Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2022-3-003 (Devralma) Karar Sayısı : 22-10/155-63 Karar Tarihi : 24.02.2022 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Şükran KODALAK, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK B. RAPORTÖRLER : Kemal KÜÇÜKKAVRUK, Ahmet Buğra KAZAK, Gamze GÜNDÜZ HALICI C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Veser Kimyevi Maddeler Anonim Şirketi Temsilcileri: Neyzar ÜNÜBOL, Av. Ali TUNÇSAV Sağlam Fikir Sok. Kelebek Çıkmazı No:5 34394 Esentepe/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Arısan Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve Transol Arısan Kimya Sanayi ve Depolama Limited Şirketi üzerindeki tek kontrolün Veser Kimyevi Maddeler Anonim Şirketi aracılığıyla Vinmar Grubu tarafından devralınması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 07.01.2022 tarih ve 24399 sayı ile giren ve eksiklikleri 18.01.2022 tarih ve 24723 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 24.01.2022 tarih ve 2022-3-003/Öİ sayılı Ön İnceleme Raporu, Kurulun 03.02.2022 tarihli toplantısında görüşülmüş ve dosya konusunun ek çalışma yapılmak üzere Kurul gündeminde incelemeye alınmasına karar verilmiştir. (3) Başvuru sahibinden ek bilgi talebinde bulunulmuş, cevabi yazı 08.02.2022 tarih ve 25213 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. Bu kapsamda hazırlanan 21.02.2022 tarih ve 2022-3-003/BN-01 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır. (4) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda ve bilgi notunda; bildirime konu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ve rekabet etmeme yükümlülüğünün Birleşme ve Devralmalarda İlgili Teşebbüs, Ciro ve Yan Sınırlamalar Hakkında Kılavuz uyarınca makul olarak değerlendirilebileceği ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (5) Başvuruda, Arısan Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi (Arısan) ve Transol Arısan Kimya Sanayi ve Depolama Limited Şirketi’ne (Transol Arısan) ait payların %(…..) nihai olarak Nexvin LLC (Veser Kimya ve diğer tüm iştirakleri ile birlikte Vinmar Grubu) tarafından kontrol edilen Veser Kimyevi Maddeler Anonim Şirketi (Veser Kimya ) tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talep edilmiştir. (6) İşlemin temelini, Veser Kimya ile devre konu teşebbüslerin hissedarları (Satıcılar) arasında 04.01.2022 tarihinde imzalanan Pay Devir Sözleşmesi oluşturmaktadır. Buna göre devir işlemi ile Arısan ve Transol Arısan, Veser Kimya aracılığıyla Vinmar Grubu tarafından devralınacak ve Veser Kimya, Hedef Grubu üzerinde tek kontrole sahip olacaktır.
22-10/155-63 2/7 (7) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5 inci maddesinde birleşme ve devralma sayılan hallerden biri olarak “kontrolde kalıcı değişiklik meydana getirecek şekilde bir veya daha fazla teşebbüsün tamamının ya da bir kısmının doğrudan veya dolaylı kontrolünün, hisse ya da mal varlığının satın alınmasıyla, sözleşmeyle veya diğer bir yolla bir ya da daha fazla teşebbüs veya hâlihazırda en az bir teşebbüsü kontrol eden bir veya daha fazla kişi tarafından devralınması” hali sayılmıştır. (8) Planlanan işlem neticesinde Hedef Grubu’nun kontrol yapısında kalıcı değişiklik meydana geleceği görülmektedir. Dolayısıyla işlem, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemidir. Öte yandan ilgili tarafların cirolarının 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde öngörülen eşikleri aşması nedeniyle, işlemin izne tabi olduğu anlaşılmaktadır (9) Merkezi Houston, Amerika Birleşik Devletleri’nde bulunan Vinmar Grubu, polimer ve petrokimyasalların pazarlanması ve dağıtımı faaliyetini uluslararası düzeyde yürütmektedir. Bu faaliyeti kapsamında Vinmar Grubu, alkol, anhidritler, aromatikler, kimyasal gazlar, klor-alkali kimyasallar, klorlu çözücüler ve klorometan, fiber ara ürünler, okso-alkol, plastikleştiriciler, çözücüler ve özel ürünlerin de dâhil olduğu kimyasallar ile PVC, polietilen, polipropilen, polietilen tereftalatın da dâhil olduğu polimerler ve kauçuk/kauçuk ürünleri sağlamaktadır. Herhangi bir üretim faaliyeti olmayan Vinmar Grubu, müşterilerine pazar analizi, pazarlama ve satış, finansman, paketleme, lojistik ve dokümantasyon hizmetleri de sunmaktadır. (10) Vinmar Grubu’nun Türkiye’de faaliyet gösteren ve tümünü tek başına kontrol ettiği beş adet iştiraki bulunmaktadır. Bu şirketlerin temel faaliyet alanlarına ilişkin bilgiler aşağıda yer almaktadır: Tablo-1: Vinmar Grubu’nun Türkiye’de Faaliyet Gösteren İştirakleri ve Faaliyet Alanları Teşebbüs Faaliyet Alanı Veser Kimya Kozmetik, deterjan, tekstil (tekstil kimyasalları, tekstil boyaları, diğer tekstil yardımcı ürünleri), gıda ve ilaç gibi farklı sektörlerde faaliyet gösteren şirketlere kimyasal hammadde satışı ve pazarlaması yapan bir özel kimyasallar dağıtıcısıdır. Veser Kimya, ilgili kimyasalların ithalat ve satışını gerçekleştirmektedir. Veser Kimya'nın paylarının %90'ı doğrudan Veser Kimya’yı tek başına kontrol eden Global Chemplast L.P.'ye aittir. Global Chemplast L.P. nihai olarak Vinmar Grubu tarafından kontrol edilmektedir. Prime Plastichem Turkey Hammadde Dağıtım Limited Şirketi Plastik ham maddeleri Türkiye’ye ithal etmekte ve bu ürünlerin Türkiye’de ve nadiren yurt dışında satış ve dağıtımını gerçekleştirmektedir. Veser Farma Kimya Anonim Şirketi Beşeri ilaç kimyasalları ile veterinerlik ilaçlarının dağıtımı alanında faaliyet göstermekte, bu kimyasal ürünleri ithal etmekte, pazarlamakta ve müşterilerine teknik destek sağlamaktadır. -Alfa Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - Bursa Alfa Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi Tekstil kimyasalları, tekstil yardımcı ürünleri, tekstil boyaları, tekstil enzimleri ve tekstil silikonları üretmekte ve satmaktadır. Alfa Kimya ve Bursa Alfa Kimya, nihai olarak Vinmar Grubu tarafından kontrol edilen Global Chemplast L.P. tarafından doğrudan kontrol edilmektedir Vinmar Türkiye Vinmar Grubu şirketlerine pazarlama desteği, promosyon ve danışmanlık hizmetleri sağlamaktadır. Vinmar Grubu şirketlerine pazarlama desteği, promosyon ve danışmanlık hizmetleri sağlamaktadır. Vinmar Grubunun polietilen satışı alanında faaliyet gösteren, (…..) adlı ortak girişimi bulunmaktadır. Kaynak: Bildirim Formu
22-10/155-63 3/7 (11) Tabloda verilen teşebbüslerin yanı sıra Vinmar Grubunun polietilen satışı alanında faaliyet gösteren, (…..) adlı ortak girişimi bulunmaktadır.1 (12) Devre konu Hedef Grubu şirketlerinden Arısan, 1988’de İstanbul, Türkiye’de kurulmuş bir anonim şirkettir. Arısan, (i) kauçuk proses yardımcı katkı maddeleri, (ii) madeni yağ katkı maddeleri, (iii) ilaç etken ve yardımcı ham maddeleri, (iv) kozmetik katkı maddeleri (renklendirici ve esans hariç) ve (v) deterjan ve ev hijyenine yönelik katkı maddeleri alanlarında faaliyet göstermektedir. Arısan’ın herhangi bir üretim faaliyeti bulunmamaktadır. (13) Transol Arısan 1991’de İstanbul, Türkiye’de kurulmuş bir limited şirkettir. Transol Arısan, gıda katkı maddeleri ve endüstriyel kimyasallar alanlarında faaliyet göstermektedir. Transol Arısan’ın herhangi bir üretim faaliyeti bulunmamaktadır. (14) Hedef Grubu, aşağıdaki sektörlerde faaliyet gösteren teşebbüsler için kimyasal ham madde satışı yapmaktadır: Kozmetik ve Kişisel Bakım (Aktifler, Bitkisel Ekstraktlar, Antimikrobiyaller ve Antibakteriyeller, Antioksidanlar, Nemlendirici ve Nem Tutucular, Geri Yağlandırıcılar, Yumuşatıcılar, Emülgatörler, Peeling Ajanları, Köpük artırıcılar, Doğal ve Doğal Bazlı ürünler, Doğal Mumlar (Waxlar) ve Yağlar, Plastifiyanlar, Koruyucular, Vizkozite Artırıcılar, Çözücüler, Solventler ve Yüzey aktif maddeleri) Gıda (Asitlik düzenleyiciler, Koruyucular, Doğal Renklendiriciler, Nem Tutucular, Sağlıklı Gıdalar: Şeker, Sodyum ve Yağ Çözümleri, Aroma ve Esans Katkıları, Taşıyıcılar, Mineral Takviyeleri, Katalistler, Köpük Kesiciler ve Önleyiciler) İlaç, Veterinerlik ve Sağlık (Aktif İlaç Etken Maddeleri, İlaç Katkı Maddeleri Bağlayıcılar, Nem Tutucular, Emülgatörler ve Koruyucular, Ara Ürünler, Proses Kimyasalları, Solventler) Ev ve Endüstriyel Temizlik (Antiseptik & Dezenfektanlar, Yapıcı Bloklar, Tutarlılık Ajanları, Köpük Kesiciler, Emulgatörler, Peeling Ajanları, pH tampon ürünleri, İyon Tutucular, Sabun Bazları, Solventler, Yüzey Aktifler) Madeni Yağ (Katkı Maddeleri, Endüstriyel Yağlar için Paket Katkılar, Esterler, Yüzey Aktifler ve Emülgatörler, Katı Yağlayıcılar, Yakıtlar ve Biyodizel Katkı Maddeleri, Polialkilen Glikoller, Köpük Kesici ve Önleyiciler, Kullanıma Hazır Ürünler) Endüstriyel Kimyasallar (Akrilik Asit ve Monomerler, Asetaller, Sitratlar, Etoksile Glikoller, Glukonatlar, Yağ Asitleri, Nikel Katalistler, Organik Esterler, Titanatlar, Fosfonatlar, Fosfatlar, Sodyum Nitrit & Nitrat, Silikon Yağları). (15) Tarafların faaliyet alanları incelendiğinde Vinmar Grubu’nun Türkiye’de iştirakleri (Prime Plastichem Turkey, Veser Kimya ve Veser Farma) aracılığıyla gerçekleştirdiği ve Hedef Grubu’nun faaliyetleriyle örtüşebilecek faaliyetlerinin (i) kozmetik kimyasalları (kişisel bakım ürünleri kimyasallarını içerecek şekilde), (ii) ev kimyasalları (deterjan ve temizlik kimyasallarını içerecek şekilde), (iii) gıda kimyasalları, (iv) ilaç kimyasalları (veterinerlik kimyasalları ve etken maddeleri içerecek şekilde) ve (v) madeni yağ kimyasallarının satışı olduğu değerlendirilmektedir. Tarafların ilgili pazarlarda sahip oldukları pazar payı tablosuna aşağıda yer verilmektedir. 1 Söz konusu işleme Kurulun 20.02.2021 tarih 20-11/131-74 sayılı kararıyla izin verilmiştir. (…..) yalnızca polietilen satışı alanında faaliyet göstermekte olup (…..) ile Arısol ve Transol Arısan’ın Arısan ve Transol Arısan'ın faaliyetleri ile yatay ya da dikey örtüşme bulunmadığı belirtilmektedir.
22-10/155-63 4/7 Tablo-2: Etkilenen Pazarlar ve 2020, 2019, 2018 Yılları Pazar Payları (%) Etkilenen Pazar Taraflar Tahmini Pazar Payı (Satış Değeri) Tahmini Pazar Payı (Satış Miktarı) 2020 2019 2018 2020 2019 2018 Kozmetik ve Kişisel Bakım Sektörü için Kimyasalların Dağıtımı Vinmar Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Hedef Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) TOPLAM (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Ev ve Endüstriyel Temizlik Sektörü için Kimyasalların Dağıtımı Vinmar Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Hedef Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) TOPLAM (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Gıda Sektörü için Kimyasalların Dağıtımı Vinmar Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Hedef Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) TOPLAM (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) İlaç Sektörü için Kimyasalların Dağıtımı (veterinerlik kimyasalları ve etken maddeler dahil) Vinmar Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Hedef Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) TOPLAM (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Madeni Yağ Sektörü için Kimyasalların Dağıtımı Vinmar Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Hedef Grubu (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) TOPLAM (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) Kaynak: Teşebbüslerden Elde Edilen Bilgiler (16) Yukarıda yer verilen Tablo-2’te yatay örtüşme bulunan pazarlardaki tarafların pazar paylarının düşük seviyelerde olduğu görülmektedir. Bunun yanı sıra yatay etkilenen pazarlarda Brenntag Kimya Ticaret Limited Şirketi, Kale Kimya Kimyevi Maddeler Sanayi ve Ticaret AŞ, AS Kimya Sanayi ve Dış Ticaret AŞ, Solventaş Teknik Depolama AŞ gibi teşebbüslerin faaliyet gösterdikleri görülmektedir. (17) Ayrıca, Vinmar Grubu ve Hedef Grubu kimyasalların dağıtımı alanında dolayısıyla pazarın aynı seviyesinde faaliyet göstermektedir. Bununla birlikte Vinmar Grubu ve Hedef Grubu’nun Türkiye’deki ticari faaliyetleri bakımından dikey anlamda da örtüşmeden söz edilmesinin mümkün olabileceği belirtilmektedir. Zira, Vinmar Grubu çeşitli kimyasalların global dağıtıcısı olduğundan ve Türkiye'ye Maliyet, Sigorta ve Navlun (CIF) esasına göre ürün sattığından, Vinmar Grubu ile Hedef Grubu arasında potansiyel bir tedarikçi-alıcı ilişkisi olabilecektir. Ancak, hem Vinmar Grubu hem de Hedef Grubu yalnızca kimyasalların dağıtımı seviyesinde faaliyet gösterdiğinden ve özel kimyasalların ilgili sektörlerdeki dağıtımı pazarlarındaki payları oldukça düşük olduğundan, Vinmar Grubu ve Hedef Grubu arasında meydana gelebilecek herhangi
22-10/155-63 5/7 bir fiili veya potansiyel dikey örtüşmenin göz ardı edilebilir seviyelerde olacağı ve herhangi bir pazarda kapama etkisine yol açmayacağı değerlendirilmektedir. (18) Bildirim formunda yer verilen bilgilere göre, işleme yönelik rekabet etmeme yükümlülükleri Pay Devir Sözleşmesi’nin 11.1. maddesinde düzenlenmektedir. Pay Devir Sözleşmesi uyarınca, Pay Devir Sözleşmesi’nin 11.1. maddesinde düzenlenen rekabet etmeme ve ayartmama yükümlülüklerinin, işlemin ardından dört yıl süreyle geçerli olacağı, Rekabet etmeme yükümlülüğünün Türkiye ile sınırlı olduğu ve satıcılar ile devre konu şirketlerin çalışanları açısından geçerli olduğu belirtilmiştir. Ciro ve Yan Sınırlandırmalar Hakkında Kılavuz’un 54. paragrafında ”Süre bakımından üç yılı aşmayan rekabet etmeme yükümlülüklerinin genel olarak makul olduğu kabul edilmektedir. Ancak, müşteri bağımlılığının daha uzun sürmesi ve devredilen know- how’ın niteliği gereği gerekli olması durumunda, somut olayın gerektirdiği ölçüyü aşmamak kaydıyla, üç yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüklerinin de yan sınırlama kapsamında değerlendirilmesi mümkün olabilmektedir. Öte yandan, ortak girişimlerde ana teşebbüslerin ortak girişimle rekabet etmemesine yönelik uzun süreli ya da süresiz rekabet etmeme yükümlülükleri yan sınırlama olarak kabul edilebilecektir.” açıklaması yer almaktadır. Bununla birlikte ilgili işlem kapsamında rekabet etmeme yükümlülüklerinin süresinin dört yıl olarak belirlendiği görülmektedir. (19) Dosya kapsamında, rekabet etmeme ve ayartmama yükümlülüklerinin dört yıl süreyle uygulanması ile ilgili olarak; - Özel kimyasallar/kimyasal hammaddelerin, oldukça kompleks ve uzmanlık gerektiren yapıları gereği önemli ölçüde know-how gerektirdiği üzerinde durularak özel kimyasalların, pek çok farklı sektörde (örneğin, ilaç, gıda, endüstriyel temizlik) pek çok ürünün üretimi için kullanılabilen farklı türde birçok hammadde/etken madde içerdiği, özel kimyasalların dağıtımın oldukça karmaşık ve pratik bilgi birikimi gerektirdiği, bildirim formunun belirtildiği üzere devre konu şirketlerin, her birinin (i) kozmetik ve kişisel bakım, (ii) gıda, (iii) ilaç, veterinerlik ve sağlık, (iv) ev ve endüstriyel temizlik, (v) madeni yağ ve (vi) endüstriyel kimyasallar gibi çeşitli sektörlerde farklı kullanımlara yönelik olarak geliştirilen 50’den fazla değişik türde özel kimyasalın satışını yapmakta olduğunu tüm ürün kırılımları ve farklı türdeki özel kimyasalların birçok olası formülasyonu/kombinasyonu hakkında bilgi sahibi olmak, özellikle farklı formülasyonlar ve müşteri ile testler yapılmasını gerektiren talep bazlı siparişler bakımından önemli bir kimya bilgisi ve uzmanlığı gerektirdiği, - Alıcılarla kurulan uzun süreli ticari ilişkilerin varlığı, özel kimyasallar sektöründeki nispeten yüksek müşteri bağımlılığı bulunduğu, özel kimyasalların alıcılarının endüstriyel müşteriler olduğu, kimya sektöründe bu müşterilerle (örneğin, ilaçlarda kullanılmak üzere hammadde/etken madde alıcıları) kurulan ticari ilişkilerin geleneksel olarak özel kimyasal distribütörleri ve alıcılarının kesintisiz tedarik, operasyonel verimlilik ve maliyet tasarrufu sağlamak için uzun vadeli iş ilişkileri geliştirmesi ve sürdürmesi nedeniyle oldukça uzun süreli olduğu, Yerel müşterilerle yeni ticari ilişkiler kurmak ve müşteri portföyü ile mevcut ticari ilişkilerini sürdürmenin ise, devre faaliyetleri için oldukça önemli olduğu, - Pay Devir Sözleşmesi'nin 3. maddesinde belirtilen toplam işlem değeri (20.500.000 Avro) bakımından bu tür bir yatırımın hacmi ve kapsamı, işlemden ve gelecekteki potansiyel yatırımlardan beklenen ekonomik faydaların tam
22-10/155-63 6/7 olarak gerçekleştirilebilmesi için, dört yıllık rekabet etmeme ve ayartmama yükümlülüklerini gerekli kıldığı ifade edilmiştir. (20) Yukarıda yer verilen ifadelerden özetle, devredilen know-how’ın yüksek seviyede olması ve özel kimyasallar pazarında alıcılarla uzun süreli ticari ilişkiler kurulmasının amaçlanması, dört yıllık sürenin tarafların karşılıklı anlaşmasını yansıttığı, ekonomik açıdan ana işlemle doğrudan ilgili olduğu, işlemin ardından değişikliğe uğrayacak şirket yapısına sorunsuz bir geçiş sağlanmasını amaçladığı ve devredilen şirketin özel nitelikleri doğrultusunda makul olduğu, daha kısa süreli bir rekabet etmeme yükümlülüğü ile işlemden beklenen ekonomik faydaların tam olarak gerçekleştirilemeyeceği belirtilmiştir. (21) Diğer yandan, Pay Devir Sözleşmesi’nin 11.1. maddesinde düzenlenen rekabet etmeme ve ayartmama yükümlülüklerinin süresinin, başta pazarın özellikleri, müşteri bağımlılığı ve know-how’ın niteliği dikkate alınarak, işlemin ardından 3 (üç) yıl süreyle geçerli olacak şekilde düzenlenmesi gerektiği değerlendirilmektedir. (22) Sonuç olarak, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu; Pay Devir Sözleşmesi’nin 11.1. maddesinde düzenlenen rekabet etmeme ve ayartmama yükümlülüklerinin süresinin, işlemin ardından 3 (üç) yıl süreyle geçerli olacak şekilde düzenlenmesi koşuluyla işleme izin verilmesi gerektiği kanaatine ulaşılmıştır. H. SONUÇ (23) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
22-10/155-63 7/7 Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; Pay Devir Sözleşmesi’nin 11.1. maddesinde düzenlenen rekabet etmeme ve ayartmama yükümlülüklerinin süresinin, işlemin ardından 3 (üç) yıl süreyle geçerli olacak şekilde düzenlenmesi koşuluyla işleme izin verilmesine gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy