Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2023-4-005 (Soruşturma/Uzlaşma) Karar Sayısı : 23-60/1157-412 Karar Tarihi : 21.12.2023 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN B. RAPORTÖRLER : Sebahat Gözde BİRCAN, Alican ŞENTÜRK, Sabrican SARAK, Merve AYDINÖZ ASLAN, Neşe SOYLU AKBABA C. İLGİLİ TARAF : - Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti. Temsilcileri: Av. Ünsi Fırat ARKUN Prof. Dr. Fahrettin Kerim Gökay Caddesi, Altunizade Sitesi, D Blok, Daire: 6, Altunizade, Üsküdar/İstanbul Av. Hakan ARSLANBAY Fenerbahçe Mah. Operatör Cemil Topuzlu Cad. No:12/9, Kadıköy/İstanbul D. ŞİKÂYETÇİ : - Resen (1) E. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 18.05.2023 tarih ve 23-23/430-M sayılı kararı ile açılan soruşturma kapsamında Rekabet Kurulunun 30.11.2023 tarihli ve 23-55/1087-MUA sayılı uzlaşma ara kararına uyarınca Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti. tarafından gönderilen uzlaşma metni neticesinde, Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti. hakkında yürütülen soruşturmanın uzlaşma ile sonlandırılması. (2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti.nin (WAHL) sağlayıcı ve/veya dağıtıcısı olduğu ürünlerin yeniden satıcılarının satış fiyatlarına müdahale etmek suretiyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 4. maddesini ihlal edip etmediğinin tespiti amacıyla teşebbüs hakkında soruşturma açılmıştır. (3) G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulunun (Kurul) 23.03.2023 tarihli ve 23-15/261-M sayılı kararı ile RRH Küçük Elektrikli Aletler Ltd. Şti. (REMINGTON) ve WAHL’in 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti adına anılan teşebbüsler hakkında önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Bahse konu Kurul kararında ek olarak, 4054 sayılı Kanun’un 14. ve 15. maddeleri kapsamında raportörlere verilen yetkilerin, önaraştırma açılan teşebbüslerin yeniden satıcılarını da kapsayacak şekilde kullanılmasına karar verilmiştir. (4) 07.04.2023 tarih ve 62330 sayılı Başkanlık Oluru ile başlatılan önaraştırma çerçevesinde 13.04.2023 tarihinde WAHL’de ve WAHL markalı ürünlerin satışını gerçekleştiren Piyano Kozmetik Kimya Tekstil Yayıncılık Reklamcılık Organizasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.de (PİYANO), 14.04.2023 tarihinde REMINGTON’da ve Çetinler Dayanıklı Tüketim Malları San. ve Tic. Ltd. Şti.de (ÇETİNLER) yerinde inceleme gerçekleştirilmiştir. (5) Önaraştırma sonucunda hazırlanan 15.05.2023 tarih ve 64592 sayılı Önaraştırma Raporu, Kurulun 18.05.2023 tarihli toplantısında görüşülmüş olup 23-23/430-M sayı ile REMINGTON, PİYANO ve WAHL hakkında soruşturma açılmasına ve REMINGTON
23-60/1157-412 2/40 ve WAHL’in dağıtıcıları olan Mehmet Salih Ay-Veysel Elektronik (VEYSEL ELEKTRONİK) ile 2B İnş. Müh. Taah. Tur. Gıda Teks. San. Tic. Ltd. Şti. (2B) hakkında 4054 sayılı Kanun’un 14. ve 15. maddelerinde yer alan yetkilerin kullanılmasına karar verilmiştir. (6) Soruşturma kapsamında 08.06.2023 tarihinde 2B ve VEYSEL ELEKTRONİK’te gerçekleştirilen yerinde inceleme sonucunda elde edilen deliller çerçevesinde, Kurulun 13.07.2023 tarih ve 23-31/607-M sayılı kararıyla VEYSEL ELEKTRONİK ve 2B hakkında 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti amacıyla soruşturma açılmış ve bu soruşturmanın Kurulun 18.05.2023 tarih ve 23-23/430-M sayılı kararı ile başlatılan soruşturma ile birleştirilerek yürütülmesine karar verilmiştir. (7) İlgili Kurul kararları ile başlatılan soruşturmaya ilişkin bildirimler; 31.05.2023 tarihli ve 65665, 65666, 65667 sayılı yazılar ile sırasıyla REMINGTON, PİYANO ve WAHL’e, 20.07.2023 tarihli ve 68802 sayılı yazı ile VEYSEL ELEKTRONİK’e, 21.07.2023 tarihli ve 68832 sayılı yazı ile 2B’ye gönderilmiş olup, 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca soruşturma bildiriminde yer verilen bulgu, tespit, iddia ve değerlendirmeler hakkındaki yazılı savunmalarının 30 gün içinde Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına intikal edecek şekilde gönderilebileceği bildirilmiştir. (8) Hakkında soruşturma yürütülen PİYANO, REMINGTON, WAHL, 2B ve VEYSEL ELEKTRONİK’in birinci yazılı savunmaları sırası ile 19.06.2023 tarih ve 39761 sayılı, 23.06.2023 tarih ve 39933 sayılı ve 07.07.2023 tarih ve 40233 sayılı, 10.08.2023 tarih ve 41425 sayılı, 18.08.2023 tarih ve 41727 sayılı yazılar ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. (9) REMINGTON tarafından yapılan ve Kurum kayıtlarına 09.06.2023 tarih ve 39527 sayı ile intikal eden uzlaşma başvurusuna istinaden Kurulun 28.09.2023 tarihli toplantısında 23-46/877-310 sayı ile REMINGTON hakkında yürütülen soruşturmanın uzlaşma usulü ile sonlanmasına karar verilmiştir. (10) 12.10.2023 tarihli Kurul toplantısında, 23-48/911-M sayı ile soruşturma süresinin bitiminden itibaren 6 ay uzatılmasına karar verilmiştir. Soruşturma süresinin uzatılmasına ilişkin Kurul kararı 13.10.2023 tarihli ve muhtelif sayılı yazılar ile soruşturma taraflarına bildirilmiştir. (11) Soruşturma devam ederken, WAHL tarafından gönderilen uzlaşma başvurusu 25.09.2023 tarih ve 42820 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. Söz konusu başvuru üzerine hazırlanan 02.10.2023 tarihli ve 2023-4-005/BN-07 sayılı Bilgi Notu, Kurulun 05.10.2023 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 23-47/900-M sayı ile uzlaşma talebinin kabul edilerek uzlaşma görüşmelerine başlanmasına karar verilmiştir. Bu kapsamda, 23.10.2023 tarihinde teşebbüs yetkililerinin katılımları ile Kurum merkezinde uzlaşma görüşmesi gerçekleştirilmiştir. (12) Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun Kötüye Kullanılmasına Yönelik Soruşturmalarda Uygulanabilecek Uzlaşma Usulüne İlişkin Yönetmelik’in (Uzlaşma Yönetmeliği) 6. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca yapılan görüşmede teşebbüse isnat edilen ihlalin niteliği, kapsamı ve süresi, uzlaşma tarafı teşebbüs hakkında ihlal isnadına dayanak oluşturan başlıca belgeler, sürecin uzlaşma ile sonuçlanması halinde uygulanabilecek indirim oranı ve uzlaşma tarafına verilebilecek idari para cezası aralığı hakkında teşebbüse bilgi verilerek uzlaşma görüşmesi tamamlanmıştır. Söz konusu görüşme, tutanak altına alınmış olup 23.10.2023 tarihli tutanak teşebbüs yetkilileri ve raportörlerce imzalanmıştır. (13) Uzlaşma başvurusunun yapılmasının ardından, Kurul tarafından tayin edilecek idari
23-60/1157-412 3/40 para cezasının tespitinde dikkate alınmasının talep edildiği hususlara ilişkin WAHL tarafından sunulan yazılar, 19.10.2023 tarih ve 43704 sayılı, 03.11.2023 tarih ve 44217 sayı, 22.11.2023 tarih ve 45169 sayılı yazılar ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. (14) Bu doğrultuda hazırlanan 28.11.2023 tarihli ve 2023-4-005/BN-09 sayılı Bilgi Notu, Kurulun 30.11.2023 tarihli toplantısında görüşülmüş ve Kurul tarafından 23-55/1087-MUA sayı ile karar verilmiştir. (15) İlgili uzlaşma ara kararı, WAHL tarafından 06.12.2023 tarihinde tebellüğ edilmiş olup yukarıda bahsedilen uzlaşma ara kararına istinaden WAHL tarafından hazırlanan uzlaşma metni, 14.12.2023 tarih ve 46053 sayı ile süresi içinde Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. (16) Yukarıda yer verilen süreç sonucunda hazırlanan 18.12.2023 tarihli ve 2023-4-005/BN-12 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır. (17) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notu’nda özetle; Kurulun 30.11.2023 tarihli ve 23-55/1087-MUA sayılı uzlaşma ara kararı ile WAHL tarafından sunulan uzlaşma metni çerçevesinde, Kurulun 18.05.2023 tarih ve 23-23/430-M sayılı kararı uyarınca WAHL hakkında yürütülmekte olan soruşturmanın uzlaşma usulü ile sonlandırılabileceği ifade edilmiştir. I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME I.1. Taraf Hakkında Bilgi: WAHL (18) Hisselerinin tamamı Wahl Clipper International Holding B.V.’ye ait olan WAHL, Türkiye’de 20.05.2015 tarihinde tescil edilmiş olup üretimi ve tasarımı kendisine ait olan Wahl ve Moser markalı; hayvan tüyü kesme/kırpma makineleri, elektrikli/pilli kişisel bakım ürünleri, tıraş makinesi, saç kesimi/şekillendirme aletleri, saç kurutma makinesi, tüy bakım kitleri, vücut epilasyon makineleri, masaj aletleri gibi ürünleri üretmekte ve tüketicilere ulaştırmaktadır. (19) WAHL’in Türkiye’deki dağıtım sistemini, Türkiye’de bulunan zincir marketler ve elektro marketler, e-ticaret kanalları, dağıtıcı ve bayiler aracılığı ile ulaşılan züccaciye, kuaför ve berberler ile e-pazaryerleri oluşturmaktadır. I.2. İlgili Pazar I.2.1. İlgili Ürün Pazarı (20) WAHL’in davranışlarının incelendiği faaliyet alanlarında teşebbüsün üretimini, satışını ve pazarlamasını gerçekleştirdiği ürünleri; genel olarak kişisel bakım ürünleri olarak özetlemek mümkündür. Bu ürünlerin ortak özelliği genellikle kullanımı bir yıldan uzun olan ve tüketiciler tarafından belli aralıklarla satın alınan ürünler olmasıdır. Bu özellikteki ürünler genel itibarıyla dayanıklı tüketim malları olarak adlandırılmakta olup dayanıklı tüketim malları ağırlıklı olarak küçük ev aletleri, beyaz eşya ve tüketici elektroniği olmak üzere üç gruptan oluşmaktadır. Dosya kapsamında elde edilen belgeler doğrultusunda WAHL’in incelenen eylemlerinin yoğunlaştığı ürün grubu ise küçük ev aletleridir. (21) Günlük yaşamı kolaylaştırmak üzere tüketicinin kullanımına sunulan küçük ev aletleri, evlerde kullanıma uygun ürünler olup sanayi, laboratuvar veya iş yerlerinde kullanılan daha gelişmiş ürünler bu kapsamda değerlendirilmemektedir. Tost makinesi, ütü, ısıtıcı, süpürge, mutfak robotu vb. gibi mutfak ve ev gereçleri ile tıraş makinesi, bakım ürünleri, saç şekillendirici gibi kişisel bakım ürünlerinin küçük ev aletleri pazarındadır. (22) İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’da (Kılavuz) belirli bir ürün veya hizmetin
23-60/1157-412 4/40 tüketici gözünde, niteliği, fiyatı ve kullanım amacı dikkate alınarak ilgili ürün pazarı tanımlamasına gidilebileceği ifade edilmektedir. Ayrıca Kılavuz’da yalnızca ürün/hizmet odaklı bir bakış sergilenmemekte bunların yanı sıra tanımlanacak ilgili ürün pazarını etkileyen veya etkileyebilecek diğer unsurların da değerlendirmeye dâhil edilebileceği ifade edilmektedir. (23) İlgili ürün pazarı, belirli bir ürün ile tüketici gözünde fiyatı, kullanım amaçları ve nitelikleri bakımından benzer olan ürünlerden oluşmaktadır. Pazarın tanımlanması ile ilgili ürün pazarında birbirine rakip/rekabet halinde olan veya rakip olma olasılığı bulunan teşebbüsler ile rekabetin koşulları ortaya konmaktadır. Pazar tanımıyla ayrıca, teşebbüslerin birbirinden bağımsız hareket edebilme yetenekleri, etkin rekabetin kapsamı ile teşebbüslerin davranış sınırları belirlenebilmektedir. (24) Kurul içtihadında dayanıklı tüketim malları, genel olarak kullanım süresi bir yıldan uzun olan çeşitli ürünleri içermekte ve genelde beyaz eşya, ev aletleri/küçük ev aletleri ve tüketici elektroniği şeklinde üçlü bir ayrıma tabi tutulmaktadır. Bu kapsamda beyaz eşyalar; buzdolabı, çamaşır makinesi, bulaşık makinesi, fırın, ocak gibi temel ürünlerden; ev aletleri; süpürge, hava temizleyici, tost makinesi, blender, mikser, saç kurutma makinesi, tıraş makinesi, saç şekillendirme aleti gibi ürünlerden ve tüketici elektroniği de genellikle eğlence için kullanılan televizyon, DVD oynatıcılar, telefon, bilgisayar gibi ürünlerden oluşmaktadır. (25) Yukarıda ismi geçen her bir ürün grubu, diğer ürün gruplarından ayrışmaktadır. Öte yandan bu ürünler mutfakta, kişisel bakımda ya da evin gündelik işlerinde kullanılmak üzere farklılaşsa da ürünlerin pazardaki tüketiciye sunulma şekli, ürünlerin ortak bir kümede ele alınmasına neden olmaktadır. Anılan ürünler ilgili ürün pazarı değerlendirmesinde dayanıklı tüketim malları ana başlığının altında yer alan küçük ev aletleri başlığında incelenebileceği gibi her bir alt ürün segmenti özelinde pazar tanımına da gidilebilecektir. (26) Bu kapsamda yukarıda anılan ürünlerin nitelik ve kullanım amacı ile fiyat bakımından farklılaştığı açıktır. Başka bir deyişle her bir küçük ev aleti, kullanım amacı açısından ikame edilemeyecek şekilde bir diğerinden ayrışmaktadır. Dolayısıyla söz konusu ürün gruplarının hem kendi arasında hem de grup içindeki ürünler arasında ikame ilişkisi söz konusu olmamakta, bu ürünler nitelik ve kullanım amaçları bakımından birbirinden ayrılmaktadır. (27) Bu doğrultuda dosya kapsamında ilgili ürün pazarının, “dayanıklı tüketim malları pazarı” ya da “elektrikli ev aletleri pazarı” şeklinde geniş belirlenmesi mümkün olduğu gibi; “saç şekillendirici pazarı”, “saç kurutma makinesi pazarı”, “tıraş makinesi pazarı” vb. şeklinde her bir ürün bazında tanımlanması da mümkündür. Bununla birlikte, benzer nitelikteki önceki Kurul kararları ve Kılavuz’un 20. paragrafından hareketle dosya konusu iddialara ilişkin değerlendirmelere ve sonuca etki etmeyeceğinden ilgili ürün pazarı tanımlanmamıştır. I.2.2. İlgili Coğrafi Pazar (28) İnceleme konusu ilgili ürün pazarlarında yer alan ürünler bakımından pazara giriş, arz kaynaklarına ulaşım, üretim, dağıtım, pazarlama ve satış şartlarının bölgesel bir farklılık göstermediği göz önüne alınarak ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir. I.3. Değerlendirme I.3.1. Yerinde İncelemede Elde Edilen Belgeler (29) 13.04.2023 tarihinde WAHL’de ve 08.06.2023 tarihinde 2B’de yapılan yerinde
23-60/1157-412 5/40 incelemede elde edilen belgelerden, WAHL hakkında ihlal tespitinde bulunulmasına dayanak olan belgelere aşağıda yer verilmektedir1. (30) Bulgu-1: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL yeniden satıcısı İnterlink İth. İhr. ve Paz. AŞ (İNTERLİNK) Operasyon Koordinasyon Yöneticisi (.....) tarafından WAHL Yönetim Müdürü (.....)’e gönderilen 07.12.2018 tarihli ve “ürün fiyatları hakkında” konulu e-posta içeriği aşağıdaki gibidir: “Merhaba, Aşağıdaki ürünler de rakibimiz gibi görülen sanal mağaza da inanılmaz ekstra indirimlerle ürünler satışta ve bizden daha uygun fiyat ile satışta.Acaba ekstra indirim mi verildi ?Konu hakkında acil dönüş rica edeceğim.Örümcek sistemimiz ürünlerinizi yakaladı. [E-postada Wahl markaları ürün çeşitlerinin isimlerine yer verilmektedir]” (31) Yukarıdaki e-postaya cevap olarak, (.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-postanın içeriği aşağıdaki gibidir: “Merhaba (.....) Bey Biz sanal marketin ürünlerimizi kendi sitesinde sattığını sizin bu mailinizle öğrendik. Sanal markete ürün tedarik etmemizin tek sebebi thy shopandmiles içindi. Ben kendileriyle irtibat kuracağım ama bu 5 kalem ürün için size yeni fiyatlar yolluyorum. Buna ilave olarak bizim eski distribütörümüzün elinde kalan mallarını maliyet fiyatlarına piyasaya sürdüğünü duyduk ve bu durum web kanallarda abuk sabuk satış fiyatlarına sebep olacaktır. Dolayısıyla bu duruma benzer sıkıntılı fiyat görürseniz lütfen haber veriniz. Sizi mağdur etmemek için ne gerekirse yaparız. Bilgilendirdiğiniz için teşekkür ederim ÜRÜN PSF TAVSİYE INTERLINK NET ALIŞ KDV HARİÇ Wahl U Clip PET Tüyü Kesme Makinesi Hediyeli Set 389,00 TL 247,25 TL Wahl PET Geniş Çift Taraflı Metal Fırça 44,90 TL 28,54 TL Wahl PET Kavisli Tırnak Makası 44,90 TL 28,54 TL Wahl PET Slicker Metal Fırça XL 44,90 TL 28,54 TL Wahl PET Tüy Tarağı 44,90 TL 28,54 TL Wahl PET Tüy Düğümü Çözücü Tarak 44,90 TL 28,54 TL ” (32) Bulgu-2: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Genel Müdürü (.....) tarafından, ÇETİNLER Genel Müdürü (.....)’a gönderilen 24.02.2020 tarihli ve “Anatoptan & A101” konulu e-posta içeriği şu şekildedir: “(.....) Bey’ciğim merhaba ve iyi haftalar; Bu konuyu görüşmek üzere sizden Cuma günü haber bekledim ancak aramadınız. Bu nedenle yazıyorum… Online kanal ile ilgili en büyük sıkıntı fiyatlarla ilgili oluşan sorunlar, ki bu sıkıntıyı en iyi sizler bilirsiniz. Bu sıkıntıyı bir nebze ortadan kaldırabilmek ve özellikle geleneksel kanalda sizleri koruyabilmek için, online kanalda sizlerle çalışmaya başladık biliyorsunuz. Amacımız, Wahl & Moser’in özellikle piyasada yeniden konumlandığı bu dönemde tavsiye edilen perakende satış fiyatlarının altında satışlarla karşılaşarak ürüne ve konumlandırılmasına zarar gelmesin, sizler geleneksel kanala giriş yaptığınız bu dönemde online fiyatlardan daha iyi şartlar sunabilin. 1 Yerinde incelemede elde edilen belgeler aktarılırken orijinal metinlerdeki yazım hataları düzeltilmemiştir. Ek olarak belgelerde önemli olduğu değerlendirilen bazı ifadelere vurgu eklenmiştir.
