Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARLARI
Dosya Sayısı : 2014-1-116 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 15-09/122-57
Karar Tarihi : 26.02.2015
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
Üyeler : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR,
Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN Doç. Dr. Tahir SARAÇ
B. RAPORTÖRLER : Özgür BAL, Yavuz KÜÇÜKTAŞÇI
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : Gizlilik talebi bulunmaktadır.
D. HAKKINDA İNCELEME
- YAPILAN : - Elektro Ak Bobinaj ve Elektrik Malzemeleri San. Tic. Ltd. Şti.
Adres: Perşembe Pazarı Caddesi, Ömer Ağa Sokak No: 5 34420
Karaköy İSTANBUL
- Elektro Aktif Bobinaj ve Elektrik Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.
Adres: Bankalar şair Ziya Paşa Caddesi, No: 23 34420 Karaköy
İSTANBUL
(1) E. DOSYA KONUSU: Elektro Ak Bobinaj ve Elektrik Malzemeleri San. Tic. Ltd. Şti. ve
Elektro Aktif Bobinaj ve Elektrik Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. firmalarının satmış
oldukları “Endüvi, Yastık ve Emaye Bobin Teli’’ ürünlerinin fiyat listelerinde yıkıcı fiyat
uygulayarak 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesini ihlal ettikleri iddiası.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle;
- Şikayete konu olan Elektro Ak Bobinaj ve Elektrik Malzemeleri San. Tic. Ltd. Şti.
(ELEKTRO AK) ve Elektro Aktif Bobinaj ve Elektrik Malzemeleri San. ve Tic. Ltd.
Şti. (ELEKTRO AKTİF) firmalarının elektrikli el aletleri yedek parçaları, endüvi,
yastık ve emaye bobin teli (EBT) satışı konusunda hakim durumda oldukları,
- Hakim durumlarını kötüye kullanmaları sonucu bayisi oldukları ilgili ürünlerin fiyat
listelerinde %50’lere varan yüksek iskonto oranları uyguladıkları,
Bu durumun ise ilgili ürünlerin pazarlama ve satışını yapan diğer bayi ve firmaların
rekabet etmelerini engellediği ve piyasayı kapatma etkisi oluşturduğu,
iddiaları dile getirilmiştir.
(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 03.12.2014 tarihinde intikal eden başvuru
08.01.2015 tarihli Kurul toplantısında görüşülerek, 15-02/12-M sayı ile önaraştırma
yapılmasına karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca yapılan inceleme üzerine hazırlanan
18.02.2015 tarih ve 2014-2-116/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara
bağlanmıştır.
15-09/122-57
2/4
(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; önaraştırma konusuna ilişkin olarak ilgili
teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına
gerek olmadığı ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(5) Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, ilgili ürün pazarları “Emaye bobin teli, yastık ve
endüvi alım-satımı’’ ve ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.
(6) Bilindiği üzere, 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinde “Bir veya birden fazla teşebbüsün
ülkenin bütününde ya da bir bölümünde bir mal veya hizmet piyasasındaki hâkim
durumunu tek basına yahut başkaları ile yapacağı anlaşmalar ya da birlikte davranışlar
ile kötüye kullanması” yasaklanmakta ve maddenin ikinci fıkrasında da örnek niteliğinde
bazı kötüye kullanma halleri sayılmaktadır. 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinin lafzından
da anlaşılacağı üzere, Türk rekabet hukukunda “hâkim durumun kötüye kullanılması”
olarak nitelenebilecek bir ihlalin varlığı için iki koşulun bir arada sağlanması
gerekmektedir. Bunlardan birincisi, “hâkim durum”daki bir teşebbüsün varlığı, ikincisi ise
hâkim durumdaki teşebbüs tarafından gerçekleştirilen eylemin “kötüye kullanma” niteliğini
taşımasıdır. Somut olayda bu koşullardan herhangi birisinin bulunmaması halinde,
Kanun’un 6. maddesi kapsamında “hâkim durumun kötüye kullanılması” ihlalinden söz
edilmesi mümkün değildir. Ayrıca, Hâkim Durumdaki Teşebbüslerin Dışlayıcı Kötüye
Kullanma Niteliğindeki Davranışlarının Değerlendirilmesine İlişkin Kılavuz’un (Kılavuz) 7.
Maddesinde de belirtildiği üzere, “hâkim durumun kötüye kullanılmasının” iki unsurundan
birinin bulunmadığının açıkça gösterilebildiği durumlarda diğer unsura ilişkin analize yer
verilmemesi mümkündür. Bu çerçevede inceleme konusu teşebbüslerin iddia olunan
yüksek iskontolu “yıkıcı fiyat’’ uygulamasını gerçekleştirip gerçekleştirmediklerine ilişkin
tespit ve değerlendirmelere yer verilecektir.
(7) Buna göre yıkıcı fiyat kavramı, hakim durumdaki bir teşebbüsün pazar gücünü korumak
veya artırmak üzere mevcut veya potansiyel rakiplerinden birini veya daha fazlasını
piyasa dışına çıkarmak, disipline etmek ya da diğer biçimlerle rakibinin rekabetçi
davranışlarını engellemek için kısa vadede maliyetinin altında satış fiyatı belirleyerek
zarar etmeyi göze aldığı (feragat ettiği) rekabet karşıtı bir fiyatlama stratejisidir. Buna ek
olarak Kurul, bir fiyatlandırma stratejisinin “yıkıcı fiyatlama’’ kapsamında 4054 sayılı
Kanun’un 6. maddesinin ihlali olabilmesi için; a) ihlal iddialarının yöneltildiği teşebbüsün
ilgili pazarda tek başına veya birlikte hakim durumda olması,b) teşebbüsün maliyet altı
fiyat uygulaması ve c) belirlenen maliyet altı fiyatlandırmanın ilgili pazardaki diğer
teşebbüsleri piyasa dışına itecek kadar uzun sürmesi gibi şartların aynı anda sağlanması
gerektiğini belirtmiş, bu şartlardan birinin eksikliği halinde ise fiyatlama stratejilerinin
rekabet hukuku bağlamında yasaklanan değil, teşvik edilen bir davranış olduğunu
belirtmiştir.
(8) Bu bağlamda şikayet edilen hususlardan ELEKTRO AK ve ELEKTRO AKTİF’in hakim
durumda oldukları ve bu hakim durumlarını kötüye kullanarak ilgili ürünlerde yüksek
iskontolu satışlarla rakiplerini pazarın dışına çıkarma iddiası Kanunun 6. maddesinin (a)
bendinde örnek olarak sayılan ihlal türüne uygun düşmekle birlikte haklarında şikayet
olunan teşebbüslerin ilgili pazarda hakim durumda bulunma imkanlarının olmadığı göz
15-09/122-57
3/4
önüne alındığında bahse konu ihlal iddiaları çerçevesinde “yıkıcı fiyat’’ın diğer iki koşulu
hakkında ayrıca bir değerlendirme yapılmasına yer bulunmamaktadır.
(9) Buna göre, ELEKTRO AK ve ELEKTRO AKTİF’in “endüvi, yastık ve EBT alım-satımı”
pazarında hakim durumda bulunmadıkları dikkate alındığında; rakiplerin ve mevcut
pazara girme potansiyeli bulunan işletmelerin rekabet etmelerini engelledikleri ve pazar
dışında bırakma güdüsüne yönelik iddialara ilişkin destekleyici bilgilere ulaşılamaması
nedeniyle dosya konusu şikayetin reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
J. SONUÇ
(10) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun’un 41.
maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar
verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy