Rekabet Kurumu - Karar Sayı 20-01/3-2

Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2019-4-065 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 20-01/3-2
Karar Tarihi : 02.01.2020
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN, Şükran KODALAK,
Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN
B. RAPORTÖRLER: Muhammed Safa UYGUR, Nezir Furkan KIRAN,
Abdulsamed TÜRLÜ
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Re’sen
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN LAR :
- ADAD Ulus. Taş. Den. Ve Tic. Ltd. Şti.
Kıbrıs Şehitleri Cad. 1443 Sok. No:185/202 Alsancak/İzmir
- Arma Grup Lojistik Tic. Ltd. Şti.
Egemenlik Mah. 6108 Sok. No:51/9c Işıkkent Bornova / İzmir
- Anakaya İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda Tekstil Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.
Egemenlik Mah. 6045 Sok. No:6 Bornova/İzmir
- Atlas Yurtiçi Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. Ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti.
1472 Cad. No:36 K:3 D:6 Konak/İzmir
- Birlik Gümrük Müşavirliği ve Birliktan Nakl. Kim. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd.
Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük
Talatpaşa Blv. Kurtkaya Apt. No:76 K.7 D.13-14 Alsancak/İzmir
- Borkont Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti.
Egemenlik Mah. 6112 Sok. No:1 K:1 Daire:137 Ticaret Merkezi Işıkkent
Bornova/İzmir
- Ceyhan Kardeşler Nakliyat Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd Şti.
Egemenlik Mah. 6107/6 Sok. No:8, 35070 Işıkkent Bornova/İzmir
- Çardak Kardeşler Nak. Tic. Ltd. Şti.
Egemenlik Mah. 6108/1 Sok. No:26/A Bornova/İzmir
- Çimen Nakliyat İsmail Çimen
2468 Sok. No.11 D:2 Gültepe / İzmir
- Damper Taşımacılık İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti.
1583/2 Sok. No:2 Rodkar İş merkezi B Blok D:107 Konak/İzmir
- Deniz Nakliyat Memet Karabakan
Cengizhan Mah. 2193/3 Sok. No:14 K:4 Bayraklı / İzmir
- Doztaş Turizm Petrol Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti.
Atatürk Cad. No:398 K:6 D:611 Alsancak/İzmir
- Ege Ekspres Ulus. Taş. Hizm. Tic.Ltd. Şti. adına vekili Av. Serkan ONUKAR
Ali Çetinkaya Bulv. No: 21 Palas Apt. K:7 D:7 Alsancak/İzmir
- Ege Konteyner Nakliyecileri Derneği
Mansuroğlu Mah. 1593/1 Sk. No:28 D:13 Bayraklı/İzmir
20-01/3-2
2/32

- Ege Söylemezler İnş. Taş. Loj. Gıd. Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. ve Söylemezler
Nakliyat Nesim Söylemez’den Oluşan Ekonomik Bütünlük
1472 Sok. No:36/2 Alsancak/İzmir
- Ekinci Ulaştırma İlaçlama Nakliyat Petrol Ürünleri Turizm Ticaret ve San. A.Ş.
ve EKC Lojistik Ltd. Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük
Kıbrıs Şehitleri Cad. No:159 K:2 D:3 Alsancak/İzmir
- Ekşioğlu Nakliyat ve Ticaret Serkan Ekşi
7057 Sok. No:124 Balcıoğlu Depo Yanı Pınarbaşı Bornova/İzmir
- Ercan Sertel Madencilik Lojistik ve Denizcilik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.
Sümer Mah. Çal Cad. No:69 Merkezefendi/ Denizli
- Eysel Lojistik A.Ş.
Evka 3 Mah. 119/30 Sok. No:7/A Bornova/İzmir
- Fuat Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.
Kavaklıdere Mah. Çıtak Sok. No:2 Bornova/İzmir
- Fidanlar Uluslararası Taşımacılık Turizm ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti.
Mansuroğlu Mah. 286/1 Sok. No:15 D:18 Bayraklı/İzmir
- Gönültaş Nakliyat Lojistik Tamir Bakım Ltd. Şti.
Mustafa Kemal Mah. 677/51 Sok. No:22 Buca/İzmir
- Gültekin Lojistik Taşımacılık Ticaret A.Ş.
Hürriyet Mah. Mehmet Akif Cad. No:100 K:3 Şirinyer Buca/İzmir
- Günaydın Loj. Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.
Egemenlik Mah. Aydınlar Cad. No:5 Bornova/İzmir
- Güriş Loj. Dep. Dağ. Taş. Hiz. Ltd. Şti.
İsmet Kaptan Mah. 1362 Sok. No:43 E. Tolunay İş Merkezi K:8 D:82
Konak/İzmir
- Hernak Nakliyat Hafriyat Taahhüt Tic. San. Ltd. Şti
- 1443 Sk. No:148 D:302 Alsancak/İzmir
- İsmail Kaya Nakliyat Taah. Tur. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
Işıkkent 6125/1 Sok. No: 13 Bornova/İzmir
- İzgi Nakliyat ve Tur. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti.
119/30 sok. No:7/A Bornova/İzmir
- Karataş Lojistik Kerem Karataş
1471 Sok. No:35 K:2 D:2 Alsancak/İzmir
- Kayabaşı Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti.
1202/2 sokak No:31 Kat:3 Daire Gıda Çarşısı 312 Konak/İzmir
- Kol Nakliyat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
1203/11 Sok. No:4/413 Karahasan Atlı İş Merkezi Yenişehir/İzmir
- Mesut İnşaat Taahhüt Madencilik Petrol San Ve Dış Tic. Ltd. Şti.
Naldöken Mah.129/10 Sok. No:47 D 4.Sanayi Sit. Bornova/İzmir
- Nur Nakliyat Kıyasettin Yılmaz
Rafet Paşa Mah. 5370 Sok. No:5 Çamdibi Bornova/ İzmir
- Öztürk Kırşehir Nak. Ltd. Şti.
Mansuroğlu Mah. 273 Sok. No:18/7 Bayraklı/İzmir
- Özaytekin Nakliyat Süleyman Özaytekin
1494 Sok. No:24 Alsancak/İzmir

20-01/3-2
3/32

- Pantrans Ulus. Taş. Ltd. Şti.
Gürpınar Mah. 7004 / 6 Sok. No:4 Bornova/İzmir
- Seçkinler Loj. Nak. Gıd. ve Kom. Ltd. Şti.
6108/1 Sok. No:26/1 Egemenlik Mah. Işıkkent Bornova/İzmir
- Serhat Lojistik Müm. Güm. Nak. Tic. Ltd. Şti.
6108 Sok. No:18-A Işıkkent Bornova/İzmir
- Tokyürek Lojistik Hizmetleri ve Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti.
Gürpınar Mah. 7004/12 Sok. No:4 Bornova/İzmir
- Toptaş Nak. Tic. Ltd. Şti.
1202/2 Sok. No:31 K:3 D:308 Gıda Çarşısı Yenişehir/İzmir
- Ulupınar Nakliyat ve Orman Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti.
Yenişehir Mah. Gaziler Cad. 361/2 Sok. K:4 D:403 Konak/İzmir
- Yanardağ Lojistik A.Ş.
Evka 3 Mah. 119/30 Sok. No: 7/A Bornova/İzmir
- Yaparoğlu Lojistik A.Ş.
Naldöken Mah E881129/10 Sok. No:39/2A 35050 Bornova/İzmir
- Yesnak Lojistik Tic. A.Ş.
Erzene Mah. 113 Sok. No:107 K:4 D:7 Bornova/İzmir
- Yılmaz Kardeşler Uluslararası Lojistik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
7401. Sok. No:8 Kemalpaşa Mah. Bornova/İzmir
- Yılmazlar Petrol Ürünleri Nakliyat Taş. İnş. Teks. Gıda Turz. San. Tic. Ltd. Şti.
Yunus Emre Mah. 7402/7 Sk No:17 Pınarbaşı Bornova / İzmir
- Yorulmazoğlu Nakliyat Taahhüt Turizm Gıda Tarım ve Hayvancılık Sanayi
Ticaret Ltd. Şti.
1203/1 Sok. No:6 K:1 D:102 Yenişehir Konak/İzmir
- YPR Lojistik Yasin Yaparoğlu (Vekili Av. Mücahit EKİNCİ)
Kıbrıs Şehitleri Cad. No:159 K:2 D:3 Alsancak/İzmir
(1) E. DOSYA KONUSU: İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan
limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan
teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmak
suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Yürütülen bir dosya kapsamında gerçekleştirilen yerinde
incelemelerde, sözü edilen teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik
anlaşmalar (ücret tespit anlaşmaları) yapmak suretiyle 4054 sayılı Rekabetin
Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 4. maddesini ihlal etmiş
olabileceklerine ilişkin çeşitli bilgi ve belgeler tespit edilmiştir.
(3) G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulunun (Kurul) 15.11.2018 tarih ve 18-
43/686-M sayılı kararı ile İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan
limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin
fiyat tespiti yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip
etmediklerinin tespiti amacıyla yürütülen soruşturma kapsamında, Adad Ulus.
Taş. Den. ve Tic. Ltd. Şti.’de (ADAD) ve Doztaş Turizm Petrol Ürünleri
Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti.’de (DOZTAŞ) gerçekleştirilen yerinde
incelemelerde elde edilen çeşitli bilgi ve belgeler üzerine, sözü edilen
teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmak
suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespitine
20-01/3-2
4/32

yönelik 03.10.2019 tarih ve 19-34/510-M sayı ile karar ile bir önaraştırma
başlatılmıştır.
(4) İlgili karar uyarınca düzenlenen 13.12.2019 tarih ve 2019-4-065/ÖA sayılı
Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(5) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; hakkında önaraştırma yapılan
teşebbüslere 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca teşebbüslere
soruşturma açılmasına gerek olmadığı; bununla birlikte, bahse konu
teşebbüslere 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
Kanun’un 4. maddesi kapsamında rekabeti kısıtlayıcı anlaşma niteliğindeki her
türlü eylemlerine son vermeleri, aksi takdirde haklarında mezkur Kanun
çerçevesinde işlem başlatılacağının bildirilmesi yönünde, görüş yazısı
gönderilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
(6) Öte yandan raportör Muhammed Safa UYGUR tarafından ise, 4054 sayılı
Kanun’un 1. maddesi, 2. maddesi ve 3. maddesinin gerekçesine dayanılarak
emek piyasalarının 4054 sayılı Kanun’un uygulama alanına girmediği, bu nedenle
İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla
konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye
yönelik anlaşmalar yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal
ettikleri iddiasına ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca
soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonucuna farklı görüşle katılmakla birlikte
sözü edilen eylemler nedeniyle teşebbüslere 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin
üçüncü fıkrası kapsamında görüş gönderilmesine dair kanaate katılınmadığı
ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. İlgili Pazar
I.1.1. İlgili Ürün Pazarı
(7) Dosya kapsamında önaraştırmanın konusunu, İzmir merkez ve çevre ilçelerinde
yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan
teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmaları
oluşturmaktadır. İncelemenin işgücü pazarına ilişkin olması sebebiyle çalışanlara
yönelik bir pazar tanımı yapılabilecektir.
(8) Bununla birlikte İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’un 20. paragrafında;
“inceleme konusu işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif
pazar tanımları çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da
alternatif tüm tanımlar açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu oluyorsa
pazar tanımı yapılmayabilir” ifadeleri yer almaktadır. Bu çerçevede mevcut dosya
bakımından, kesin bir ilgili ürün pazarı tanımı yapılmamıştır.
I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
(9) Dosya konusu bakımından ilgili coğrafi pazar “İzmir limanları çıkışlı ve varışlı kara
yolu güzergâhları” olarak belirlenebilecektir. Ancak işbu dosya kapsamında
yapılacak değerlendirmeleri etkilemeyeceğinden, ilgili coğrafi pazarın
belirlenmesine gerek bulunmamaktadır.



20-01/3-2
5/32

I.2. Tespitler ve Değerlendirme
I.2.1. Soruşturma Dosyasında Yer Alan Belgeler
(10) Kurulun 15.11.2018 tarih ve 18-43/686-M sayılı kararı ile yapılan önaraştırma
kapsamında gerçekleştirilen yerinde incelemelerde elde edilen bilgi ve belgelerden
işbu dosyanın konusu ile ilgili olanlara aşağıda yer verilmektedir:
(11) Belge 1: DOZTAŞ’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen ve ADAD temsilcisi
tarafından 06.09.2016 tarihinde gönderilen1 e-posta yazışmasında aşağıdaki ifadeler
yer almaktadır:
“…Şöför alış verişinin azalması için herkesin aylık maaş/harcırah/özel haklar gibi
kalemlerini nakliye ücretleri gibi sabitlemesi gerektiği düşünüyorum. Kendi
aralarında konuşup örnek teşkil ediyor.”
(12) Belge 2: ADAD’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen ve ADAD temsilcisi
tarafından 20.10.2017 tarihinde gönderilen2 e-postada yer alan ifadelere aşağıda yer
verilmiştir:

1 Anılan e-postanın alıcı bölümünde şu kişi ve teşebbüsler yer almaktadır: Pantrans Ulus. Taş. Ltd. Şti.
(PANTRANS), Serhat Lojistik Müm. Güm. Nak. Tic. Ltd. Şti., Yaparoğlu Lojistik A.Ş. çalışanı (…..),
Yılmazlar Petrol Ürünleri Nakliyat Taş. İnş. Teks. Gıda Turz. San. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Gültekin
Lojistik Taşımacılık Ticaret A.Ş. çalışanları (…..) ve (…..), Öztürk Kırşehir Nak. Ltd. Şti. çalışanı (…..),
Ercan Sertel Madencilik Lojistik ve Denizcilik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti., Fuat Taşımacılık Otomotiv San. ve
Tic. Ltd. Şti. çalışanları (…..) ve (…..), Arma Grup Lojistik Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Kol Nakliyat
Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), ADAD çalışanı (…..), Yesnak Lojistik Tic. A.Ş.
çalışanı (…..), İsmail Kaya Nakliyat Taah. Tur. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Yanardağ Lojistik A.Ş. çalışanı
(…..), Ceyhan Kardeşler Nakliyat Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. çalışanı (…..), Ege Söylemezler
İnş. Taş. Loj. Gıd. Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. ve Söylemezler Nakliyat Nesim Söylemez’den Oluşan
Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Yılmaz Kardeşler Uluslararası Lojistik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
çalışanı (…..), Gönültaş Nakliyat Lojistik Tamir Bakım Ltd. Şti. çalışanı (…..), Karataş Lojistik Kerem
Karataş çalışanı (…..), Ekşioğlu Nakliyat ve Ticaret Serkan Ekşi çalışanı (…..), Ulupınar Nakliyat ve
Orman Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Fidanlar Uluslararası Taşımacılık Turizm ve Sanayi
Ticaret Ltd. Şti. (…..), Günaydın Loj. Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. (GÜNAYDIN LOJİSTİK) çalışanları
(…..) ve (…..), Çimen Nakliyat İsmail Çimen çalışanı (…..), Hernak Nakliyat Hafriyat Taahhüt Tic. San.
Ltd. Şti. çalışanı (…..), Borkont Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Doztaş Turizm Petrol
Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Yorulmazoğlu Nakliyat Taahhüt Turizm
Gıda Tarım ve Hayvancılık Sanayi Ticaret Ltd. Şti., Toptaş Nak. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Atlas Yurtiçi
Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. Ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti. (ATLAS) çalışanı (…..), Birlik Gümrük Müşavirliği
ve Birliktan Nakl. Kim. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..),
Ekinci Ulaştırma İlaçlama Nakliyat Petrol Ürünleri Turizm Ticaret ve San. A.Ş. ve EKC Lojistik Ltd.
Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Kayabaşı Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd.
Şti. çalışanı (…..), Nur Nakliyat Kıyasettin Yılmaz çalışanı (…..), Özaytekin Nakliyat (…..), Seçkinler Loj.
Nak. Gıd. ve Kom. Ltd. Şti. çalışanı (…..) ve GÜNAYDIN çalışanı (…..).
2 Sözü edilen e-postanın alıcı bölümünde şu kişi ve teşebbüsler yer almaktadır: Öztürk Kırşehir Nak.
Ltd. Şti. çalışanı (…..) GÜNAYDIN çalışanı (…..), Pantrans Ulus. Taş. Ltd. Şti çalışanı (…..), Serhat
Lojistik Müm. Güm. Nak. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Yaparoğlu Lojistik A.Ş. (YPR LOJİSTİK) çalışanı
(…..), Gültekin Lojistik Taşımacılık Ticaret A.Ş. çalışanları (…..) ve (…..), Fuat Taşımacılık Otomotiv
San. ve Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Arma Grup Lojistik Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Kol Nakliyat Otomotiv
Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Yesnak Lojistik Tic. A.Ş. çalışanı (…..), Yanardağ Lojistik A.Ş.
çalışanı (…..), Ceyhan Kardeşler Nakliyat Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. çalışanı (…..), Ege
Söylemezler İnş. Taş. Loj. Gıd. Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. ve Söylemezler Nakliyat Nesim Söylemez’den
Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Yılmaz Kardeşler Uluslararası Lojistik Sanayi ve Ticaret Ltd.
Şti. çalışanı (…..), Gönültaş Nakliyat Lojistik Tamir Bakım Ltd. Şti. çalışanı (…..), Karataş Lojistik Kerem
Karataş çalışanı (…..), Ekşioğlu Nakliyat ve Ticaret Serkan Ekşi çalışanı (…..), Ulupınar Nakliyat ve
Orman Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Fidanlar Uluslararası Taşımacılık Turizm ve Sanayi
Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Günaydın Loj. Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. çalışanları (…..) ve (…..),
ÇİMEN çalışanı (…..), Borkont Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Doztaş Turizm Petrol
20-01/3-2
6/32

“Naçizane fikrim olarak nakliye fiyatlarının yanına bundan sonraki süreçte, şoför
istikrarını ve dedikoduları da (Örnek şu firma bu kadar veriyor vb) engellemek adına,
Şoför maaşlarını Harcırah seferlerini Firma/Nakliyeci arasındaki sözleşme
metinlerini sabitleyebilirsek, Bundan sonraki süreç işimiz yalnızca firmalara
vereceğimiz hizmet ile öne çıkmış olacağız.”
(13) Yapılan yazışmalardan görülebileceği üzere teşebbüsler arasında şoför maaşlarının
sabitlenmesine yönelik iletişimlerin bulunduğu görülmektedir.
I.2.2. Yerinde İncelemelerde Elde Edilen Bilgi ve Belgeler
(14) Önaraştırma kapsamında yapılan yerinde incelemelerde elde edilen bilgi ve belgelere
aşağıda yer verilmektedir:
(15) Belge 3: Atlas Yurtiçi Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. Ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti.’de (ATLAS)
yapılan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK. DERNEĞİ” isimli
Whatsapp grubundaki 10.11.2017 tarihli yazışmalarda şu ifadelere yer verilmiştir:
“(…..) (TOKYÜREK LOJİSTİK):
Arkadaşlar bu ara şoför arkadaşlarda sorun olmaya başladılar ben maaşlara 400 tl
zam yaptım bana söylenen falanca nakliyeci bu parayi veriyor.bu 2 Arkadaş kimin
yanına gidecegini duydum.yarin o iki arkadaşımın yanına gidip bu tip insanları
temizlemeniz lazım.ve bu arkadaşları ise almamalarini söylucem. saygilar”
(…..) (KARATAŞ LOJİSTİK):
“Aynen (…..) abi o kunuda müşteriler kadar önemli”
(…..) (GÜRİŞ):
“Bence müşteriden daha önemli...”
(…..) (KARATAŞ LOJİSTİK):
👍
(…..) (PANTRANS):
“Arkadaşlar bu sorunların başlangıcıda biziz...
Çözüm üretecek kişilerde biziz.
Konuları dernek çatısı altında ivedilikle çözeceğiz
Bu arada boş durmayıp birbirimizle diyalogları geliştireceğiz.”
(…..) (TOKYÜREK LOJİSTİK):
“(…..) bu konu çok acil”
(…..) (PANTRANS):
“Tamam abi sadece sende değil bu sorun. Hepimizde var.
Tabiki en öncelikli sorunlarımızdan.”

Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Yorulmazoğlu Nakliyat Taahhüt Turizm
Gıda Tarım ve Hayvancılık Sanayi Ticaret Ltd. Şti., Toptaş Nak. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Atlas Yurtiçi
Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. Ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Birlik Gümrük Müşavirliği ve Birliktan
Nakl. Kim. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Ekinci
Ulaştırma İlaçlama Nakliyat Petrol Ürünleri Turizm Ticaret ve San. A.Ş. ve EKC Lojistik Ltd. Şti.’den
Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Kayabaşı Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti.
çalışanı (…..), Nur Nakliyat Kıyasettin Yılmaz çalışanı (…..), Özaytekin Nakliyat (…..), Seçkinler Loj.
Nak. Gıd. ve Kom. Ltd. Şti. çalışanı (…..).

20-01/3-2
7/32

…
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Değerli arkadaşlar
Şoför ve şoför ücretleri konusunda bu ortamda bilgi alışverişi yapmadan ücret
artışına gitmeyin. Ortamda herkes her şeyi yazıyor bu konuyu da ortama taşıyın
Şoförün ağzı söylemi ile hareket etmeyelim. Yoksa bu işin içinden çıkamayız.
Sürücülerin elinde oyuncak oluruz. Sürücü açığı ortada hepimizce bilinen bir konu
hepimizin garajında boş araçları var. Bu Durumda olan herhangi bir taraf açığını
kapatmak için ücret artışına gitmesi hepimizin ayağına sıkması anlamına gelir.”
…
(16) Belge 4: ATLAS’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER
NAK.DERNEĞİ” isimli Whatsapp grubundaki 19.11.2017 tarihli yazışmalarda şu
ifadelere yer verilmiştir:
(…..) (KARATAŞ LOJİSTİK):
“Kimmiş o arkadaşlar gelsinler ben onlara sendikayı gösterecem
Girsinler kumda oynasınlar o arkadaşlar
O sendikacılar anca emekçilerin kanını emerler
Yıllarca bunun örneklerini gördük”
(…..) (ANAKAYA LOJİSTİK):
“Kapatın bu sendika meselesini”
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Değerli arkadaşlar
Bu konu hafife alınmamalı !!!
Sendikaların çalışanların kanlarını emdikleri bu çalışanlar sayesinde bunlar
üzerinden alacakları aidatlarla gelirlerini arttıracakları aşikar. Ancak bunu biz
biliyoruz. Sendikanın tepesindeki ağalar çalışanlarımız arasına onlardan ve tüm
sürücülerin güvenini kazanabilecek bir veya birkaç kişiyi kendi taraflarına çekip
bunlar üzerinden tüm grubu örgütlemeye çalışıyor.
Tabii onlara en hassas noktalardan yaklaşıyorlar;
daha fazla maaş,
daha az çalışma,
daha fazla mesai ücreti,
daha fazla sosyal ödenek,
daha fazla daha fazla
Tabi bunlarda çalışan insan için iştah kabartıcı talepler haline dönüşüyor. Ve neden
olmasın diye başlıyorlar düşünmeye. Sonra küçük gruplar halinde dedikodular
fısıldaşmalardan başlıyor.
Sonra
Sonrası ile ilgili birçok örnek var. Sonuç olarak sürücülerimizin de bize ihtiyacı var
bizlerin de onlara ihtiyacı. Mesele bu kışkırtıcıların sürücülerimizi örgütlemeye
çalışacak olan bu arabozucuların kim olduğunu tespit etmek için her birimiz kendi
tarafımızda güvendiğimiz sürücülerimiz Üzerinden bunu sorgulamalı ulaştığımız
sonuçları birlikte konuşmalı ve değerlendirmeliyiz.”
20-01/3-2
8/32

(…..) (KARATAŞ LOJİSTİK):
“Çok doğru söyledin (…..) abi”
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Diğer tarafta sürücülerimizin taleplerini de tabii ki hiçe sayalım demiyorum. Mevcut
koşullar içeresinde onların şartlarını ve koşullarını iyileştirmek tabii ki. Bizim
görevimiz ancak onu da mevcut rekabetçi koşulları içersinde birlikte yapacağımız
sonraki toplantılarda gündeme alıp yapmalıyız.”
(…..) (KARATAŞ LOJİSTİK):
“Ama bu tür örgütlenmeye hayatımız pahasına İzin vermemeliyiz.”
(…..) (YESNAK):
“Vestel de çalıştığım yıllarda (…..) in bir sözü hiç aklımdan çıkmaz.
Benim çalışanımı sendikaya muhtaç etmeyin.”
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Bizim ülkemizde sendikalar görevlerini yurtdışındaki benzerleri gibi yerine getirseler
benim şahsım adına söyleyeyim diyecek bir şeyim yok. Ancak bizim ülkemizde
sendikalaşmanın çalışanlar üzerindeki algısı yukarıda da belirttiğim gibi daha fazla
maaş daha az çalışma.
Daha fazla maaşın sınırı da yok
Maalesef algı bu”
(17) Belge 5: ATLAS’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER
NAK.DERNEĞİ” isimli Whatsapp grubundaki 23.11.2017 tarihli yazışmalarda şu
ifadelere yer verilmiştir:
(…..) (YPR LOJİSTİK):
“Facebook ta izmir liman şoförleri yardımlaşma grubunda sgk primleri maaş
yetersizlikleri ile ilgili yazılar paylaşıyor. Dernek kurucusu olduğundan bahsediyor.”
(18) Belge 6: ATLAS’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK.
DERNEĞİ” isimli Whatsapp grubundaki 03.01.2018 tarihli yazışmalarda şu ifadelere
yer verilmiştir:
(…..) (DOZTAŞ):
“Arkadaşlar birliğimizi kutluyorum gerçekten her gün görüştüğümüz (…..) yanımda
2 yıldır çalışan sigortası devam eden ve bana hala borcu olan şoförümü bugün işe
başlatmış ve hiç sorma gereği bile duymamış. (…..) arkadaşımı kutluyorum
gerçekten.”
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Sürücü konusunda önemli !
Bunun içinde bir yol haritası belirlemek lazım”
(…..) (DOZTAŞ):
“(…..) abi ben anladım ki bu konu kimseyi rahatsız etmiyor bu konuda herkes
kendine göre bi yol çizecek artık”
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Diğer tarafta sürücülerimizin taleplerini de tabii ki hiçe sayalım demiyorum.
20-01/3-2
9/32

Mevcut koşullar içerisinde onların şartlarını ve koşullarını iyileştirmek tabii ki bizim
görevimiz ancak onu da mevcut rekabetçi koşulları içersinde birlikte yapacağımız
sonraki toplantılarda gündeme alıp yapmalıyız.”
(…..) (DOZTAŞ):
“Ama bu tür örgütlenmeye hayatımız pahasına İzin vermemeliyiz.”
(…..) (SERHAT LOJİSTİK):
“(…..) ben (…..) ile görüştüm. Personel alımlarında ise başvuru yapan kişinin daha
önceki işvereni ile görüşmek gerektiğini ve bunu bir prensip haline gelmesi
gerektiğini anlattım. Bu önemli bir konu ve dernekteki ilk toplantıda konuşulması
gerektiğini bilmenizi isterim.”
(…..) (İZGİ NAKLİYAT):
Bunu prensip haline getirmeniz lazım mesajla şoförler x firmada çalışıyor hafta
ortası işi bırakıyorum diyor sonrada tazminatım ne olacak diyor eski firmasıyla
ilişkisini kesmeden diğer firmada sigorta girişi yapılıyor
…
(…..): (Tespit edilememiştir.):
“Sevgili Arkadaşlar
Hayırlı, kazasız ve belasız mutlu ve sağlıklı bol bereketli bir yıl dilerim. Arkadaşlar
yeni yılda şoför maaşları ve yolluklarla ilgili çalışmamız var mı acaba. Yine bu
konuda da ortak bir karar alırsak şoför arkadaşlarımızın iş değiştirme olaylarının
olmayacağı kanısındayım.”
(19) Belge 7: ATLAS’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK.
DERNEĞİ” isimli Whatsapp grubundaki 16.01.2018 tarihli yazışmalarda şu ifadelere
yer verilmiştir:
(…..) (GÜRİŞ):
“(…..) abi (…..) bölük eski şoförünmüş nasıl biri var mı sıkıntısı?”
…
(…..) (KARATAŞ LOJİSTİK):
“(…..) abi 5 veya 6 sene bizimle çalıştı ama çocuklar ile geçimsizlik oldu yoksa (…..)
abi iyi bir insan.”
(…..) (GÜRİŞ):
“Teşekkür ederim amca.”
…
(…..) (ANAKAYA):
“Bütün arkadaşların dikkatine en kısa bir zamanda şoför arkadaşların ekondere kayıtlı
arkadaşlar aynı maaşa sabitleyelim. (…..)”
(…..) (Tespit edilememiştir.):
👍👍👍👍
(20) Belge 8: ATLAS’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK.
DERNEĞİ” isimli Whatsapp grubunda yapılan 17.01.2018 ve 18.01.2018 tarihli
yazışmalarda şu ifadelere yer verilmiştir:
20-01/3-2
10/32

(17.01.2018)
(…..) (PANTRANS):
“Merhabalar,
(…..) adlı şoför iş başvurusunda bulunursa... (…..)/YILMAZLAR ile görüşülmesini rica
ederim.”
(…..) (KAYABAŞI NAKLİYAT):
👍bu paylaşımlar çok olumlu
…
(…..) (Tespit edilememiştir.)
“İyi akşamlar Arkadaşlar bizden ayrılan şoförler (…..) ve (…..) hangi arkadaşların
yanında çalışıyorsa yarın omlarla irtibata geçmek isterim. Lütfen irtibata geçerlerse
sevinirim.”
(…..) (YILMAZ KARDEŞLER):
“Şoförlere imzalatılan sözleşme örneği olan var mı aramızda? Varsa örneğini
gönderebilir misiniz? Herkes sözleşmesiz mi çalıştırıyor bu şoförleri, yok mu kimsede
sözleşme örneği olan?”
(…..) (CEYHAN KARDEŞLER):
“(…..)
Yeni gördüm yarın göndereyim.”
(…..) (YILMAZ KARDEŞLER):
“Tamamdır (…..)”
(…..) (DENİZ NAKLİYAT):
“(…..) abi burdan yollarsan herkeste örneği bulunsun.”
(…..) (SERHAT LOJİSTİK):

(…..) (YILMAZ KARDEŞLER)
“Eyvallah (…..) abi sağ olasın.”
(…..) (SERHAT LOJİSTİK):
Eyvallah
…
(18.01.2018)
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Gönderilen personel Sözleşmeyi inceledik. Bizede referans olabilecek yerleri var.
Ama 10. Ücret kısmında banka terimleri geçmediği için ilk okuduğunda elden para
ödeniyor gibi bir his yaratıyor. Bizim kullandığımız sözleşmelerde bunlar. Bu arada yeni
yıla girdik. Mevcut müşteri görüşmeleri devam ediyor. Asgari ücretteki yaşanan artışa
göre personel ücretlerimizde de gereken düzenlemeler herkes tarafından muhtemelen
yapılıyordur. Daha önce de bu konuda yazmıştım bu konuda da birliktelik yapmamız
20-01/3-2
11/32

veya birlikte konuşarak Hareket etmemiz gerekiyor. Sadece ücret olarak değil personel
değişikliği veya geçişleri konusu da önemli.”
(…..) (EGE EKSPRES):
“(…..) çok önemli bir konu Firmalar arasında 100-150 TL fark olabilir ama üzerindeki
farklar sıkıntı yaratacaktır.”
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
Bir konuda uyarmak istiyorum. Piyasada mevcut araç sayısı belli fakat buna karşılık tır
şoförü sayısı da belli. Malum şoför sıkıntısı ortada. Alttan adam yetişmiyor. Herkesin
garajında boş arabası var. Bu yüzden şu hususta herkesi uyarmak istiyorum. Şoför
tedarik edeceğim diye ücretleri Anlamsız bir şekilde arttırmak birbirimizden olan
geçişlere sebep olur. Ücret arttırarak adam artmıyor. Sen arttır ben artık bunun sonu
yok bu işten hepimiz zarar görürüz. Sakın yanlış anlaşılmasın sürücülerimizi yok
pahasına çalıştıralım demiyorum. Birlikte bir araya gelelim bir seviye belirleyelim bu
seviyeye göre herkes kendi durumunu düzenlesin aksi taktirde sıkıntı yaşarız.”
(21) Belge 9: ATLAS’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK.
DERNEĞİ” isimli Whatsapp grubundaki 03.02.2018, 05.02.2018, 07.02.2018 ve
09.02.3019 tarihli yazışmalarda şu ifadelere yer verilmiştir:
(03.02.2018)
(…..) (PANTRANS):
“(…..) adlı şoför YILMAZLAR nakliyattan sorunlu bir şekilde ayrılmıştır.
Bilgilerinize.”
(…..) (YILMZALAR PETROL):
Selam günaydın. Arkadaşlar (…..) yazdığı şahsı sizlerden ricam işe almayın detaylı
bilgi için arayabilirsiniz
(…..) (İZGİ NAKLİYAT):
“Ok”
(…..) (ÇARDAK):
“(…..) bey ok.”
…
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“(…..) mrb şoför alımlarında referans araştırma esnasında da birbirimizi ararsak daha
iyi olur kanısındayım selamlar.”
(…..) (PANTRANS):
“Tabi ki abi.”
…
(…..) (ÇARDAK):
“Bizden ayrılan (…..) adlı şoför ÇARDAK nakliyattan sorunlu bir şekilde ayrılmıştır.
Detaylı bilgi için lütfen arayınız.”
(05.02.2018)
(…..) (YPR LOJİSTİK):
20-01/3-2
12/32

“Günaydın hayırlı işler, (…..) isimli şoför işten çıkartılmıştır. Bana zararı olmuştur. İşe
alacak olan benimle irtibata geçerse faydasına olur.”
(…..) (Tespit edilememiştir.):
“Ok”
(…..) (TOKYÜREK LOJİSTİK):
“Arkadaşlar günaydın benden ayrılan (…..) isimli şoförü işe almayın sorunlu ayrıldı.
Bilginize.”
(…..) (FİDANLAR LOJİSTİK):
“Günaydın. Dernek çatısı altında isim ifşa etmeyin sonuçları kötü olur. Bu ve bunun
gibi konular için ayrı bir platform oluşturulsun sayın yönetim.”

(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“(…..) doğru söylüyor. Bizler bir sürücü bizlere iş müracaatı yaptığında daha önce
nerede çalıştığını sorar ve eski firmasını arayarak referans almamız ve aynı şekilde
böyle bir ortamda bize müracaat eden personeli tanıyan varsa beni özelden arasın
dersek daha doğru olur.”
(07.02.2018)
(…..) (EYSEL LOJİSTİK):
“Arkadaşlar hayırlı akşamlar. Şu an firmamızda sigortalı çalışmakta olan (…..) isimli
personel işten eşi ameliyat olacak diye izin aldı. Duyumlarıma göre başka firmada
işbaşı yapmış. Şahsı işe alan arkadaş benimle irtibata geçerse sevinirim. Hayırlı
akşamlar.”
…
(09.02.2018)
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Hayırlı cumalar bu hafta başında bir şoförüm işi bıraktı ve bir sonraki gün diğer firmaya
is başı yaptı fakat işe alan arkadaş beni aramadı. Burada çalışırken çıkıp diğer tarafa
işbaşı yapması ayartmak anlamına geliyor ve bu durumda hiç hoş değil.”
(…..) (ANAKAYA LOJİSTİK):
“Şoförün adını soyadını yaz adam sende çalıştığını söylemese kim bilecek.”
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Bu ortamda isim teşhir etmek daha öncede yazmıştık hukuksal olarak sıkıntı oluşturur.
Esas olan daha öncede yazmıştım. Personeli işe alan şirket sürücünün referansını
araştırmalı. Hepimizin adam ihtiyacı var bu gerçek. Ancak ihtiyacımızı ön planda
tutarak garajda arabamız yatıyor diye gelen adamı hiç soruşturmadan iş başı
yaptırırsak bu ve buna benzer olayları daha çok konuşuruz.”
(22) Belge 10: ATLAS’ta yapılan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK.
DERNEĞİ” isimli Whatsapp grubundaki 04.07.2018 ve 05.07.2018 tarihli yazışmalarda
şu ifadelere yer verilmiştir:
(04.07.2018)
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
20-01/3-2
13/32

“Değerli meslektaşlarım
Piyasadaki mevcut şoför sıkıntısı yani azlığı bir problem. Bu problem son beş yıldır
kronik bir şekilde devam etmektedir. Biz kurum olarak devletin bazı kurumlarıyla bir
takım anlaşmalar yaparak eğitim programları düzenledik. Bu eğitimler sonucunda sayı
yeterli olmasa da belli sayıda bu konuda tecrübesi olmayan bireyleri sektöre
kazandırdık. Hatta bu kursiyerlerden birçoğu sonrasında bizden ayrılarak halihazırda
dernek bünyesinde de olan bazı firmalar da işbaşı yaptı. Bu konuda herhangi bir
sıkıntımız yoktur. Ancak bu azlık yani sürücü yetersizliği konusu devam ettiği müddetçe
fiyat arttırarak bu sorunu çözmek mümkün değildir. Çünkü sıkıntının sorunun kendisi
SÜRÜCÜ AZLIĞI, YETERSİZLİĞİDİR. Ücret yetersizliği değildir. Fiyat arttırmak
karşılığında diğer iş yapan firmaların da aynı yola girmesine tepki vermesine neden
olacaktır. Bu da sektördeki bütün sürücüleri tetikleyecektir. Daha komik bir anlatımla
bu süreç bizi ilerde açık artırmaya doğru götürecektir. Sürücülerin elinde oyuncak
olacak ve yok mu arttıran demelerine sebep olacaktır. Sorunun çözümü sektöre yeni
personel kazandırmaktır.
(…..) (Tespit edilememiştir.):
“Çok doğru (…..) abi resmen oyuncak olduk…”
(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Bu anlamda kurslarımız devam etmektedir. En az B sınıfı ehliyeti olan ama bu işi
yapmak isteyen adaylar varsa bize yönlendirin. Sorunu ancak kaynağı artırarak
çözebiliriz. Bundan sonrasında tabii ki her firma her kurum kendi kararını kendi
verecektir. Ama tekrar söylüyorum yapılan bu tür hareketler sorunu çözmez, aksine
sorun içine başka sorunları da getirir. Selamlar.”
…
(…..) (YORULMAZOĞLU):
“Konteyner işine çalışılacak şoför bulunamıyor. Şehirlerarası taşımacılık olarak ilan
verdiğin zaman bizim bu şoförlere verdiğiniz paranın çok çok altında adam
bulunabiliyor. Bizim konteyner işi limanların sıkıntılı olmasından dolayı şoförü
bulunamıyor. Böyle sudan bir sebeple bu kadar yüksek maaş vermek uygun değil,
herkesi etkiliyor öyle ya da böyle.”
(…..) (ATLAS):
“4 tane şoförüm işi bıraktı. Sadece nemport limanı yüzünden. Maaşlardaki gayretimizi
nemport limanını yaptırımda kullansak sıkıntının yarısını çözmüş oluruz.”
(…..) (MESUT İNŞAAT):
“Gidin bakın Mersin İstanbul her tarafta konteynır askeri ücretin bir kuruşu yukarısında
değil, taviz vere vere bu hale getirdiniz. Benimde tenteli ayağım var ama o ayrı konten
ayrı. Ve şuanda piyasanın en düşük maaşını ben verdiğimden Emin’im.”

(…..) (YPR LOJİSTİK):
Bu hafta sonu şoförler bana dedi çardak 2600 tl yaptı diye, bu hafta gelecekler 2750
yapmış diyecekler. Ben şu an da 2350 tl maaş veriyorum.”
(…..) (MESUT İNŞAAT):
“Fazla veriyorsun. Ben olsam derim gidin çardakta çalışın, bu kadar basit.”
20-01/3-2
14/32

(…..) (GÜNAYDIN LOJİSTİK):
“Sürücülerimiz artık eski nesil değil yeni nesil sürücüler! Ben böyle adlandırmaya
başladım. Hepsi çok iyi bir şekilde sosyal medya’yı kullanıyor birbirleriyle ortak
gruplarından haberleşiyor. Diğer taraftan haklı olarak sosyal beklentileri de gün ve gün
artıyor. Dedim ya yeni nesil sürücüler. Aralarındaki bu güçlü iletişim ile bir tarafta
oluşan bir iyileştirmeyi anında birbirlerine duyurup tabanın tamamındaki bu beklentiyi
pompalayarak üzerimizde baskı kurmaya çalışıyorlar. Hepimizin garajında birkaç aracı
sürekli zaten sürücü eksikliğinden boşta. Ücretleri gözden geçirmeyelim demiyorum.
Hep birlikte sektörü sektörün durumunu piyasa ve rekabet koşulları bizim dışımızdaki
bölgeleri ve o bölgelerdeki sürücüleri bu bölgelerin imkanlarını da göz önünde tutarak
birlikte bir değerlendirme yapalım. Aksi taktirde bir tarafta yapılan bir hareket domino
etkisiyle hepimize zarar verecek. Tabii ki biz de sürücülerimizin bu konudaki beklentileri
ve karşılaştığımız da şartlar bu yapamıyoruz diyeceğiz onlar da bize hep iyi olan örneği
gösterecekler. Maalesef Sürücülerimiz ile karşı karşıya geleceğiz. Şuan geçmişi olan
şirkette eski olan içerde kıdem tazminatı olan personeller kıdem tazminatlarını bırakıp
ayrılamıyorlar. Ama maalesef bir yılı doldurmamış personeller sürekli değişiyor. Bir
derneğimiz var. Evet hepimizin sürücü problemi var. Çardak nakliyat da yaptığı iş
dolayısıyla yapılan iş bedensel bir takım hizmetleri de gerektirdiği için bu şekilde
davranmış olabilir. Diğer taraftan kimsenin nasıl davranacağına da karışamayız. Bunu
da ayrıca belirtmek isterim. Ama dernek bünyesinde bu tip sorunlarımızı ortaya koyup
birlikte istişare ederek birbirimizin haberi olarak hareket edersek birbirimizi
bilgilendirirsek biz de en azından kendi içimizde nasıl davranacağımızı veya nasıl
savunacağımız konusunda refleks geliştiririz.”
(…..) DAMPER TAŞIMACILIK (DAMPER):
“Tıpkı fiyat listesi gibi, maaş ve harcırahları da düzenleyip mutabık kalmamız gerekli.
Aksi taktirde sirkülasyon devam edecektir.”
(…..) (İZGİ NAKLİYAT):
“Aynen katılıyorum.”
(…..) (Tespit edilememiştir.):
👍🏻
(…..) (PANTRANS):
“Burada da %5 i kullanacağız mı?”
(…..) (ATLAS):
“acente şoförlerine %5😉 fazla verip olayı lehimize çevirmeye çalışırız.”
(05.07.2018)
(…..) (Tespit edilememiştir.):
“Günaydın arkadaşlar rahat olun her ay 7 kişi yetiştirip 2 adet alıp 5’i piyasaya çıkıyor.
Ne kadar sayıyı artırırsak bir müddet sonra piyasa doyuma ulaşacaktır.”

20-01/3-2
15/32

I.3. Değerlendirme
I.3.1. İşgücü Pazarındaki Rekabet İhlallerine İlişkin Teori ve Uygulama
I.3.1.1. Alım Tarafındaki Rekabet İhlallerinin Değerlendirilmesi
(23) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde sözü edilen
maddenin birinci fıkrası kapsamında yasaklanan anlaşma, uyumlu eylem ve teşebbüs
birliği kararlarına “mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan
maliyet, kâr gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi” örnek
olarak verilmektedir. Bu bakımdan alım piyasalarında gerçekleşebilecek ihlallerin
Kanun kapsamında olmasını engelleyecek bir husus bulunmamaktadır.
(24) Kurulun kiraz alımı yapan teşebbüslerin kirazların alım fiyatını ve diğer koşulları
anlaşarak belirlediklerine ilişkin kararında3, tarafların fiyat konusunda yazılı anlaşmaya
vardığı ve anlaşmanın uygulanmasını sağlamak üzere koordinatör atandığı ortaya
konulmuştur. Söz konusu anlaşmanın bir alım karteli oluşturduğu belirtilen kararda bu
tip bir anlaşmanın açık şekilde 4054 sayılı Kanun’un 4.maddesini ihlal ettiği
belirtilmektedir. Kararda ayrıca alım fiyatının teşebbüslerce belirlenmesinin fiyat tespiti
ve müşteri paylaşımı gibi anlaşma türleriyle aynı nitelikte kabul edilerek per se ihlal
niteliği taşıdığı vurgulanmış ve kısa bir bireysel muafiyet değerlendirmesine de yer
vermiştir.
(25) Kurul yaprak tütün kararında4 ise Ege Bölgesi’nde 14 adet teşebbüsün bir araya
gelerek tütün üreticileri ile yaptıkları sözleşmelerle alım şartlarını ve fiyatlarını birlikte
tespit edip uygulamak suretiyle 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettikleri iddiasını incelemiştir.
Bir ihlal tespiti içermeyen kararda alım yapan teşebbüslerin üreticiye veya üretici
firmalara karşı bir araya gelmek ve alım gücü yaratmak suretiyle fiyatı baskı altına
almaya çalışıp çalışmadıkları araştırılmıştır. Teşebbüslerin alım gücü uygulayabilmesi
için pazarda alıcıların alımların büyük kısmını yapıyor olmaları ve toplam alıcı sayısı,
alım pazarında giriş engellerinin bulunması, arz eğrisinin pozitif eğimli olması ve alıcılar
arasındaki iletişim gibi belli başlı kriterlerin aranacağı ifade edilmiştir. Bu anlamda karar
içerisinde teşebbüslerin monopson gücü yaratmasına yönelik bir nevi etki analizine yer
verilmiş olsa da ayrıca Kanun’un 4.maddesinin amaç bakımından da ihlal edilebileceği
vurgulanarak olay özelinde yapılan anlaşmaların rekabeti ihlal etme amacı taşımadığı
belirtilmiştir.
(26) Avrupa Komisyonu (Komisyon) tarafından, 2017 yılında yapılan etilen alımlarına
yönelik inceleme duyurusunu5, 2012 yılında başlatılan soruşturmanın sonuçlanmasıyla
alınan akü geri dönüşümlerine yönelik alım karteli üyesi teşebbüsleri ihlalden dolayı
cezalandıran karar takip etmiştir6. Komisyon ardından 2018 yılında sitiren monomer
isimli kimya ürünü alımlarına yönelik inceleme7 ve 2019 yılında ise iki Fransız
perakendeci teşebbüsün yaptığı ortak alımlara yönelik soruşturma başlattığını
duyurmuştur8. Keza Alman Rekabet Otoritesi Bundeskartellamt yakın tarihli kararıyla
otomotiv üreticilerinin çelik alımlarında fiyatları belirlemeye yönelik davranışlarından

3 Kurulun 24.07.2007 tarihli ve 07-60/713-245 sayılı kararı.
4 Kurulun 19.9.2002 tarihli ve 02-56/699-283 sayılı kararı.
5
6
7
8 . Konuyla alakalı olarak yapılan
açıklamada ortak alımların etkinlik yaratabileceği hususu da göz ardı edilmemiş, fakat kazanılan bu
etkinliğin tüketicilere yansıtılması konusunda oluşan şüphelere vurgu yapılmıştır.
20-01/3-2
16/32

dolayı rekabet ihlali içerisinde olduklarını saptamış ve soruşturulan teşebbüslere para
cezası uygulamıştır9.
I.3.1.2. İşgücü Pazarına İlişkin Rekabet İhlallerinin Değerlendirilmesi
(27) Çalışanlar teşebbüslerin en önemli varlıklarından biridir. Doğal olarak birçok işveren
çalışanlarının işten çıkmasını engelleme eğilimindedir. Özellikle üretken bir çalışanın
rakip teşebbüse geçmesi durumunda işveren için hatırı sayılır bir zararın doğacağını
söylemek mümkündür10. Bu durum özellikle inovasyon ağırlıklı rekabetin görüldüğü
yüksek teknoloji içeren sektörlerde nitelikli çalışanlar için geçerli olacakken, niteliksiz
çalışanların istihdam edildiği sektörlerde aynı durumun çalışan arzının kısıtlı olduğu
haller açısından geçerli olacağını söylemek de mümkündür. Bu anlamda çalışan
mobilitesi11 teşebbüslerin pazardaki iş yapış biçimlerini, dolayısıyla pazardaki güçlerini
de doğrudan etkileyebilmektedir. Bunun yanı sıra üretim sürecinde en önde gelen
maliyetlerden biri emeğin maliyetidir. Bir başka deyişle teşebbüslerin üretim sürecinde
yaptıkları alımların başında emek gelmektedir. Bu temellerde, teşebbüslerin
çalışanların mobilitelerini azaltmakta ve ücretlerini baskılamakta yararı olabileceği
açıktır.
(28) Teşebbüslerin sıklıkla kullandığı istihdam yöntemlerinden biri rakip teşebbüslerin
çalışanları ile irtibata geçerek onları kendi teşebbüslerinde çalışmaları için “ayartmaya”
çalışmalarıdır. Bu noktada çoğunlukla çalışanları kazanmaya çalışan teklifçi
teşebbüsün sunduğu görece yüksek ücretler çalışanlar adına büyük önem
taşımaktadır. Diğer bir deyişle çalışan transferlerini sağlayan en önemli unsur
teşebbüsler arası maaş farklılıklarıdır. Bu farklılıklar işgücü pazarı açısından rekabeti
oluşturan esas unsur olduğundan, teşebbüsler rakipleri ile yapacakları maaşların
sabitlemesine veya doğrudan çalışanların ayartılmamasına yönelik anlaşmalar ile
işgücü pazarına yönelik rekabeti ortadan kaldırmayı tercih edebilmektedir. Bu anlaşma
türlerinin yanı sıra çalışanlara ilişkin hassas bilgilerin paylaşılması, iş koşullarının
rakiplerce belirlenmesi gibi ihlal türlerine de rastlanabileceği belirtilmelidir12.
(29) Bu noktada işgücü pazarında yaşanan rekabet ihlalleri açısından zarar teorisine
yönelik oluşabilecek şüphelerin giderilmesi gerekmektedir. Temel bir yaklaşımla
rekabet hukuku, ürünlerin alıcılarının ve satıcılarının serbest piyasa olanaklarını
korumayı amaçladığı gibi işgücü hizmetlerinin alıcıları ve satıcıları adına da aynı amacı
taşımaktadır13. 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi mal ve hizmet piyasalarındaki
rekabetin doğrudan veya dolaylı olarak engellenmesini, bozulmasını ya da
kısıtlanmasını ihlal olarak kabul etmiştir. Keza işgücü pazarındaki eylem ve anlaşmalar
ile mal ve hizmet piyasalarındaki rekabetin dolaylı olarak engellenmesi de
mümkündür14.

9
ssgeld_Stahl.html
10 SHY, O. ve STENBACKA, R. (2019) “Anti-poaching agreements in labor markets” Economic Inquiry,
Vol. 57, No. 1, s.243-263.
11 Çalışan mobilitesi kavramı emek faktörünün firmalar, meslekler ve coğrafi bölgeler arasındaki hareket
dinamiğini ifade etmektedir. Bkz. GÜNDOĞAN,N, BİÇERLİ, M.K. (2004) “Çalışma Ekonomisi” T.C
Anadolu Üniversitesi Yayını No:1451, s.131.
12 OECD (2019), “Competition Concerns in Labour Markets – Background Note”, s.19-21.
13 Roman v. Cessna Aircraft Co., 55 F.3d 542, 544-45 (10th Cir. 1995)
14 4054 sayılı Kanun’un 3. maddesinin gerekçesinde yer alan “Kuşkusuz, toplu pazarlık esasının kabul
edildiği emek piyasası bu tanımın dışındadır.” ifadesinin işverenler arasında yapılan anlaşmaları kanun
kapsamı dışında tutmak amacı taşımadığı değerlendirilmektedir. Gerekçedeki toplu pazarlık esasına
yapılan vurgu toplu iş sözleşmeleri, sendikalar gibi kurumların rekabet hukuku uygulamalarına konu
edilip edilemeyeceği tartışması açısından önem taşıyacak olsa bile, Kurul kararlarında da yer verildiği
20-01/3-2
17/32

(30) Bu tür ihlallerin açıklanması adına öncelikle monopson gücüne sahip teşebbüslerin
pazarda oluşturabileceği zarara değinilecektir. Zira işverenler tek başlarına işgücü
pazarına yönelik bir monopson gücünü haiz olmasa da yapacakları anti rekabetçi
anlaşmalarla bu gücü elde edebilmektedirler. İşgücü pazarında monopson gücüne
sahip bir teşebbüsün fazla sayıda çalışan kaybı yaşamadan maaşları azaltabileceği
kabul edilmektedir. İşgücü pazarında maaşların sabitlenmesi/baskılanması ve çalışan
mobilitesinin kısıtlanması durumunun tüketiciye yansıması ise tartışmalı bir konudur.
Bu konu Kurulun 19-06/64-27 sayılı BFİT (Bfit Sağlık ve Spor Yatırım ve Tic. A.Ş.)
kararı içerisinde de irdelemiştir. Kararda:
“Diğer alım kartellerinde olduğu gibi, işgücü piyasasında rekabeti kısıtlayan
teşebbüslerin katlandıkları işgücü maliyetini azaltarak kârlarını artırması mümkün
olup bu kâr artışının da teoride belirli rekabetçi pazar koşulları altında, çıktı
pazarında tüketicilere refah artışı olarak yansıma ihtimali bulunmaktadır. Ancak bu
anlaşmalar işgücü piyasasında çalışanların refahında çok daha çarpıcı şekilde
azalmaya sebep olmakta ve işgücü pazarında, rakipler arası müşteri paylaşımının
çıktı pazarlarında yaratacağına benzer etkiler yaratmaktadır. Bu çerçevede bu
anlaşmaların yatay pazar paylaşımı anlaşmalarına benzer anti-rekabetçi etkiler
doğuracağı, işgücü piyasasında çalışanların iş değiştirme imkânlarını sınırlayarak
dolaylı olarak maaşların sabitlenmesine yol açacağı öngörülmektedir. Birçok yazar
tarafından desteklenen, ABD Adalet Bakanlığının yukarıda yer verilen kararlarda
ve açıklamalardaki yaklaşımı, bu anlaşmaların çıktı pazarlarındaki ihtimal
dahilindeki dolaylı etkilerinden ziyade girdi pazarlarına bir başka deyişle işgücü
pazarlarına getirdiği doğrudan kısıtlara odaklanmaktadır.”
ifadelerine yer verilmiştir. Diğer bir anlatımla Kurul bahse konu tipteki anlaşmaların
tüketici özelindeki yansımalarından ziyade işgücü pazarındaki yansımalarına öncelik
verilebileceğini karara bağlamıştır.
(31) Bununla birlikte ücret tespiti ve çalışan ayartmama gibi anlaşmaların üretilen ürün ya
da sunulan hizmetin niteliğinde ve niceliğinde satış pazarının değişkenlerine göre
düşüş yaratabileceğini, dolayısıyla tüketici refahında düşüş gözlemlenebileceğini kabul
eden görüşler de bulunmaktadır15. Literatürde, çalışanlar rekabetçi bir pazarda
emeklerinin marjinal değerinin karşılığı olan seviyede bir maaş alırlarken, monopson
gücünü haiz bir teşebbüsün (ya da anti rekabetçi uzlaşmalar yoluyla birden fazla
teşebbüsün) maaşları baskılaması sonucunda emek arzının düşeceği, emek arzının
düşmesiyle üretimin dolayısıyla çıktının azalacağı, azalan çıktı sonucunda fiyatların
yükseleceği ve son tüketici adına refah kaybı yaşanacağı ifade edilmektedir16. Son
olarak işgücü pazarının monopson yapısı, monopole benzer şekilde dağıtım
etkinliğinin oluşmasını engelleyebilecektir17.
(32) Değinilen bu tartışmalara işgücü pazarında monopson gücünün kullanımına ilişkin
olması sebebiyle daha ziyade etki temelli analizlere ışık tutması adına yer verilmiş olup
ilerleyen kısımda ifade edileceği üzere pazarların alım taraflarında amaç yönünden
rekabet ihlali yaratan anlaşma ve/veya uyumlu eylemlerin olması da mümkündür.

üzere teşebbüsler arasındaki işgücü pazarına yönelik anlaşmaların 4054 sayılı Kanun kapsamında
incelenebilir olduğu görülmektedir.
15 MARINESCU, I. ve HOVENKAMP, H. (2018) “Anticompetitive Mergers in Labor Markets” Institute
For Law And Economics, Research Paper No. 18-8, s.39.
16 HOVENKAMP, H. (2019) “Competition Policy for Labour Markets” U of Penn, Inst for Law & Econ
Research Paper No. 19-29, s.2-3; NAIDU, S., POSNER, E. & WEYL, E. G. (2018) “Antitrust Remedies
for Labor Market Power”, 132 HARV. L. REV. 536.
17 OECD (2019), “Competition Concerns in Labour Markets – Background Note”, s.10.
20-01/3-2
18/32

Esasen, işgücü pazarlarına yönelik rekabet hukuku uygulamasının esas kısmını
oluşturan çalışanların maaşlarını sabitlemeye/çalışan ayartmamaya yönelik yapılan
anlaşmalar pazarın alım tarafında kurulan kartellerden farklı değildir. Nitekim pazarın
alım ya da satım tarafında bulunmaları farklılığı dışında; çalışan ayartmama
anlaşmaları ile müşteri/pazar paylaşımı anlaşmalarının, ücret tespiti anlaşmaları ile
fiyat tespiti anlaşmalarının temel bir farklılığı bulunmadığı gerek doktrinde gerekse de
kararlar ile ortaya konulmuştur18.
(33) Bu noktada çalışan ayartmama ve ücret tespiti anlaşmaları başta olmak üzere işgücü
pazarına yönelik olarak Amerika Birleşik Devletleri’nde (ABD) görülen davalar ve
hazırlanan rehbere yer verilecek daha sonrasında Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin
konuya yaklaşımı ve Kurul kararları değerlendirilecektir.
(34) ABD Adalet Bakanlığı (DOJ) tarafından çalışan ayartmama anlaşmalarına yönelik
2007-2013 yılları arasında silikon vadisinde faaliyet gösteren yüksek teknoloji
şirketlerine karşı bazı davalar yürütülmüştür. Bu davalardan ilkinde Adobe, Apple,
Google, Intel, Intuit, ve Pixar’ın birbirlerinin belirli çalışanlarını ayartmamak üzerine
anlaştıkları iddia edilmiştir. DOJ davanın uzlaşma ile sonuçlanmasından önce
yayınladığı açıklamada anlaşmaların per se kanuna aykırı olduğu sonucuna ulaşsa
da19, United States v. Lucasfilm Ltd.20 ve United States v. eBay21 davalarında olduğu
gibi davanın uzlaşma ile sonuçlanması dolayısıyla mahkeme ilgili ihlalin per se ya da
rule of reason değerlendirme standartlarından hangisine tabi olduğu konusunda nihai
kararını açıklamamıştır.
(35) Bir diğer davada ise Arizona’daki hastane ve bakım merkezlerinin oluşturduğu ve toplu
alımlar yapan bir teşebbüs birliğinin, üyelerine hemşire sağlayan bürolar ile yaptığı
anlaşma incelenmiştir. Bu anlaşmanın hastaneler arasında hemşire sağlamaya yönelik
rekabeti düşürdüğü, hemşire sağlayan bürolara ödenecek ücreti (dolayısıyla
hemşirelere ödenecek maaşları) azalttığından bahisle kanunu ihlal ettiği karara
bağlanmıştır22.
(36) 2016 yılında ise ABD Federal Ticaret Komisyonu (FTC) ve DOJ birlikte bir rehber
doküman (Rehber) yayımlamış olup burada rakip firmalar arasında yapılan ve
birbirilerinin çalışanlarını işe almama (çalışan ayartmama) ya da maaşlara ilişkin
rekabet etmeme (ücret tespiti) anlaşmalarının per se ihlal sayılacağı belirtilmiştir23.
Rehber işverenler arasındaki rekabetten tüketicilerin de yarar sağlayabileceğini, çünkü
rekabetçi işgücünün daha fazla ya da daha nitelikli ürün ve hizmet yaratabileceğini
belirtmiştir. Bu dosyada da önem taşıyan, Rehber’in ortaya koyduğu en önemli ilke
açık ücret tespiti/çalışan ayartmama anlaşmalarının (naked wage fixing/no poaching
agreements) per se ihlal niteliği taşımasıdır. Açık anlaşma, işverenler arasındaki meşru

18“In re: Railway Industry Employee No-Poach Antitrust Litigation”, Civil No. 2:18-MC-00798-JFC, MDL
No. 2850 (); United States v. eBay,
Inc., 968 F.Supp.2d 1030 (N.D. Cal. 2013); TALADAY, J. M ve MEHTA, V. (2017), “Criminalization of
wage-fixing and no-poaching agreements” CPI’s North America Column, s.1-2; Phillip E. Areeda and
Herbert Hovenkamp (2019), Antitrust Law - An Analysis of Antitrust Principles and Their Application,
Wolters Kluwer.
19 DOJ açıklamasında ayrıca, paylaşım anlaşmalarının girdi veya çıktı pazarında gerçekleştirilmesinin
bir farkının bulunmadığını vurgulamıştır. “Competitive Impact Statement at 7–8, United States v. Adobe
Sys., Inc. (No. 10-CV-01629) (D.D.C. 2010)”
20 Complaint, U.S. v. Lucasfilm Ltd., No. 1:10-cv-02220 (D.D.C. 2010)
21 Amended Complaint, United States v. Ebay, Inc., No. 12-CV05869 EJD (N.D. Cal. 2013)
22 Complaint, United States v. Arizona Hosp. & Healthcare Ass’n & AzHHA Service Corp., No. CV07-
1030-PHX at 2 (D. Ariz. 2007)
23 DOJ-FTC Antitrust Guidance For Human Resource Professionals, 2016.
20-01/3-2
19/32

bir işbirliğinden bağımsız ya da bu işbirliği açısından makul bir şekilde gerekli olmayan
anlaşma olarak tanımlanmıştır. Bu tip açık anlaşmaların Rehber’de yer alan yaklaşıma
göre rekabetçi etkilerinden bağımsız olarak rekabet ihlali olarak kabul edilmesi
gerekmektedir. Gerçekten de meşru işbirlikleri yahut anlaşmalar içerisinde yer alan
işgücü pazarına ilişkin sınırlamalara etki temelli değerlendirmelerle yaklaşmanın doğru
olduğu değerlendirilmektedir. Keza Komisyon ve Kurul da aşağıda açıklanacağı üzere
yan sınırlama doktrini içerisinde bazı kararlarında çalışan ayartmama anlaşmalarını
yan sınırlama olarak değerlendirmiştir. Bununla birlikte örneğin devralma, ortak girişim,
ortak alım gibi genel çerçevedeki anlaşmaların uygulanması açısından öngörülmemiş
sınırlamaların amaç bakımından ihlal olarak değerlendirmesi mümkündür.
(37) Rehber sonrası dönemde ABD’de dikkat çeken kararlardan ilkinde DOJ24, 2018
yılında demiryolu teçhizatı sağlayıcısı rakip iki teşebbüse yönelik olarak, mevcut
işverenin önceden onayı olmadan birbirlerinin çalışanlarına iş teklif etmeme ve işe
almamaya ilişkin bir anlaşma içerisinde oldukları gerekçesiyle açılan soruşturma
sonucunda aldığı karar ile teşebbüsler arasında yapılan çalışan ayartmama
anlaşmalarının rekabet ihlali yarattığı tespitinde bulunmuş, bununla birlikte davayı
uzlaşma yoluyla kapatmıştır. Kararda uzlaşma sonucu teşebbüslere getirilen kesin
yasaklar arasında, yan sınırlama olarak nitelendirilebilecek çalışan ayartmama
anlaşmalarının bulunmadığı görülmektedir.
(38) Yakın tarihte sonuçlanan ücret tespiti anlaşmalarına ilişkin soruşturmada ise FTC,
evde bakım hizmeti sunan teşebbüslere terapist istihdamı sağlayan iki büronun
terapistlerin maaşlarını sabitlemeye/düşürmeye yönelik bir anlaşma içerisinde
oldukları ve benzer teşebbüsleri maaşları sabitleyerek terapistlerin transferlerini
engellemeye davet ettikleri konusunu incelemiştir. Uzlaşma ile sonuçlanan soruşturma
sonunda FTC, belirli yükümlülükler getirdiği soruşturulan tarafların çalışanların
maaşlarına (ve çalışanlara yapılan her türlü ödemelere) yönelik hiçbir uzlaşma
içerisine giremeyeceğine ve maaşlara yönelik bilgi değişimi yapamayacağına
hükmetmiştir. Karar yönünde oy kullanan üç FTC üyesinin yayınladığı açıklamada25
2016 yılındaki Rehber’e atıf yapılarak, çalışanların rekabetçi pazarlarda kazanması
gereken ücretleri kazanmasının sağlanması fikrinin halen geçerliliğini koruduğu ifade
edilmiştir. Açıklamada dikkat çeken bir unsur da, soruşturma konusu anlaşma ile
rakiplerin pazarın normal işleyişinin yerine kendi uzlaşan iradelerini koyduklarının, bu
anlaşmanın rekabetçi işleyişe doğası gereği zarar verdiğinin ve per se ihlal niteliği
taşıdığının vurgulanmasıdır. Açıklamayı kaleme alan üyeler aynı zamanda bu dosya
özelinde para cezası verilmesi şartlarının oluşmadığı gerçeğinin yanında, ileride bu tip
ihlallere yönelik para cezası uygulanmasından kaçınılmayacağını belirtmiştir26.
(39) AB’de birleşme ve devralma işlemlerinde, çalışan ayartmama hükümleri işlemin
gerçekleşmesi ile doğrudan ilgili ve gerekli olması koşulu ile yan sınırlama olarak
değerlendirilmektedir. Bunun yanında çeşitli ülke otoritelerinin işgücü pazarındaki
ihlallere yönelik kararları bulunmaktadır. Fransız ve İngiliz Rekabet Otoriteleri, manken

24 United States v. Knorr-Bremse AG and Westinghouse Air Brake Technologies Corporation, No. 1:18-
cv-00747 (03.04.2018)
25
urce_commission_statement.pdf
26 Karara yönelik karşı oyu bulunan yargıç açıklamasında, fiyat anlaşması gibi ücret tespiti
anlaşmalarının da zor ve nadir tespit edilen anlaşmalar olduğu ve adli sorumluluk doğurabilecek per se
ihlaller yarattığı gerçeğine rağmen ağır yükümlülükler içermeyen bir uzlaşma kararının bu gibi dosyalar
adına uygun olmadığını ifade etmiştir.
(
rce_dissentingstatementchopra.pdf)
20-01/3-2
20/32

ajanslarına yönelik yürüttükleri ve odağında fiyat anlaşmalarının olduğu soruşturmalar
içerisinde dolaylı olarak çalışanların maaşlarının belirlenmesine yönelik etki doğuran
hükümleri de incelemiş ve bu anlaşmaları amaç yönünden kanuna aykırı bulmuştur27.
Keza İspanya Rekabet Otoritesi de 2010 yılında alınan bir kararında28, tespit edilen
navlun sevkiyatı karteli dahilinde çalışanları işe alma ile ilgili koşullar üzerinde de
anlaşmaya varıldığını, dolayısıyla rekabetin amaç bakımından kısıtladığını tespit
etmiştir. Ayrıca halihazırda maaşların ve birçok çalışma koşulunun rakiplerce
belirlendiği şüphesiyle bir soruşturma yürütmektedir29. Hollanda’da ise 2010 yılında
alınan bir kararda, 15 hastanenin arasındaki incelemeye konu anlaşmanın diğer
hükümlerinin yanı sıra bir hastanede çalışan anestezi uzmanlarına ek ödeme
yapılmamasına yönelik bir madde içerdiği görülmüş ve mahkeme tarafından bu
hükmün rekabete aykırı olduğu sonucuna varılmıştır30. Avrupa ve ABD dışındaki
rekabet otoritelerinin de çeşitli kararları ve rehber çalışmaları bulunmaktadır31.
(40) Kurulun da konu hakkında gerek çalışan ayartmama hükümlerine gerekse de ücret
tespiti ve maaş bilgisi paylaşmaya değinen kararları bulunmaktadır. Öncelikle yukarıda
değinildiği üzere Kurul bazı devralma kararlarında devralma sözleşmelerinin içinde yer
verilen istihdam etmemeye yönelik şartları yan sınırlama kavramı dahilinde
değerlendirerek, işlemin uygulanmasıyla doğrudan ilgili ve gerekli olup olmadığını
incelemiştir32. Bunun yanında Kurul kararları içerisinde çalışanların maaşlarının rakip
işverenlerce sabitlenmesine yönelik değerlendirmelere rastlanmaktadır. 28.07.2005
tarih ve 05-49/710-195 sayılı Kurul kararında dizi yapımcılarının oyuncu transferi
yapmama ve sabit ücret uygulanması hususlarında aralarında anlaştıkları iddiası
incelenmiştir. Karar içerisinde:
“4054 sayılı Kanunun 4. maddesinin (a) bendi gereğince ”mal veya hizmetlerin alım
ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kâr gibi unsurlar ile her türlü alım yahut
satım şartlarının tespit edilmesi” yasaktır. Bu çerçevede, tv dizisi yapımcıları,
oyuncu ücretlerini anlaşma yoluyla belirledikleri takdirde, bu eylemin maddede bahsi
geçen alım fiyatlarını belirleme anlamına geleceği ve bu durumun açık bir biçimde
rekabetin engellenmesi amacını taşıyacağı ve alınan prensip kararlarının
uygulanması halinde piyasada rekabetin engelleneceği açıktır.”
değerlendirmesine yer verilmiştir. Anılan değerlendirmede Kurulun çalışanların
maaşlarının belirlenmesine yönelik anlaşmaları alım fiyatlarının belirlenmesine yönelik
bir anlaşma olarak nitelediği ve böyle bir anlaşmanın rekabetin engellenmesi amacını
taşıyacağını ifade ettiği görülmektedir. Bununla birlikte yapılan incelemeler sonucunda

27 Décision n° 16-D-20 du 29.09.2016 French Competition Council (Fransız Rekabet Otoritesi);
Competition and Markets Authority (İngiliz Rekabet Otoritesi), Case CE/9859-14, “Conduct in the
modelling sector” (16.12.2016).
28
ght.pdf.
29 Case S/DC/0612/17 Montaje y Mantenimiento Industrial (İspanya Rekabet Otoritesi).
30 LJN: BM3366 (Court of Hertogenbosch) HD 200,056,331 Karar Tarihi: 05.04.2010, Yayınlanma Tarihi:
04.05.2010.
31 Singapore v. Employment Agencies, The Competition Commission of Singapore, CCS 500/001/1
(Singapur Otoritesinin, 16 istihdam bürosunun çalışanlarının aylık maaşlarını sabitlediği gerekçesiyle
kanunun amaç bakımından ihlal edildiğine yönelik kararı.); Hong Kong Otoritesinin konuyla ilgili bülteni
(
tin_Eng.pdf); Japon Otoritesinin konu hakkındaki raporu (
2018/February/180215.html).
32 Kurulun 09.05.2012 tarihli, 12-25/717-203 sayılı; 20.05.2008 tarihli, 08-34/455-160 sayılı; 18.06.2009
tarihli, 09-29/602-143 sayılı; 18.09.2008 tarihli, 08-54/847-338 sayılı; 29.11.2007 tarihli, 07-88/1113-435
sayılı kararları.
20-01/3-2
21/32

yeterli delil bulunamadığından Kurul tarafından bir soruşturma yürütülmemiş olup,
oyuncu ücretlerinin sabitlenmesi suretiyle rekabetin kısıtlanması ihtimali
bulunduğundan, 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca hakkında
önaraştırma yapılan teşebbüslere yazılı görüş gönderilmesine hükmedilmiştir.
(41) 03.03.2011 tarihli ve 11-12/226-76 sayılı Kurul kararında ise, Türkiye Özel Okullar
Birliği Derneğine mensup özel okullar arasında yapılan bir anlaşmada “Kurumlar bir
başka özel okulun öğretmeni ya da çalışanına doğrudan transfer teklifi yapamazlar”
hükmünün de yer aldığı görülmektedir. Kararda ilgili anlaşmanın 4054 sayılı Kanun’un
4. maddesi kapsamında olduğuna ve 5. maddesi kapsamında muafiyet alamayacağına
hükmedilirken, özel okullarda görev yapan öğretmenlerin başka okullara geçişini
zorlaştırabileceğinin de görüldüğü, bu anlaşmaya konu ilkelerin tüketicilere belirgin bir
fayda sağlamadığı; aksine gerek tüketicilere gerekse bu okullarda görev yapan
öğretmenlere zarar verdiği belirtilmiştir. İşbu dosya açısından ilgili kararda önem
taşıyan asıl husus ise özel okullar arasında yapılan toplantılara yönelik olarak “rakip
teşebbüsler arasında yapılan bu toplantılarda, okul ücretlerinin tespiti, maaş ve burs
gibi temel rekabet parametrelerine ilişkin bilgi paylaşımı yapıldığından, teşebbüsler
arasında herhangi bir anlaşma bulunmasa bile, salt bu bilgi değişimleri dahi rekabeti
kısıtlayıcı bir nitelik taşıyabilirler.” değerlendirmesidir. Bu değerlendirme ile Kurul maaş
bilgilerini de rekabete duyarlı bilgiler arasında sayarak bu konudaki bilgi değişimlerinin
ihlal yaratabileceğini açıkça ortaya koymuştur.
(42) Son olarak Kurul 2019 yılında aldığı BFİT kararında, BFİT ve/veya BFİT’in başka bir
franchise alanı tarafından çalıştırılmakta/eskiden çalıştırılmış olan veya rakip
firmalarda çalışmış olan hiçbir personeli BFİT’in önceden yazılı onayı olmaksızın
çalıştıramayacağını ifade eden hükümleri değerlendirmiştir. Kararda ilgili hükmün işe
alımları bütünüyle yasaklamadığı ve franchise verenin önceden yazılı onayı olması
koşulunu aradığı, bu nedenle klasik bir çalışan ayartmama anlaşması olmadığı ifade
edilmiştir. Ayrıca ilgili çalışanların transferinin yapıldığını gösterir bilgi ve belgelere de
ulaşıldığından, personel transferinin kısıtlanmadığının söylenebileceği belirtilmiştir.
Bununla beraber Kurul ilgili hükmün dolaylı da olsa işgücü piyasasında
oluşturabileceği olası etki bakımından 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında
olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan bireysel muafiyet değerlendirmesi sonucunda
ise ilgili hükmün işgücü piyasasında rekabeti gereğinden fazla kısıtlayabileceği ve
personel transferi konusunda, franchise verenin onayının ne konuda talep edildiği açık
olmaması sebebiyle zorunlu olandan fazla sınırlama içerdiği gerekçesiyle anlaşmaya
muafiyet tanınmamıştır. Sonuç olarak ilgili hükmün sözleşme süresi ile
sınırlandırılması ve yazılı onayın gerekçesinin açıkça belirtilmesi ve Kanun’un 9.
maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca görüş bildirilmesine karar verilmiştir.
I.3.2. Tespitlere İlişkin Değerlendirmeler
I.3.2.1. Belge 1’e İlişkin Değerlendirme
(43) Belge 1 başlığı altında yer verilen ve ADAD tarafından diğer teşebbüslere yollanan e-
postada, şoförlerin teşebbüsler arasındaki geçişini engellemeye yönelik olarak
şoförlere yapılan (yan haklar dahil) bütün ödemelerin sabitlenmesinin amaçlandığı
görülmektedir. E-posta içerisinde maaşların sabitlenmesine yönelik uygulamanın
nakliye ücretlerinin sabitlenmesi olarak anılan fiyat tespiti anlaşmasına benzer şekilde
yürürlüğe konulmasından bahsedilmektedir33.

33 E-posta içerisinde yer verilen fiyat tespiti yapıldığına yönelik hususu Kurul, yukarıda sözü edilen 2018-
4-036 sayılı dosya kapsamında, İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan
20-01/3-2
22/32

I.3.2.2. Belge 2’ye İlişkin Değerlendirme
(44) Belge 2 başlığı altında yer verilen ve ADAD tarafından teşebbüslere yollanan e-
postada, şoförlerin aralarında aldıkları ücretlere ilişkin bilgi paylaşımı yapmalarından
rahatsız olunduğu, maaşların sabitlenmesiyle bu durumun engelleneceğinin
düşünüldüğü, böylelikle şoför istikrarının sağlanmasının (şoförlerin farklı işverenler için
çalışmasının engellenmesinin) amaçlandığı anlaşılmaktadır. Ayrıca “yalnızca firmalara
vereceğimiz hizmet ile öne çıkmış olacağız.” ifadesi ile de şoför maaşlarının
sabitlenmesi ile işgücü pazarında emeğin alımına yönelik rekabetin ortadan
kalkacağının kabul edildiği ve rekabetin alım pazarında değil yalnızca hizmetin
sunulmasına yönelik devam etmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır.
I.3.2.3. Belge 3’e İlişkin Değerlendirme
(45) Belge 3 altında yer verilen Whatsapp yazışması içerisinde, TOKYÜREK tarafından
şoförlere yapılan zam miktarının paylaşıldığı, bu miktarın üstünde maaş veren
teşebbüslerin varlığının gündeme gelmesinden dolayı ilgili teşebbüslerle irtibata geçilip
şoförlerin istihdam edilmemelerinin sağlanacağı ifade edilmiştir. Atılan diğer
mesajlarda da bu konunun müşteriler kadar önemli olduğu34, konunun dernek çatısı
altında çözülmesi beklenen öncelikli konulardan olduğu belirtilmiştir. İfadelerden
şoförlerin teşebbüsler arasında geçiş yapmasının bir sorun olarak algılandığı ve
tarafların bunun çözümü için adım atma hazırlığında olduğu anlaşılmaktadır. Bu
adımın, doğrudan maaş bilgisi paylaşılması ve maaş farklılıklarının vurgulanması
dolayısıyla maaşların sabitlenmesine yönelik olduğu değerlendirilmektedir. Zira tespit
içerisinde GÜNAYDIN tarafından atılan mesajda “Şoför ve şoför ücretleri konusunda
bu ortamda bilgi alışverişi yapmadan ücret artışına gitmeyin” ifadesine yer verilmiştir.
GÜNAYDIN ayrıca piyasadaki şoför açığını ve bir teşebbüsün maaşlarda artışa
gitmesinin bütün teşebbüsleri etkileyeceğini vurgulamıştır.
I.3.2.4. Belge 4’e İlişkin Değerlendirme
(46) Belge 4 altında yer verilen Whatsapp yazışmasında, çalışanların sendikal faaliyet
yürütmeleri ihtimalinden doğan rahatsızlık paylaşılmış, bu gibi bir durumda
karşılaşılması muhtemel özlük haklarının arttırılması yönündeki talepler vurgulanmış
ve sonuç olarak şoför ücretlerinde yapılacak artışın düzenlenecek toplantılarda
alınacak kararlarla yapılacağı ifade edilmiştir. Anılan ifadeler teşebbüslerin yaptıklarını
ifade ettikleri toplantıların konularından birinin de çalışan maaşları olduğunu ortaya
koymaktadır. Diğer bir deyişle teşebbüslerin içerisinde olmaları muhtemel daha geniş
bir uzlaşma içerisine şoför maaşlarının belirlenmesi hususunu da dahil ettikleri
anlaşılmaktadır.
I.3.2.5. Belge 5’e İlişkin Değerlendirme
(47) Belge 5 altında yer verilen Whatsapp yazışması içerisinde, YPR LOJİSTİK’in İzmir
limanına yönelik faaliyet gösteren teşebbüslerde çalışan şoförlerin yardımlaştığı bir
grup içerisinde maaşlara ilişkin rahatsızlıkların paylaşıldığı bilgisini verdiği
görülmektedir. Bu bilginin teşebbüslerin maaşlara yönelik kararları ortak alma
iradelerini doğrudan ifade ettikleri bir yazışma grubu içerisinde paylaşıldığı dikkate

karayolu konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin, fiyat tespiti ve müşteri paylaşımı yapmak suretiyle
4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi ihlal edip etmediklerinin tespitine yönelik olarak halihazırda başlatılan
soruşturma kapsamında incelemektedir. Belge 1’de yer verilen teşebbüslerin tamamı anılan
soruşturmanın tarafı konumunda bulunmaktadır.
34 Müşterilere/satışlara yönelik yapılan anlaşmanın kast edildiği değerlendirilmiştir.
20-01/3-2
23/32

alındığında, çalışanların özlük haklarına ilişkin tutumlarının da yine teşebbüslerce
beraberce takip edildiği izlenimi doğmaktadır.
I.3.2.6. Belge 6’ya İlişkin Değerlendirme
(48) Belge 6 altında yer verilen Whatsapp yazışması içerisinde, DOZTAŞ’ın bir çalışanının
kendisine sorulmadan başka bir teşebbüsçe işe başlatılmasından rahatsızlık
duyduğunun belirtildiği ve imalı olarak teşebbüsler arasındaki birliğe aykırı hareket
edildiğinin belirtildiği görülmektedir. Paylaşılan bu bilgiyi takiben SERHAT LOJİSTİK
çalışanı derhal konuyu ilgili işverene ilettiğini belirterek işe başvuru yapan kişinin daha
önceki işvereni ile görüşmek gerektiğine yönelik kriteri ortaya koymuştur. Ayrıca
konunun dernekte yapılacak ilk toplantıda görüşülmesi gerektiği ifade edilmiştir.
(49) Anılan tespit içerisindeki ifadelerden teşebbüslerin çalışan transferlerine yönelik bir
uzlaşma içerisinde olduklarının değerlendirilebileceği anlaşılmaktadır. Zira bu iddia
olunan uzlaşmanın aksine bir eylemin tepkiyle karşılandığı ve ilgili teşebbüsün
uyarıldığı görülmektedir. Ayrıca planlanan toplantılar için de bu konunun bir konu
başlığı olarak yer aldığı ifadesi dikkat çekmektedir. Teşebbüsler arasındaki bu uzlaşma
çalışanların başka bir teşebbüse geçişi konusunda işverenler arasında muhtemel bir
anlaşmayı işaret ettiğinden yukarıda ayrıntılarına yer verilen çalışma ayartmama
anlaşmalarını akla getirmektedir. Ayrıca teşebbüslerin sorun olarak gördüğü çalışan
transferlerine yönelik, belge içerisinde son olarak bu durumun şoför maaşları ve
yolluklarına yönelik yapılacak bir çalışma ile çözüme kavuşturulacağı vurgusu
bulunmaktadır.
I.3.2.7. Belge 7’ye İlişkin Değerlendirme
(50) Belge 7 altında yer verilen Whatsapp yazışması içerisinde, Belge 6’da değinilen
işverenler arasındaki “prensibe” uygun şekilde teşebbüslerin şoför istihdam etmeden
önce bu kişiler hakkında bilgi paylaştığı görülmektedir. Fakat Belge 7 içerisindeki bilgi
paylaşımının daha çok çalışanın niteliklerine/kişiliğine referans olma şeklinde
gerçekleştiği kabul edilebilecektir. Bununla birlikte tespitin son bölümünde ANAKAYA
tarafından şoförlerin maaşlarının teşebbüslerce aynı düzeyde sabitlenmesine yönelik
doğrudan bir mesaj atıldığı görülmektedir.
I.3.2.8. Belge 8’e İlişkin Değerlendirme
(51) Belge 8 altında yer verilen yazışmalarda teşebbüslerin kendi teşebbüslerinden ayrılan
çalışanların diğer teşebbüslerde istihdam edilmemelerine yönelik ortak anlayışa
binaen kendileriyle irtibata geçilmesini talep ettikleri anlaşılmaktadır. Zira belge içinde
yer verilen ifadeler, Belge 7’de değinilen çalışana önceki işvereni tarafından referans
olunması şeklinde kabul edilebilecek iletişimlerin aksine, çalışanların başka bir
teşebbüs tarafından istihdam edilmesinin engellenmesine yönelik bir niyetin olduğu
izlenimi uyandırmaktadır.
(52) Belge içerisinde ayrıca şoförlerin iş sözleşmelerinin grup içerisinde paylaşıldığı
görülmektedir. Tespiti mümkün olmayan bu sözleşmeler içerisinde maaşlara yönelik
bir bilginin yer alıp alınmadığı bilinmemekle birlikte, bu paylaşımın diğer belgelerle
beraber değerlendirildiğinde tarafların maaşlar başta olmak üzere personel
politikalarını koordinasyon içinde oluşturduklarına yönelik bir anlam taşıyabileceği
değerlendirilmektedir.
(53) Belgede yer alan yazışmanın son kısmında maaşların belirlenmesi konusundaki
“birliktelik” ele alındıktan sonra “Sadece ücret olarak değil personel değişikliği veya
geçişleri konusuda önemli” ifadelerine yer verilmektedir. Yine devam eden kısımda
20-01/3-2
24/32

teşebbüsler arasındaki 100-150 TL’nin üstündeki farkların sorun yaratacağı ifade
edilmektedir. Bu anlamda belge içerisindeki ifadelerin tarafların çalışan transferlerini
engelleme yolunda maaşların belli bir seviyede sabitlenmesini yahut artışların
baskılanmasını amaçladıklarını ortaya koyduğu değerlendirilmektedir. Ayrıca belge
içerisindeki ifadelerden konteyner taşıyıcısı teşebbüslerin piyasada yaşanan şoför
sayısı sıkıntısı nedeniyle araçlarının tamamını faaliyette tutmakta zorlanabildiği
anlaşılmaktadır.
I.3.2.9. Belge 9’a İlişkin Değerlendirme
(54) Belge 9 altında yer verilen yazışmaların tamamıyla çalışanların başka teşebbüslere
geçişleriyle alakalı olduğu görülmektedir. Birçok teşebbüsün ayrılan çalışanlarının
isimlerini vererek başka teşebbüsler tarafından istihdam edilmemesine yönelik
ifadelerinin görüldüğü yazışmalarda, “… bir şoförüm işi bıraktı ve bir sonraki gün diğer
firmaya is başı yaptı fakat ise alan arkadaş beni aramadı burada çalışırken çıkıp diğer
tarafa is başı yapması ayartmak anlamına geliyor ve bu durumda hiç hoş değil” ifadesi
ile çalışan ayartma durumlarının tepkiyle karşılandığı görülmektedir. Söz konusu
durum diğer belgelerle beraber düşünüldüğünde, bu konuda teşebbüsler arasında bir
uzlaşma olabileceğini ortaya koyduğu değerlendirilmektedir.
I.3.2.10. Belge 10’a İlişkin Değerlendirme
(55) Belge 10 altında yer verilen yazışmalarda, sektörde yaşanan şoför azlığından doğan
sıkıntıların dile getirildiği, GÜNAYDIN’ın bu konuda eğitim programları düzenlemesi
sonucunda sektöre belli sayıda şoför kazandırdığı, bu şoförlerin bazılarının başka
teşebbüsler tarafından da istihdam edildiği görülmektedir. İlerleyen kısımda bir
teşebbüsün maaş arttırmasının diğer teşebbüsleri de mecburen maaş arttırmaya
zorladığından bahisle teşebbüsler tarafından konunun çözümüyle alakalı olarak
çalışanların maaşlarının sabitlenmesine yönelik ifadeler kullanmıştır. Belgede yer
verilen “maaşlardaki gayretimizi nemport limanını yaptırımda kullansak sıkıntının
yarısını çözmüş oluruz” ifadesi, teşebbüslerin maaşlara yönelik gayretinin şoförler için
işi bırakma nedenleri arasında gösterilen limanlardaki bekleme sürelerine yönelik
problemlerin çözümü için kullanılması gerektiği belirtmektedir. “Maaşlardaki
gayretimizi” ifadesinden teşebbüslerin çalışan maaşlarının sabitlenmesine yönelik
iradelerini uyumlaştırmak adına çaba gösterdikleri anlaşılmaktadır. Ek olarak YPR
LOJİSTİK tarafından doğrudan maaş bilgisinin de paylaşıldığı ve maaş farklılıklarının
çalışanların transferine neden olması yönüyle eleştirildiği görülmektedir. Ayrıca
teşebbüslerin dosya kapsamında ayrıntıları tespit edilemeyen bir usulle, acente
şoförlerine “%5” olarak anılan bir uygulama kapsamında maaş ödemek üzerinde
mutabık kaldıkları anlaşılmaktadır.
I.3.3. Dosya Kapsamında Yapılan Genel Değerlendirme
(56) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya
dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu
etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu
eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemlerini yasaklamaktadır.
Kanun’un 4. maddesinin (a) bendinde ise “mal veya hizmetlerin alım ya da satım
fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kâr gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım
şartlarının tespit edilmesi” bu hallere örnek olarak sayılmaktadır.
(57) Bilindiği üzere rekabet hukukunda “anlaşma” kavramı geniş yorumlanmakta,
anlaşmanın yazılı olması, hukuken geçerli olması veya bir yaptırım içermesi
gerekmemektedir. Aksine 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin, şekline bakılmaksızın,
20-01/3-2
25/32

taraflar arasında rekabeti kısıtlayıcı bir irade uyuşmasını içeren, tüm anlaşma ve/veya
uyumlu eylemleri kapsadığı kabul edilmektedir. Yine anlaşma tarafı herhangi bir
teşebbüsün, anlaşmanın oluşmasında sınırlı katkı vermesi veya anlaşmayı tam olarak
uygulamaması, teşebbüsün anlaşmanın tarafı olmadığı anlamına gelmemektedir.
(58) Dosya kapsamında elde edilen belgelerden, İzmir karayolu konteyner taşımacılığı
alanında faaliyet gösteren 45 teşebbüsün ve bir teşebbüs birliğinin gerek EKONDER
isimli derneğin (Dernek) faaliyetleri altında gerekse de Dernek’in ismiyle oluşturulan
Whatsapp grubunda bir araya gelmek suretiyle çalışanların maaşlarını sabitlemeyi ve
çalışanların teşebbüsler arasındaki geçişlerini engellemeyi amaçladıkları
görülmektedir. Bununla birlikte önaraştırmada incelenen tarafları oluşturan ve rekabet
ihlali yaratabilecek yazışmalarda adı geçen bazı teşebbüslerin35 EKONDER üyesi
olmadığı görülmektedir. Bu anlamda ihlal isnadının ilgili Dernek ile sınırlandırılması
mümkün görünmemektedir.
(59) Dosya kapsamında yer alan tespitler içerisinde teşebbüsler tarafından maaş
sabitlemeye ve çalışanların teşebbüsler arasında transfer olmasının engellenmesine
yönelik birçok mesajın paylaşıldığı görülmüştür. Bununla birlikte çalışanlara yönelik
varıldığı düşünülen uzlaşmaya yönelik taraflarca herhangi bir itiraz yapıldığına ilişkin
bir belgeye de rastlanmamıştır. Tam tersine teşebbüsler gerek maaş seviyelerini
gerekse de kimi çalışanların rakip teşebbüslere geçmesini tepkiyle karşılamıştır. Bu
durumun tarafların 4054 sayılı Kanun’un ihlali anlamına gelecek bir uzlaşma içinde
olduklarını işaret ettiği değerlendirilmektedir.
(60) Teşebbüsler arasındaki anlaşmanın yukarıda “I.3.1.2. İşgücü Pazarına İlişkin Rekabet
İhlallerinin Değerlendirilmesi” başlığı altında açıklanan ihlallerden hangisini
oluşturduğuna yönelik de bir değerlendirme yapmak gerekmektedir. Zira önaraştırma
kapsamında elde edilen belgeler bir yandan ücret tespiti anlaşmasını diğer yandan ise
çalışan ayartmama anlaşmasını akla getirmektedir. Bu noktada açıklamak gerekir ki,
teşebbüsler arasında yapılan bir ücret tespiti anlaşması bir yandan teşebbüslerin
maliyetlerini düşürüp, uyumlulaştırırken diğer yandan da çalışan ayartmama
anlaşmalarına benzer şekilde çalışan mobilitesini kısıtlamaktadır. Nitekim yukarıda da
açıklandığı üzere çalışanların başka bir teşebbüse geçmek istemesindeki temel
faktörü çoğu zaman maaş farklılıkları oluşturmaktadır. Bu anlamda ücret tespiti
anlaşmaları bir alım karteli yaratmaları sebebiyle rekabet ihlali oluşturmalarının yanı
sıra Kurulun BFİT kararı içerisinde benimsediği işgücü pazarlarına getirilen doğrudan
kısıtlamaların anti rekabetçi etkileri kapsamında da değerlendirilebilecektir. Sonuç
olarak ücret tespiti ve çalışan ayartmama anlaşmaları birbiriyle bağlantılı olarak benzer
sonuçlar doğurabilecek niteliktedir. Fakat bu dosya özelinde çalışanların maaşlarının
sabitlenmesine yönelik ifadeler ve bu konuda teşebbüslerin irade uyuşması içerisinde
olduğu daha netlik taşıdığından, ihlale sebep olduğu değerlendirilebilecek asıl anlaşma
ücret tespiti anlaşması olarak belirlenmiştir. Çalışanların ayartılmaması ve transferlerin
engellenmesine yönelik hususlar ise ücret tespiti anlaşmasının bir parçası yahut bu
anlaşma ile ulaşılması düşünülen sonuçlardan biri olarak kabul edilebilecektir.
(61) Yukarıda açıklandığı üzere işgücü pazarına yönelik sınırlama getiren anlaşmaların
işverenler arasındaki meşru bir işbirliğinden bağımsız ya da bu işbirliği açısından
makul bir şekilde gerekli olmadığı hallerde rekabet ihlalinin varlığının tespiti daha net
bir şekilde yapılabilmektedir. Ancak dosya kapsamındaki anlaşma, herhangi meşru bir
işbirliğinin parçası olmaktan ziyade tarafların 2018-4-036 sayılı dosya kapsamında

35 BİRLİK GÜMRÜK VE BİRLİKTAN’dan oluşan ekonomik bütünlük, ERCAN SERTEL-ALDIRMAZ,
HERNAK, İSMAİL KAYA, TOKYÜREK.
20-01/3-2
26/32

yaptıkları iddia olunan fiyat tespiti anlaşmasının yanı sıra alım tarafında gerçekleştirilen
açık bir anlaşma niteliğindedir. Bu anlamda taraflar arasında gerçekleştirilen ihlal
konusu davranışların da amaç bakımından rekabet ihlali olduğu değerlendirilmektedir.
(62) Teşebbüs yetkilileri belgeler içerisinde yer alan ifadelerinde ve yerinde incelemelerdeki
beyanlarında piyasada şoför sayısının az olduğunu, teşebbüslerin kimi zaman bazı
araçlarını faaliyete geçiremediklerini belirtilmişlerdir. Bu hususun teyidi açısından
aşağıdaki tabloda teşebbüslerin aylık araç sayıları ve şoför sayıları kullanılarak yıllık
ortalama kapasite kullanım oranları tespit edilmiştir:
Tablo 1:Teşebbüslerin Yıllık Ortalama Kapasite Kullanımları(Şoför Sayısı/Araç Sayısı x 100)
Teşebbüsler 2017 (%) 2018 (%) 2019 (%)
ADAD 105,14 120,00 108,64
CEYHAN KARDEŞLER 105,06 102,47 100,50
ÇARDAK 102,48 106,27 110,89
DAMPER 100,23 102,20 102,27
DOZTAŞ 71,77 93,65 94,24
EGE EKSPRES 100,49 108,78 106,19
FİDANLAR 74,65 91,67 95,45
GÜRİŞ ~100 ~100 ~100
İZGİ 94,56 93,53 99,45
SERHAT LOJİSTİK 96,42 88,39 86,11
YILMAZLAR PETROL 52,22 58,93 57,50
YPR LOJİSTİK 100,83 116,66 115,15
Kaynak: Teşebbüslerden Elde Edilen Veriler
(63) Teşebbüslerin araç sayısı ve şoför sayısından yola çıkılarak hazırlanan kapasite
kullanım oranlarına bakıldığında birçok teşebbüsün %100’e yakın yahut bu oranın
üstünde olduğu görülmektedir. Bu oranın %100’ün üstünde olması teşebbüsün o ay
içinde kullanımda olan araç sayısından fazla sayıda şoför istihdam ettiği anlamına
gelmektedir. Bununla birlikte yerinde incelemelerde elde edilen bordrolardan da
görülebileceği üzere şoförlerin tamamının 30 gün boyunca çalışmıyor olduğu dikkate
alındığında, konteyner taşımacılığı yapan bir teşebbüsün tam kapasite ile çalışabilmesi
için istihdam etmesi gereken şoför sayısının en azından araç sayısı miktarında olması
gerektiği değerlendirilmektedir. Bu nedenle yukarıdaki tabloda yer alan %100’ün
altındaki oranlara sahip teşebbüslerin şoför açığı olduğu varsayılabilecektir. Elbette bu
durum şoför istihdam etmede yaşanan sıkıntılardan kaynaklanabileceği gibi
teşebbüsün faaliyetlerinin az olmasından da kaynaklanabilir. Kaldı ki tablo yardımıyla
şoför sayısına ilişkin veri elde edilebilen teşebbüslerden yola çıkılarak piyasanın
geneline yönelik yapılacak bir çıkarımda, piyasada çok büyük bir şoför açığı olduğu
tespitinde bulunmak mümkün görünmemektedir. Esasen böyle bir durumun var olduğu
varsayımında dahi teşebbüslerin işgücü pazarına yönelik rekabeti ortadan kaldıran
eylemlerinin haklı görülemeyeceği açıktır.
(64) Teşebbüsler tespitlerde geçen ifadelerinde, yaptıkları eylemlere sebep olarak şoför
arzının kısıtlı olmasını göstermektedir. Yukarıda “I.3.1.2. İşgücü Pazarına İlişkin
Rekabet İhlallerinin Değerlendirilmesi” başlığı altında açıklandığı üzere çalışanlar
rekabetçi bir pazarda emeklerinin marjinal değerinin karşılığı olan seviyede bir maaş
alırlarken, maaşların baskılaması sonucunda emek arzının düşeceği, emek arzının
düşmesiyle üretimin dolayısıyla çıktının azalacağı, azalan çıktı sonucunda fiyatların
yükseleceği ve son tüketici adına refah kaybı yaşanacağı ifade edilmektedir. İşbu
dosya bakımından da teşebbüslerin piyasada emek arzı konusunda sıkıntı yaşandığını
20-01/3-2
27/32

ifade etmelerinin yanında maaşları sabitlemeye/baskılamaya yönelik anlaşmalar içine
girmesinin, emek arzını arttırmaktan ziyade kısıtlayacağı değerlendirilmektedir.
Böylelikle girdi pazarında (işgücü pazarında) yaşanacak doğrudan bir anti rekabetçi
etkinin yanında çıktı pazarında da emek arzının kısıtlanmasıyla belli seviyede refah
kaybının oluşması beklenebilecektir.
(65) Bununla beraber teşebbüslerden gelen şoför sayılarına ilişkin verilerin tek başına
değerlendirilmesi durumunda, teşebbüslerin şoför sayılarının değişken olduğu
görülmektedir. Bu nedenle işgücü pazarında mobilitenin kısıtlanmış olduğu ve
şoförlerin teşebbüsler arasında geçiş yapamadığına ilişkin bir çıkarımda bulunmak
mevcut verilerle mümkün görünmemektedir.
(66) Ek olarak teşebbüslerden elde edilen son üç yıla ait aylık net ve brüt şoför maaşlarının
ortalamasının alınması suretiyle oluşturulan ortalama günlük ücret verilerinin ve asgari
ücret seviyesinin yer aldığı tabloya aşağıda yer verilmektedir.
Grafik 1: Günlük Ortalama Brüt Şoför Ücretleri

Kaynak: Teşebbüslerden elde edilen veriler.








₺40
₺60
₺80
₺100
₺120
₺140
₺160
₺180
₺200
₺220
₺240
Günlük Ortalama Brüt Şoför Ücretleri
ADAD İZGİ GÜRİŞ FİDANLAR
YILMAZLAR NAKLİYAT DAMPER PANTRANS YPR LOJİSTİK
EGE EKSPRES SERHAT TOKYÜREK ASGARİ ÜCRET
ÇARDAK GÜNAYDIN CEYHAN KARDEŞLER ANAKAYA
20-01/3-2
28/32

Grafik 2: Günlük ortalama net şoför ücretleri

Kaynak: Teşebbüslerden elde edilen veriler
(67) Maaş grafikleri incelendiğinde şoför maaşlarının çoğunlukla asgari ücret seviyesinin
biraz daha üzerinde olduğu görülmüştür. Nitekim teşebbüslerden talep edilen bilgiler
sonrası Kuruma intikal eden cevabi yazılarda maaşların asgari ücret gözetilerek
belirlendiği vurgusu yapılmıştır. Maaş seviyesinin en yüksek olduğu teşebbüslerin
(EGE EKSPRES ve GÜRİŞ) ayrıca şoför ve araç sayısının da en yüksek teşebbüsler
olduğu dikkat çekmektedir. Bu bahisle büyük teşebbüslerin daha yüksek seviyede
maaş ödemesi yaptıkları varsayılabilecektir.
(68) Bunun yanında şoförlere belirli avans ödemelerinin yapıldığı ve sefer başına harcırah
ödemesinin de bir piyasa uygulaması olduğu ifade edilmiştir. Yapılan yerinde
incelemelerde de şoförlere farklı güzergahlar için farklı harcırah ödemelerinin
yapıldığını gösteren belgeler elde edilmiştir. Zira bu nedenle kimi teşebbüslerin
ödemelerinin bazı aylardaki günlük ortalamalarının asgari ücretin altında seyrettiği
görülmektedir. Ödenen harcırahların karşılaştırılması, verinin doğru şekilde elde
edilmesindeki zorluklar ve harcırah ödemelerinde baz alınan sefer
sayılarının/güzergahlarının teşebbüsler arasında uyum göstermemesi sebebiyle
mümkün olmamıştır.
(69) Grafikler incelendiğinde, günlük ödemelerin farklı seviyelerde yer aldığı ve büyük bir
örtüşmenin saptanamadığı anlaşılmaktadır. Bunun yanında grafik içerisinde ödemeler
arasında belirli bir paralellik gözlemlenmektedir. Fakat bu paralelliğin yıl bazında
belirlenen asgari ücret seviyeleriyle uyumlu olduğu görülmektedir. Bu anlamda
teşebbüslerin maaşların belirlenmesindeki esas kriterin asgari ücret seviyesi olduğu
yönündeki açıklamaları da doğrulanmaktadır. Ayrıca teşebbüslerin harcırahlara ilişkin
farklı uygulamaları olduğu düşünüldüğünde, grafikteki asgari ücrete bağlı kısıtlı
örtüşmenin dahi değişebileceği kabul edilmelidir.
(70) Öte yandan, Danıştay ve geçmiş Kurul kararları çerçevesinde, ihlal konusu olayın
tamamen açıklığa kavuşturulması imkânının varlığı ihtimalinde; ihlalin soruşturma
açılmasını gerektirmeyecek ölçüde hafif olması ve/veya soruşturma açılmadan da
ihlalin tüm etkileriyle ortadan kaldırılabileceği ya da ihlalin tüm etkileriyle sona erdirilmiş
₺40
₺50
₺60
₺70
₺80
₺90
₺100
₺110
₺120
₺130
₺140
₺150
₺160
₺170
₺180
Günlük Ortalama Net Şoför Ücretleri
ADAD İZGİ GÜRİŞ FİDANLAR
YILMAZLAR NAKLİYAT DAMPER PANTRANS YPR LOJİSTİK
EGE EKSPRES ASGARİ ÜCRET DOZTAŞ SERHAT
TOKYÜREK ÇARDAK GÜNAYDIN CEYHAN KARDEŞLER
ANAKAYA
20-01/3-2
29/32

ve anti rekabetçi zararın telafi edilmiş olması veya yapısal engeller ve yasal
düzenlemeler nedeniyle rekabete tam olarak açılmamış pazarlarda ihlal
oluşturabilecek davranışların saptanması halinde Kurulun soruşturma açmaksızın
diğer tedbirlere başvurma yetkisinin bulunduğu değerlendirilmektedir. Konuyla ilgili
olarak Danıştay 13. Dairesinin 30.05.2014 tarihli ve E.2010/4818 sayılı Burdur
Dershaneler kararında da bu değerlendirmelere yer verilerek;
“önaraştırma aşamasında ihlal oluşturması muhtemel olan tüm hususlar davalı idare
tarafından tespit edilmiş olup teşebbüs birliği kararının uygulanması zorunlu nitelikte
olmayan, tavsiye niteliğinde bir karar olduğu ve kararda tespit edilen fiyatların
maksimum fiyat niteliğini taşıdığı, kararın teşebbüsler tarafından uygulanmadığı ve
piyasada fiyat rekabetinin devam ettiği, fiyat rekabetinin devam ettiği ortamda
indirim oranlarındaki kısa sureli uygulamanın oransal bazda olması dolayısıyla
fiyatlarda teklik sonucunu doğurmadığı ve uygulamanın kısa sureli olarak bazı
dershaneler tarafından uygulandığı, Kurul tarafından fiyat birlikteliği öngören
teşebbüs birliği Tüzük hükümlerinin 4054 sayılı Kanun'a aykırı olduğunun
saptanarak ilgili hükümlerin kaldırılması yönünde görüş gönderilmesi kararı alındığı
hususları birlikte değerlendirildiğinde, tüm ayrıntılarıyla ortaya konulan olayda,
teşebbüs birliğince alınan kararın uygulanmadığı, yalnızca indirim oranlarına ilişkin
maddenin bazı dershaneler tarafından kısa sureli uygulanarak sonrasında
uygulamanın sona erdirildiği ve gerek teşebbüs davranışları gerek Rekabet
Kurulu'nun müdahalesi ile anti-rekabetçi zararın ortadan kaldırıldığı anlaşıldığından,
davacı şikâyetinin reddi ile ilgili teşebbüs birliği ve teşebbüslere 4054 sayılı
Kanun'un 9. maddesinin 3. fıkrası uyarınca görüş bildirilmesine ilişkin dava konusu
Kurul kararında hukuka aykırılık saptanmamıştır.”
sonucuna ulaşılmaktadır.
(71) Nitekim Kurulun 06.05.2009 tarih, 09-21/438-106 sayılı Çiğ Süt; 25.06.2014 tarih, 14-
22/428-192 sayılı Kuyumcular ve 30.12.2008 tarih, 08-76/1227-465 sayılı Ekmek
kararlarında ilgili coğrafi pazarın boyutu dikkate alınarak uygulama etki doğurmuş olsa
bile etkinin çok sınırlı düzeyde gerçekleşmesi; 22.05.2018 tarih, 18-15/282-140 sayılı
Oto Ekspertiz kararında ihlal konusu ilk anlaşmanın uygulanmaması, ikinci anlaşmanın
ise çok kısa bir süre uygulanması; 03.04.2014 tarih, 14-13/238-104 sayılı Fotoğraf
Stüdyoları kararında dosya konusu ekonomik faaliyetin kapsamının dar olması ve usul
ekonomisinin dikkate alınması gibi gerekçeler dikkate alınarak, rekabetin kısıtlanması
amacını taşıyan anlaşmaları akdeden teşebbüsler hakkında soruşturma açılması
yoluna gidilmemiş ve teşebbüslere 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası
uyarınca görüş gönderilmiştir.
(72) Sözü edilen bilgiler çerçevesinde, inceleme konusu olay bazındaki değerlendirmelerin
yukarıda yer verilen Danıştay ve Kurul kararlarındaki değerlendirmeler ile benzerlik arz
ettiği anlaşılmaktadır. Dosya kapsamında ihlal konusu iddiaların önaraştırma
safhasında açıklığa kavuşturulduğu, bununla birlikte grafiklerdeki maaş farklılıklarıyla
ortaya koyulduğu üzere anlaşmanın piyasada gözle görülür bir etki yaratmadığı
değerlendirilmektedir. Ayrıca teşebbüslerin şoför sayıları incelendiğinde şoförlerin
teşebbüsler arasında geçiş yapmasının engellendiğine yönelik bir tespit yapmanın da
mümkün olmadığı görülmektedir. Zira teşebbüsler tespitler içinde görüleceği üzere
uygulamaların hayata geçirilememesinden yakınmaktadır.

20-01/3-2
30/32

(73) Ek olarak İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla
konteyner taşımacılığı yapan yaklaşık 200 teşebbüs bulunduğu tahmin edilmektedir.
Dosya kapsamında ise 47 teşebbüs bulunmakta ve bu teşebbüslerden bazılarının
konteyner taşımacılığı faaliyetlerine devam etmediği anlaşılmaktadır. Bu anlamda
teşebbüslerin alım gücü uygulayabilmesi için pazarda alımların büyük kısmını yapıyor
olmaları gerektiği düşünüldüğünde, dosya kapsamında büyük bir alım gücü de
yaratılmadığı görülmektedir. Dosya özelinde maaşların belirlenmesindeki asgari ücret
odaklı yaklaşım da olası etkileri azaltmaktadır. Keza ilgili pazarın coğrafi boyutunun
kısıtlı olması dikkate alındığında, Danıştay ve Kurul kararlarında yer verilen ilkeler ve
usul ekonomisi ilkesi çerçevesinde bu aşamada bir soruşturma başlatılmasına ihtiyaç
olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte, 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin
üçüncü fıkrası uyarınca ilgili teşebbüslere rekabeti kısıtlayıcı anlaşma niteliğindeki her
türlü eylemlerine son vermeleri, aksi takdirde haklarında 4054 sayılı Kanun
çerçevesinde işlem başlatılacağının bildirilmesi yönünde görüş yazısı gönderilmesinin
uygun olacağı kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
(74) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
a) Dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca
soruşturma açılmasına gerek olmadığına,
b) Bununla birlikte; inceleme konusu iddialar kapsamında 4054 sayılı Kanun’un 9.
maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
1. ADAD Ulus. Taş. Den. ve Tic. Ltd. Şti.
2. Arma Grup Lojistik Tic. Ltd. Şti.
3. Anakaya İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda Tekstil Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.
4. Atlas Yurtiçi Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti.
5. Birlik Gümrük Müşavirliği ve Birliktan Nakl. Kim. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.
6. Borkont Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti.
7. Ceyhan Kardeşler Nakliyat Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
8. Çardak Kardeşler Nak. Tic. Ltd. Şti.
9. Çimen Nakliyat İsmail Çimen
10. Damper Taşımacılık İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti.
11. Deniz Nakliyat Memet Karabakan
12. Doztaş Turizm Petrol Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti.
13. Ege Konteyner Nakliyecileri Derneği
14. Ege Ekspres Ulus. Taş. Hizm. Tic.Ltd. Şti.
15. Ege Söylemezler İnş. Taş. Loj. Gıd. Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. ve Söylemezler
Nakliyat Nesim Söylemez
16. Ekinci Ulaştırma İlaçlama Nakliyat Petrol Ürünleri Turizm Ticaret ve San. A.Ş.
ve EKC Lojistik Ltd. Şti.
17. Ekşioğlu Nakliyat ve Ticaret Serkan Ekşi
18. Ercan Sertel Madencilik Lojistik ve Denizcilik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.
19. Eysel Lojistik A.Ş.
20. Fidanlar Uluslararası Taşımacılık Turizm ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti.
20-01/3-2
31/32

21. Fuat Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.
22. Gönültaş Nakliyat Lojistik Tamir Bakım Ltd. Şti.
23. Gültekin Lojistik Taşımacılık Ticaret A.Ş.
24. Günaydın Loj. Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.
25. Güriş Loj. Dep. Dağ. Taş. Hiz. Ltd. Şti.
26. Hernak Nakliyat Hafriyat Taahhüt Tic. San. Ltd. Şti.
27. İsmail Kaya Nakliyat Taah. Tur. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
28. İzgi Nakliyat ve Tur. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti.
29. Karataş Lojistik Kerem Karataş
30. Kayabaşı Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti.
31. Kol Nakliyat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
32. Mesut İnşaat Taahhüt Madencilik Petrol Sanayi ve Dış Ticaret Ltd. Şti.
33. Nur Nakliyat Kıyasettin Yılmaz
34. Özaytekin Nakliyat Süleyman Özaytekin
35. Öztürk Kırşehir Nak. Ulus. Taş. İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.
36. Pantrans Ulus. Taş. Ltd. Şti.
37. Seçkinler Loj. Nak. Gıd. ve Kom. Ltd. Şti.
38. Serhat Lojistik Müm. Güm. Nak. Tic. Ltd. Şti.
39. Tokyürek Lojistik Hizmetleri ve Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti.
40. Toptaş Nak. Tic. Ltd. Şti.
41. Ulupınar Nakliyat ve Orman Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti.
42. Yanardağ Lojistik A.Ş.
43. Yaparoğlu Lojistik A.Ş.
44. Yesnak Lojistik Tic. A.Ş.
45. Yılmaz Kardeşler Uluslararası Lojistik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
46. Yılmazlar Petrol Ürünleri Nakliyat Taş. İnş. Teks. Gıda Turz. San. Tic. Ltd. Şti.
47. Yorulmazoğlu Nakliyat Taahhüt Turizm Gıda Tarım ve Hayvancılık Sanayi
Ticaret Ltd. Şti.
48. YPR Lojistik- Yasin Yaparoğlu
isimli teşebbüslere aynı Kanun’un 4. maddesi kapsamında rekabeti kısıtlayıcı anlaşma
niteliğinde olabilecek her türlü eylemlerine son vermeleri, aksi takdirde haklarında 4054
sayılı Kanun çerçevesinde işlem başlatılacağı yönünde görüş bildirilmesi için
Başkanlığın görevlendirilmesine,

gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı
yolu açık olmak üzere, OYÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.







20-01/3-2
32/32

02.01.2020 tarih, 20-01/3-2 sayılı Karara ilişkin karşı görüş

Rekabet Kurulu ilgili kararında, İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan
limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin çalışan
maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4.
maddesini ihlal edip etmediği incelenmiş, dosyada ve Kararda yer alan çok sayıda
belge ve tespitler ile esasen ilgili teşebbüslerin çalışan (şoför) maaşlarını sabitlemeye
ve çalışanların ayartılmaması ve teşebbüsler arasında transfere konu olmaması ile ilgili
ihlal içerisinde oldukları tespit edilmiş (Kararın 32,33,59,60,61,64 üncü paragrafları)
ancak; dosya kapsamında ihlal konusu iddiaların önaraştırma safhasında açıklığa
kavuşturulduğu, bununla birlikte grafiklerdeki maaş farklılıklarıyla ortaya koyulduğu
üzere anlaşmanın piyasada gözle görülür bir etki yaratmadığı, teşebbüslerin şoför
sayıları incelendiğinde şoförlerin teşebbüsler arasında geçiş yapmasının
engellendiğine yönelik bir tespit yapmanın da mümkün olmadığı, zira teşebbüslerin
uygulamaların hayata geçirilememesinden yakındıkları gerekçeleriyle (Kararın 72 nci
paragrafı) konu ile ilgili soruşturma açmak yerine 4054 sayılı Kanunun 9/3. maddesi
uyarınca ihlale son verilmesine yönelik görüş gönderilmesine karar vermiştir.
Esasen söz konusu incelemenin tarafı teşebbüsler hakkında yürütülen bir soruşturma
bulunmaktadır. Kararın 61 inci paragrafında; “… tarafların 2018-4-036 sayılı dosya
kapsamında yaptıkları iddia olunan fiyat tespiti anlaşmasının yanı sıra alım tarafında
gerçekleştirilen açık bir anlaşma niteliğindedir. Bu anlamda taraflar arasında
gerçekleştirilen ihlal konusu davranışların da amaç bakımından rekabet ihlali olduğu
değerlendirilmektedir.” ifadeleri ile ilgili dosya kapsamında tespit edilen çalışan
ücretleri ile ilgili ihlalin, mal veya hizmet alımı bakımından 2018-4-036 sayılı dosya
konusu ile örtüştüğü anlaşılmaktadır.
Bu itibarla ilgili dosya konusunu oluşturan ve tespit edilmiş olan ihlalin, hali hazırda
yürüyen 2018-4-036 dosya kapsamına alınarak soruşturulması gerektiği kanaatiyle
Kurul’un bu yöndeki çoğunluk görüşüne katılmamız mümkün olmamıştır.



Şükran KODALAK Hasan Hüseyin ÜNLÜ Ahmet ALGAN
Kurul Üyesi Kurul Üyesi Kurul Üyesi


Full & Egal Universal Law Academy