Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2018-5-5 (Devralma)
Karar Sayısı : 18-06/98-51
Karar Tarihi : 20.02.2018
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN
Şükran KODALAK, Mehmet AYAN
B. RAPORTÖRLER: Erdem AKTEKİN, Esra KÜÇÜKİKİZ Furkan BAŞTÜRK
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Marubeni Itochu Steel Inc. ve Sumitomo Corporation
Temsilcileri: Av. Mehmet Togan TURAN,
Av. Deniz İŞLEKEL YÜCEL
Orjin Maslak, Eski Büyükdere Cad. No:27 K:11 Maslak/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Hiroshima Steel Center Co. Ltd’nin hisselerinin %50’sinin
Summit Steel Co. Ltd. aracılığıyla Sumitomo Corporation tarafından
devralınması ve böylece Hiroshima Steel Center Co. Ltd.’nin Marubeni Itochu
Steel Inc. ve Sumitomo Corporation’ın ortak kontrolüne geçmesine izin verilmesi
talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 29.01.2018 tarih ve 922 sayı ile
giren bildirim üzerine düzenlenen 14.02.2018 tarih ve 2018-5-5/Öİ sayılı Devralma
Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, söz konusu devralma işlemine izin
verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) İlgili başvuruda, halihazırda Marubeni Itochu Steel Inc.’nin (MISI) %100 iştiraki
konumunda olan Japonya’da kurulu Hiroshima Steel Center Co. Ltd.’nin (HIROSHIMA
STEEL) hisselerinin %50’sinin Summit Steel Co. Ltd. (SUMMIT) aracılığıyla Sumitomo
Corporation (SUMITOMO) tarafından devralınmasına ve böylece HIROSHIMA
STEEL’in MISI ve SUMITOMO’nun ortak kontrolüne geçmesine izin verilmesi talep
edilmiştir.
(5) Bildirim Formunda, SUMMIT ve HIROSHIMA STEEL arasında 11 Aralık 2017 tarihinde
imzalanan “Şirket Bölünmesi Sözleşmesi” uyarınca SUMMIT’in Japonya’nın Chugoku
bölgesindeki çelik kaplama işletmesini kısmi şirket bölünmesi ile HIROSHIMA STEEL’e
devredeceği ve bu işlem karşılığında HIROSHIMA STEEL’in ihraç edilen hisselerinin
%50’sini devralacağı belirtilmiştir. Bunun yanı sıra yine 11 Aralık 2017 tarihinde
SUMMIT ile SUMITOMO arasında imzalanan “Hisse Devir Sözleşmesi” uyarınca
SUMMIT’in HIROSHIMA STEEL’e ait hisseleri şirket bölünmesinin yürürlük tarihi
itibarıyla SUMITOMO’ya veya SUMITOMO’nun %100 iştirakine devredeceği ifade
edilmektedir.
18-06/98-51
2 / 3
(6) Bildirime konu işlem sonrasında, halihazırda MISI’nın %100 iştiraki olan HIROSHIMA
STEEL’in hisselerinin %50’si MISI’ya, geri kalan %50’si SUMITOMO’ya ait olacaktır.
Bildirim Formunda HIROSHIMA STEEL’in işlem sonrasında MISI ve SUMITOMO’nun
ortak kontrolüne geçeceği ve ana şirketlerden bağımsız olarak Japonya’da çelik
levhaların işlenmesi ve dağıtımı alanında faaliyet göstereceği ifade edilmektedir. Bu
bilgiler doğrultusunda, HIROSHIMA STEEL’in işlem sonrasında ortak girişim olarak
faaliyetlerine devam edeceği belirtilmiştir.
(7) Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin üçüncü fıkrasında; “Bağımsız bir iktisadi
varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması,
bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemidir. Bu tür
işlemlerde, işlem taraflarının her biri devralan olarak kabul edilir.” hükmüne yer
verilmiştir. Anılan Tebliğ’in yukarıda yer verilen maddesine göre ortak girişimler
bakımından aranan koşullar; ortak girişim şirketinin kurucu teşebbüsler tarafından
“ortak kontrol” altında tutulması ve kurulan şirketin “bağımsız bir iktisadi varlık” niteliği
taşımasıdır. Bu çerçevede kurulması planlanan ortak girişim şirketinin söz konusu iki
şartı sağlayıp sağlamadığının değerlendirilmesi gerekmiştir.
(8) Bildirim Formu ve ekinde yer alan “Hissedarlık Sözleşmesi” incelendiğinde, ortak
girişim şirketinin yönetim kurulunun altı üyeden oluşacağı, MISI ve SUMITOMO’nun
her birinin yönetim kuruluna üçer yönetici atama yetkisini haiz olacağı ve yönetim
kurulu başkanının MISI ve SUMITOMO’nun adayları arasından dönüşümlü olarak
atanacağı anlaşılmıştır. Bunun yanı sıra, ortak girişim şirketinin bazı konulardaki
yönetim kurulu veya genel kurul kararlarını oybirliği ile alacağı belirtilmiştir. Şirket
yönetiminin yapılanma biçimi ve bazı önemli ve stratejik kararlar bakımından tarafların
oybirliğinin aranması ortak kontrolün varlığını göstermiştir.
(9) “Bağımsız bir iktisadi varlık niteliği taşıma” kriteri ile ortak girişimin kurucularından
bağımsız olarak ilgili pazarda faaliyetlerini kalıcı olarak sürdürebilen ayrı bir teşebbüs
olarak tanımlanıp tanımlanamayacağını tespit etmek amaçlanmaktadır. Bildirim
Formunda yer alan bilgilere göre; ortak girişimin günlük işlemlerinin kontrolü için kendi
yönetimi olacağı, pazarda bağımsız olarak faaliyet göstermesi için yeterli kaynağa
erişebileceği, cirosunun %50’sinden fazlasını üçüncü taraflarla yapacağı işlemlerden
elde edeceği ve süresiz olarak faaliyet göstereceği belirtilmektedir.
(10) Açıklamalar ışığında ortak girişim şirketinin ortak kontrol altında tam işlevsel bir şirket
olacağı, dolayısıyla bildirime konu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi
çerçevesinde bir devralma olduğu anlaşılmıştır. Tarafların cirolarının 2010/4 sayılı
Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasında yer alan ciro eşiklerini aştığı, dolayısıyla
işlemin izne tabi olduğu tespit edilmiştir.
(11) 2010/4 sayılı Tebliğ uyarınca, bildirim konusu işlemden etkilenme ihtimali olan ve
taraflardan iki veya daha fazlasının aynı ürün pazarında faaliyette bulunduğu ya da
taraflardan en az bir tanesinin bir diğerinin faaliyet gösterdiği herhangi bir ürün
pazarının alt veya üst pazarında ticari faaliyette bulunduğu ilgili ürün pazarları etkilenen
pazarları oluşturmaktadır.
18-06/98-51
3 / 3
(12) İşlem taraflarından SUMITOMO Türkiye’de Sumitomo Corporation Dış Ticaret A.Ş. ve
Sumitomo Agro Turkey Tarım İlaçları Sanayi ve Ticaret A.Ş. aracılığıyla faaliyet
göstermektedir. Sumitomo Corporation Dış Ticaret A.Ş. Japonya’da imal edilen çelik
materyallerin, araba parçalarının, gıdaların, kimyasal ürünlerin ithalatı ile; Sumitomo
Agro Turkey Tarım İlaçları Sanayi ve Ticaret A.Ş. ise kimyasal tarım ürünlerinin ve
gübrelerin satışı ile iştigal etmektedir. Sumitomo Corporation Dış Ticaret A.Ş.’nin metal
ürünleri yarı mamuller, yassı ürünler, uzun ürünler, boru ürünler ve paslanmaz
ürünlerden oluşmaktadır.
(13) Marubeni Corporation (MARUBENI) ve Itochu Corporation’ın (ITOCHU) ortak girişimi
konumunda olan MISI ise Türkiye cirosunu sıcak haddelenmiş çelik levha, özel
paslanmaz çelik, kalay levhaları, çelik borular ve yarı mamullerin satışından elde
etmektedir. MARUBENI Türkiye’de inşaat makinelerinin ve forklift makinelerinin satışı;
ITOCHU ise otomobil parçaları, ham petrol, petrol ürünleri ve inşaat parçalarının satışı
alanlarında faaliyet göstermektedir. Taraflarca kurulacak ortak girişim Japonya’da ince
çelik levhaların işlenmesi ve oksijenle kesme merkezleri aracılığıyla dağıtımı alanında
faaliyet gösterecektir.
(14) Ortak girişim taraflarından MISI ve SUMITOMO’nun Türkiye’deki faaliyetleri
incelendiğinde çelik levhalar, yarı mamuller ve çelik borular alanlarında yatay bir
örtüşme olduğu anlaşılmıştır. Bu sebeple, bildirime konu işlemin değerlendirilmesi
bakımından kesin bir ilgili ürün pazarı tanımı yapılmaksızın “çelik levhalar”, “yarı
mamuller” ve “çelik borular” pazarları işlemden etkilenen pazarlar olarak ele alınmıştır.
(15) SUMITOMO’nun Türkiye’de çelik levhalar pazarındaki payının %(…..) ve MISI’nın bu
pazardaki payının %(…..) civarında olduğu tespit edilmiştir. Öte yandan tarafların yarı
mamuller ve çelik borular pazarlarındaki paylarına ilişkin kesin bilgiler mevcut
olmamakla birlikte söz konusu pazarlara ilişkin paylarının çelik levhalar pazarı ile büyük
ölçüde benzerlik gösterdiği ifade edilmiştir. Dolayısıyla tarafların Türkiye’de her üç
pazardaki faaliyetlerinin çok sınırlı düzeyde olduğu ve toplam pazar paylarının %(…..)
altında kaldığı anlaşılmıştır. Kaldı ki, ilgili pazarlar birçok yerli ve yabancı oyuncunun
faaliyette bulunduğu, aktif dış ticaret kanalıyla tüm Dünya ekosistemine bağlı demir-
çelik sektörüne ait alt pazarlardır. Bu bağlamda, işlem sonrasında rekabeti kısıtlayıcı
bir yoğunlaşma meydana gelmeyecektir.
H. SONUÇ
(16) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı
Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ
kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan
nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin
ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle
işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara
İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy