Rekabet Kurumu - Karar Sayı 17-08/88-38

Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : 2015-3-24
Karar Sayısı : 17-08/88-38
Karar Tarihi : 23.02.2017
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK
Üyeler : Arslan NARİN, Fevzi ÖZKAN, Adem BİRCAN Şükran KODALAK,
Mehmet AYAN
B. RAPORTÖRLER: Erdem AKTEKİN, Nimet KAVAK, İbrahim Hilmi KOÇAK
C. İLGİLİ TARAF : - Luxottica Gözlük End. ve Tic. A.Ş.
Temsilcisi: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Av. Öznur İNANILIR,
Av. Bulut GİRGİN
Çitlenbik Sokak No: 12 Yıldız Mah. Beşiktaş 34349, İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Luxottica Gözlük End. ve Tic. A.Ş. hakkında yürütülen
önaraştırma ve soruşturma kapsamında Luxottica Gözlük End. ve Tic. A.Ş.
tarafından sunulan yanıtların yanlış/yanıltıcı bilgi kapsamında değerlendirilmesi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: 20.02.2017 tarih ve 2015-3-24/BN-6 sayılı Bilgi Notu görüşülerek
karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notu’nda Luxottica Gözlük End. ve Tic. A.Ş.’nin
(LUXOTTİCA) uygulamakta olduğu ve hakkında yürütülen soruşturmaya konu indirim
sisteminin genel işleyişine yönelik cevap yazılarında ve savunmalarında yer verdiği
bilgilerin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 16.
maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında yanıltıcı bilgi olarak kabul edilmesi ve
teşebbüse aynı maddenin ilgili fıkrası kapsamında idari para cezası uygulanması
gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 25.03.2015 tarih, 1575 sayı ile intikal eden başvuru
üzerine; LUXOTTİCA’nın güneş gözlüğü ve gözlük çerçevesi ithalatında başvuru konusu
markalarda tek yetkili distribütör olduğu ve hakim durumda bulunduğu, piyasada faaliyet
gösteren perakendeciler arasında ayrımcılık yaptığı ve bir ürünün alımını diğer ürünün de
alımına şart koşarak bağlama yaptığı iddiaları üzerine hazırlanan 06.08.2015 tarih ve
2015-3-24/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu, Rekabet Kurulu’nun (Kurul) 01.09.2015 tarih
ve 15-34 sayılı toplantısında görüşülerek, 15-34/500-M sayılı kararla 4054 sayılı
Kanun’un 41. maddesi uyarınca LUXOTTİCA hakkında soruşturma açılmıştır.
(5) Söz konusu soruşturmanın ilk altı aylık süresi 01.03.2016 tarihinde sona ermiş olup,
10.02.2016 tarihli ve 16-04/84-M sayılı Kurul kararı ile, 4054 sayılı Kanun'un 43.
maddesinin birinci fıkrası hükmü gözetilerek söz konusu sürenin bitiminden itibaren altı
ay uzatılmasına karar verilmiştir.

17-08/88-38
2/5

(6) 01.09.2015 tarihli, 15-34/500-M sayılı karar uyarınca yürütülmekte olan soruşturma süreci
sonucunda hazırlanan 01.09.2016 tarihli ve 2015-3-24/SR-1 sayılı soruşturma raporu
4054 sayılı Kanun’un 45. maddesi kapsamında LUXOTTİCA vekillerine 01.09.2016 tarihli
ve 9666 sayılı yazı ekinde tebliğ edilmiştir. Rapor, teşebbüs vekili tarafından 06.09.2016
tarihinde tebellüğ edilmiştir. Teşebbüs tarafından gönderilen ikinci yazılı savunma süresi
içinde Kurum kayıtlarına intikal etmiş, bunun üzerine 21.11.2016 tarih ve 2015-3-24/EG
sayılı ek yazılı görüş hazırlanmıştır. Ek yazılı görüş LUXOTTİCA tarafından 23.11.2016
tarihinde tebellüğ edilmiştir. LUXOTTİCA’nın son yazılı savunması yasal süresi içinde
22.12.2016 tarih ve 7330 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiş, teşebbüsün talebi
üzerine planlanan sözlü savunma toplantısı 14.02.2017 tarihinde yapılmıştır.
(7) LUXOTTİCA’nın uygulamış olduğu indirim sisteminin sınırlarının ve şartlarının tam olarak
çizilmesi amacıyla sistemin işleyişine ilişkin hem önaraştırma hem de soruşturma
döneminde ilgili teşebbüsten bilgiler talep edilmiştir. Önaraştırma döneminde 14.07.2015
tarihinde LUXOTTİCA şirket merkezinde yapılan yerinde incelemede bilgi isteme tutanağı
ile teşebbüsten cevaplaması talep edilen “Satışını gerçekleştirdiğiniz güneş gözlükleri ve
müşterileriniz arasında sınıflandırmalar olup olmadığı; eğer söz konusu sınıflandırmalar
var ise hangi kriterlere göre belirlendiği” sorusuna teşebbüsün Ülke Müdürü imzalı
29.07.2015 tarih ve 3508 sayılı cevabi yazısında
“Yukarıda da belirttiğimiz gibi müşterilerimiz (…) olmak üzere 9 grupta
sınıflandırılmıştır. Söz konusu bu müşteri grupları temelde yıllık alım ciro hedefleri
dikkate alınarak belirlenmiştir. […]
Ayrıca üst fiyat skalasında kabul edilebilecek markaların, konumu ve hitap ettiği tüketici
kitlesi de dikkate alınarak belirli Müşteri Grupları’nda indirimler ile satışı teşvik
edilmektedir. Lokasyon ve hitap ettiği müşteri bakımından bu gruplar dışında kalan
müşterilerimiz de isterlerse iskontodan yararlanmaksızın üst fiyat skalasındaki markalı
gözlükleri istedikleri miktarda satın alabilmektedirler.”
yanıtı verilmiştir.
(8) Yine önaraştırma döneminde teşebbüsten “Herhangi bir sınıftaki müşteriniz firmanızdan
istediği sayıda ve markada ürün satın alabilmekte midir?” sorusunu yanıtlaması talep
edilmiştir. Teşebbüsün Ülke Müdürü imzalı 06.08.2015 tarih 3711 sayılı cevabi yazısında,
“Herhangi bir sınıftaki Müşterimiz istediği markayı istediği sayıda Şirketimizden
alabilmektedir. 27.07.2015 tarihli cevabımızda da belirttiğimiz üzere, biz belirli
markaların satışını teşvik etmek amacıyla belirli marka veya marka gruplarından
yapılacak alımlarda Müşterilere alım miktarına dayalı ekstra indirimler verebiliyoruz.
Fakat bu durum, Müşterilerimizin bu marka ve ürün gruplarını hiçbir şekilde almaya
zorlandığı şeklinde uygulanmamaktadır. Müşterilerimiz söz konusu markaların her
birini alıp almamakta yüzde yüz serbesttir. Ancak yalnızca aldığı ve alım miktarı
hedeflerini tutturduğu ürün ve ürün grupları için indirime hak kazanmaktadır. Bir başka
deyişle, bir Müşteri kendi bulunduğu grup için belirlenmiş olan markalardan yine
belirlenmiş miktarlarda alması halinde indirimden yararlanırken kendi grubu için
belirlenmemiş markalardan satın alması halinde ise indirimlerden
yararlanamamaktadır. Ancak istediği markadan istediği kadar alması hiçbir şekilde
engellenmemektedir.

17-08/88-38
3/5

Bununla birlikte, alım yapacak Müşterilerin bulunduğu bölge, ağırlıklı olarak hitap ettiği
tüketici tipi ve alım gücü dikkate alınmak suretiyle, bazı markaların belirli bölgelere ve
Müşterilere satılması ticari açıdan tercih edilir olmamaktadır. Bu durum belirtirken
yalnızca Şirketimiz ticari koşulları değil, Müşterilerin de ticari açısından faydası göz
önünde bulundurulmaya çalışılmaktadır. Fakat Müşteri, bahsi geçen ürün veya ürün
gruplarını yine de satın almak ister ise, Şirketimizce mani olunmamakta ve Müşteriye
bu ürün veya ürün gruplarının satışı yapılmaktadır. Ancak Müşteri bu alımlarında
herhangi bir indirim elde etmemektedir. Bununla beraber Müşterinin diğer hak
kazandığı indirimleri yine de geçerliliğini korumaktadır. […]”
yanıtı verilmiştir.
(9) Soruşturma döneminde teşebbüs vekili tarafından gönderilen ve Kurum kayıtlarına
06.10.2015 tarih ve 4680 sayı ile giren ilk yazılı savunmada ise konuya ilişkin olarak,
“Müvekkil Şirket müşterileri ile olan ilişkilerinde müşterilerine herhangi bir tek marka
kısıtlaması getirmemekte veya münhasır bir bölge tahsis etmemektedir. Benzer bir
şekilde, Müvekkil Şirket lisanslı veya sahipli markalardan hiçbiri açısından seçici
dağıtım sistemi uygulamamaktadır ve bu nedenle, müşterilerinden her biri istedikleri
güneş gözlüğü markasını satın alma serbestisine sahiptir. Müvekkil Şirket'in Cevap
Dilekçesi'nde de yer aldığı üzere, müşterilerden her biri Müvekkil Şirket'in dağıtım
portföyünde bulunan güneş gözlüğü markalarından herhangi birini seçme özgürlüğüne
sahiptir. Benzer bir şekilde, Cevap Dilekçesi'nde belirtildiği üzere, Müvekkil Şirket hiçbir
koşulda bir markanın satışı için diğer bir markanın satın alınması şartına
bağlamamaktadır.”
yanıtı verilmiştir.
(10) Teşebbüsün yukarıda yer verilen beyanlarının teşebbüste yapılan yerinde incelemede
elde edilen iç yazışmalarıyla çelişen yönlerinin olduğunu değerlendiren Soruşturma
Heyeti tarafından 06.09.2016 tarih ve 9798 sayılı yazı ile teşebbüsün konuya ilişkin
açıklamaları talep edilmiştir. 13.10.2016 tarih ve 6013 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal
eden cevabi yazıda, bilgi talebine verilen cevapların ve birinci yazılı savunmanın
LUXOTTİCA iç yazışmaları ile nasıl çeliştiğinin gösterilmediği, somutlaştırılmadan
teşebbüse iletilen iddiaların silahların eşitliği ve kendini suçlayıcı beyanda bulunmaya
zorlanmama esası kapsamında adil yargılama ilkelerine aykırı olduğu, genel olarak
LUXOTTİCA müşterilerinin diledikleri marka gözlükleri, diledikleri sayıda alabilecekleri
bilgisinin, soruşturma kapsamında elde edilen bazı şirket içi yazışmalarda geçen
ifadelerle çeliştiği iddiasının tahmin edildiği, iddiaların ancak tahmin edilerek
cevaplandırılabileceği belirtilerek, bu kapsamda öncelikle LUXOTTİCA tarafından
sunulan bilgi ve belgelerin yanlış ya da yanıltıcı olmadığına yönelik bilgi, belge ve
açıklamalara yer verilmiştir. Devamında ise;
- Bilgi talebine cevapların ve yazılı savunma dilekçelerinin savunma hakkına ilişkin
olduklarından LUXOTTİCA aleyhine kullanılmasının savunma dokunulmazlığı
ilkesine aykırı olduğu,
- Kurul tarafından başlatılan önaraştırma ve soruşturmalar kapsamında
teşebbüslerin kendilerine yöneltilen iddiaları kabul etmek gibi bir yükümlülüklerinin
bulunmadığı, teşebbüslerin kendilerine yöneltilen iddiaları her türlü delil ve
arguman ile savunma haklarının bulunduğu, teşebbüslerin savunmalarının yanlış
veya yanıltıcı bilgi içerdiği iddiası üzerinden ceza tehdidi ile karşı karşıya kalmaları
durumunda, savunma haklarının zedeleneceği, bir teşebbüsün savunmasında
eksik bilgi sunmakla itham edilmesinin düşünülemeyeceği,

17-08/88-38
4/5

- Tüm inceleme süreci sonucunda teşebbüs hakkında yaptırım sonucu
doğabileceğinden, teşebbüse yöneltilen tüm soru ve iddialara verilen cevapların
savunma dokunulmazlığından yararlanmasının işin doğası gereği olduğu, bu
savunmaların geçerli bulunmaması durumunda ise bir yanlış, yanıltıcı bilgi verildiği
sonucunu değil; olsa olsa soruşturma kapsamında ihlal ettiği düşünülen Kanun
maddesinin ihlaline kanaat getirilmesinin söz konusu olabileceği,
- Teşebbüse ait savunmaların teşebbüs aleyhinde eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgi
olarak kullanılmasının yargılamanın temel ilkelerinden olan kendini suçlayıcı
beyanda bulunmaya zorlanmama esası ve savunma dokunulmazlığı ilkeleri ve
bunun yanında 4054 sayılı Kanun'un 14. maddesinin amacı ile çeliştiği,
- Bilgi talebine cevap ile birinci yazılı savunma dilekçelerinde yer verilen genel satış
politikalarına dair anlatımların soruşturma sürecinde gerçekleşen yerinde
incelemede elde edilen, teşebbüs çalışanları arasında geçen ve her biri sahadaki
münferit olaylara ilişkin olan şirket içi yazışmalarla kıyaslanmasının ve çelişir
bulunmasının somut olay adaletini sağlamadığı,
- Kurul’un bir bilginin eksik, yanlış veya yanıltıcı olup olmadığını değerlendirirken
fiilin niteliğinin yanında:
(i) verilen bilgilerin yanlış veya yanıltıcı olup olmadığı hususunda bir
tartışma bulunup bulunmadığı,
(ii) bilgilerin soruşturmanın seyrini değiştirecek nitelikte olup olmadığı,
(iii) bilgi sunan teşebbüsün kastının bulunup bulunmadığı,
hususlarını da dikkate aldığı,
- Teşebbüse isnat edilen fiilin, Kurul’un eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgiye ilişkin
standartları ile uyuşmadığı
belirtilmiş ve eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgi sunulduğu yönündeki iddiaların düşürülmesi
talep edilmiştir.
(11) Teşebbüs tarafından sunulan 04.11.2016 tarih ve 6444 sayılı ikinci yazılı savunmada;
LUXOTTİCA indirim sisteminin yanlış ve eksik değerlendirildiği, müvekkil şirketin
müşterilerine getirdiği herhangi bir marka sınırlaması bulunmadığı, bir markanın satın
alınmasının koşulu olarak getirilmiş bir asgari alım miktarı uygulaması bulunmadığı,
isteyen optikçinin istediği markadan istediği adette almakta özgür olduğu, Ray-Ban’in
diğer markalarla birlikte zorlanmadığı ifade edilmiştir.
(12) Son olarak teşebbüs tarafından sunulan 22.12.2016 tarih ve 7330 sayılı üçüncü yazılı
savunmada da; LUXOTTİCA'nın bir indirim sistemi uyguladığı, tüm optikçilerin bu sisteme
katılıp katılmamakta serbest olduğu, sisteme girmeden de LUXOTTİCA'dan istenilen her
markanın istenilen adette alınabileceği, bu hususun yapılacak tüm değerlendirmelerde
dikkate alınması gerektiği belirtilerek, Kurul'un dosyadaki tüm iddia ve savunmaları
değerlendirirken bir an için bile optikçilerin LUXOTTİCA'dan indirim sistemi dışında da
ürün alabileceklerini göz ardı etmemesi özellikle talep edilmiştir.
(13) Şikayetçiler tarafından öne sürülen ve 15-34/500-M sayılı kararla 4054 sayılı Kanun’un
41. maddesi uyarınca LUXOTTİCA hakkında yürütülen soruşturma kapsamında
incelenen iddialardan biri LUXOTTİCA’nın müşterilerini gruplara ayırarak belirli ürünleri
belirli gruplara vermediği ve/veya satın alımlarda belli kotalar koyduğu iddiasıdır.
Soruşturmanın özünü oluşturan iddialardan biri olan bu iddia karşısında, teşebbüs
tarafından Kurum’a ulaştırılan iki cevap yazısı ve üç yazılı savunmada böyle bir
uygulamanın olmadığı ve müşterilerin istediği markadan istediği miktarda alım yapabildiği
ifade edilmiştir.
17-08/88-38
5/5

(14) Dolayısıyla LUXOTTİCA hakkında yürütülen önaraştırma ve soruşturma sürecinde,
teşebbüsün 4054 sayılı Kanun’un 14. maddesi çerçevesinde cevabi yazılarında ve
savunmalarında sunduğu bahse konu bilgi ya da belgelerin, teşebbüslerin kendilerini
suçlayıcı beyanda bulunmaya zorlanamayacakları esası çerçevesinde değerlendirilmesi
gerektiği, savunma hakkının kullanımı kapsamında teşebbüsün 4054 sayılı Kanun’u ihlal
etmediğine dair beyanı niteliğinde olduğu, bu nedenle 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesi
çerçevesinde yanlış veya yanıltıcı olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine varılmıştır.
H. SONUÇ
(15) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun'un 6.
maddesini ihlal edip etmediğinin tespitine yönelik olarak Luxottica Gözlük End. ve Tic.
A.Ş. hakkında yürütülen önaraştırma ve soruşturma sürecinde, Luxottica Gözlük End. ve
Tic. A.Ş.’nin 4054 sayılı Kanun’un 14. maddesi çerçevesinde cevabi yazılarında ve
savunmalarında sunduğu birtakım bilgi ya da belgelerin yanlış veya yanıltıcı olarak
değerlendirilemeyeceğine, bu nedenle 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi çerçevesinde idari para cezası verilmesine yer olmadığına gerekçeli
kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık
olmak üzere OYÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.




Rekabet Kurulu’nun 23.02.2017 Tarih ve 17-08/88-38 Sayılı Kararına

KARŞI OY GEREKÇESİ

Kurulumuz, 23.02.2017 tarih ve 17-08/88-38 sayılı toplantısında; Luxottica Gözlük End.
ve Tic. A.Ş. (Luxottica) hakkında yürütülen önaraştırma ve soruşturma kapsamında
kendileri tarafından sunulan yanıtların yanlış/yanıltıcı bilgi kapsamında değerlendirilip
değerlendirilemeyeceğini ele almış ve söz konusu bilgilerin 4054 sayılı Kanun’un
14.maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna ulaşarak yine aynı Kanun’un
16.maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesinde Luxottica’ya idari para cezası
verilemeyeceğine OYÇOKLUĞU ile karar vermiştir. Aşağıda ayrıntıları sunulan
gerekçelerle Kurulumuzun mezkûr kararına katılmamız mümkün olmamıştır.
4054 sayılı Kanun’un 14.maddesi, Kurul’un kendisine Kanun ile verilen görevlerin yerine
getirebilmesi için gerekli olan “bilgi isteme” yetkisini vermektedir. Bu yetki çerçevesinde
Kurul, gerekli gördüğü her türlü bilgiyi teşebbüslerden isteyebilmekte, teşebbüsler de söz
konusu bilgileri eksiksiz bir şekilde ve belirlenen süre içerisinde Kurul’a sağlamakla
yükümlüdür. Söz konusu yetki Kurul’un değerlendirmeye aldığı dosyalarda adil ve şeffaf
kararlar alabilmesini temin etmek üzere kullanılmaktadır.
Kurul incelemeye aldığı dosyalarda konu ile ilgisi olan tüm kaynaklardan bilgi toplamakta
ve bu bilgileri bir bütün olarak değerlendirmektedir. Teşebbüsler de inceleme süreçlerinin
farklı aşamalarında Kurul’a bilgi sağlamakta, kendileri tarafından sağlanan bilgiler
inceleme süreçlerine yön vermektedir. Bu bilgiler Kurul’un soruşturmayı uygun bir
eksende yürütmesini sağlamaktadır.
17-08/88-38
6/5

Mevcut dosyada Luxottica’nın güneş gözlüğü ve gözlük çerçevesi ithalatında belirli
markaların Türkiye’de tek yetkili distribütör olduğu ve dolayısıyla hakim durumda olduğu,
piyasada faaliyet gösteren perakendeciler arasında ayrımcılık yaptığı ve bir ürünün
alımını diğer bir ürünün alımına şart koşarak bağlama yaptığı iddiaları
değerlendirilmektedir. İnceleme sürecinde Luxottica’dan bilgi talep edilmiş ve teşebbüsün
bilgi talep edilen konulardaki cevabi yazıları Kuruma iletilmiştir. Buna ek olarak teşebbüs
yazılı savunmalarında belirli konular hakkında açıklamalarda bulunmuştur. Bununla
birlikte, Luxottica tarafından Kuruma sunulan bilgi ve belge içerikleri ile yine Luxottica
bünyesinde gerçekleştirilen yerinde incelemelerde elde edilen bilgi ve belgeler arasında
ihtilaf ortaya çıkmıştır. Söz konusu ihtilafın, soruşturma heyetince de yapılan tespitler
dikkate alındığında, teşebbüsün savunma hakkı sınırlarını aşan nitelikte ve soruşturma
sürecini esas bakımından etkileme potansiyeline sahip olduğu anlaşılmaktadır.
Önaraştırma döneminde 14.7.2015 tarihinde Luxottica şirket merkezinde yerinde
inceleme gerçekleştirilmiş ve bu incelemede bilgi isteme tutanağı ile teşebbüsten
“Satışını gerçekleştirdiğiniz güneş gözlükleri ve müşterileriniz arasında
sınıflandırmalar olup olmadığı; eğer söz konusu sınıflandırmalar var ise hangi
kriterlere göre belirlendiği” sorusunu yanıtlamaları talep edilmiştir. Teşebbüs ilgili
soruya cevaben 29.7.2015 tarihli yazısında “bu gruplar dışında kalan müşterilerimiz
de isterlerse iskontodan yararlanmaksızın üst fiyat skalasındaki marka gözlükleri
istedikleri miktarda satın alabilmektedirler.” diyerek belirli müşteri grupları dışında
kalanların da üst fiyat dilimindeki gözlüklere erişimlerinin kısıtlı olmadığını ifade etmiştir.
Yine önaraştırmada teşebbüse yöneltilen “Herhangi bir sınıftaki müşteriniz
firmanızdan istediği sayıda ve markada ürün satın alabilmekte midir?” sorusuna
cevaben “Herhangi bir sınıftaki Müşterimiz istediği markayı istediği sayıda
Şirketimizden alabilmektedir.” yanıtı bildirilmiştir. Bu durumların tek istisnası hedef ciro
ve diğer kriterler altında belirlenen ve ilgili ürüne atfedilen indirimlerin sağlanmaması
olarak ifade edilmektedir.
Teşebbüs tarafından gönderilen birinci yazılı savunmada “…Benzer bir şekilde,
Müvekkil Şirket lisanslı veya sahipli markalardan hiçbiri açısından seçici dağıtım
sistemi uygulamamaktadır ve bu nedenle, müşterilerden her biri istedikleri güneş
gözlüğü markasını satın alma serbestisine sahiptir. Müvekkil Şirket’in Cevap
Dilekçesi’nde yer aldığı üzere, müşterilerden her biri Müvekkil Şirket’in dağıtım
portföyünde bulunan güneş gözlüğü markalarından herhangi birini seçme
özgürlüğüne sahiptir.” İfadesi ile önaraştırma döneminde sağlanan bilgilere benzer
nitelikte bilgiler sunulmuştur. Teşebbüs tarafından sunulan ikinci ve üçüncü yazılı
savunmalarda da önceki aşamalarda sunulan ifadeler tekrarlanmıştır.
Luxottica tarafından sunulan ve bazı bölümlerine yer verilen belge ve bilgiler, yine aynı
teşebbüs bünyesinde gerçekleştirilen yerinde incelemede elde edilen bilgi ve belgelerle
çelişmektedir.
17-08/88-38
7/5

20.1.2014 tarihli iç yazışmada, müşterinin çalışma formunda işaretli olmayan
markaların satış elemanlarının satış terminallerinde blokeli olarak yer aldığı, satın
alımlarda belirli bir minimum adet tutturulması ve çalışma koşullarının uygun
olması halinde blokenin kaldırılacağı teşebbüsün satış analisti tarafından satış
temsilcilerine açıklanmaktadır. (Belge 55/168)
Bu e-postadan yaklaşık bir ay sonra ise Luxottica İş Planlama Müdürü’nün satış
temsilcilerine “uymaları gereken kuralların” yer aldığı bir e-posta gönderdiği ve belirli
bir marka gözlük için çalışma formu imzalamayan müşterilerin o markayı satın
alamayacakları “D imzalayan bir müşteri BV sipariş edemez” şeklindeki bir örnekle
açıklanmıştır. Bu müşteriler farklı bir marka ürün alabilmek için o marka için belirlenen
yıllık minimum alım miktarını taahhüt etmesi ve ilk seferde minimum 15 adet sipariş
vermesi gerekmektedir. (Belge 55/170-172)
Soruşturma kapsamında, yukarıda sunulan bilgilerle aynı doğrultuda olan ve Luxottica’nın
beyanları ile çelişen çok sayıda belgeye de ayrıca yer verilmektedir.
Luxottica 6.9.2016 tarihli yazısında dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerle çeliştiği
görülen beyanlarının eksik, yanlış veya yanıltıcı olmadığını, bu yöndeki bir iddianın ise
savunma hakkı kapsamında ve adil yargılanma ilkeleri çerçevesinde değerlendirilmesi
gerektiğini ifade etmiştir.
Daha önce de ifade edildiği üzere, 4054 sayılı Kanun ile Kurula verilen yetkiler,
incelemeye konu iddiaların rekabet hukuku ve mevzuatı kapsamında ele alınmasını ve
Kurul tarafından adil, şeffaf bir inceleme sonucuna ulaşılmasını sağlamaktadır. Mevcut
dosyada, Luxottica tarafından “ayrımcı” bir sistem tasarlandığı iddiaları değerlendirilirken,
teşebbüse bu sistemin işleyişi, alım koşulları gibi doğrudan sistemin niteliğini anlamaya
yönelik sorular yöneltilmiştir. Dikey ilişkiler içeren bu gibi iş modellerinin tasarımı Kurul
gündemine sıklıkla gelmekte, teşebbüsler sistemi hayata geçirmeden önce, menfi tespit
ve muafiyet kapsamında Kurul’a başvurularda bulunmaktadır. Kurul teşebbüs tarafından
sunulan bilgiler doğrultusunda sisteme süreli veya süresiz muafiyet tanıyabilmekte, menfi
tespit belgesi verebilmekte veya bu sistemin uygulanmasının 4054 sayılı Kanun’un ihlali
anlamına gelebileceği sonucuna ulaşabilmektedir. Mevcut dosyada talep edilen bilgiler
de tıpkı menfi tespit/muafiyet incelemelerinde işlemi değerlendirebilmek amacıyla ve
sistemin tasarımını anlamaya yönelik olarak talep edilen bilgilere benzerlik
göstermektedir. Bu bilgiler belirli bir rekabet ihlalinin ikrarı anlamına gelmemekte, Kurul’un
ihlal iddialarını ve iddiaların ilişkili olduğu eylemleri kavrayıp yerinde kararlar almasını
sağlamaktadır.
Yukarıda yer verilen tespit ve gerekçeler dikkate alındığında,
- Luxottica’dan talep edilen bilgilerin sistemin genel işleyişine yönelik olduğu,
- Luxottica tarafından sağlanan bilgilerin Kurul’u (teşebbüs lehine) belirli bir karar
almaya yöneltme ve Kurul’un doğru kararlar üretmesini engelleme sonucu
doğuracağı,
- Dolayısıyla söz konusu bilgilerin yanlış, yanıltıcı olduğu
17-08/88-38
8/5

düşünüldüğünden, Luxottica hakkında 4054 sayılı Kanun’un 16.maddesinin (c) bendi
kapsamında idari para cezası uygulanması gerektiği sonucuna ulaşılmış ve çoğunluk
görüşüne katılmamız mümkün olmamıştır.


Prof. Dr. Ömer TORLAK
Kurul Üyesi (Başkan)











KARŞI OY
(17-08-88-38)


Mezkur kararda; dosyamızın ön inceleme ve soruşturma aşamalarında Luxottica
şirketinin yetkililerinden çeşitli sorularla bilgi istenmesine binaen, şirket yetkililerince,
dosyanın münderacatında tespit edilen bilgilere aykırı cevaplar verildiği ve bu yönüyle
Luxoticca şirketinin 4054 sayılı kanunun 14. Maddesinde belirtilen istenen bilgileri
Kurulun belirleyeceği süre içerisinde verme zorunluluğunu aynı kanunun 16. Maddesinin
c bendinde belirtildiği üzere, yanlış bilgi vererek ihlal ettiğinin tespit edildiği, verilen cevabi
bilgilerin savunma mahiyetinde bilgi olmadığı, 4054 sayılı kanunun 14. Maddesinde
istenen bilgilere cevap mahiyetinde bilgilendirme olduğu, bu haliyle şirketin savunma
hakkı olarak düşünülemeyeceği, yanıltıcı bilgi verilmesi ile birlikte kanunu ihlal eyleminin
gerçekleştiği, bu sebeple Luxottica Gözlük End. ve Tic. A.Ş. hakkında 4054 sayılı
Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesinde idari para cezası
verilmesi gerektiği görüşüyle çoğunluk görüşüne katılmamaktayım.


Mehmet AYAN
Kurul Üyesi



Full & Egal Universal Law Academy