,
Henry Schein grubu şirketlerinin Türkiye’de ilgili ürün pazarında 2009 yılında elde
ettiği ciro (…………...). İlgili cironun TL olarak karşılığı (………….)’dir.
İşlemin devredilen kısmında yer alan Güney Diş’in 2009 yılı içinde ilgili ürün
pazarında, Türkiye’de elde ettiği ciro (….) olarak gerçekleşmiştir.
Tarafların ciroları toplamı (…………….) olup, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde 270
öngörülen ciro eşiğini aşmaktadır.
Bildirim Formu’nda Türk dental pazarını kontrol eden/denetleyen herhangi bir resmi
kurum veya kuruluşun bulunmadığı, bu bağlamda pazara ilişkin olarak basılan resmi
bir kaynak bulunmadığı belirtilmiştir. Bu nedenlerle tarafların Türk dental pazarının
perakende satışlar göz önünde tutulduğunda 600-650 milyon TL arasında bir
ekonomik büyüklüğe sahip olduğunu tahmin ettikleri belirtilmiştir. Tarafların pazardan
elde ettikleri ciro rakamları göz önüne alındığında, devralan tarafın yaklaşık
%(….)’lük pazar payına sahip olduğu, devredilen tarafın ise %(….)’lik bir pazar
payına sahip olduğu anlaşılmaktadır. Bu çerçevede tarafların pazar payı
toplamlarının %5’in altında olduğu ve 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde 280
öngörülen pazar payı eşiğini aşmadığı anlaşılmaktadır. Ancak tarafların ciro
toplamlarının ilgili maddede düzenlenen ciro eşiklerini aşması nedeniyle işlemin izne
tabi olduğu sonucuna varılmıştır.
10-60/1268-479
8
H.4.3. Devralma İşleminin 4054 sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından
Değerlendirilmesi
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca, bir ya da birden fazla teşebbüsün hakim
durum yaratmaya veya hakim durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik olarak,
ülkenin bütününde yahut belli bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet
piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak birleşme ve
devralma işlemleri hukuka aykırı bulunmuş ve yasaklanmıştır. 290
Bildirim Formu’nda Henry Schein’in Güney Diş’in hisselerini iktisap etmek istemesinin
nedeni olarak yatırım yapma amacı gösterilmiştir. Henry Schein grubunun, Türkiye’de
dental ve ilgili ürünlerin piyasa talebinde artış olmasını beklemesi, burada yerleşik bir
yerel firmanın hissedarı olmak yoluyla Türkiye’de varlığını kurmak istemesine yol
açtığı ifade edilmiştir.
Taraflar arasında imzalanan 12.08.2010 tarihli Münhasır Dağıtım Sözleşmesi’nde,
bildirime konu devralma işleminin kapanışı itibariyle Henry Schein Inc.’in “Henry
Schein” markası altında Türkiye ve Kıbrıs’ta sattığı tüm ürünler için Güney Diş’in
münhasır dağıtıcı olacağı düzenlenmiştir. Bununla birlikte Henry Schein grup
şirketlerinden halihazırda faaliyet gösteren şirketler, Henry Schein markalı olmayan 300
ürünlerin Türkiye’deki satışına devam edeceklerdir.
Önceki bölümlerde de yer verildiği üzere, işlemin alıcı tarafında yer alan Henry
Schein grubu şirketleri operasyonel bir faaliyetleri bulunmamakla birlikte, grubun
hedeflediği şirketlerin iktisap edilmesi amacıyla kurulmuşlardır. Ancak Henry Schein
grubu uluslararası alanda ve bünyesinde yer alan bazı diğer şirketler Türkiye’de ilgili
pazarda faaliyet göstermekte ve Türkiye’ye de satış gerçekleştirmektedirler. Ayrıca
alıcı teşebbüslerin tamamının %(….) oranında sahibi Henry Schein Inc.’tir ve hepsini
doğrudan veya dolaylı olarak kontrol etmektedir. Bu nedenle devralma işleminin
değerlendirilmesinde ana grup, alıcı şirketler üzerindeki kontrolü sebebiyle göz
önünde tutulmuş, yoğunlaşma olup olmayacağı, ana grubun cirosu ve pazar payı 310
esas alınarak değerlendirilmiştir. Bildirim Formu’nda da alıcı teşebbüslere ilişkin
herhangi bir ciro ve pazar payı verisi, operasyonel faaliyetleri bulunmaması nedeniyle
sunulmamış ana grubun ilgili pazarda Türkiye’de elde ettiği ciro ve pazar payı
verilerine yer verilmiştir.
İlgili işlemi gerçekleştirmek ve Güney Diş’in hisselerinin çoğunluğunu elde tutmak
amacıyla kurulan HS Sağlık da doğrudan Henry Schein kontrolünde olan bir
teşebbüstür. Bu teşebbüs haricinde, hiçbir Henry Schein grup şirketinin Türkiye
yasalarınca kurulmuş ve varlığını sürdüren iştiraki bulunmamaktadır.
Alıcı tarafların ve ana grubun ilgili pazarda kontrol ettikleri herhangi bir başka
teşebbüs bulunmamaktadır. Ancak Güney Diş’in gerçek kişi hissedarlarının hisse 320
sahibi oldukları ve kontrol yetkisine sahip oldukları teşebbüsler bulunmaktadır.
Bunlardan Güney Dental ve Kadıköy Dental mevcut devralma işleminin kapsamı
içinde devredileceğinden işlem içinde değerlendirilmelidir. Diğer teşebbüslerden
Talya Dental daha önce de belirtildiği gibi Güney Diş’in Antalya bayisidir. Tıp-Tek ise,
diş ünitesi ve ekipmanları birleştirilmesi yoluyla imalat alanında faaliyet
göstermektedir. Hissedarların kontrol ettiği son teşebbüs olan Güney Plaza ise, ilgili
pazarda değil inşaat sektöründe faaliyet göstermektedir.
10-60/1268-479
9
Türkiye’de 22.000 faal diş hekimi, 15.000 civarında diş teknisyeni, 1000-1500 330
civarında dental sektör firmaları çalışanı olduğu tahmin edilmektedir. Dosya mevcudu
bilgilerde Türk dental sektöründe 80 tanesi sadece ithalat yapan yaklaşık 130 firma
olduğu belirtilmiştir. Bu özellikleriyle ve ithalat yoğun tedarik özelliğiyle sektörün
büyümeye açık ve rekabetçi olduğu anlaşılmaktadır. Aşağıda ayrıca rakiplerin
tahmini pazar paylarını gösterir tabloya da yer verilmiştir.
Tablo 5:Rakiplerin pazar payları
Rakip Firma 2009 Tahmini Pazar Payı(%)
Güney Diş (….)
Lider Diş İth. İhr. San. A.Ş. (….)
Benlioğlu Dental İth. İhr. İnş. Turz. San. ve Tic. A.Ş. (….)
Gülsa Tıbbi Cihazlar ve Malzemeleri San. ve Tic. A.Ş. (….)
Şafak Diş Deposu Dişçilik ve Tıp Araç Gereç. San. Tic. Ltd. Şti. (….)
Turan Uysal ve Ortağı Kolektif Şirketi (….)
3M Sanayi ve Ticaret A.Ş./Öncü Dental A.Ş. (….)
Selis Dental İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. (….)
Triadent Sağ. Cihazları Tic. Ltd. Şti. (….)
Dentanet Tıbbi Gereçler ve Tic. Ltd. Şti. (….)
Pazarda pek çok teşebbüsün yer aldığı bilgisine ek olarak tablodan da görüleceği
üzere pazardaki teşebbüslerin çoğu yaklaşık değerlerde pazar payına sahiptir. Bu 340
özellik pazardaki oyuncuların kendilerine yer edinebildiklerini, pazarda yüksek paya
sahip ve hakim durumda olan firmaların olmadığını, pazarda rekabetin bulunduğunu
ve işlediğini göstermektedir.
Henry Schein ile Güney Diş’in ilgili pazardaki pazar payı toplamının %(….) olduğu
ciro eşiklerinin değerlendirildiği bölümde belirtilmiştir. Bu bilgiler ışığında işlem
sonrasında tarafların pazarda çok yüksek bir pazar payı elde etmesinin veya
pazardaki rekabetin azalmasının pek olası olmadığı anlaşılmaktadır. Hatta işlem
sonrasında yalnızca %(….)’lük bir pazar payı artışı olacak olması esasen işlemin
pazardaki etkisinin ne kadar sınırlı olacağını göstermektedir. Buna ek olarak pazarda
çok sayıda teşebbüsün var olması ve bu teşebbüslerin de pazarda benzer bir 350
konuma sahip olması, esasen rekabetin azaltılmasının söz konusu olmayacağını tam
tersine tarafların rekabet gücü elde etmeye çalıştıklarını göstermektedir.
İlgili ürün pazarına girişi engelleyen herhangi bir düzenleyici kısıtlama
bulunmamaktadır. İthalat da dahil olmak üzere piyasaya giriş oldukça serbesttir.
Piyasadaki oyuncu sayısı da bu argümanı desteklemektedir. Ayrıca dosya mevcudu
bilgilerden; pazara girişte düşük maliyetlerin söz konusu olduğu, pazarın büyümesine
yönelik beklenti, rakiplerin desteklenmesi hususunda müşterilerin gücü gibi
hususların pazara girişleri cesaretlendirdiği anlaşılmıştır. Son beş yıl içinde
10-60/1268-479
10
Türkiye’de pazara yeni giriş yapan dört teşebbüsün olması da bu kadar çok
oyuncunun var olmasına rağmen pazarın hala büyüyebildiğini ve girişlerin kolay 360
gerçekleştirildiğini göstermektedir.
İşlem sonucunda taraflar arasında bir hisse değişimi gerçekleşecek ve pazara yeni
bir oyuncu da girecektir. Söz konusu değişimin pazarda herhangi bir yoğunlaşma
artışı doğurması beklenmemektedir.
Yukarıda yer verilen hususlar birlikte değerlendirildiğinde, bildirim konusu işlem
neticesinde dental ürünler pazarında hakim durum yaratılmasının veya mevcut bir
hakim durumun daha da güçlendirilmesinin söz konusu olmadığı sonucuna
ulaşılmıştır.
H.4.4. Devralma İşleminin Yan Sınırlamalar Açısından Değerlendirilmesi
Devralma işleminin tarafları arasında imzalanmış olan Hisse Alım Sözleşmesi’nin 12. 370
maddesinde tarafların faaliyetlerine yönelik olarak rekabet yasağına yer verildiği
görülmektedir. Düzenleme kapsamında, rekabet edilmemesi, ürünlerin ithalatı,
pazarlanması, üretimi, lisansının verilmesi gibi faaliyetlere girilmemesi, çalışanların
ve müşterilerin ayartılmaması, karışıklığa sebep olacak unvan kullanılmaması gibi
hususlara yer verilmiştir. Söz konusu düzenleme, satıcı hissedarlar bakımından
kapanış tarihinden itibaren 5 (beş) yıl süreyle geçerli olacak şekilde düzenlenmiştir.
Rekabet Hukuku uygulamasında rekabet yasakları devredilen malvarlığının değerinin
korunması gereğinden ortaya çıkmıştır ve alıcıların yaptıkları yatırımların karşılıklarını
tam olarak almalarının bir aracı olarak görülmektedir. Genel olarak rekabet
yasaklarının yan sınırlama olarak değerlendirilmesi için yoğunlaşma ile doğrudan ilgili 380
ve gerekli olması, sadece taraflar açısından kısıtlayıcı olması ve orantılı olması
gerekmektedir. Bu kapsamda, söz konusu sınırlamaların işlemin gerçekleştirilmesine
yardımcı unsur olarak düzenlenmiş olması, yoğunlaşmanın daha kısa sürede daha
az maliyetle ve daha rahat bir şekilde sonuca ulaşması bakımından gerekli olması,
üçüncü kişilerin ticari faaliyetlerini sınırlayıcı bir yönünün bulunmaması, kısıtlamanın
nitelik, süre ve kapsam bakımından da işlemin yürütülmesi için gerekli olandan fazla
sınırlama getirmemiş olması gerekmektedir.
Bahsi geçen koşullar çerçevesinde, sözleşmede düzenlenen rekabet yasağı hükmü
değerlendirildiğinde, söz konusu hükmün süresi, tarafları, kapsamı bakımından
devralma işleminin gerçekleşmesi için gerekli olandan daha fazla bir kısıtlama 390
içermediği, dolayısıyla makul olduğu ve Rekabet Kurulu’nun önceki uygulamaları ile
uyum içinde olduğu ve yan sınırlama olarak değerlendirilmesi gerektiği sonucuna
ulaşılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin,
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı
“Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde 400
belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy