Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2012-1-05 (Devralma)
Karar Sayısı : 12-08/224-55
Karar Tarihi : 23.02.2012
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE,
Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Dr. Murat ÇETİNKAYA,
Reşit GÜRPINAR, Prof. Dr. Metin TOPRAK
B. RAPORTÖRLER: Tuğçe KOYUNCU, Başak ARSLAN
C.BİLDİRİMDE
BULUNAN :- Tekno İnşaat Makinaları Tic. ve San. A.Ş.
Temsilcisi: Av. Mustafa YÜKSEL 20
İnönü Cad. Sümko Sitesi M 4 Blok D.9 34742 Kozyatağı/İstanbul
D. DOSYA KONUSU: Tekno İnşaat Makinaları Tic. ve San. A.Ş., Enerray S.p.A., Altay
Coşkunoğlu, Zeynep Ezel Coşkunoğlu ve Kadir Kazım Bayölken tarafından Tekno
Ray Solar Enerji Sistemleri San. ve Tic. A.Ş.’nin kurulması işlemine izin verilmesi
talebi.
E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 12.01.2012 tarih ve 342 sayı ile giren ve en son
15.02.2012 tarih ve 1363 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 2010/4 sayılı “Rekabet 30
Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in ilgili
hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 15.02.2012 tarih ve 2012-1-
05/Öİ sayılı Birleşme/Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
F. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; dosya konusu işlemin,
2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin 3. fıkrası uyarınca bir ortak girişim işlemi olduğu,
2010/4 sayılı Tebliğ'in 7. maddesinde belirtilen eşikler aşıldığından söz konusu işlemin
izne tabi olduğu, İşlem sonucunda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen, hakim
durumun yaratılması veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin 40
önemli ölçüde azaltılması sonucunun doğmasının söz konusu olmadığı, dolayısıyla devir
işlemine 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesi çerçevesinde izin verilmesi gerektiği,
Bununla birlikte, işlemin, Rekabet Kurulu izni olmaksızın gerçekleştirilmiş olması
nedeniyle, işlem taraflarından olan Tekno İnşaat Makinaları Tic. ve San. A.Ş.’ye 2011 yılı
sonunda oluşan yıllık gayri safi gelirlerinin binde biri oranında olmak üzere (…..) ve
S.E.C.I. S.p.A.’ya 2012/1 sayılı Tebliğ’de idari para cezası alt sınırı olarak belirlenen (…..)
tutarında idari para cezası verilmesi gerektiği
sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmiştir. 50
12-08/224-55
2
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1.Taraflar
İşlem taraflarına ilişkin bilgilere aşağıda yer verilmiştir.
Tablo 1- İlgili Teşebbüsler 60
İlgili Teşebbüsler Teşebbüsün Konumu Faaliyet Alanları
Tekno İnşaat Makinaları Tic. ve
San. A.Ş. (Tekno İnşaat) Yerli Ortak
Tekno İnşaat, kule vinç satışı ve kiralanması,
inşaat asansörü satışı ve kiralanması, çevreci
altyapı çözümleri için malzeme satışı ve
sistemlerin kurulumu, asfalt makineleri satışı ile
kule vinci ve asfalt makinelerine ait yedek
parçaların satışı alanlarında faaliyet
göstermektedir.
Enerray S.p.A. (Enerray)
Yabancı Ortak
Enerray, sadece İtalya pazarında olmak üzere,
çatı üstü ve boş arazi üzerine orta ve büyük
ölçekli fotovoltatik enerji santrallerinin yapımı için
mühendislik, tedarik ve inşaat hizmetleri
vermektedir.
Tekno Ray Solar Enerji Sistemleri
San. ve Tic. A.Ş.
(Tekno Ray)
Ortak Girişim
Tekno Ray; Türkiye, Türki Cumhuriyetler ve
Balkanlar’da güneş enerjisi sistemleri ve güneş
enerjisi santralleri tasarımı, tedariki ve kurulumu
hizmetleri vermek üzere kurulmuştur.
Tablo 2- Bağlı Oldukları Ana Gruplar ve Faaliyet Alanları
İşlem Tarafları (Ana Gruplar) Faaliyet Alanları
Tekno İnşaat Makinaları Tic. ve
San. A.Ş. (Tekno İnşaat) Yukarıda yer verilmiştir.
S.E.C.I. S.p.A. (SECI)
SECI; iştirakleri aracılığıyla çevre ve makine mühendisliği
hizmetleri vermekte, çevre ve enerji, gıda ve tarım, tütün,
gayrimenkul, inşaat ve inşaat mühendisliği alanlarında faaliyet
göstermektedir. Ayrıca toprak stabilizasyonu ile karayolu,
demiryolu ve kanal projelerine yönelik altyapı çalışmaları ile ilgili
hizmetler vermektedir.
Tablo 3- Tekno Ray’ın Ortaklık Yapısı
İşlem Öncesi
Hedef Şirket Hissedar
Hisse
Grubu Hisse Sayısı Hisse Oranı (%)
Enerray S.p.A (…..) (…..) (…..)
Tekno İnşaat Makinaları Tic. ve
San. A.Ş. (…..) (…..) (…..)
Altay Coşkunoğlu (…..) (…..) (…..)
Zeynep Ezel Coşkunoğlu (…..) (…..) (…..)
Tekno Ray Solar
Enerji Sistemleri
San. ve Tic. A.Ş.
Kadir Kazım Bayölken (…..) (…..) (…..)
Tablo 4-: Tarafların Dünya ve Türkiye Ciroları (2010 yılı)
İşlem Tarafları Dünya Cirosu (TL)
Türkiye Cirosu
(TL)
Tekno İnşaat Makinaları Tic. ve San. A.Ş. (…..) (…..)
S.E.C.I. S.p.A. (…..) (…..)
*Tekno Ray’a ilişkin ciro bilgileri 2011 yılına ait olup, S.E.C.I. S.p.A.’ya ait mali tabloların kapanış işlemlerinin
henüz tamamlanmadığı ve 2011 yılına ait ciro bilgileri net olmadığı belirtildiğinden 2010 yılına ait ciro bilgileri
sunulmaktadır.
70
12-08/224-55
3
G.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
G.3.1. İşlemin Niteliği
2010/4 sayılı Tebliğ”in 5. maddesinin 3. fıkrası uyarınca ortak girişimlerde aranan birinci
koşul, işleme konu şirketin kurucu firmaların “ortak kontrol”ü altında olmasıdır. Tekno Ray;
Enerray ve Tekno İnşaat, Altay Coşkunoğlu, Zeynep Ezel Coşkunoğlu, Kadir Kazım 80
Bayölken arasında kurulmuştur. Tekno Ray Ana Sözleşmesi’nin yönetim ve karar alma
mekanizmasına ilişkin maddelerinden Tekno Ray’ın Tekno İnşaat, Enerray, Altay
Coşkunoğlu, Zeynep Ezel Coşkunoğlu ve Kadir Kazım Bayölken tarafından ortaklaşa
kontrol edildiği anlaşılmaktadır.
Ortak girişim işleminin yoğunlaşma doğurucu olup olmadığını gösteren kıstaslardan biri de
söz konusu işletmenin “bağımsız bir iktisadi varlık niteliği” taşımasıdır. Dosya mevcudu
bilgilerden, kurulmuş olan şirketin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesindeki esaslar
çerçevesinde tam işlevsel bir ortak girişim olduğu anlaşılmıştır.
90
2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde belirtilen ciro eşikleri
aşıldığından, söz konusu işlem izne tabidir.
Dosya mevcudu bilgilerden, Tekno Ray’ın fotovoltaik teknolojilerine yönelik faaliyet
göstereceği anlaşılmaktadır. Fotovoltaik (PV) paneller veya piller, güneş enerjisini elektrik
akımına dönüştürebilen teknoloji olarak adlandırılmaktadır.
Tarafların faaliyetleri arasında güneş enerjisi sistemleri pazarında yatay bir ilişki doğması
nedeniyle etkilenen pazarın oluşabileceği dikkate alınmakla birlikte, etkilenen pazarlardaki
toplam pazar payının düşük ve bu pazarın Türkiye açısından oldukça yeni ve henüz 100
gelişme aşamasında olması, tarafların Türkiye’de elde ettikleri ciroların ortak girişimin
faaliyet alanı dışındaki yatırım ve işlerden elde etmiş olmaları nedeniyle, alternatif tüm
tanımlar açısından rekabeti bozucu bir etkinin söz konusu olmayacağı değerlendirilerek
ilgili ürün pazarı tanımlanmasına gerek olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
Türkiye’de güneş enerjisi sistemleri ile ilgili sektör ve pazar yeni oluşmaktadır. Yeni
kurulmuş olan Tekno Ray’ın henüz, Tekno İnşaat’ın da pazarda faaliyetinin olmadığı ve
Enerray’ın ise sadece İtalya’da faaliyet gösterdiği dikkate alındığında bildirim konusu işlem
neticesinde ilgili pazarlarda hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesinin mümkün olmadığı kanaatine varılmıştır. 110
G.3.2. Devralma İşleminin Bildirilmemesi
4054 sayılı Kanun’un 11. maddesi, bildirilmesi zorunlu olan birleşme ve devralma işleminin
Kurula bildirilmemiş olması durumunda ilgililere bildirimde bulunmadıkları için para cezası
uygulanacağına ilişkindir.
Yine, 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi ve 2. fıkrası uyarınca,
izne tabi devralmaların Kurul izni olmaksızın gerçekleştirilmesi halinde, devralan
teşebbüse, karardan bir önceki mali yıl sonunda oluşan ve Kurul tarafından saptanacak 120
olan yıllık gayri safi gelirlerinin binde biri oranında idari para cezası verilir.
12-08/224-55
4
2010/4 sayılı Tebliğ’in 10. maddesinin 5. fıkrası da, bildirilmesi zorunlu olan birleşme veya
devralma işlemlerinin Kurula bildirilmemesi veya işlem gerçekleştirildikten sonra bildirilmesi
halinde Kanun’un 11. maddesinin uygulanacağına ilişkindir.
Dosya mevcudundan Tekno İnşaat’ın 12.01.2012 tarihinde Rekabet Kurumuna bildirimde
bulunduğu, eksikliklerin ise en son 15.02.2012 tarihinde tamamlandığı anlaşılmıştır.
2010/4 sayılı Tebliğ’in 10. maddesinin 7. fıkrasında, birleşme veya devralma işlemlerinde 130
gerçekleştirilme tarihi, kontrolün değiştiği tarih olarak belirtilmiştir. 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5.
maddesinin 2. fıkrasında yer alan hükümden, kontrol değişikliği için hukuken veya fiilen bu
hakların elde edilmiş olmasının yeterli bulunduğu anlaşılmaktadır. Tekno Ray Ana
Sözleşmesi, 26.10.2011 tarih ve 7929 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nde yayınlanmış ve
şirketin 19.10.2011 tarihinde kurulduğu belirtilmiştir. Başka bir ifadeyle Tekno Ray, ticaret
siciline kayıt ile tüzel kişilik kazanarak hukuken kurulmuş sayılmaktadır. Bununla birlikte
Tekno Ray Ana Sözleşmesi’nin geçici 1. maddesi uyarınca ilk genel kurul toplantısına
kadar görev yapmak üzere yönetim kurulunun ilk üyeleri, geçici 3. madde uyarınca da
kanuni denetçi atanmıştır. Şirket Ana Sözleşmesi’nde, kapanışın Rekabet Kurumundan
iznin alınmasını takiben gerçekleşeceğine ilişkin herhangi bir ifade yer almamaktadır. Bu 140
açıklamalar çerçevesinde kontrolün değiştiği ve işlemin gerçekleştirilmiş olduğu
anlaşılmaktadır.
Tekno İnşaat temsilcisi tarafından gönderilen ilk cevabi yazıda; Tekno Ray’ın Rekabet
Kurulunun vereceği onayı takiben faaliyet göstermeye başlayacağı; şu an aktif olarak bir
çalışması bulunmadığı, ikinci cevabi yazıda; Tekno Ray’ın kuruluşunun 2010/4 sayılı
Tebliğ uyarınca bildirime tabi olabileceğini kuruluştan sonra fark ettikleri, derhal başvuruda
bulundukları ve bu nedenle de şirketin henüz hiçbir faaliyette bulunmadığının belirtildiği
dosya mevcudundan anlaşılmaktadır.
150
Ortak girişim şirketi Tekno Ray fiilen faaliyetlerine başlamamış olsa dahi, 2010/4 sayılı
Tebliğ’in ilgili hükmü uyarınca, kontrol değişikliği gerçekleşmiş olduğundan, işlem
gerçekleştirildikten sonra bildirim yapılmış olması nedeniyle Kanun’un 11. maddesinin
uygulanması gerekmektedir.
2010/4 sayılı Tebliğ’in 10. maddesinin 6. fıkrasında;
“İzne tabi birleşme veya devralma işlemlerinin Kurulun izni olmaksızın gerçekleştirilmesi
halinde Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca idarî para cezası uygulanır. İdarî para cezası
birleşme işlemlerinde tarafların herbirine, devralma işlemlerinde ise sadece devralana
verilir.” 160
hükmü yer almaktadır. 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin 3. fıkrasına göre ortak girişim
oluşturulması işlemi bir devralma işlemi olup, bu işlemlerde, işlem taraflarının her biri
devralan olarak kabul edilmektedir. Bu çerçevede 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin 1.
fıkrasının (b) bendi ve 2. fıkrası uyarınca işlem tarafları olan Tekno İnşaat’a; 2011 yılı
itibarıyla oluşan (…..) tutarındaki yıllık gayri safi gelirinin binde birine tekabül eden (…..)
idari para cezası ve işlemin diğer tarafı olan S.E.C.I. S.p.A.’ya; 2010 yılı gayri safi gelirinin
binde biri olan (…..) TL’nin “4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 16 ncı
Maddesinin Birinci Fıkrasında Öngörülen İdari Para Cezası Alt Sınırının 31/12/2011
Tarihine Kadar Geçerli Olmak Üzere Artırılmasına İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2011/1)”de 170
belirtilen (…..) TL’nin altında kalması nedeniyle, idari para cezası alt sınırı olarak belirlenen
(…..) tutarında idari para cezası verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
12-08/224-55
5
H. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
180
1- Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak
çıkarılan 2010/4 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı
Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim
durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine
2- Bununla birlikte, bahse konu işlemin, Rekabet Kurulunun izni olmaksızın
gerçekleştirilmesi nedeniyle, Tekno İnşaat Makinaları Tic. ve San. A.Ş.’ye 4054 sayılı
Kanun’un 16. maddesinin 1. fıkrası uyarınca 2011 yılı sonunda oluşan yıllık gayri safi 190
gelirlerinin binde biri oranında olmak üzere (…..) S.E.C.I. S.p.A.’ya 2011/1 sayılı Tebliğ’de
idari para cezası alt sınırı olarak belirlenen (…..) idari para cezası verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy