Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2018-2-041
Karar Sayısı : 19-43/720-308
Karar Tarihi : 05.12.2019
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN,
Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ
B. RAPORTÖRLER: Gözde MAVİ, Mesut MORGÜL, Betül AYHAN, Yunus Salih YİĞİT
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Çamsan Entegre Ağaç Sanayi ve Ticaret A.Ş.
- Çamsar Orman Ürünleri Ticaret ve Sanayi A.Ş.
Temsilcileri: Av. İbrahim GÜL
Tuna Cad. No: 27/3 Çankaya/Ankara
(1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 01.11.2018 tarih, 18-41/654-M sayı,
20.12.2018 tarih, 18-48/745-M sayı ve 07.02.2019 tarih, 19-06/48-M sayılı kararları
uyarınca yürütülen soruşturma kapsamında, Çamsan Entegre Ağaç San. ve Tic.
A.Ş. ve Çamsar Orman Ürünleri Tic. ve San. A.Ş.’nin dosyaya giriş talebinin
değerlendirilmesi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 28.11.2019 tarih ve 8299, 8300
sayıları ile giren başvurular üzerine düzenlenen 28.11.2019 tarih ve 2018-2-041/BN-8
sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notunda; Çamsan Entegre Ağaç San. ve Tic.
A.Ş. ve Çamsar Orman Ürünleri Tic. ve San. A.Ş. tarafından yapılan başvuruya ilişkin
olarak Soruşturma Raporunda yer alan; 3 ve 4 nolu grafiklere dayanak olan verileri
içerir excel tablosuna; 37, 38, 39 ve 40 nolu grafiklere dayanak olan verileri içerir excel
tablosuna; 39 ve 40 nolu grafiklerin büyütülmüş haline; 18x2100x2800 mm çift yüz
MDF ve MDFlam ürünlerinin 2015-2019 yılları Türkiye toplam satış miktarına ve
firmaların pazar paylarına; MDF ürün pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin 2015-
2019 yıllarına ilişkin pazar paylarına; 18x2100x2800 mm çift yüz MDF ve MDFlam
ürünlerinin artış oranlarını gösterir tablolara dayanak olan fiyat listeleri veya verilere
erişim talebinin reddedilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Rekabet Kurulunun 01.11.2018 tarih, 18-41/654-M sayı, 20.12.2018 tarih, 18-48/745-
M sayı ve 07.02.2019 tarih, 19-06/48-M sayılı kararları uyarınca, AGT Ağaç Sanayi ve
Ticaret A.Ş., Çamsan Entegre Ağaç San. ve Tic. A.Ş. (Çamsan Entegre), Çamsar
Orman Ürünleri Tic. ve San. A.Ş. (Çamsar Orman), Çamsan Ordu Ağaç San. ve Tic.
A.Ş., Divapan Entegre Ağaç Panel San. Tic. A.Ş., Gentaş Genel Metal San. ve Tic.
A.Ş., Kastamonu Entegre Ağaç San. ve Tic. A.Ş., Kronospan Orman Ürünleri San. ve
Tic. A.Ş., Orma Orman Mahsulleri İntegre San. ve Tic. A.Ş., Starwood Orman Ürünleri
A.Ş., Teverpan MDF Levha Sanayii ve Ticaret A.Ş., Yıldız Entegre Ağaç San. ve Tic.
A.Ş., Yıldız Sunta Orman Ürünleri Sanayi Tesisleri İth. İhr. ve Tic. A.Ş. ve MDF ve
19-43/720-308
2/6
Yonga Levha Sanayicileri Derneği hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun'un (4054 sayılı Kanun) 4. ve 6. maddesinin ihlal edilip edilmediğinin
tespitine yönelik olarak aynı Kanun'un 41. maddesi uyarınca yürütülen soruşturma
kapsamında Çamsan Entegre ve Çamsar Orman tarafından yapılan başvuruda bazı
belgelere erişim talep edilmiştir.
(5) 4054 sayılı Kanun’un “Delillerin Toplanması ve Tarafların Bilgilendirilmesi” başlıklı 44.
maddesinin ikinci fıkrasında “Haklarında soruşturmaya başlandığı bildirilen taraflar
sözlü savunma hakkını kullanma taleplerine kadar kurum bünyesinde kendileri ile ilgili
düzenlenmiş her türlü evrakın ve mümkünse elde edilmiş olan her türlü delilin bir
nüshasının kendilerine verilmesini isteyebilir” hükmü yer almaktadır. Bununla birlikte,
tarafların kendileri hakkındaki belgelere erişimine ilişkin istisnalar düzenlenmiştir. Buna
göre, 2010/3 sayılı Dosyaya Giriş Hakkının Düzenlenmesine ve Ticari Sırların
Korunmasına İlişkin Tebliğ’in (2010/3 sayılı Tebliğ) 6. maddesinde yer alan, “Taraflar
dosyaya giriş hakkı kapsamında, Kurum içi yazışmalar ve başka teşebbüs, teşebbüs
birliği ve kişilere ilişkin ticari sır ve diğer gizli bilgileri içerenler hariç olmak üzere,
Kurum bünyesinde kendileri ile ilgili düzenlenmiş her türlü evraka ve elde edilmiş her
türlü delile erişebilir.” hükmüyle, tarafların kendileri hakkında düzenlenmiş evrak ve
delillere ulaşabileceği, ancak Kurum içi yazışmaların ve başka teşebbüs, teşebbüs
birliği ve kişilere ilişkin ticari sır ve sair gizli bilgi içeren evrakın bu kapsamda
bulunmadığı ifade edilmiştir. Dolayısıyla hangi belgelerin Kurum içi yazışma olduğu
veya teşebbüs, teşebbüs birliği ve kişilere ait ticari sır niteliği taşıdığı hususu önem arz
etmektedir.
(6) 2010/3 sayılı Tebliğ’in “Kurum İçi Yazışmalar” başlıklı 7. maddesinde;
“(1) Kurum içi yazışmalar, Kurulun aldığı nihai kararlar bakımından hazırlayıcı işlem
niteliğinde olan birimler arası yazışmalardır.
(2) Kartellerin Ortaya Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ve 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası
çerçevesinde elde edilen bilgi ve belgeler ile Kurumun diğer kamu kurumları, kamu
kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları veya özel sektör gerçek ve tüzel kişileri gibi
bilgisine başvurulanlarla yaptığı yazışmalar da iç yazışma olarak kabul edilir.”
açıklamalarına yer verilmiştir. Buna göre, Kurulun alacağı nihai karara kadar
gerçekleştireceği hazırlayıcı işlem niteliğindeki yazışmalar, Kartellerin Ortaya
Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair Yönetmelik (Pişmanlık
Yönetmeliği) kapsamında sunulan bilgi ve belgeler ile Kurumun bilgisine başvurduğu
kamu veya özel sektör üçüncü kişileriyle ile yaptığı yazışmalar iç yazışma olarak kabul
edilmektedir.
(7) 2010/3 sayılı Tebliğ’in “Ticari Sırların Belirlenmesi ve Gizli Tutulması” başlıklı 12.
maddesinde ticari sır kavramı; “teşebbüslerin faaliyet alanları ile ilgili olan ve gizli
tutma iradesine sahip oldukları, yalnızca belirli ve kısıtlı bir kesim tarafından bilinen ve
elde edilebilen, başta rakipleri olmak üzere üçüncü kişilere ve kamuya açıklanması
halinde ilgili teşebbüsün ciddi zarar görme ihtimali bulunan her türlü bilgi ve belge”
şeklinde tanımlanmaktadır.
19-43/720-308
3/6
(8) Ayrıca, 2010/3 sayılı Tebliğ ile tarafların dosyaya erişim haklarının ne şekilde
kullandırılacağına dair bir düzenleme de getirilmiştir. İlgili Tebliğ’in “Dosyaya Giriş
Hakkının Kullandırılması” başlıklı 10. maddesi aşağıdaki şekildedir:
“(1) Dosyaya giriş hakkı, ilgilinin talebi de dikkate alınarak; dosya mevcudunda
bulunan ve erişime açılan evrakın fotokopi yolu ile çoğaltılmış nüshalarının veya
elektronik kopyalarının verilmesi ya da gönderilmesi suretiyle kullandırılabilir.
(2) Kartellerin Ortaya Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ve 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası
çerçevesinde elde edilen bilgiler ile aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunan diğer
kurum içi yazışmalar, Kurum merkezinde incelenebilir.”
(9) Yukarıda yer verilen mevzuat çerçevesinde, Çamsan Entegre ve Çamsar Orman’ın
aşağıda sıralanan bilgi ve belgelere erişim talebi değerlendirilmiştir:
Soruşturma Raporunda yer alan 3 ve 4 nolu grafiklere dayanak olan verileri
içerir excel tablosu,
Soruşturma Raporunda yer alan 37, 38, 39 ve 40 nolu grafiklere dayanak olan
verileri içerir excel tablosu (teşebbüs unvanlarını gizleyerek - teşebbüsleri 1, 2,
3 veya A, B, C, D olarak adlandırarak),
Soruşturma Raporunda yer alan 37, 38, 39 ve 40 nolu grafiklerde Çamsan
Entegre'nin konumunun anlaşılması için grafiklerin büyütülmüş hali,
18x2100x2800 mm çift yüz MDF ve MDFlam ürünlerinin 2015-2019 yılları
Türkiye toplam satış miktarı ve teşebbüslerin pazar payları (teşebbüs
unvanlarını gizleyerek - teşebbüsleri 1, 2, 3 veya A, B, C, D olarak
adlandırarak),
MDF ürün pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin 2015-2019 yıllarına ilişkin
pazar payları (teşebbüs unvanlarını gizleyerek - teşebbüsleri 1, 2, 3 veya A, B,
C, D olarak adlandırarak),
18x2100x2800 mm çift yüz MDF ve MDFlam ürünlerinin artış oranlarını gösterir
tablolara dayanak fiyat listeleri veya veriler.
(10) Soruşturma Raporunda yer alan 3 ve 4 nolu grafiklerde Çamsan Entegre ile Çamsar
Orman’ın 18x2100x2800 boyutlarında ham MDF ve çift yüzü beyaz MDFlam
ürünlerine ilişkin fiyat ve maliyetleri karşılaştırılmıştır. Söz konusu grafiklerin
hazırlanmasında teşebbüslerden elde edilen veriler kullanılmış ve bu durum grafiklere
ilişkin dipnotlarda belirtilmiştir. Bu itibarla söz konusu verilerin zaten teşebbüslere ait
ve onlar tarafından gönderilmiş veriler olması nedeniyle anılan verilere erişim talebinin
reddine karar verilmiştir.
(11) Teşebbüslerin bir diğer talep konusunu, Soruşturma Raporunda yer alan 37, 38, 39 ve
40 nolu grafiklere dayanak olan verileri içerir excel tablosu oluşturmaktadır. 37 ve 38
nolu grafikler, Çamsan Entegre ile Çamsar Orman’ın isimleri görünür şekilde ve
rakiplerinin isimleri kapatılarak teşebbüslere gönderilmiştir. Dolayısıyla teşebbüslerin
rakiplerinin isimleri ve verilerine gerek olmaksızın pazardaki fiyat ve maliyet hareketleri
üzerinden savunma yapabilmesi mümkündür. 39 ve 40 nolu grafiklerde ise yonga
levha ve yongalam ürünlerine ilişkin analizler yer almaktadır. Çamsan Entegre ile
Çamsar Orman söz konusu ürünlerin üretimini yapmadığından 39 ve 40 nolu
19-43/720-308
4/6
grafiklerde her iki teşebbüsün de verisi bulunmamakta, rakiplere ilişkin bilgiler yer
almaktadır. Bu çerçevede, Çamsan Entegre ve Çamsar Orman’ın rakiplerine ilişkin
ticari sırları içerdiği ve rakiplerin ismi kapatılsa dahi ilgili verilerin gönderilmesinin
teşebbüslerin pazarda kamuya açık olmayan fiyatlandırma stratejisine ulaşmalarına
yol açacağı dikkate alınarak, 37, 38, 39 ve 40 nolu grafiklere (39 ve 40 nolu grafikler
aynı zamanda Çamsan Entegre ve Çamsar Orman ile ilgili olarak düzenlenmiş bilgi
niteliği taşımamaktadır.) dayanak olan verileri içerir excel tablosuna erişim talebinin,
ticari sır niteliğinde olması nedeniyle, reddine karar verilmiştir.
(12) Şirketler tarafından ayrıca Soruşturma Raporunda yer alan 37, 38, 39 ve 40 nolu
grafiklerde Çamsan Entegre'nin konumunun anlaşılması için grafiklerin büyütülmüş
hali talep edilmektedir. Yukarıda belirtildiği üzere, 39 ve 40 nolu grafiklerde Çamsan
Entegre ile Çamsar Orman’ın verileri bulunmadığından, dolayısıyla kendileriyle ilgili
olarak düzenlenmiş bilgi niteliği taşımadığından, söz konusu grafiklerin büyütülmüş
haline erişim talebinin kabul edilemeyeceği değerlendirilmektedir.
(13) Şirketler ayrıca, 18x2100x2800 mm çift yüz MDF ve MDFlam ürünlerinin 2015-2019
yıllarına ilişkin Türkiye toplam satış miktarına ve firmaların pazar paylarına; MDF ürün
pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin 2015-2019 yıllarına ilişkin pazar paylarına ve
18x2100x2800 mm çift yüz MDF ve MDFlam ürünlerinin artış oranlarını gösterir
tablolara dayanak olan fiyat listeleri veya verilere erişim talep etmektedir. Söz konusu
bilgilerin rakiplerin ticari sır niteliğindeki verilerini içerdiği ve isimleri kapatılsa dahi ilgili
bilgilerin gönderilmesinin, rakiplerin incelenen yıllarda uyguladığı fiyatlar ve
fiyatlandırma stratejileri gibi sektöre ilişkin gizli bilgilere ulaşılmasına yol açacağı
dikkate alınarak, anılan bilgi ve belgelere ilişkin talebin kabul edilemeyeceği kanaatine
varılmıştır.
H. SONUÇ
(14) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, Rekabet Kurulunun
01.11.2018 tarih, 18-41/654-M sayı, 20.12.2018 tarih, 18-48/745-M sayı ve 07.02.2019
tarih, 19-06/48-M sayılı kararları uyarınca yürütülen soruşturma kapsamında, Çamsan
Entegre Ağaç San. ve Tic. A.Ş. ve Çamsar Orman Ürünleri Tic. ve San. A.Ş.’nin
dosyaya giriş talebine ilişkin olarak;
1. Soruşturma Raporunda yer alan 3 ve 4 nolu grafiklere dayanak olan verileri
içerir excel tablosuna erişim talebinin, söz konusu veriler zaten teşebbüslere ait,
onlar tarafından gönderilmiş veriler olduğundan, reddine OYÇOKLUĞU ile,
2. 37, 38, 39 ve 40 nolu grafiklere dayanak olan verileri içerir excel tablosuna
erişim talebinin, ticari sır niteliğinde olması nedeniyle, reddine OYÇOKLUĞU ile,
3. Soruşturma Raporunda yer alan 39 ve 40 nolu grafiklerin büyütülmüş haline
erişim talebinin, teşebbüsler ile ilgili olarak düzenlenmiş ya da elde edilmiş bilgi
niteliği taşımaması nedeniyle, reddine OYBİRLİĞİ ile,
4. 18x2100x2800 mm çift yüz MDF ve MDFlam ürünlerinin 2015-2019 yılları
Türkiye toplam satış miktarına ve firmaların pazar paylarına, MDF ürün pazarında
faaliyet gösteren teşebbüslerin 2015-2019 yıllarına ilişkin pazar paylarına,
18x2100x2800 mm çift yüz MDF ve MDFlam ürünlerinin artış oranlarını gösterir
tabloların dayanağı fiyat listeleri veya verilere erişim talebinin, ticari sır niteliğinde
olmaları nedeniyle, reddine OYBİRLİĞİ ile
19-43/720-308
5/6
gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde
yargı yolu açık olmak üzere, karar verilmiştir.
05.12.2019 tarih, 19-43/720-308 sayılı Karara ilişkin karşı görüş
Rekabet Kurulu’nun ilgili kararında, Çamsan Entegre Ağaç San. ve Tic. A.Ş (Çamsan
Entegre) ile Çamsar Orman Ürünleri Tic. ve San. A.Ş. (Çamsar Orman)’nin dosyaya
giriş talepleri değerlendirilmiştir. Kararın, Soruşturma Raporunda yer alan 3 ve 4 nolu
grafiklere dayanak olan verileri içerir excel tablosuna erişim (kararın birinci maddesi) ile
37 ve 38 nolu grafiklere dayanak olan verileri içerir excel tablosuna erişim (kararın
ikinci maddesi) talebinin reddedilmesine ilişkin kısmına aşağıda yer alan gerekçelerle
katılmam mümkün olmamıştır.
Kararın 5. paragrafında da yer verildiği üzere, 4054 sayılı Kanun’un 44. maddesi
“…kurum bünyesinde kendileri ile ilgili düzenlenmiş her türlü evrakın ve mümkünse
elde edilmiş olan her türlü delilin…” soruşturulan teşebbüsler tarafından istenebileceği
düzenlenmesi yer almaktadır. Benzer şekilde 2010/3 sayılı dosyaya giriş hakkının
düzenlendiği Tebliğin 6. maddesinde “Taraflar dosyaya giriş hakkı kapsamında, Kurum
içi yazışmalar ve başka teşebbüs, teşebbüs birliği ve kişilere ilişkin ticari sır ve diğer
gizli bilgileri içerenler hariç olmak üzere, Kurum bünyesinde kendileri ile ilgili
düzenlenmiş her türlü evraka ve elde edilmiş her türlü delile erişebilir.” hükmü yer
almaktadır.
Kurul, ilgili grafiklere ait verileri içerir excel tablolarına erişim talebini reddederken; 3 ve
4 nolu grafikler bakımından söz konusu verilerin zaten teşebbüslere ait olduğu ve
kendileri tarafından gönderildiğini, 37 ve 38 nolu grafikler bakımından ise rakiplere ait
verilerin de bu grafiklerde yer aldığı gerekçesiyle ticari sır niteliğinde olduğunu, bu
grafiklerin Çamsan Entegre ve Çamsar Orman’ın isimleri görünür şekilde ve
rakiplerinin isimleri kapatılarak ilgili teşebbüslere gönderildiğini, dolayısıyla buradan
hareketle ilgili teşebbüslerin savunmalarını yapabileceklerini kararına dayanak
yapmıştır.
Talebe konu verilerin oluşturduğu grafikler, ilgili teşebbüslerin belirlenmiş olan
ürünlerdeki üç buçuk yıla ait fiyat ve maliyet grafikleridir. Dolayısıyla soruşturma
konusu ve soruşturma sonunda ulaşılacak olan kanaat ve kararla doğrudan ilgilidir.
Raportörler söz konusu grafikleri oluştururken elbette teşebbüslerden elde edilen
rakamları/verileri kullanmaktadırlar. Ancak çoğu zaman bu grafikler teşebbüslerden
elde edilen ham verilerle değil, raportörlerce yapılan belli çalışmalardan sonra
grafikleştirilebilmektedir. Dolayısıyla (rakiplere ait veriler haricinde) soruşturma tarafı
teşebbüslerin grafikleri oluşturan kendilerine ait veri serilerini inceleyebilmeleri
savunma hakkı kapsamında oldukça önemli olabilmektedir. Zira Raportörlerce
teşebbüslerden alınan veriler üzerinde yapılan çalışma yanlış olabilir yahut hatalar
19-43/720-308
6/6
içerebilir veya uygun yöntem kullanılmamış olabilir. Hatta veriler raportörlerce ekstra
çalışma yapılmaksızın teşebbüslerden alındığı şekliyle kullanılması durumunda dahi,
grafikleştirilirken maddi hatalar yapılmış olabilir. Verilerin ayrıntılarının, üç buçuk yıllık
bir zaman serisinin tek satırda gösterildiği bir grafikten anlaşılması da mümkün değildir.
Yukarıda yer verilen ne Kanun’un ilgili maddesinde ne de dosyaya giriş hakkını
düzenleyen Tebliğ’de bu tür bilgi ve verilerin dosyaya giriş hakkının dışında
tutulduğuna ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Aksine savunma hakkı
bakımından bu tür bilgi ve verilerin dosyaya giriş hakkı kapsamında teşebbüsler
tarafından istenebilecek bilgiler arasında olduğu düşüncesindeyim.
Yukarıda yer alan gerekçelerle Kurulun bu husustaki (3,4,37,38 nolu grafiklere ait
veriler bakımından) çoğunluk görüşüne katılamıyorum.
Hasan Hüseyin ÜNLÜ
Kurul Üyesi
Full & Egal Universal Law Academy