23-60/1157-412 6/40 Ancak 21 Şubat Cuma günü önce direkt firmamızın anlaşma yapacağı firmalar arasında bulunan A101 online sitesinde, sonra da firmanıza bağlı Anatoptan web sitesinde ilan edilen fiyatlarla karşılaştık. [E-postada A101’in ve Anatoptan’ın sattığı WAHL ürünlerinin fiyatlarının yer aldığı görseller yer almaktadır.] Başka biri tarafından yayınlanmış olsa, tabiri caizse ortalığı ayağa kaldıracağınız ve haklı olacağınız bu durum karşısında öncelikle takdiri size bırakıyorum. Akabinde; 1. A101 sitesindeki kalan stoğun (Wahl 9855-1216 Groomsman Pro Erkek Bakım Seti- 165 Adet + Wahl 5537-3016 Groomsman All In One Erkek Bakım Setii – 166 Adet) derhal her kim sattı ise o bayi ya da tarafınızdan satın alınarak siteden kaldırılmasını 2. Anatoptan sitesindeki fiyatların ekli tavsiye edilen perakende satış fiyatlarına yükseltilmesini, sitede yayınlanacak indirimli fiyatların max%10 olabileceğini ve yapılacak indirimin %10 üzeri olması halinde kesinlikle onayımızın alınması gerektiğini önemle bilgilerinize sunar ve gereği için yardımlarınızı rica ederim. İyi çalışmalar & Selamlar Saygılarımla,” (33) Söz konusu e-postaya cevaben, (.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-posta içeriği şu şekildedir: “Merhabalar ve iyi haftalar (.....) hanımcığım, Cuma günü sizden önce (.....) hanım tarafından konudan haberdar edilmem ve sizinle yapılacak görüşmemizin kısa bir görüşme olmayacağını varsayarak müsait zaman bekledim. Ankarada iş seyahatindeydim ve görüşmelerimiz oldukça uzadı, sonrasında uçağa yetişme maratonumuz başladı ve görüşme imkanımız olmadı, sonrası malum Cumartesi Pazar, bu sebeple anlayışınıza sığınıyorum. A101 meselesi, kesin olarak dahlimiz dışında gerçekleşmiş bir konu, Bu projeden bize bahsettiler, bizde kendilerine öncelikle Wahl in kendisi görüşecek bir sonuç çıkmaz ise birlikte hareket edebiliriz dedik, daha sonra Bu müşterimiz Adapazarındaki Electropoint mağazalarında yığma yaparak satmak üzere kampanya ürünü istedi, inserte basmamak, internette satmamak üzere sadece mağaza içerisinde kampanya uygulayabileceği konusu hatırlatılarak malum 2 üründen 300 er adet satış yaptık. Bu konudaki mazeret, Bu müşterimizin A101 ile kontağı olan ortağı bu ürünlerin A101 için alındığını sanarak ürünleri A101 e sevketmiş olmasıdır, İade alın ve bize iade edin teklifimize ise A101 kesinlikle ürün iadesi yapmaz şeklindedir. Anatoptan konusu ise satışı devam eden ve edecek olan hiçbir üründe fiyat yaparak ürün satma paolitikamız olmadı, ürünlerin tamamı stok temizleme projesi kapsamında aldığımız ürünler, kaldı ki bizim bunların tamamını internette satmak üzere aldığımızı biliyorsunuz, Örneğin, 9818-0460 ürünü devamı olmayan ve bird aha gelmeyecek bir ürün diye konuştuk, bu şekilde konuşulmuş olmasa böyle bir üründen 485 adet alım yaparmıyız (.....)hanım, ayrıca (.....) hanımın mediamarkt ta 849 tl ye satıldığını söylediği benzer ürünler arasındaki farkı görmek açısından aşağıya resmlerini ekledim.
23-60/1157-412 7/40 [E-postada iki farklı ürün görseli yer almaktadır.] (.....) hanımcığım geçmişte benzer bir vakıamız olmuştu, Diasa ya Russell Hobbs Kettle vermiştik ve benzer tepkiniz üzerine tüm ürünleri geri toplamıştık, (o mailiniz hala arşivimde saklıdır, nasıl bir hırs ve bilenmişlik ise artık) sonrasında yaşanan olaylar hepimizce malum, bizim samimiyetimizi ve bakış açımızı Iyi bilen birisiniz, bu konuya bir yol kazası diyelim ve olmamış gibi yolumuza devam edelim. Online fiyatlar konusunda ise satışı devam eden ürünlerde fiyat hassasiyetimiz zaten var, ama serisi devam etmeyecek bitir-çık ürünlerde fiyata müdahale ederseniz bu adet ve stok bize ciddi manada maliyet yükler. Çok önemli ve dostane bir uyarı: Elbette ki siz bu konuyu benden çok daha iyi bilirsiniz ve dostluğumuza güvendiğiniz için böylesine açık bir mail yazdınız ama, ola ki dalgınlığınıza gelip başka bayilere , (Örneğin (.....) gibi) bu tür fiyata dönük Mail veya mailer atmanız durumunda çok ciddi yaptırımlarla karşılabilirsiniz ve kötü niyetli insanların eline çok büyük bir koz vermis olursunuz. Selam ve saygılarımla” (34) Bulgu-3: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve ÇETİNLER Genel Müdürü (.....) tarafından, WAHL Genel Müdürü (.....)’a gönderilen 04.04.2020 tarihli ve “WAHL-MOSER Çetinler - EHM Nisan 2020 kesin sipariş” konulu e-posta içeriği şu şekildedir: “Çok kıymetli (.....) hanımcığım merhabalar, Bilmiyorum böyle bir dönemde bu kadar ürüne girmek akıl kârı’mıdır, yoksa çılgınlıkmı ama piyasaya hareket ekonomimize can lazım diye düşünüyorum. Geri dönüşünüz için teşekkür ederim, samimiyetle yardımcı olmak istediğinizden de hiç şüphem yok fakat, Alan satandan umar mucibi gereği yinede bazı ürünlerde çok küçük dokunuşlarınıza ihtiyacım var. Gerçekten bunlar sıradan indirim istemek değil, hepsi bir planın sonucu, ekli tabloda bazılarının gerekçelerini izah etmeye çalıştım, hemde bir önceki siparişimizde alımlarımız karşılığı hediye ürün taleplerimize istediğimiz ürünler değil de ,başka ürün bakalım söyleminize istinaden bir rezervimizin olabileceği cesareti ile ekli tabloyu hazırladım. Ortasını bulmak gibi oldu ama gerçekten planlanmış değil, taleplerimiz tabloyu öyle şekillendirdi, Lütfen ama lütfen bu tabloyu bu şekli ile onaylayınız, bu bizi çok memnun edecektir. Ürünlerin çok yaklaşık geliş tarihleri ile ilgili de bilgi paylaşabilirseniz çok memnun olurum. Hayırlı uğurlu ve bereketli olur inşallah, Allah utandırmasın. Selam ve saygılarımla” (35) Akabinde (.....) tarafından (.....)’a 06.04.2020 tarihinde gönderilen e-postada yer alan ifadeler aşağıdaki gibidir: “(.....) Bey merhaba, Bu dönem Wahl / Moser satışlarının tüm dünyada arttığı ve her ülkenin depoya saldırdığı bir dönem. Dolayısı ile çılgınlık değil gayet doğru bir hamle diyebilirim:) İnanın ben de sizin talep ettiğinizi fiyatı sunabilmek için büyük çaba gösteriyorum ve tüm ek maliyetlerden arındırdığım alış fiyatından hesaplayarak dip fiyatlara bakıyorum. Ekte 3 üründe
23-60/1157-412 8/40 sizin dediğiniz fiyatlar OK. Ancak bu ürünler şu an EKSİ marjda. Bunları kompanse edebilmek için diğer ürün fiyatlarını olduğu gibi bırakmak durumundayım. İnanın yurtdışı ile de görüştüm, elimden gelen ne varsa da yaptım. Bu fiyatlar ile onaylarsanız çok mutlu edecekseniz zira daha nice satışlar var önümüzde. Ürünler bu hafta deneyde, TSE ekibi iş yavaşlattığı için bir şey diyemiyorum. Ama en geç önümüzdeki hafta çıkar diye umut ediyorum. Hayırlı, uğurlu, bol satışlarınız olsun. Selam ve saygılarımla,” (36) İlgili e-posta yazışmalarının devamı olarak, (.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-postada ise şu ifadeler yer almaktadır: “Merhaba (.....) hanım, Anlayış ve desteğiniz için çok teşekkür ederim, sadece 1 ürünü siparişten silmemek için sadece 1,5 tl daha anlayış bekliyorum, bunun sebebini de satırda izah etmeye çalıştım. Hayırlı olur inşallah, Allah utandırmasın, İnşallah en geç önümüzdeki hafta başına yetiştirmek için elimizden geleni yapalım, bu konuda üzerimize düşen bişey varsa bizde samimiyetle yapmaya çalışırız. İyi çalışmalar diler saygılar sunarım.” (37) Söz konusu e-postaya cevap olarak (.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-postada şu ifadeler yer almaktadır: “Merhaba (.....) Bey, Ürün fiyatını 99,90 altına inmemek kaydı ile OK. Hayırlı olsun. Bu arada Ana Toptan fiyatlarını bana excel tablo olarak gönderir misiniz? Mümkünse Wahl PSF ve yanına Anatoptan PSF şeklinde. Merak etmeyin bir şey demeyeceğim ama bazılarına ufak dokunuş yapmamız gerekebilir. Wahl ve sizin iyiliğiniz için inanın. 😊 Teşekkürler,” (38) İlgili e-posta yazışmalarının devamı olarak, (.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-postada ise şu ifadeler yer almaktadır: “Merhablar (.....) hanım, Öncelikle teşekkür ederim. Memnuniyetle göndeririz Anatoptan fiyatlarını ancak; Bu ara ne müdahale edilecek nede kimseye ses çıkarılacak bir zaman değil diye düşünmekteyim. [E-postada üç maymunu oynayan bebek heykellerini içeren bir görsel paylaşılmaktadır.] Bu ara en iyi taktik bu bence 😊 Az önce de (.....) beyin Watsons fiyatları ile alakalı şikayeti de bana gelmişti, bende size onu iletmiş olayım.
23-60/1157-412 9/40 Selam ve saygılarımla” (39) Bulgu-4: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Satış Müdürü (.....) tarafından, ÇETİNLER Satış Müdürü (.....)’na gönderilen ve bilgide ÇETİNLER Genel Müdürü (.....)’ın olduğu 01.07.2020 tarihli ve “Yeni Müşteri Bilgisi Hk.” konulu e-posta içeriği aşağıdaki şekildedir: “(.....) Selamlar, Aksaray ilin de yıllardır fotoğraf stüdyosu bulunan (.....), Elektronik işi yapmaya karar vermiş ürün almak istiyorlar. Özellikle de markamızı tercih etmiş. Kendisi ile iletişime geçebilir misiniz? (….) Teşekkürler, (40) Söz konusu e-postanın devamı olarak (.....) tarafından 27.08.2020 tarihinde gönderilen e-postada ise şu ifadeler yer almaktadır: “(.....) Selamlar, Bu müşteri ile bugün bir görüşmem oldu, ürünlerimizi almak istediğini fakat stok vb. nedenler ile temin edemediğini söyledi. Ben de kendisine bu bilginin doğru olduğu ancak en kıs sürede tekrar kendisi ile iletişime geçeceğinizi söyledim. Tekrar iletişime geçebilirseniz memnun olurum. Teşekkürler, (41) Söz konusu e-postaya cevap olarak (.....) tarafından (.....)’e gönderilen ve bilgide (.....)’nun yer aldığı aşağıdaki e-postada şu ifadeler yer almaktadır: “(.....) hanım merhaba, Müşteri ile görüşüldü gelen tüm ürünlerle alakalı fiyat verildi. Online ticaret yapan ve fiyat bozmaya meyyal bir müşteri, bu dengeyi gözeterek fiyat verdik o sebeple sipariş vermedi. Bir daha ararsa kendisine fiyat verildiğini hatırlatırsanız sevinirim. O sizden ürün yada fiyat alabileceğini zannederek şartları zorluyor. Kendisine Fiyat verildiğini ve görüşeceği tek noktanın biz olduğumuzu hatırlatırsanız memnun olurum.” (42) Akabinde (.....) tarafından (.....)’a gönderilen ve bilgide (.....)’nun yer aldığı aşağıdaki 31.08.2020 tarihli e-postada şu ifadeler yer almaktadır: “(.....) bey merhaba, Müşteriye bahsettiğiniz şekilde o gün ki görüşmede iletmiştim,
23-60/1157-412 10/40 Tekrar ararlarsa aynı şekilde bilgi vereceğim . Bilgilerinize,” (43) Bulgu-5: 2B’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve 2B Satış Yöneticisi (.....) ile WAHL Satış Müdürü (.....) arasında geçen 21.10.2020 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: (.....): “(Hepsiburada isimli çevrim içi pazaryerinde satışa sunulan Wahl markalı bir ürünün fiyatının yer aldığı aşağıda yer alan ekran görüntüsü ve linki paylaşılmıştır.) ” (.....): “Bu müşteri size mi ait” (.....): “(.....) bey selamlar, fiyatlarda sorun var, ilgilenebilir misiniz?” (.....): “Tabi ki (.....) Hanım.” (.....): “79305 için müdahale ediyorum hemen” (.....): “Diğer ürünü satan firma ile ilgili bilgim yok mağaza künyesini göremiyorum” (.....): “Anladım, ben detay öğrenebilirsem paylaşırım.” (.....): “Çok sağolsun” (.....): “ ”
23-60/1157-412 11/40 (.....): “79305 fiyatları (.....) Hanım bilginize” (44) Bulgu-6: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Satış Müdürü (.....) ile Amazon Satın Alma Yetkilisi (.....) arasında geçen 30.11.2020 - 02.12.2020 tarihleri arasında gerçekleştirilen Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: 30.11.2020 (.....): “(.....) selam nasılsın? Aradım ama sanırım müsait değilsin. Fiyatlar ile ilgili çok ciddi dönüşler alıyoruz. Bu da bizi sıkıntıya sokuyor. Bu konuda nasıl ilerleyeceksiniz?” (.....): “Toplantıdayım uygun olunca arayayım fakat piyasa oradadır ek bir şey yapmadım bugün” (.....): “Hangi üründen bahsediyorsunuz?” (.....): “https://www.amazon.com.tr/Wahl-Home-22-par%C3%A7al%C4%B1-Haarschneideset-9243/dp/B0084Y97 4E/ref=sr_1_1?__mk_tr_TR=%C3%85M%C3%85%C5%BD%C3%95%C3%91&dchild=1&keywords=0924 [ürün fotoğrafı paylaşılmaktadır.]” 3-2216&qid=1606738385&sr=8-1 (.....): “5 dakika sonra arayayım mı uygunsan?” (.....): “Harika olur” 01.12.2020 (.....): “(.....) selamlar, nasılsın? güncelleme oldu, amazon hala aynı , bilgin olsun . sevgiler.” (.....): “Selam, bakayım hızlandırmak İçin sistemi uyarayım :)” (.....): “Yarına yansır diye umuyorum :)” (.....): “şu anda da pet ürünlerinin amazona yüklemeya çalışıyorum ,” (.....): “Diğerleri de yüklendi mi? Kişisel bakımlar?” (.....): “Henüz değil, maalesef, onları da bizde olup ama amazonda olmayanlar ile birlikte yarın yüklerim” (.....): “Çok teşekkürler, iyi akşamlar :)” 02.12.2020 (.....): “Fiyatı kontrol ettim yansımış :)” (.....): “harika,” (45) Bulgu-7: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Genel Müdürü (.....) tarafından EHM Elektr. Hizmetler Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.’nin (EHM) sahibi (.....) ve WAHL Satış Müdürü (.....)’e gönderilen ve bilgide ÇETİNLER Genel Müdürü (.....)’ın yer aldığı 29.01.2021 tarihli ve “Perakende Satış Fiyatları” konulu e-posta içeriği aşağıdaki gibidir:
23-60/1157-412 12/40 “Arkadaşlar merhaba, Online sitelerdeki fiyatlar arasında yaptığımız incelemede Anatoptan ve Hepsi Burada fiyatlarının bazılarında oldukça düşük fiyatlar tespit ettik. Fiyatların neden düşük olduğu satış hızı ile alakalı biliyoruz ancak bu stratejik olarak satış adetlerini oldukça negatif yönde etkileyen bir durum aslında. - Müşteriler arası fiyat farkları - Ürünlerin konumu ile ters orantılı fiyatlar - Çok yüksek indirim oranları gibi durumlar ürünün satışını oldukça zorlaştırıyor. Bu nedenle; ekli listede KIRMIZI ile işaretli her bir fiyatın hücresine ayrıca not ekledim. Fiyatların ANATOPTAN ve HEPSİ BURADA sitelerinde bu seviyelerde olabilmesi için desteklerini rica ediyorum. Aynı çalışma (.....) tarafından diğer müşterilerde yapılacaktır. İstisna sadece DÖNEMSEL promosyon olan ürünler olması halinde uygulanabilir. En öncelikli ürünler ise: 09918-1416 02. Trimmers Wahl Groomsman Trimmer Cord/Cordless - EU pin 03615-1016 05. Shavers Wahl Travel Shaver - EU pin 09962-1816 02. Trimmers Wahl Travel Kit Trimmer - battery 09243-2216 01. Clippers Wahl HomePro Clipper in handle case - EU pin Teşekkürler, [E-posta ekindeki “RCP_Jan 2021” adlı excel dosyasında Anatoptan ve Teknosa gibi yeniden satıcıların ürün bazında KDV dahil perakende satış fiyatı ile uyguladıkları satış fiyatlarının karşılaştırılması yer almaktadır.]”
23-60/1157-412 13/40 (46) Bulgu-8: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Satış Müdürü (.....) ile WAHL’in dağıtıcısı konumunda olan 2B Satış Yöneticisi (.....) arasında geçen 03.02.2021 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:
23-60/1157-412 14/40 (.....): “https://www.hepsiburada.com/wahl-lithium-ion-sac-sakal-duzeltme-bakim-kiti-p-HBV000004CYKR?magaza =Ceylin%27s” (.....): “https://www.hepsiburada.com/wahl-groomsman-body-sac-sakal-biyik-duzeltme-ve-sekil-verme-makinesi-3- u-1-arada-sarjli-p-HBV00000299TY?magaza=Ceylin%27s” (.....): “(.....) Hanım merhaba Nasılsınız? Firma bizim müşterimiz Hangi konuda yardımcı olabilirim size?” (.....): “sağolun iyiyim siz? ben direk sizin olduğunu biliyorum firmanın, :)” (.....): “mesela fiyatlar olabilir :)” (.....): “Yok bizim müşteri” (.....): “[Hepsiburada.com sitesindeki satıcıları içeren görsel paylaşılmaktadır.]” (.....): “209 TL satışta olan ürün Ana Toptan da 169, Hepiyisi mağazasında 192,90 TL” (.....): “(.....) bey, her fiyat konusunu görüştüğümüzde bu fotoğrafları göndermenize gerek yok, ilgili uyarıların hepsi size yapıldıüğı kadar çetinler'e de yapıldığını bilin lütfen.” (.....): “Cuma günü müşteriyi ziyaret edeceğim zaten (.....) Hanım Yüz yüze görüşmede yeni psf fiyatlarına göre satış yapmaları konusunda baskı yaparım merak etmeyin” (.....): “Fotoğrafları da yanlış anlamayın lütfen Fiyatı en düşük olan mağaza bizim müşteri olursa hemen fiyatı değiştirmelerini rica edebiliyorum Ama başka mağazada fiyat zaten daha düşük olunca ben de müşteriye verecek cevap bulamıyorum” (.....): “İlgili ürünlerinde çok büyük adetler de stokları yok zaten Biz yeni ürün diye 1-2 adet göndermişizdir Gerekirse geri iade de alırım firmadan merak etmeyin” (47) Bulgu-9: WAHL’de yapılan yerinde incelemede alınan ve ÇETİNLER Genel Müdürü (.....) tarafından, WAHL Genel Müdürü (.....)’a gönderilen 08.02.2021 tarihli ve “Wahl Ocak 2021 alımları mutabakat tablosu 08.02.2021.xlsx” konulu e-posta içeriği şu şekildedir: “(.....) hanım merhabalar, Son alımlarımız ile ilgili yaptığım çalışma tablosu ektedir. Satır bazlı açıklamalar yazdım, 1395-0460 ürününden biliyorsunuz şu an 5 bin küsür stoğumuz var, 1800 mevcut + 2 bin küsür gelen de sizde var Fiyat talebimizi uygun görürseniz gelecekle birlikte sizdeki 4.000 adedi de biz alalım ve ayrışmaya başlayalım, bu işi yönetmenin başka bir yolu yok gibi. Sizde bizim stoklarımız makul adede düşene kadar ürün getirmezseniz mümkün olan en kısa sürede bizde bitirmeye gayret ederiz. Kampanyamızdan size bahsettim, Electrolux te en hızlı satılabilecek internette satış fiyatı en düşük 1.499 tl olan bir süpürgeye Relux bayan ve Wahl – Moser erkek Ürünleri karışık, 9-10 bin tl lik paketler yapıp ürünlerimizin fatura fiyatlarını aşağıya çekmeden bayilerimizin stoklarına girmek gibi bir düşüncemiz var. Salgın durumu inşallah kötüye gitmez ise önümüzdeki aylarda, bir paket karşılığı Jolly turdan seyahat çeki hediye projemiz var. Bu uygulamalar için bir bütçe talebimiz olmayacak ama son alımlarımız ile ilgili “ J sütunu Yeni fiyat talebimiz” talep ettiğimiz fiyatların karşılanabilmesi oldukça önemli.
23-60/1157-412 15/40 İyi çalışmalar dilerim.” (48) Akabinde (.....) tarafından (.....)’a 11.02.2021 tarihinde gönderilen e-postada yer alan ifadeler aşağıdaki gibidir: “(.....) Bey merhaba, Geçen yıl stok maliyetleri ile ilgili bazı düzeltmeler yapılıyor olduğu nedenle ürün bazında ciddi zararlar söz konusu. Bu nedenle çalışmayı olabildiğince size yaklaşmaya çalışarak yapmaya çalıştım. Maliyet çalışmaları devam ediyor. Gelecek ürünlerle ilgili çalışmayı maliyetler sonlanmadan yapamıyorum, onları ayrıca konuşuruz. Bir inceleyin. Yarın yolda olacağım ama telefonum açık. Haftaya buradayım. Saygı ve selamlarımla, [E-posta ekinde “Wahl Ocak 2021 alımları mutabakat tablosu 08.02.2021 ÇETİNLER” adlı excel tablosu yer almakta olup söz konusu tablonun içeriğine aşağıda yer verilmektedir.]”
23-60/1157-412 16/40 (49) Bulgu-10: 2B’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve 2B Satış Yöneticisi (.....) ile WAHL Satış Müdürü (.....) arasında geçen 04.03.2021 tarihli Whatsapp yazışmasında yer alan ifadeler aşağıdaki gibidir: 04.03.2021 (.....): ( www.hepsiburada.com/wahl-lithium-ion-beyaz-sakal-kesme-makinesi-1541-0462-p-HBV00000T0QDL?magaza=2B%20ENERJC4B020MARKET&utm_source=pc&utm_medium=akakce&utm_campaign=c&utm_content=c&utm_term=k&wt_pc=akakce.c.k.pc&v=1.28.4 ) (.....): “(.....) Bey, Fiyatı revize ettirebilir misiniz?” (.....): “Tabiki (.....) Hanım” (.....): “Hemen ilgileniyorum.” (.....): “Teşekkür ederim.” (.....): ( www.hepsiburada.com/wahl-lithium-ion-beyaz-sakal-kesme-makinesi-1541-0462-p-HBV00000T0QDL?magaza=2B%20ENERJC4B020MARKET&utm_source=pc&utm_medium=akakce&utm_campaign=c&utm_content=c&utm_term=k&wt_pc=akakce.c.k.pc&v=1.28.4 ) (.....): “Revize edildi (.....) Hanım.” (.....): ( www.n11.com/urun/wahl-9953-1016-sac-sakal-kesme-makinesi-351114?magaza=2bmarketing&utm_source=comp_akakce&utm_medium=cpc&utm_campaign=akakce_genel ) (.....): “(.....) Bey, bu üründe de desteğinizi rica ederim.” (.....): “Güncelliyoruz (.....) Hanım” (.....): “1902.0460” (.....): “79600-3116” (.....): “Bu iki model” (50) (.....) ile yapılan yukarıdaki yazışmanın akabinde, 2B Satış Yöneticisi (.....) ile 2B Ön
23-60/1157-412 17/40 Muhasebe Çalışanı (.....) arasında geçen aynı tarihli Whatsapp yazışmasında yer alan ifadeler aşağıdaki gibidir: 04.03.2021 (.....): ( www.hepsiburada.com/wahl-lithium-ion-beyaz-sakal-kesme-makinesi-1541-0462-p-HBV00000T0QDL?magaza=2B%20ENERJC4B020MARKET&utm_source=pc&utm_medium=akakce&utm_campaign=c&utm_content=c&utm_term=k&wt_pc=akakce.c.k.pc&v=1.28.4 ) (.....): “(.....) Wahl (.....) Hanım fiyatları revize etmemizi istedi” (.....): “Tamam (.....) abi depoevimde de 336 TL ye satıyor” (.....): “Onlara da bilgi vermişler” (.....): “ ” (.....): “Sanırım Teknosa’da insert yapacak” (.....): “Zaten satılmıyor uyguna koydum neyse yükselteyim” (.....): “Tamam” (.....): www.n11.com/urun/wahl-9953-1016-sac-sakal-kesme-makinesi-351114?magaza=2bmarketing&utm_source=comp_akakce&utm_medium=cpc&utm_campaign=akakce_genel ) (.....): “(.....) bunda da fiyat konusunda güncelleme istediler” (.....): “Tamam” (51) Bulgu-11: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Satış Müdürü (.....) ile WAHL Genel Müdürü (.....) arasında geçen 09.04.2021 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: (.....): “Amazon son durum nedir” (.....): “Stoklarında hala son aldıkları ürünlerden mevzut, en çok satılan ürün home pro ve color pro fiyat nedeni ile, zaten sürekli bu ürünlerden sipariş geliyor ve stok yok diye siparişi iptal ediyorum. Yeni ürün almak istemiyorlar, hala stoklarında ürün olduğu içinde..” (.....): “(.....) ile son görüşmemizde fiyat konusunda yurt dışını araya sokmak istediğinden bahsettiğini anlatmıştım ama şimdilik bu konuda bir hareket yok.” (.....): “Fiyatlar nedir?” (.....): “09243-2616 ve 09243-2216 : 126,48 + kdv” (.....): “bu fiyat üzerinden 129 tl'ye kadar düştüler,” (.....): “Satış fiyatları ne” (.....): “249 tl” (.....): “PSF ne” (.....): “249 TL” (.....): “Onlar 129’a satıyor?” (.....): “Diğerlerinde ne fiyat” (.....): “En düşük onlar mı” (.....): “Anatoptan?” (.....): “Şu an satmıyorlar bu fiyata- ama bir fiyat düşsün hemen onun altına giriyorlar . bozulan fiyatı düzelttirebiliyoruz bir şekilde ama amazon fiyatının düzelmesi zaman alıyor- bazen de düzelmiyor.” (.....): “O önemli değil” (.....): “anatoptan bu fiyatlara hiç düşmedi, 199 psf 'den sattılar onlar.” (.....): “Şu an neden vermiyoruzun cevabı lazım” (.....): “hatta zaten en çok onlar şikayet ettiler.” (.....): “Şu an 129ömu” (.....): “Video konf’tayım” (.....): “color pro stoklarımızda yok,” (.....): “home pro fiyat bozdukları için vermiyoruz.” (.....): “Şu an fiyat?”
23-60/1157-412 18/40 (.....): “179 tl” (.....): “’den satıyorlar” (.....): “Verebiliriz yani” (.....): “evet tabi, ama yine fiyat indirimi yapabiliriler.” (.....): “Piyasada daha düşük yoksa sorun yok” (.....): “Siparişi var mı” (.....): “şu an yok,” (.....): “konuşabiliriz ama sorun olmaz,” (.....): “199 PSF ile öner” (.....): “En düşük 199 daha altına düşme dersin ama gerçekten öyle olmalı” (.....): “sorun orada başlıyor bunun sözünü asla vermiyorlar. her hangi biri 198 tl yapsın amazon 197 tl yapıyor,” (.....): “Onu biliyoruz. Her yerde öyleler” (.....): “Söz alma. Ama 199 en düşük. Ondan sat de. 198 satsın önemli değil” (.....): “peki,” (.....): “görüşürüm,” (52) Bulgu-12: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve ÇETİNLER Genel Müdürü (.....) tarafından WAHL Genel Müdürü (.....)’a gönderilen 30.06.2021 tarihli ve “09888-1216 hk.” konulu e-posta içeriği aşağıdaki gibidir: “(.....) hanım merhabalar, Bildiğiniz gibi geçen sene Evkur da iki ürün için proje yapmıştık. 09888-1216 ve 1055-0460 modellerinde 1.002 şer adet ürün vermiştik. Bu ürünlerin 500 adedi içinde bu ay içinde ürün başına 29,66 tl + kdv destek vermiştik. Evkur 09888-1216 dan stoğumuz olup olmadığını soruyor, geçen yıl bu ürünü biz 205 tl + kdv den almışız. Ürün psf sine baktığımda (829,00 tl) son alış fiyatımızın uygulanması sizin tabiriniz ile namümkün 😊 olduğu görülmekte. Lakin bu ürünün çok benzeri nerdeyse birebir aynısı olan 09854-616 (PSF 789) ürün Amazonda 249 tl Mediamarkt ta 399 tl Şimdi iki arada bir derede kaldım, bunu 09854-616 teklif etsek zaten piyasası çok düşük makbule geçmez. 0988-1216 yı geçen seneki fiyattan versek fiyat aşırı düşük, sizde de 1020 adet stok görünüyor ne yapalım. Desteğin tekrarı mümkün olmamakla beraber geçen yılki fiyatı teklif edeyimmi ürünün tamamı için. Dün mail gelmişti dönüş yapamadım, bugün mutlaka bir dönüş yapmam lazım, bana acil dönüş yapabilirseniz memnun olurum. İyi çalışmalar dilerim.” (53) Yukarıdaki e-postaya cevap olarak, (.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-postanın içeriği aşağıdaki gibidir: “Merhaba (.....) Bey, Amazon ile sabah yaptığım toplantıda, fiyatların düşüş sebebinin; sistemlerinin stok fazlası olan ürünler otomatik olarak aşağı çekmesi olduğunu açıkladılar. Sistem piyasada gördüğü en düşük fiyatın altına girmeye çalışıyor. Bu nedenle Anatoptan fiyatlarını muhakkak yukarı çekmemiz lazım ki piyasayı toparlamaya başlayalım. 9888-1216 ürünün Avrupa tarafından bize fatura edilen EURO 2021 fiyatı, 205,00.-TL’nin oldukça üzerinde. Elimizdeki stok ve son destekleri gözönüne alarak bu ürün için 285,00.-TL önerebileceğim SON SON SON fiyat. Bu fiyatla değerlendirmelerini isteyelim. Umarım olumlu dönüş yaparlar… İyi çalışmalar. Teşekkürler,” (54) Akabinde(.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-posta içeriği aşağıdaki gibidir:
23-60/1157-412 19/40 “Merhabalar (.....) hanım, Sadece %10 marj koyarak 373 tl kdv dahil fiyat teklif ettim. Bakalım inşallah dediğiniz gibi olumlu dönüş yaparlar. Yine iş geldi Anatoptan ın fiyatlarına dayandı, bahsettiğim ürün 09854-616 ehm stoklarında neredeyse iki yılını doldurmuş bir ürün. Maalesef ki herkes Amazon için “piyasadaki her üründe gördüğü en düşük fiyatın altına girer” algısını kanıksamış. İki yıllık stok belki bir yada iki günde bitirip çıkmak üzerine yapılmış bir plan olamazmı yani koskoca amazon her gördüğü fiyatın altına giriyor, durum böyle olursa ne başka satıcıya nede başka internet sitesine filan ihtiyaç yok, bütün işi Amazon yapsın o zaman. Toplam 20 küsür adet stok için bitir çık anlamında bir plan yapmış (.....), amazonda bunun altına girmiş, haklı olarak!!!, yani hırsızın hiç suçu yok. İyi çalışmalar dilerim.” (55) Yukarıdaki e-postaya cevap olarak, (.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-postanın içeriği aşağıdaki gibidir: “Valla (.....) Bey’ciğim inanın Amazon algısını kanıksamış değilim. Keşke sabahki toplantıyı duysaydınız. “Herkes bu koşulu uygulayabilir, tüm müşteriler en iyi fiyatı vermek ister, o zaman her müşteri bu sebeple fiyat kırsın, ortada tedarikçi kalmasın” dedim. Ayrıca; “hareket görmeyen stokları iade edin, 10 tane ürün için piyasayı bozup nasıl toparlayalım, ömür boyu fiyatlar düzelmez, bu yüzden satışı durdurmak tek çözüm, 2 ay sonra görüşürüz” dedim. Aşağıda da serzenişim; düzeltmeye bir yerden başlayalım diye. Fiyat kurucu olarak en yakın ortağımızdan başkasını düşünemeyiz değil mi? 😊 Selamlar,” (56) Akabinde(.....) tarafından (.....)’a gönderilen e-posta içeriği aşağıdaki gibidir: “Ahhhh bu en yakın ortaklık yokmu, 😊 “Doğru ayakkabısını bağlayana kadar yalan dünyayı dolaşırmış” diye bir laf var Burada duruşunu korumak isteyenler maalesef en fazla yıpranan taraf oluyor, biz fiyatı yukarıya koyduğumuzda diğerlerinin fiyatına bekçilik yapıp önünü açmaktan başka işe yaramıyor inanın. Örnek 1406-0458 deki Teknosa fiyatı (279 tl), bu üründen isteyen var bu fiyat yüzünden fiyat uyduramıyoruz, (.....) a söyledim uğraşıyor sağ olsun ama karşı taraf (Teknosa) bu konuda ne kadar samimi tartışılır. Evkur geçen seneki fiyatı verebilirseniz patrona bir teklif edeyim oda en fazla 500 adet diyor, bende geçen sene 15 temmuzda kur 7,80 idi şimdi 10,35 adet konusunda sizi zorlamayabilirim ama bu fiyat teklif edebileceğim en iyi fiyat bundan emin olun dedim. Bilginiz olsun. İyi çalışmalar” (57) Bulgu-13: WAHL’de yapılan yerinde incelemede alınan ve WAHL Satış Müdürü (.....) ile dağıtıcı konumundaki EHM’nin sahibi (.....) arasında gerçekleşen 21.03.2022 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: (…) (.....): “(.....) teknosa 79300-1616 ve 1030.0460 ürünün fiyatları değişmemiş acil bunları psf’ye çekebilir misin?” (.....): “Değiştirdik abla yansımış olması lazım” (.....): “79300 849 TL mesela şu an” (.....): “allah allah,” (.....): “1030 attığın listede de yok zaten” (.....): “https://www.teknosa.com/moser-10300460-peacock-basic-kablosuz-sakal--sekillendirme-makinesi-p-787530017”
23-60/1157-412 20/40 (.....): “Genel listeye göre güncelleme yaptırıyorum şimdi” (.....): “ moser sayfasında canım :)” (.....): “Senin attığın 4 ürünün olduğu listede yok 1030” (.....): “evet canım orada yok, ben görmemişim moseri, :) güncelleyebilri misin?” (58) Bulgu-14; WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Genel Müdürü (.....) tarafından, WAHL Satış Müdürü (…..)’e gönderilen ve bilgide WAHL Lojistik ve Müşteri Destek Müdürü (.....) ile WAHL Muhasebe Müdürü (.....)’ın olduğu 29.03.2022 tarihli ve “29.03.2022 Daily Stock List” konulu e-posta içeriği aşağıdaki şekildedir: “Ay sonuna kadar beklediğin sipariş var mı” (59) Söz konusu e-postaya cevaben, (.....) tarafından gönderilen e-posta içeriği aşağıda yer almaktadır: “Şu an yok (.....) hanım,” (60) Yukarıdaki e-posta ile ilgili olarak, (.....) tarafından (.....)’e gönderilen e-postanın içeriği aşağıdaki gibidir: “Media Markt kaç aydır almıyor? Carrefour? Sadece ABK, Pet garden çalışıyoruz. Teknosa ne oldu?” (61) Söz konusu e-postaya cevaben, (.....) tarafından gönderilen e-posta içeriği aşağıda yer almaktadır: “MM, diğer firmalarda da aynı şekilde alim yapmıyormuş, kesin bilgi, fiyat gecişi sebebi ile Carrefour sözleşme sürecinde ve kalan stok adetini de bildirmiştim. Sözleşmeyi imzalamismiydiniz? Teknosa, son durumu mail atmıştım size, bizden piyasa fiyatlarına uygun teklif sunmamızı istediler. Teknosa ehm fiyatlarını revize ettirdik . Ancak her piyasa fiyatına müdahale edemiyoruz.” (62) Bulgu-15: ÇETİNLER’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve ÇETİNLER Satış Müdürü (.....) ile WAHL Satış Müdürü (.....) arasında geçen 30.03.2022 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: (.....): “https://www.akakce.com/sac-kesme-makinesi/en-ucuz-wahl-1395-0466-homepro-100-combo-mini-duze ltici-fiyati,794658122.html https://www.akakce.com/sac-kesme-makinesi/en-ucuz-wahl-1395-0466-homepro-100-comb o-mini-duzeltici-fiyati,794658122.html” (.....): “(.....) günaydın, acil bu ürünün fiyatına kendi müşterilerinde 399 'a çektirebilir misin?” (.....): “Çok mühgim,” (.....): “Biz bu ürün ile ilgili stokta kilere bir çalışma yapacağız,” (.....): “Günaydın (.....)” (.....): “Tamam” (.....): “Çok varmış yaa” (.....): “evet, lütfen ciddi sorun bizim için.” (.....): “Ok bakıyorum” (.....): “fiyatlar hala aynı (.....), :(” (.....): “Bakıyorum tekrar” (.....): “https://www.akakce.com/sac-kesme-makinesi/en-ucuz-wahl-1395-0466-homepro-100-combo-mini-duze ltici-fiyati,794658122.html https://www.akakce.com/sac-kesme-makinesi/en-ucuz-wahl-1395-0466-homepro-100-comb o-mini-duzeltici-fiyati,794658122.html”
23-60/1157-412 21/40 (.....): “olmuyorrr” (.....): “O kapattı sıradakileri arıyorum” (.....): “Tıkla bak o kapadı” (.....): “Bekliyorum,” (.....): “Tamamdir” (.....): “bunu bulamıyoruz (.....) bizimle alakası da yok diğerlerine bakıyorum [Pazaryerinde satışa sunulan bir WAHL ürününe ait fiyat bilgisi içeren görsel paylaşılmıştır.]” (.....): “Tamamdır sağol cnn,” (63) Bulgu-16: ÇETİNLER’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve ÇETİNLER Satış Müdürü (.....) ile WAHL Satış Müdürü (.....) arasında geçen 06.04.2022 - 07.04.2022 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: 06.04.2022 (…..): “https://www.trendyol.com/sr?q=wahl&qt=wahl&st=wahl&mid=138975&os=1 https://www.trendyol.com/sr?q=wahl&qt=wahl&st=wahl&mid=138975&os=1” (.....): “(.....) bu müşteriyi tanıyormusun?” (.....): “yok tanımıyorum bizde kaydı yok ama sorduruyorum kimmiş diye” (.....): “Sevinirim bu kadar uygun fiyata bulması imkansiz” (.....): “cheaphous ve izmir mağazalar sizin müşteriniz mi (.....)? [Bir fiyat karşılaştırma sitesinde WAHL markalı saç kesme makinesi ve mini düzelticinin farklı satıcılar tarafından satışa sunulduğu fiyat bilgilerine ilişkin ekran görüntüsü paylaşılmıştır.]” (.....): “(.....) elimde ki tüm stoğu sadece bu iki müşteri nedeniyle satamıyorum, eğer siin müşteriniz ise lütfen fiyatları çıkarttıralım” (.....): “tamam mutlaka fiyatı çektir lütfen, müşteri süreklibu firmaları bildiriyor, satamıyorum malı, mutlaka (.....), çok önemli.....” 07.04.2022 (.....): “(.....) selam, fiyatlar hala bozuk,” (.....): “Bana lütfen bilgi verebilir misin?” (.....): “Bu fiyatlar düzelecek mi?” (.....): “merhaba (.....)” (.....): “aridya - tanımıyoruz izmir3507 - 1,5 senedir ticaretimiz yok cheaphouse- dün kapattırdım entegrasyon yanlışlıkla açmış. n11 de kapanacak diğerlerini tanımıyorum buranın düzelmesi çok zor (.....).
23-60/1157-412 22/40 (.....): “cheaphouse- dün kapattırdım entegrasyon yanlışlıkla açmış. n11 de kapanacak / şu an en çok stok adeti ondan görünüyor, ya satışa kapatsınlar ya da fiyatını yğükseltsinler. yeterli,” (.....): “cheaphouse mu?” (.....): “evet,” (.....): “bir de uğurlu marketim var, oda sizin mi?” (.....): “o şimdi yükselir 10 dakikaya” (.....): [“bir de uğurlu marketim var, oda sizin mi?” ifadesine cevaben] “hayır değil” [Akakçe isimli fiyat karşılaştırma sitesinde WAHL markalı saç kesme makinesi ve mini düzelticinin farklı satıcılar tarafından satışa sunulduğu fiyat bilgilerine ilişkin ekran görüntüsü paylaşılmıştır.]” (.....): “(.....) cheaphouse değişecek gerisini tanımıyorum” (.....): “onu anladım, sorun fiyat geçişni hala yapmamış olması, o yüzden tekrar ilettim.” (64) Bulgu-17: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Satış Müdürü (.....) tarafından ÇETİNLER Satış Müdürü (.....)’na gönderilen ve bilgide ÇETİNLER Genel Müdürü (.....)’ın olduğu 07.04.2022 tarihli ve “Online Fiyatlar Hk.” konulu e-posta içeriği aşağıdaki şekildedir: “(.....) Bey & (.....) Bey merhabalar, Online tarafında ürünlerin fiyatlarıyla ilgili ciddi tutarsızlıklar söz konusu. Dün ve bugün ilettiğim ürünler dışında bir çok ürünün fiyatı ; 2022 Tavsiye Perakende Satış Fiyatlarının neredeyse yarısının altında, hal böyle olunca maalesef ürün satışı yapmakta zorlanıyoruz. Sizlerden ricam ekli dosyanın müşterilerimiz ile paylaşarak fiyatlarının makul seviyelere çekilmesi için destek talep etmenizdir. Aşağıda birkaç örnek link paylaşıyorum, https://www.akakce.com/sac-kesme-makinesi/en-ucuz-wahl-09649-016-color-pro-fiyati,550792412.html https://www.akakce.com/sac-kesme-makinesi/en-ucuz-wahl-09649-016-color-pro-fiyati,550792412.html https://www.akakce.com/sac-kesme-makinesi/en-ucuz-wahl-09243-2216-homepro-fiyati,764329663.html https://www.akakce.com/sac-kesme-makinesi/en-ucuz-wahl-9698-1016-hybrid-fiyati,87637049.html Şimdiden destekleriniz için teşekkürler, [E-posta ekinde “Wahl Sonbahar Kış 2021 PSF Listesi_Aralık 2022” adlı excel dosyası yer almaktadır.]” (65) Bulgu-18; WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Satış Müdürü (.....) ile WAHL Genel Müdürü (.....) arasında geçen 10.05.2022 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: (.....): “[Wahl markalı bir ürünün fiyatının 290,03 TL olduğu iletilen bir ekran görüntüsü paylaşılmıştır.]”
23-60/1157-412 23/40 (.....): “[İletilen bir mesaj paylaşılmıştır.] Reklam yaptık önümüze çıktı ” (.....): “(.....) bunu kim satıyor?” (.....): “Öğrenelim” (.....): “Stok kaç?” (.....): “Turkcell kampanya çıkacak biliyorsun” (.....): “Bu ürünü bir tek ÇETİNLERE’e 2021Nisan ayında 7500 adet olarak vermiştik. Onlarda bir bayilerine vermişlerdi. Şu an yine istiyorlar bu üründen ve yüklü adette alırız abla demişti (.....)2. Sizin de bilginiz olsun. Kaç adet kaldığını öğrenip haber veririm. Bol satışlar olsun inşallah (.....): “Biliyorum onu. (.....) beyle konuştuk. 5000 adet daha satacağız haziranda. Ama bu fiyatın yukarı çıkması lazım.” (.....): “350 en az” (.....): “390 daha iyi” (.....): “Psf neydi” (.....): “329,9 tl 2022 Psf” (…) (66) Bulgu-19: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Genel Müdürü (.....) ile WAHL markalı ürünlerin yetkili satıcısı ABK Teknoloji Ürünleri AŞ (ABK) yetkilisi (.....) arasında geçen 23.01.2023 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: (.....): “[Wahl marka tıraş makinesinin A101 internet sitesindeki satış fiyatını içeren bir görsel paylaşılmaktadır.]” 2 Adı geçen kişinin WAHL’in yeniden satıcısı olan EHM’nin sahibi (.....) olduğu WAHL tarafından gönderilen yazıda belirtilmiştir (Belge-16).
23-60/1157-412 24/40 (.....): “Amazon da fiyat kırmış iyice” (.....): “İlgileniyorum hemen” (.....): “Gerekirse hepsini satın alacağız” (.....): “Sen ne kadardan PSF çıktın” (.....): “A101 çok kavgalıyız” (.....): “İade etmiyor” (.....): “Satın alacağız mecbur” (.....): “600 üstü bayi alışı ,arada trcell ben ve dist var ,üzerine de 75tl bonus var ,net rakamı yazarım” (.....): “[İletilen bir yazışma paylaşılmaktadır.] Öncelikle ABK firmasının satmış olduğu ürün 09854-616 üst model- çok parçalı ürün. Bu görseldeki ürün aynı ürün değil.” (.....): “A101 stoklarına bakıp döneceğiz” (.....): “Ben direk mesajı çevirdim ” (67) Bulgu-20: WAHL’de yapılan yerinde incelemede elde edilen ve WAHL Satış Müdürü (.....) ile ÇETİNLER Genel Müdürü (.....) arasında geçen 03.04.2023 tarihli Whatsapp yazışmasında aşağıdaki ifadeler yer almaktadır: (.....): “Adette 100 TL fiyat farkı kabul ederler heralde keselim mi babam [“IMG-20230403-WA0000” adlı yazışmada mevcut olmayıp sadece adı geçen bir görsel paylaşılmıştır.]” (.....): “biz kendi sitesinde düzeltmesini beklerken trendyolda da ürünü açmış aynı fiyata.” (.....): “Bu kadar zor olmamalı bu (.....) kaç adet ürün var ellerinde yeni verdiğiniz ürünleri hangi fiyattan verdiniz bizi çok zor durumda bırakıyorsunuz” (.....): “Fiyat farkı keseceğim vallahi çok ciddiyim ben bu konuda” (.....): “Vazmı geçtin yazmaktan,” (.....): “Tüm samimiyetimle söylüyorum bugün ödeme yapacaktı saat gibi ödemesi şaşmayan adam ödemeyi yapmadı ve büyük ihtimal ile ürünleri iade alacağız” (.....): “sözde malı herkesten pahalı alan bu kitapsızlar nasıl olupta en ucuza satmayı beceriyor anlaşılır değil” (.....): “(.....) sen ürün grubunıu seç ben bundan sonra senin sattığın hiç bir ürünü satmayacağım” (.....): “sen seç kalanlardan biz kendimize çeşit yapmaya çalışalım” (.....): “böyle pişmiş aşa su katmaya gerek yok” (.....): “konsinye malla milletin ticaretinin içine kan doğrama hakkını nereden buluyor bu karaktersizler” (.....): “Elinde çok az stok var yeni ürün sevk oldu fiyatın farkına varınca düzeltir diye beklediğimiz arkadaş aksine birde trendyola açmış ürünü. Ne hikmetse mal satmak için ulaşilabilen arkadaşlar da bir işi düzeltmek gerektiğinde bir türlü ulaşılamıyor” (.....): “Bu ticaret daha keyifli yapılabilir Allah aşkına ya istediği kadar ürün alacak, sürekli sizi peşinde koşturacak hiç bir yükümlülüğü yok istediği gibi fiyat yapıp benim bitmiş ticaretime engel olacak. Ben bu adamlara neden kızıyorum ki bunların kıçını kaldıran sizsiniz.
23-60/1157-412 25/40 (.....): “Ben forecast çalışacaktım an itibari ile bıraktım siz satacağınız ürünlere karar verin kalan olursa ben bakacağım (.....): “iyi haftalar iyi çalışmalar” (.....): “Yukarıda yazdığınız ve benim iyi niyetimle ilgili herşeyi açık beyan söylememe rağmen- söylediklerimle ilgili şüpheye düştüğünüz mesajlara yanıt vermeyeceğim. Teknosa düzeltmesini yapıyor. İyi günler dilerim.” (.....): “2.500 adet mal için bu gün ödeme beklerken iade ile yüz yüze kalınca bu kadar rahat konuşulamıyor maalesef (.....) hanım. Bende size iyi günler diliyorum” I.3.2. Yeniden Satış Fiyatının Tespitine Yönelik Teorik Çerçeve (68) 4054 sayılı Kanun’un “Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar” başlıklı 4. maddesi ise “Belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır.” hükmünü içermektedir. Söz konusu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde dikey veya yatay anlaşmalar konusunda herhangi bir ayrıma gidilmeksizin “mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kâr gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi” yasaklanan haller arasında sayılmıştır. İlgili madde, aynı seviyede faaliyet gösteren rakip teşebbüsler arasındaki rekabeti sınırlayıcı anlaşmaları (yatay anlaşmalar) kapsadığı gibi rakip olmayan, başka bir ifadeyle tedarik zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren teşebbüsler arasındaki anlaşmaları (dikey anlaşmalar) da kapsamaktadır. Bu yönüyle rekabeti kısıtlayıcı nitelikte yeniden satış fiyatının tespitine yönelik uygulamalar 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edebilmektedir. (69) 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinde ise Kurula belirli koşulları taşıyan anlaşma türlerine grup olarak muafiyet tanınmasını sağlayan tebliğler çıkarma yetkisi verilmiş bulunmaktadır. Kurulun anılan yetkiye dayanarak çıkardığı çeşitli tebliğler doğrultusunda, teşebbüslerin üretim ve dağıtım sürecini en iyi şekilde kurmalarını ve bunun sonucu olarak genellikle pazarda markalar arası rekabetin artmasını sağlayan belli özellikleri haiz dikey anlaşmalar da dâhil olmak üzere, teşebbüsler arasında belirli nitelikteki anlaşmalar, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesindeki yasaklamadan muaf tutulabilmektedir. (70) Bu tebliğler arasında yer alan 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’nin (2002/2 sayılı Tebliğ) 2. maddesinde “Üretim ve dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren iki ya da daha fazla teşebbüs arasında belirli mal veya hizmetlerin alımı, satımı veya yeniden satımı amacıyla yapılan anlaşmalar”ın yine bu Tebliğ’de sayılan koşulları taşıması koşuluyla 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinden muaf tutulacağı düzenlenmiştir. (71) 2002/2 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde, anlaşmaları muafiyet kapsamı dışına çıkaran sınırlamalara yer verilmektedir. Bu sınırlamalar arasında “Alıcının kendi satış fiyatını belirleme serbestisinin engellenmesi” hali de sayılmakta olup sağlayıcının, alıcıların yeniden satış fiyatını belirlemesi, anlaşmaları grup muafiyeti kapsamı dışına çıkaran ağır sınırlamalardan biridir. Öte yandan 2002/2 sayılı Tebliğ’de “Tarafların herhangi birisinin baskısı veya teşvik etmesi sonucu sabit veya asgari satış fiyatına dönüşmemesi koşuluyla, sağlayıcının azami satış fiyatını belirlemesi veya tavsiye etmesi mümkündür.” düzenlemesi de yer almaktadır. Alıcıya bildirilen azami veya tavsiye nitelikteki satış fiyatlarının asgari veya sabit fiyata dönüşmemesi için, söz konusu fiyatların azami veya tavsiye niteliğinde olduğunun yayınlanan fiyat listelerinde ya da ürünün üzerinde açıkça belirtilmesi gerekmektedir.
23-60/1157-412 26/40 (72) Dikey Anlaşmalara İlişkin Kılavuz’un (Dikey Kılavuz) 18. paragrafında yeniden satış fiyatının tespiti uygulamasının doğrudan yapılabileceği gibi dolaylı olarak da gerçekleştirilebileceği ifade edilmektedir. Sağlayıcı teşebbüsler, akdetmiş oldukları dikey anlaşmalara açık hüküm koymak suretiyle alıcının satış fiyatını doğrudan belirlemelerinin yanı sıra, aynı ihlali değişik uygulamalar vasıtasıyla dolaylı yollarla da gerçekleştirebilmektedirler. Alıcının kâr marjının belirlenmesi, tavsiye fiyat niteliğinde ilan edilmiş bir fiyat seviyesinden alıcının uygulayabileceği indirim oranının en üst seviyesinin belirlenmesi, alıcıya tavsiye edilen fiyatlara uyduğu oranda ilave indirimler uygulanması ya da bu fiyatlara uymaması durumunda teslimatların geciktirilmesi, askıya alınması veya anlaşmanın sona erdirilmesi şeklinde alıcının tehdit edilmesi ya da fiilen bu tür cezai yaptırımların uygulanması yeniden satış fiyatının dolaylı yoldan belirlenmesine örnek olarak verilebilecektir. Dikey Kılavuz’un 19. paragrafında ise, yeniden satış fiyatının belirlenmesi uygulamasına yönelik doğrudan veya dolaylı yöntemlerin, alıcıların uyguladığı fiyatların sağlayıcı tarafından izlenebildiği ve kontrol edilebildiği durumlarda daha etkili olabileceği belirtilmektedir. Örneğin, standart fiyat listelerinden farklı fiyatlardan satış yapan alıcıları rapor etme konusunda tüm alıcılara getirilecek bir yükümlülük, sağlayıcının pazarda uygulanan fiyatları kontrol etmesini önemli ölçüde kolaylaştırmaktadır. (73) Bu doğrultuda, sağlayıcıların yeniden satıcılarının yaptıkları satışlara yönelik yalnızca tavsiye fiyat verebildiği ve azami satış fiyatını belirleyebildiği, bunun haricinde yeniden satıcının asgari satış fiyatının belirlenmesi veya sabit fiyat oluşumuna sebebiyet verecek fiyat tespitinde bulunulması eylemleri rekabet ihlali teşkil edecektir. (74) Kurulun yeniden satış fiyatının belirlenmesine ilişkin kararlarının büyük çoğunluğunda yeniden satış fiyatının belirlenmesinin amacı itibarıyla rekabeti kısıtlayıcı olduğu değerlendirilmiştir. Doğuş Otomotiv kararında3 Kurul, tavsiye adı altında olsa dahi, yeniden satış fiyatının tespiti söz konusu olduğunda, herhangi bir inceleme yapılmasının gerekmediği ve uygulamanın doğrudan yasaklanması ve cezalandırılması gerektiğini ifade etmiştir. Keza Anadolu Elektronik kararında4 “(…) amacının rekabeti kısıtlamak olduğu kabul edilen yeniden satış fiyatının tespiti uygulamalarının 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında yer aldığına şüphe bulunmamaktadır. Bu nedenle 4. madde hükmü göz önüne alındığında ihlalin ortaya konulabilmesi için yeniden satış fiyatının tespiti uygulamalarına yönelik olarak bir etki analizi yapılması zorunluluğu bulunmamaktadır.” şeklinde değerlendirme yapılmıştır. Kurul, daha yakın tarihli Aral Oyun,5 Sony,6 Turkcell-3,7 Groupe SEB,8 Philips9 kararlarında da benzer şekilde yeniden satış fiyatı tespitinin amacı bakımından rekabeti sınırlayıcı olduğunu belirtmiş ve idari para cezası uygulamıştır. (75) İlaveten, Kurul, “Rekabeti bozucu nitelikte olan anlaşmalar, tarafların kendi bağımsız rekabetçi faaliyetlerini ortak çıkarlar adına gözden çıkardıkları bir yapısal çerçeve yaratır. Bu sebepten dolayı, sadece rekabete aykırı bir anlaşmaya taraf olmak, anlaşma etkilerini gerçekleştirmemiş olsa dahi yasaktır.” tespiti ile amacı rekabeti kısıtlayıcı olan bir anlaşmanın etkisinin aranmayacağını açıkça ortaya koymuştur.10 Bu doğrultuda, yeniden satış fiyatının tespitinin amaç bakımından rekabeti kısıtlayıcı nitelikte olduğu; 3 05.10.2001 tarih ve 01-47/483-120 sayılı Kurul kararı. 4 23.06.2011 tarih ve 11-39/838-262 sayılı Kurul kararı. 5 07.11.2016 tarih ve 16-37/628-279 sayılı Kurul kararı. 6 22.11.2018 tarih ve 18-44/703-345 sayılı Kurul kararı. 7 10.01.2019 tarih ve 19-03/23-10 sayılı Kurul kararı. 8 04.03.2021 tarih ve 21-11/154-63 sayılı Kurul kararı. 9 05.08.2021 tarih ve 21-337/524-528 sayılı Kurul kararı. 10 19.01.2011 tarih ve 11-04/64-26 sayılı Kurul kararı.
23-60/1157-412 27/40 rekabeti kısıtlayıcı etki doğurmasa dahi anılan uygulamanın 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında ihlal olarak nitelendirilebileceği açıktır. (76) Bunun yanı sıra, Avrupa Birliği Komisyonunun (Komisyon) 01.06.2022’de yürürlüğe giren Dikey Rehber’inde, yeniden satış fiyatının tespiti, “… uyulması gereken sabit veya minimum bir satış fiyatı belirlenmesi de dâhil olmak üzere, doğrudan veya dolaylı yolla alıcının fiyatını belirleme kabiliyetini kısıtlama amacı taşıyan anlaşmalar” şeklinde tanımlanmıştır.11 Ayrıca, Komisyonun Dikey Grup Muafiyeti Tüzüğünde de asgari veya sabit satış fiyatının belirlenmesi gibi ağır rekabet kısıtlamaları içeren belirli türdeki dikey anlaşmaların Tüzük ile sağlanan muafiyetten yararlanamayacağı açıkça belirtilmektedir.12 (77) Komisyonun Dikey Rehber’inde ayrıca, yeniden satış fiyatının belirlenmesinin doğrudan ve dolaylı olarak gerçekleşebileceği belirterek bunların kapsamını netleştirmiştir. Dikey Rehber’in 186. paragrafında yeniden satış fiyatının doğrudan belirlenmesi durumu ele alınmaktadır. Buna göre yeniden satış fiyatının belirlenmesi, tedarikçinin, alıcının kendi müşterilerine satış yapacağı fiyatları belirlemesi veya sabit ya da asgari bir fiyat tarifesine uyulması zorunluluğu getirmesi şeklinde gerçekleşebilecek olup bu durum sözleşme hükümleri arasında yer alabileceği gibi uyumlu eylem şeklinde de meydana gelebilecektir. Ayrıca kısıtlamanın, sağlayıcının fiyat artış talebinde bulunduğu ve alıcının da talebe uyması halinde de net bir şekilde gerçekleşmiş olduğu belirtilmektedir. I.3.3. Yerinde İncelemelerde Elde Edilen Belgelere İlişkin Değerlendirmeler (78) Bulgu-1’deki Wahl markalı ürünlerin yeniden satıcısı İNTERLİNK Operasyon Koordinasyon Yöneticisi (.....) tarafından WAHL Yönetim Müdürü (.....)’e gönderilen iletide, internet kanalında kendi satış fiyatlarından daha uygun fiyata ürün satışı gerçekleştiren satıcıların bulunduğu ifade edilmiş ve ilgili satıcının alış fiyatına WAHL tarafından ekstra bir indirim uygulanıp uygulanmadığı sorulmuştur. Söz konusu e-postaya cevaben (.....) tarafından anılan satıcının WAHL ürünlerini kendi internet sitesinde sattığını henüz öğrendiği ve kendileriyle irtibat kurulacağı ifade edilmektedir. İlaveten, (.....) tarafından eski dağıtıcısının elinde kalan ürünleri maliyet fiyatına satışa sunduğu, bu durumun internet kanalında düşük satış fiyatlarına sebep olacağı ifade edilmekte olup bu şekilde “sıkıntılı” fiyatlarla karşılaşılması halinde kendilerine haber verilmesi talep edilmektedir. (79) Anılan e-posta silsilesinden, bayilerin şikâyeti üzerine WAHL tarafından, yeniden satıcıların satış fiyatlarının internet kanalı üzerinden takip edildiği, istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürünlerin satıcıları ile iletişime geçildiği ve düşük satış fiyatlarıyla satış yapan bayiler ile karşılaşılması halinde WAHL’e bu durumun bildirilmesinin talep edildiği anlaşılmaktadır. İlaveten (.....) tarafından kullanılan “(…) bu duruma benzer sıkıntılı fiyat görürseniz lütfen haber veriniz. Sizi mağdur etmemek için ne gerekirse yaparız” ifadesi, WAHL’in bayi şikâyetlerini bir çeşit takip mekanizmasına dönüştürdüğünü göstermekte ve gerekli müdahalenin yapılacağını şikâyette bulunan bayiye bildirdiği anlaşılmaktadır. Yazışmada geçen ifadelerin, WAHL’in yeniden satıcıların bağımsız şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahalede bulunma eylemini gösterdiği değerlendirilmiştir. (80) Bulgu-2’deki WAHL Genel Müdürü (.....) tarafından yazışma tarihinde Wahl markalı ürünlerin dağıtıcısı konumunda bulunan ÇETİNLER Genel Müdürü (.....)’a gönderilen 11 Commission Guidelines on Vertical Restraints, para. 185. 12 Commission Regulation on the Application of Article 101(3) of the Treaty on the Functioning of the European Union to Categories of Vertical Agreements and Concerted Practices, No 2022/720, para. 15.
23-60/1157-412 28/40 e-postada, Anatoptan13 isimli bayinin ve Yeni Mağazacılık AŞ’nin (A101) satışını yaptığı Wahl markalı ürünlerin satış fiyatlarının bulunduğu görseller yer almaktadır. Söz konusu e-postada, (.....) tarafından A101’in internet sitesinde satılan Wahl markalı ürünlerin, bu ürünleri A101’e satan bayi ya da ÇETİNLER tarafından satın alınarak A101’in internet sitesindeki satıştan kaldırılması ve Anatoptan isimli bayinin internet sitesindeki WAHL markalı ürünlerin perakende satış fiyatlarının e-posta ekinde yer verilen tavsiye edilen perakende satış fiyatlarına yükseltilmesi talep edilmektedir. Ayrıca Anatoptan’ın internet sitesinde uygulayabileceği indirimlerin azami %10 seviyesinde olabileceği ve %10’dan fazla indirim yapılması halinde WAHL’in onayının alınması gerektiği ifade edilmektedir. Akabinde (.....) tarafından gönderilen cevapta ise A101’e ilişkin olarak bahsedilen konunun kendilerinin dâhili dışında gerçekleştiği, ÇETİNLER tarafından A101’e satış yapan bayiye ürünleri internette satmamak üzere sadece mağaza içerisinde kampanya uygulayabileceği hususu hatırlatılarak satış yapıldığı, Anatoptan konusunun ise satışı devam eden veya edecek olan hiçbir üründe kendilerinin satışını gerçekleştirdiği ürünlerin fiyatlarını belirleyerek satış yapmadığı, söz konusu ürünlerin tamamını stok temizleme projesi kapsamında ve internet kanalında satmak üzere almış oldukları, internet kanalındaki satış fiyatları konusunda kendilerinin de hassas olduğu hususları ifade edilmiştir. (81) Söz konusu e-posta silsilesinden, WAHL tarafından yeniden satıcıların internet kanalı vasıtasıyla satış fiyatlarının takip edildiği ve düşük görülen fiyatların tavsiye edilen satış fiyatına çekilmesinin istenmesi yoluyla ve yapılacak indirimlere %10’luk bir sınır konulmak suretiyle satıcıların yeniden satış fiyatına müdahale edildiği görülmektedir. İlgili müdahale, WAHL Genel Müdürü tarafından kullanılan, “tavsiye edilen perakende satış fiyatlarının altında satışlarla karşılaşarak ürüne ve konumlandırılmasına zarar gelmesin … Anatoptan sitesindeki fiyatların ekli tavsiye edilen perakende satış fiyatlarına yükseltilmesini, sitede yayınlanacak indirimli fiyatların max%10 olabileceğini ve yapılacak indirimin %10 üzeri olması halinde kesinlikle onayımızın alınması gerektiğini..” ifadesi ile açık bir biçimde görülmektedir. Bunun yanı sıra, WAHL tarafından yeniden satıcının düşük fiyatla satış yaptığı ürüne ilişkin olarak satıcının kalan ürün stokunun satın alınarak bitirilmesi yoluyla düşük fiyatlı ürünün internet sitesinden kaldırılmasının talep edildiği ve ÇETİNLER tarafından yeniden satıcıya ürünü internette satmamak üzere sadece mağaza içerisinde kampanya uygulaması şartıyla ürün satışının gerçekleştirildiği görülmektedir. Anılan ifadelerden hareketle WAHL’in sürdürdüğü yeniden satış fiyatına müdahale politikasının çevrim içi kanalda satış yapan tüm satıcıları kapsayacak şekilde sürdürülebilirliğini sağlamak ve bu politikaya uymayan satıcıların düşük fiyatla satış gerçekleştirmesini engellemek maksadıyla ürün tedarikini kesmek gibi yaptırımlara da başvurduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiğine kanaatine ulaşılmaktadır. (82) Bulgu-3’teki ÇETİNLER Genel Müdürü (.....) tarafından, WAHL Genel Müdürü (.....)’a gönderilen e-postada, Wahl markalı bazı ürünlerin alış fiyatında indirim yapılması talep edilmektedir. Devamında WAHL Genel Müdürü (.....) tarafından ürünlerin perakende satış fiyatlarının 99,90 TL altına inmemesi kaydıyla indirim talebinin olumlu karşılandığı belirtilmektedir. Ayrıca, (.....) tarafından Anatoptan isimli bayinin WAHL ürünlerine ilişkin perakende satış fiyatları talep edilmekte ve bazı ürünlerin fiyatına “ufak dokunuşlar” yapılması gerekebileceği ifade edilmektedir. Söz konusu e-postaya cevaben, (.....) tarafından Anatoptan’ın satış fiyatlarını gönderecekleri belirtilmekte ve bunun yanında 13 ÇETİNLER tarafından gönderilen cevabi yazıda, Anatoptan’ın, (.....) tarafından yönetilen EHM Elektronik Hizmetler Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin markası olduğu ifade edilmektedir.
23-60/1157-412 29/40 Watsons’ın internet kanalındaki satış fiyatları ile ilgili kendisine gönderilen bir şikâyete ilişkin ekran görüntüsü paylaşılmaktadır. (83) Yazışmadan, WAHL’in dağıtıcısı konumundaki ÇETİNLER’in ürün alış fiyatında indirim talep etmesi üzerine WAHL tarafından, söz konusu ürünün belirtilen fiyatın altında satılmaması kaydıyla ilgili indirimin uygulanabileceğinin belirtildiği anlaşılmaktadır. Ayrıca, aynı e-postada WAHL tarafından Anatoptan’ın satış fiyatlarına müdahale edilebileceği hususu ifade edilmektedir. Buna ilaveten, ilgili e-posta silsilesinin devamında yer alan ve ÇETİNLER yetkilisinin Watsons’ın internet kanalındaki satış fiyatları ile ilgili kendisine Whatsapp aracılığıyla gelen bir şikâyeti WAHL’e ilettiği görsel incelendiğinde, dağıtıcıların da ürün fiyatları ile ilgili kendilerine gelen şikâyetleri WAHL’e ilettiği ve WAHL’in söz konusu satıcıların fiyatlarına da müdahale etmesinin beklendiği görülmektedir. (84) Yazışmada geçen, indirimlerin WAHL tarafından belirtilen fiyatlara uyulması koşuluna bağlanması ve satış fiyatlarının takip edilerek gerekirse müdahale edilebileceği yönündeki iletilerin, WAHL’in yeniden satıcılarının satış fiyatına müdahale ettiğini gösterdiği değerlendirilmiştir. (85) Bulgu-4’e konu olan e-posta silsilesinde, ÇETİNLER Satış Müdürü (.....) tarafından WAHL Satış Müdürü (.....)’e Aksaray ilindeki bir müşterinin sektörde faaliyet göstermeye karar verdiği ve özellikle de kendi markalarını tercih ettiği, ilgili müşteri ile görüşüldüğü, müşterinin çevrim içi satışlar gerçekleştirdiği ve fiyat “bozmaya” eğilimli bir müşteri olduğu, bu dengeyi gözeterek ilgili müşteriye fiyat verildiği, müşterinin de bu nedenle sipariş vermediği ifade edilmektedir. Ayrıca, e-postanın devamında, (.....) tarafından söz konusu müşterinin WAHL ile iletişime geçmesi halinde kendilerine halihazırda fiyat verilmiş olduğu ve bu noktada bir itirazları varsa görüşebilecekleri tek noktanın ÇETİNLER olduğunun hatırlatılması talep etmektedir. Söz konusu e-postaya cevap olarak (.....) tarafından anılan müşteri ile bahsedildiği şekilde görüşüldüğü, müşterinin tekrar iletişime geçmesi halinde aynı şekilde bilgi vereceği ifade edilmektedir. (86) E-posta silsilesinden, WAHL’in dağıtıcısı ÇETİNLER ile birlikte internet kanalı üzerinden istenilen fiyat seviyesinde satış yapmayacağını düşündüğü müşteriye sipariş veremeyeceği bir fiyat seviyesinden teklif yaptığı ve ilgili müşterinin ikinci bir fiyat teklifi almamasını sağlayacak şekilde hareket ettiği görülmektedir. Söz konusu yazışmadan, WAHL’in uygulamakta olduğu sabit fiyat politikasını sekteye uğratacağını düşündüğü satıcılara yüksek bir fiyat seviyesinden fiyat teklifi yaparak söz konusu müşterinin pazarda faaliyet göstermesinin ve piyasada WAHL tarafından belirlenen fiyatın altında satış yapılmasının önüne geçilmeye çalışıldığı anlaşılmaktadır. Yazışmadaki ifadelerin, WAHL hakkında yer verilen diğer bulgular ile birlikte değerlendirildiğinde, WAHL‘in yeniden satış fiyatına müdahale eylemini gösterir nitelikte olduğu değerlendirilmiştir. (87) Bulgu-5’e konu WAHL Satış Müdürü (.....) ile WAHL’in dağıtıcısı konumunda olan 2B’nin Satış Yöneticisi (.....) arasında geçen Whatsapp yazışmasında, (.....) tarafından hepsiburada isimli çevrim içi satış platformunda 2B tarafından satışa sunulduğu anlaşılan Wahl markalı bir ürününün satış fiyatının yer aldığı bir ekran görüntüsü ile başka bir satıcının ürününe ilişkin bağlantı linki paylaşılmakta, söz konusu ürünlerin satış fiyatında sorun olduğu belirtilmekte ve (.....)’e konuyla ilgilenip ilgilenemeyeceği sorulmaktadır. Söz konusu mesaj üzerine (.....) tarafından 79305 numaralı ürün için hemen müdahale edeceği, ancak diğer ürünü satan bayinin künye bilgisi eksikliği nedeniyle tespit edilemediği ifade edilmektedir. Söz konusu mesaj (.....) tarafından ilgili bayi hakkında bir bilgi edinilmesi durumunda (.....) ile paylaşılacağı şeklinde
23-60/1157-412 30/40 cevaplanmıştır. (88) Bulguda yer verilen Whatsapp yazışmasının içeriğinden, WAHL tarafından, yeniden satıcıların internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürünlerin satış fiyatlarının yükseltilmesi için eyleme geçildiği görülmektedir. Yazışmanın devamında, (.....) tarafından içeriği tespit edilemeyen bir ekran görüntüsü gönderilmekte ve “79305 fiyatları (.....) Hanım bilginize” ifadesi kullanılmaktadır. Anılan ifadeden hareketle 2B’nin 79305 numaralı ürünün satış fiyatını WAHL’in yönlendirmesi doğrultusunda artırdığı ve bu konuda bir ekran görüntüsü gönderilerek WAHL yetkilisine bilgi verdiği anlaşılmaktadır. Söz konusu eylem ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği değerlendirilmiştir. (89) Bulgu-6’da yer alan WAHL Satış Müdürü (.....) ile Amazon Türkiye Satın Alma Yetkilisi (.....) arasında geçen 30.11.2020 tarihli Whatsapp yazışmasında, (.....) tarafından Amazon isimli pazaryerinde satışa konu olan ürünlerin satış fiyatları ile ilgili ciddi dönüşler aldıkları ve bu durumun da kendilerini sıkıntıya soktuğu belirtilmektedir. 01.12.2020 tarihinde ise (.....) tarafından ürün fiyatlarının güncellendiği ancak Amazon’un satış fiyatının hala aynı olduğu ifade edilmiştir. (.....) tarafından ise sistemi hızlandırmak için uyaracağı ve fiyat değişiminin bir sonraki güne yansıyacağı şeklinde cevap verilmiştir. 02.12.2020 tarihinde ise (.....) tarafından söz konusu ürünün satış fiyatının değiştirildiği hakkında (.....) bilgilendirilmiştir. (90) Anılan Whatsapp yazışmasının içeriğinden, WAHL tarafından yeniden satıcıların internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürün fiyatlarının revize edilmesi için eyleme geçildiği görülmektedir. (.....) tarafından gönderilen “Fiyatı kontrol ettim yansımış :)” ifadeleri ile de WAHL’in satış fiyatına müdahale eyleminin yeniden satıcı nezdinde sonuç verdiği de görülmektedir. Bu kapsamda, söz konusu eylem ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatını tespit ettiği değerlendirilmiştir. (91) Bulgu-7’de, WAHL Genel Müdürü (.....) tarafından EHM’nin sahibi (.....) ve WAHL Satış Müdürü (.....)’e gönderilen e-postada, internet kanalındaki fiyatlar üzerine yaptıkları incelemede EHM’nin markası olan Anatoptan ve Hepsiburada isimli pazaryerindeki satış fiyatlarının bazılarının oldukça düşük seviyelerde olduğunun tespit edildiği ifade edilmektedir. Ayrıca, (.....) tarafından satış fiyatlarının Anatoptan’ın satış gerçekleştirdiği internet kanalında ve hepsiburada’da e-posta ekinde yer verilen excel tablosunda belirtildiği şekilde olması talep edilmekte ve aynı çalışmanın diğer müşteriler için de yapılacağı belirtilmektedir. (92) Söz konusu e-posta içeriğinden, WAHL tarafından yeniden satıcıların internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürün fiyatlarının yükseltilmesi için eyleme geçildiği görülmektedir. E-posta ekinde yer alan tablolarda ilgili satıcıların ürünleri hangi fiyat seviyesinden sattıklarına dair bir çizelge yer almakta ve mevcut satış fiyatlarında, WAHL’in bildirdiği fiyat seviyesinden yüzdesel olarak ne kadar sapma olduğuna dair hesaplamalar yer almaktadır. İlaveten yazışmada yer alan “Fiyatların ANATOPTAN ve HEPSİ BURADA sitelerinde bu seviyelerde olabilmesi için desteklerini rica ediyorum.” ifadesi, teşebbüs tarafından gerçekleştirilen eylemin tavsiye niteliğinde fiyat duyurmanın ötesine geçerek piyasada doğrudan sabit fiyat politikasının uygulanmaya çalışıldığını göstermektedir. Bunun yanı sıra “Aynı çalışma (.....) tarafından diğer müşterilerde yapılacaktır” ifadesinden hareketle, bu uygulamanın yalnızca yazışmada adı geçen satıcılarla sınırlı
23-60/1157-412 31/40 olmadığı, Wahl markalı ürünlerin satışını gerçekleştiren birçok satıcıya aynı müdahalenin yapılacağı ve dolayısıyla yeniden satış fiyatına müdahale politikasının pazarın genelini kapsayan bir uygulama olduğu değerlendirilmektedir. Söz konusu eylem ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği sonucuna ulaşılmıştır. (93) Bulgu-8’e konu WAHL Satış Müdürü (.....) ile yazışma tarihinde WAHL’in dağıtıcısı konumunda olan 2B’nin Satış Yöneticisi (.....) arasında geçen Whatsapp görüşmesinde, (.....) tarafından (.....)’den 2B’nin hepsiburada isimli çevrim içi satış platformunda satış yapan müşterilerinin satış fiyatlarının düzeltilmesi talep edilmektedir. Söz konusu mesaj üzerine (.....) tarafından Anatoptan ve Hepiyisi isimli bayilerin satış fiyatının da düşük olduğu ifade edilmektedir. Bu iletiye cevaben (.....), fiyata ilişkin olarak WAHL tarafından yapılan uyarıların 2B’ye yapıldığı kadar bir diğer dağıtıcı olan ÇETİNLER’e de yapıldığını ifade etmektedir. Söz konusu mesaj (.....) tarafından, anılan müşteriye yeni perakende satış fiyatlarına göre satış yapmaları konusunda baskı yapacakları, piyasada satış fiyatı en düşük olan mağazanın kendi müşterileri olması durumunda bahse konu müşterinin fiyatını yükseltmesini talep ettikleri, ilgili müşterinin ürünlerinde çok sayıda stoka sahip olmadığı, gerekirse firmadan ürünleri iade alabilecekleri şeklinde cevaplanmıştır. (94) Whatsapp yazışmasının içeriğinden, WAHL tarafından, yeniden satıcıların internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürün fiyatlarının yükseltilmesi için dağıtıcı ile iletişime geçildiği görülmektedir. WAHL çalışanının fiyat yükseltme talebine ilişkin 2B çalışanın göndermiş olduğu ileti ise dağıtıcı vasıtasıyla yeniden satıcılara baskı kurularak fiyat yükselttirildiği, gerektiği takdirde fiyat politikasına uymayan yeniden satıcılardan ürün iadesinin alınması gibi yöntemlere başvurulduğunu göstermektedir. İlaveten, (.....) tarafından kullanılan “ilgili uyarıların hepsi size yapıldıüğı kadar çetinler'e de yapıldığını bilin lütfen.” ifadesinden WAHL’in yeniden satış fiyatına müdahale eyleminin pazarın geneline yayılan bir politika olduğu anlaşılmaktadır. Söz konusu eylem ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği sonucuna ulaşılmıştır. (95) Bulgu-9’da yer alan WAHL Genel Müdürü (.....) tarafından ÇETİNLER Genel Müdürü (.....)’a gönderilen e-postanın ekinde yer alan excel tablosunda stok kodu bulunan bazı ürünlere ilişkin tespitler ve bu tespitlere ilişkin “YORUM WAHL 11.02.2021” isimli sütunda WAHL tarafından yapılan yorumlar yer almaktadır. Bahse konu tablo incelendiğinde, “Amazon ve MM 69 tl den satıyor mutlaka bir planınız olmalı.”… “Amazon fiyatları değişecek. Mal tedarik etmiyoruz.” gibi ifadelerin yer aldığı görülmektedir. (96) Bulguya konu yazışma, WAHL hakkında elde edilen diğer bulgular ile benzer şekilde, teşebbüsün yeniden satıcıların satış fiyatlarını yakından takip ettiğini göstermekte ve istenilen fiyat seviyesinde satış gerçekleştirmeyen satıcılara ilişkin ne gibi tedbirlerin alınabileceğine yönelik ifadeler içermektedir. Anılan bulgu taraf hakkında elde edilen diğer belgeler ile bütüncül şekilde dikkate alındığında, yazışmadaki ifadelerin, WAHL’in yeniden satış fiyatına müdahale politikasının bir tezahürüdür. (97) Bulgu-10, WAHL’in dağıtıcısı konumunda olan 2B’nin Satış Yöneticisi (.....) ile WAHL Satış Müdürü (.....) arasında geçen ve (.....) ile 2B Ön Muhasebe Çalışanı (.....) arasında geçen Whatsapp yazışmalardan oluşmaktadır. (98) İlk yazışmada, (.....) tarafından hepsiburada isimli çevrim içi satış platformunda satış yapan 2B’nin sattığı Wahl markalı tıraş makinesinin linki paylaşılarak söz konusu
23-60/1157-412 32/40 ürünün satış fiyatının düzeltilmesi talep edilmektedir. Söz konusu mesaja (.....) tarafından olumlu bir dönüş yapıldığı ve “Revize edildi (.....) Hanım” mesajı ile birlikte ürünün satış fiyatının düzeltildiğini gösteren bir link paylaşıldığı görülmektedir. Yazışmanın devamında (.....) tarafından n11 isimli çevrim içi satış platformunda yine 2B tarafından satılan Wahl markalı ürünler için de fiyat düzeltilmesinin talep edilmekte ve söz konusu talep (.....) tarafından olumlu cevaplanmaktadır. (99) İkinci yazışmada ise, yukarıda yer verilen yazışmada WAHL tarafından fiyat güncellemesi talep edilen ürünler, (.....) tarafından 2B Ön Muhasebe Çalışanı (.....) ile paylaşılmakta ve ilgili ürünlerin fiyat güncellemesinin yapılmasının talep edilmektedir. Söz konusu talepler (.....) tarafından olumlu karşılanmış olup depoevim isimli satıcının da 336 TL’ye satış yaptığı belirtilmiştir. Bahse konu mesaja cevaben (.....) tarafından anılan satıcının da kendileri gibi WAHL tarafından bilgilendirildiği belirtilmiştir. (100) Bulguda yer verilen Whatsapp yazışmalarının içeriğinden, WAHL tarafından, dağıtıcısı konumdaki 2B’nin internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürün fiyatlarının yükseltilmesinin talep edildiği görülmektedir. 2B’nin ise bu talepleri olumlu karşılayarak yaptıkları fiyat güncellemesini WAHL çalışanına gönderdiği anlaşılmaktadır. Anılan yazışmadaki ifadelerden hareketle, WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği sonucuna ulaşılmıştır. (101) Bulgu-11’deki WAHL Satış Müdürü (.....) ile WAHL Genel Müdürü (.....) arasında geçen Whatsapp görüşmesinde, (.....) tarafından WAHL markalı iki ürünün Amazon isim pazaryerindeki satış fiyatı ve PSF olarak ifade ettikleri perakende satış fiyatları sorulmaktadır. Akabinde söz konusu ürünlerin Amazon’da 129 TL’ye satılıp satılmadığı, diğer satıcılardaki fiyat bilgisi ile en düşük fiyatın Amazon’da mı olduğu hususu ve Anatoptan isimli bayideki durum sorulmuştur. Söz konusu mesajlara cevap olarak (.....) tarafından Amazon’da bahse konu ürünleri belirtilen tarihte 129 TL’ye satmadıkları, ancak piyasada fiyatın düşmesi halinde hemen bu fiyatın altına satış fiyatı girdikleri, “bozulan” fiyatı bir şekilde düzelttirebildikleri ancak kimi durumda Amazon’un fiyatının düzelmesinin zaman aldığı kimi durumda da Amazon’un fiyatının düzeltilemediği, Anatoptan isimli bayinin ise anılan fiyat seviyelerine düşmediği ifade edilmektedir. Akabinde, yine (.....) tarafından “home pro” olarak tabir ettikleri ürünü, fiyat bozdukları için “vermedikleri” belirtilmektedir. Konuşmanın devamında, (.....) tarafından 199 TL’lik fiyatın altına satış yapmaması koşuluyla söz konusu ürünün satıcıya tedarik edilebileceği ifade edilmektedir. (102) Bulguda yer verilen yazışma içeriğinden, WAHL tarafından pazarın genelinde sabit bir fiyat politikası sürdürülmeye çalışıldığı, anılan politikaya uyum göstermeyen satıcılara ise ürün tedarikinin sonlandırılması gibi yaptırımlara başvurulduğu görülmektedir. Ek olarak, yazışma içeriğinden ürün siparişi vermek isteyen yeniden satıcılara WAHL tarafından belirlenen satış fiyatı ile satış yapmaları koşuluyla ürün tedarik edildiği, belirlenen seviyeden satış yapmadığı tespit edilen satıcılara ise ürün satışının gerçekleştirilmediği anlaşılmaktadır. Söz konusu eylemler ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği sonucuna ulaşılmıştır. (103) Bulgu-12’deki ÇETİNLER Genel Müdürü (.....) tarafından WAHL Genel Müdürü (.....)’a gönderilen e-postada, Wahl markalı bir ürünün benzeri olan başka bir ürünün Amazon ve Media Markt Turkey Ticaret Limited Şirketi’ndeki satış fiyatının anılan ürünün perakende satış fiyatından önemli ölçüde düşük olduğu belirtilmiş ve geçen seneki fiyattan ürün alışı için teklif yapıp yapamayacağı hususu sorulmuştur. Söz konusu e-
23-60/1157-412 33/40 postaya cevaben (.....) tarafından, Amazon’un satış fiyatlarındaki düşüş sebebinin sistemlerinin stok fazlası olan ürünlerin satış fiyatını otomatik olarak piyasada görülen en düşük satış fiyatının altına çekmesi olduğu, bu nedenle piyasadaki fiyatların “toparlanması” için Anatoptan isimli bayinin satış fiyatlarının kesinlikle yükseltilmesi gerektiği ifade edilmiştir. (104) Söz konusu e-posta silsilesinden anlaşılacağı üzere, WAHL tarafından oluşturulmaya çalışılan fiyat birlikteliğinin pazarın genelinde sağlanması maksadıyla düşük fiyata satış gerçekleştiren satıcıların fiyatlarının artırılması yönünde görüşmeler yapılmakta ve uyarıda bulunulmaktadır. Yazışmada sabit olduğu üzere ÇETİNLER’in piyasadaki düşük fiyatları göstererek indirim talep etmesi üzerine, WAHL tarafından düşük fiyata ürün satışı yapan Amazon’un fiyatlarının neden düşük olduğuna dair satıcıdan açıklama istenmekte ve alınan açıklama doğrultusunda piyasadaki fiyat istikrarını sağlamak için Anatoptan’ın da fiyatlarının yükseltilmesi gerektiğinin ifade edilmektedir. Bu kapsamda WAHL’in yeniden satıcıların perakende seviyesinde gerçekleştirdiği satışların fiyatlarını takip ettiği, düşük olduğu belirlenen fiyatların yükseltilmesi için müdahalede bulunduğu anlaşılmaktadır. Söz konusu eylem ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği değerlendirilmiştir. (105) Bulgu-13’teki WAHL Satış Müdürü (.....) ile EHM’nin sahibi (.....) arasında geçen Whatsapp görüşmesinde, (.....) tarafından Teknosa İç ve Dış Tic. AŞ’de (TEKNOSA) Wahl ve Moser markalı ürünlerin satış fiyatının değişmediği belirtilmekte olup söz konusu ürünlerin satış fiyatlarının, WAHL tarafından bildirilen perakende satış fiyatına çekilmesi talep edilmektedir. Söz konusu mesaja cevap olarak (.....) tarafından 79300 kodlu ürünün satış fiyatının değiştirildiği, 1030 kodlu ürünün ise WAHL tarafından paylaşılan listede olmadığı, genel listeye göre ilgili ürünün satış fiyatını değiştirildiği belirtilmektedir. (106) Yazışma içeriğinden, WAHL tarafından yeniden satıcıların internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürün fiyatlarının revize edilmesi için eyleme geçildiği görülmektedir. EHM, Anatoptan markası ile internet kanalında satış gerçekleştirmekte olup yazışmada geçen (.....)’in “(.....) teknosa 79300-1616 ve 1030.0460 ürünün fiyatları değişmemiş acil bunları psf’ye çekebilir misin?” ifadesi ile EHM’nin anatoptan.com sitesi üzerinden yapmış olduğu internet satışlarına ilişkin WAHL tarafından fiyatın yükselttirilmesi şeklinde müdahalede bulunulduğu anlaşılmaktadır. Anılan yazışma, WAHL hakkında elde edilen diğer bulgular ile benzer şekilde, teşebbüs tarafından yayımlanan perakende satış fiyatı listelerinin, uygulamada asgari ve/veya sabit fiyata dönüştüğü; zira yetkili satıcıların anılan liste fiyatlarının altında satış gerçekleştirdiklerinin tespit edilmesi durumunda bu fiyatların liste fiyatına çektirildiği, böylelikle tüm yetkili satıcılarca tek bir liste fiyatı üzerinden ürün satışının gerçekleştirilmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır. Söz konusu eylem ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği kanaatine ulaşılmaktadır. (107) Bulgu-14’te WAHL Satış Müdürü (.....) tarafından WAHL Genel Müdürü (.....)’a gönderilen e-postada, WAHL tarafından TEKNOSA’nın ve EHM isimli yetkili satıcının satış fiyatının revize ettirildiği, ancak piyasadaki her yeniden satıcının satış fiyatlarına müdahale edemedikleri ifade edilmektedir. (108) Söz konusu e-postada yer alan ve (.....) tarafından kullanılan “Teknosa ehm fiyatlarını revize ettirdik . Ancak her piyasa fiyatına müdahale edemiyoruz” ifadesinden, WAHL tarafından yeniden satıcıların istenilen seviyede olmayan perakende fiyatlarına
23-60/1157-412 34/40 müdahale edilmeye çalışıldığı, bazı satıcılarda söz konusu müdahalenin gerçekleştirildiği, bununla birlikte her bir yeniden satıcının fiyatına müdahale edilemediği anlaşılmaktadır. Bulgu-14, EHM ile WAHL arasında geçen ve Bulgu-13’e konu olan yazışmayı doğrular şekilde, WAHL’in EHM’nin satış fiyatına müdahale ettiğini gösteren benzer nitelikte bir diğer delil olarak değerlendirilmektedir. Dolayısıyla anılan bulguda yer alan ifadeler, diğer bulgular ile bütüncül şekilde değerlendirildiğinde, WAHL’in yeniden satış fiyatına müdahale politikasını gösterir niteliktedir. (109) Bulgu-15’te ÇETİNLER Satış Müdürü (.....) ile WAHL Satış Müdürü (.....) arasında geçen Whatsapp görüşmesinde, (.....) tarafından WAHL markalı bir ürüne ilişkin Akakçe isimli fiyat karşılaştırma sitesinin linki paylaşılmakta ve ürünü satışa sunan satıcının fiyatının acil olarak 399 TL’ye “çektirilmesi” talep edilmektedir. Söz konusu talep (.....) tarafından olumlu karşılanmaktadır. Akabinde (.....) tarafından anılan satıcıların satış fiyatlarının halen aynı olduğu belirtilmekte olup yazışmanın devamında (.....) tarafından ise satıcılardan birinin ilgili ürünü satışa “kapattığı” diğerler satıcıları ise aramaya devam ettiği ifade edilmektedir. (110) Söz konusu Whatsapp görüşmesinde, WAHL tarafından Akakçe isimli fiyat karşılaştırma sitesinden yeniden satıcıların internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan perakende ürün fiyatlarının düzeltilmesi için dağıtıcısı konumunda bulunan ÇETİNLER ile iletişime geçildiği görülmektedir. Bunun üzerine ÇETİNLER tarafından WAHL’in talebi üzerine yeniden satıcılarla iletişime geçilerek satış fiyatlarının düzelttirildiği görülmektedir. Bu itibarla WAHL’in dağıtıcısı vasıtasıyla gerçekleştirdiği müdahalenin, yeniden satıcı nezdinde ürününün satışa kapattırılması suretiyle sonuç bulduğu anlaşılmaktadır. Söz konusu eylem ile WAHL’in yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği değerlendirilmiştir. (111) Bulgu-16’da yer alan ÇETİNLER Satış Müdürü (.....) ile WAHL Satış Müdürü (.....) arasında geçen Whatsapp görüşmesinde, (.....) tarafından Wahl markalı bir ürünün satışına ilişkin olarak Trendyol isimli çevrim içi satış platformunun linki paylaşılmakta olup söz konusu ürünün satışını gerçekleştiren müşteriyi (.....)’nun tanıyıp tanımadığı sorulmakta ve bu ürünleri bu kadar uygun fiyata bulmalarının mümkün olmadığı belirtilmektedir. Akabinde yine (.....) tarafından Wahl markalı ürünlerin satışına ilişkin olarak bir fiyat karşılaştırma sitesinin ekran görüntüsü paylaşılmakta ve “cheaphouse” ve “izmir mağazalar” isimli satıcıların ÇETİNLER’in müşterisi olup olmadığı sorulmakta, müşterisi olması halinde ilgili müşterinin satış fiyatlarının artırılması talep edilmektedir. (112) Bir sonraki gün gerçekleşen yazışmada, (.....) tarafından fiyatların hala “bozuk” olduğu belirtilip fiyatların düzelip düzelmeyeceği sorulmaktadır. (.....) tarafından ise söz konusu mesajlara cevap olarak, aridya isimli satıcıyı tanımadıkları, izmir3507 isimli satıcı ile bir yıldan uzun süredir ticari ilişkilerinin olmadığı, cheaphouse isimli satıcıyı önceki gün “kapattırdıkları”, entegrasyon isimli satıcının ürünü yanlışlıkla söz konusu fiyattan sattığı ve N11’deki ürünün ise satışa “kapanacağı” şeklinde bilgi verilmiştir. Yazışmanın devamında (.....) tarafından bahse konu satıcıların ya anılan ürünleri satışa kapatmaları ya da bu ürünlerin satış fiyatlarını yükseltmeleri gerektiği ifade edilmiştir. Akabinde (.....) tarafından cheaphouse isimli satıcının satış fiyatını değiştireceği, diğer satıcıları ise tanımadığı ifade edilmiştir. (113) Söz konusu Whatsapp görüşmesinden, WAHL tarafından satıcıların internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan perakende ürün fiyatlarının revize edilmesi ya da söz konusu ürünlerin internet kanalındaki satışının kaldırılması için dağıtıcısı konumunda bulunan ÇETİNLER ile
23-60/1157-412 35/40 iletişime geçildiği görülmektedir. ÇETİNLER tarafından ise WAHL’in yönlendirmesi üzerine yeniden satıcılarla iletişime geçilerek satış fiyatlarının revize ettirildiği ya da ürünün satışa kapattırıldığı görülmektedir. Bu durum ise WAHL’in fiyatların yükselttirilmesi hususunda baskı kurduğunu ve sonuç alana kadar takibi sürdürdüğünü, nihayetinde de fiyatların artırılması şeklinde sonuç aldığını göstermektedir. İlaveten anılan yazışma yeniden satış fiyatına müdahale eyleminin, yeniden satıcıların satış fiyatlarının yukarı çekilmesi suretiyle uygulanmasının yanı sıra fiyatı uygun bulunmayan ilgili ürünün tamamen satıştan kaldırılması şeklinde de uygulanabildiğini göstermektedir. Söz konusu eylemler ile WAHL’in yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği sonucuna ulaşılmıştır. (114) Bulgu-17’ye konu WAHL Satış Müdürü (.....) tarafından ÇETİNLER Satış Müdürü (.....)’na gönderilen e-postada, internet kanalında Wahl markalı ürünlerin satış fiyatlarıyla ilgili ciddi tutarsızlıkların olduğu ve perakende seviyesinde satış fiyatlarının “Tavsiye Perakende Satış Fiyatlarının neredeyse yarısının altında” olduğu belirtilmiş olup örnek olarak Akakçe isimli platformda çeşitli satıcıların satış fiyatlarının göründüğü birkaç link paylaşılmıştır. Ayrıca, (.....) tarafından ÇETİNLER’den e-posta ekinde yer alan “Wahl Sonbahar Kış 2021 PSF Listesi_Aralık 2022” adlı excel dosyasını müşterileri ile paylaşması ve söz konusu müşterilerin satış fiyatlarının makul seviyelere çekilmesi talep edilmektedir. (115) Söz konusu e-posta içeriğinden, WAHL tarafından yeniden satıcıların internet kanalı üzerindeki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürünlerin fiyatlarının yükseltilmesi için eyleme geçildiği görülmektedir. Yazışmada geçen “Tavsiye Perakende Satış Fiyatlarının neredeyse yarısının altında” ifadesi, tavsiye niteliğinde olduğu ifade edilen perakende satış fiyat listelerinin esasında WAHL’in eylemleri neticesinde fiiliyatta sabit veya asgari satış fiyatına dönüştüğünü ortaya koymaktadır. Zira WAHL hakkında elde edilen diğer bulgular ile beraber ele alındığında, dosya kapsamında yer alan birçok yazışmada, WAHL tarafından yeniden satıcılara tavsiye adı altında fiyat listeleri gönderilmekte olduğu anlaşılmaktadır. Ancak WAHL çalışanlarının anılan fiyatlara uyum konusunda satıcılara baskı yaptığı ve uyum göstermeyen satıcılara yönelik ürün tedarikinin sonlandırılması veya satışların kapattırılması gibi yaptırımlara başvurduğu görülmüş ve bu suretle WAHL’in pazarda sabit veya asgari fiyat uygulaması gerçekleştirdiği tespit edilmiştir. Söz konusu eylem ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği değerlendirilmiştir. (116) Bulgu-18’de, WAHL Satış Müdürü (.....) ile WAHL Genel Müdürü (.....) arasında geçen Whatsapp yazışmasında, (.....) tarafından kendisine iletilen ve Wahl markalı ürün satışı yapan bir satıcının internet kanalındaki satış fiyatının göründüğü bir fotoğraf paylaşılmış olup bahse konu ürünün satıcısı ve üründen kaç adet stoğun bulunduğu sorulmuş ve söz konusu ürünün satış fiyatının yükseltilmesi gerektiği belirtilmiştir. Yazışmanın devamında ise (.....) tarafından fiyatın “en az 350” TL olması gerektiği, hatta 390 TL’nin daha uygun olacağı belirtilmiş ve o dönemki perakende fiyat listesine göre ilgili ürünün fiyatının ne kadar olduğu sorulmuştur. Söz konusu mesaj üzerine (.....) tarafından ilgili ürünün 2022 yılı perakende satış fiyatının 329,9 TL olduğu belirtilmiştir. (117) Söz konusu Whatsapp görüşmesinden, WAHL yetkilileri tarafından yeniden satıcıların satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve düşük olduğu tespit edilen ürün fiyatlarının yükselttirilmesi için ilgili satıcı bilgilerine ulaşılmaya çalışıldığı ve akabinde WAHL tarafından belirlenerek satıcıya bildirilecek olan perakende satış fiyatının ne kadar olması gerektiği konusunda tartışıldığı görülmektedir. Bu doğrultuda, söz konusu bulgu
23-60/1157-412 36/40 WAHL hakkında elde edilen diğer bulgular ile birlikte değerlendirildiğinde, yazışmadaki ifadelerin, WAHL’in sürdürmekte olduğu yeniden satış fiyatına müdahale eylemini ortaya koyar nitelikte olduğu değerlendirilmiştir. (118) Bulgu-19’daki WAHL Genel Müdürü (.....) ile WAHL’in bayisi olan ABK yetkilisi (.....) arasında geçen Whatsapp görüşmesinde, (.....) tarafından A101’in internet satış kanalındaki Wahl markalı tıraş makinesinin satış fiyatının göründüğü bir görsel paylaşılmış olup buna ilaveten Amazon’un da fiyat “kırdığı” ifade edilmiştir. (.....) tarafından söz konusu mesaja cevaben konu ile ilgilenecekleri, A101’in bahse konu ürünleri iade etmediği, ancak gerekirse bu ürünleri satın alacakları belirtilmiştir. (119) Söz konusu Whatsapp görüşmesinden, WAHL tarafından yeniden satıcıların internet kanalındaki satış fiyatlarının takip edilmekte olduğu ve istenilen fiyat seviyesinde olmayan ürünlerin satış fiyatlarının revize edilmesinin ve gerekirse bu ürünlerin kendilerine iade edilmesinin sağlanması, iade edilmemesi halinde ise satış fiyatı düşük olan ürünün satın alınarak ürün satışının internet kanalından kaldırılması yönünde eyleme geçildiği görülmektedir. Teşebbüsün anılan eylemlerinin, WAHL markalı ürünlerin tüm satış kanallarında WAHL tarafından belirlenen satış fiyatının altında bir fiyattan satılmasının engellenmesi, bir başka deyişle yeniden satış fiyatına müdahale politikasının sekteye uğramaması amacıyla gerçekleştirilen birtakım önlemler olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla söz konusu eylemlerin WAHL’in yeniden satış fiyatına müdahale politikası kapsamında gerçekleştirilmiş olduğu değerlendirilmiştir. (120) Bulgu-20’ye konu WAHL Satış Müdürü (.....) ile ÇETİNLER Genel Müdürü (.....) arasında geçen Whatsapp görüşmesinde, (.....) bir satıcının kendi internet sitesinde fiyatını “düzeltmesini” beklerken Trendyol isimli çevrim içi satış kanalında da aynı satış fiyatından ürünün satılmaya başlandığını belirtip ilgili ürünün WAHL tarafından hangi fiyattan satıldığını sormakta ve kendilerinin ürün satışı gerçekleştirme konusunda zorluk yaşadıklarından bahisle şikâyette bulunmaktadır. (.....) tarafından söz konusu mesajlara cevap olarak TEKNOSA’nın “düzeltmesini” yaptığı ifade edilmektedir. (121) Söz konusu Whatsapp görüşmesinden, ÇETİNLER tarafından piyasada düşük fiyata satış gerçekleştiren satıcıların şikâyet edilmesi üzerine, WAHL’in bu şikâyeti bir takip mekanizması şeklinde kullanarak anılan fiyata müdahale ettiği, bunu da dağıtıcısına aktardığı ve satış fiyatına müdahale politikası kapsamında satıcıların piyasadaki düşük fiyatlı ürün satışlarını görerek fiyatlarını düşürmelerini önlemeye çalıştığı anlaşılmaktadır. Söz konusu eylem ile WAHL’in, yeniden satıcıların bağımsız bir şekilde belirlemesi gereken perakende satış fiyatına müdahale ettiği değerlendirilmiştir. I.3.4. Genel Değerlendirme (122) Dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler ile bunlara ilişkin tespit ve değerlendirmeler bir bütün halinde ele alındığında; - Wahl marka ürünlerin perakende ve/veya toptan satışını gerçekleştiren yeniden satıcıların satış fiyatlarının WAHL çalışanları tarafından takip edildiği, - Takip neticesinde WAHL tarafından belirlenen satış fiyatına uyum göstermeyen satıcıların doğrudan WAHL çalışanları tarafından veya WAHL’in dağıtıcıları vasıtasıyla uyarıldığı, - Takip neticesinde “tavsiye” adı altında yayımlanan perakende fiyat listelerindeki fiyatların altında ürün satışı gerçekleştirdiği tespit edilen satıcılara ilgili fiyat listesi referans alınarak ürünü satması gereken minimum satış fiyatının dikte edildiği, bu suretle tavsiye niteliğinde fiyat listelerinin fiiliyatta WAHL’in baskı ve teşviki sonucu asgari veya sabit fiyata dönüştüğü,
23-60/1157-412 37/40 - Perakende satış fiyatına müdahale eyleminin ürünün satış fiyatının yükselttirilmesi şeklinde olabildiği gibi kimi zaman satış fiyatı uygun bulunmayan ürünün satıştan kaldırılması şeklinde de tezahür edebildiği, - WAHL tarafından belirlenen fiyat politikasına uymayan ve “fiyat bozan” olarak tabir edilen satıcıların, piyasada sürdürülen fiyat birlikteliğini sekteye uğratmaması için anılan satıcılara temin edilen ürünlerin iadesinin istenmesi şeklinde satıcılar üzerinde baskı kurulduğu, - Perakende satış fiyatlarının yükselttirilmesi şeklindeki müdahalenin sonuç doğurduğu zira müdahalede bulunulan satıcıların ya ürünün satıştan kaldırıldığına dair görseller paylaştığı ya da WAHL’in dağıtıcıları vasıtasıyla gerçekleştirdiği müdahale neticesinde anılan dağıtıcıların fiyatın artırıldığına dair raporlamada bulunduğu anlaşılmıştır. (123) Yukarıda yer verilen bilgiler doğrultusunda, WAHL’in, yeniden satıcıların fiyatlarını belirlemek suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiği değerlendirilmiştir. Ayrıca, WAHL tarafından gerçekleştirilen yeniden satış fiyatının tespitine yönelik söz konusu uygulamaların piyasanın geneline sirayet ettiği ve sistematik bir yapıyı haiz olduğu değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, WAHL’in ihlal niteliğindeki davranışları nedeniyle anılan teşebbüse 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca idari para cezası verilmesine karar verilmiştir. I.3.5. İdari Para Cezasına ve Uzlaşma Sürecine İlişkin Değerlendirme (124) 4054 sayılı Kanun'un 16. maddesinin üçüncü fıkrası; "Bu Kanunun 4, 6 ve 7 nci maddelerinde yasaklanmış davranışlarda bulunanlara, ceza verilecek teşebbüs ile teşebbüs birlikleri veya bu birliklerin üyelerinin nihai karardan bir önceki mali yıl sonunda oluşan veya bunun hesaplanması mümkün olmazsa nihai karar tarihine en yakın mali yıl sonunda oluşan ve Kurul tarafından saptanacak olan yıllık gayri safi gelirlerinin yüzde onuna kadar idarî para cezası verilir." hükmünü amirdir. (125) Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun Kötüye Kullanılması Halinde Verilecek Para Cezalarına İlişkin Yönetmelik’in (Ceza Yönetmeliği) 4. maddesinde idari para cezası belirlenirken öncelikle temel para cezasının hesaplanacağı; ardından ağırlaştırıcı ve hafifletici unsurlar göz önünde bulundurularak temel para cezasının arttırılmasının ve/veya cezadan indirim yapılmasının söz konusu olacağı düzenlenmektedir. (126) Ceza Yönetmeliği’nin temel para cezasını düzenleyen 5. maddesinin ilk fıkrasına göre; temel para cezası hesaplanırken ihlale taraf olan teşebbüslerin Kurul tarafından saptanacak yıllık gayri safi gelirlerinin, karteller için %2'si ile %4'ü, diğer ihlaller için %0,5'i ile %3'ü arasında bir oran esas alınmaktadır. Anılan maddenin ikinci fıkrasında ise birinci fıkrada yazılı oranların belirlenmesinde ilgili teşebbüslerin veya teşebbüs birliklerinin piyasadaki gücü, ihlal neticesinde gerçekleşen veya gerçekleşmesi muhtemel zararın ağırlığı gibi hususların dikkate alınacağı hükmüne yer verilmiştir. (127) Ayrıca, Ceza Yönetmeliği’nin 4. maddesine göre, temel para cezasının hesaplanmasından sonra aynı Yönetmelik’in 6. ve 7. maddeleri çerçevesinde ağırlaştırıcı ve hafifletici unsurlar göz önünde bulundurularak artırma veya indirme yapılmaktadır. (128) 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin beşinci fıkrasında “Soruşturmaya başlanmasından sonra Kurul, ilgililerin talebi üzerine veya resen, soruşturma sürecinin
23-60/1157-412 38/40 hızlı bitirilmesinden doğacak usuli faydaları ve ihlalin varlığına veya kapsamına ilişkin görüş farklılıklarını göz önüne alarak uzlaşma usulünü başlatabilir. Kurul, hakkında soruşturma başlatılan ve ihlalin varlığı ile kapsamını kabul eden teşebbüs veya teşebbüs birlikleri ile soruşturma raporunun tebliğine kadar uzlaşabilir.”, altıncı fıkrasında “Bu çerçevede Kurul, hakkında soruşturma açılan taraflara, ihlalin varlığını ve kapsamını kabul ettikleri bir uzlaşma metni sunmaları için kesin bir süre verir. Verilen süre geçirildikten sonra yapılan bildirimler dikkate alınmaz. İhlal tespitinin ve idari para cezasının yer aldığı bir nihai kararla soruşturma sonlandırılır.” ve yedinci fıkrasında “Uzlaşma usulü sonucunda idari para cezasında yüzde yirmi beşe kadar indirim uygulanabilir.” hükümleri yer almaktadır. (129) Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun Kötüye Kullanılmasına Yönelik Soruşturmalarda Uygulanabilecek Uzlaşma Usulüne İlişkin Yönetmelik’in (Uzlaşma Yönetmeliği) 5. maddesinin birinci fıkrasında ise “Soruşturma tarafları uzlaşma taleplerini yazılı olarak Kuruma iletir. Kurul, 4 üncü maddenin ikinci fıkrasındaki hususları dikkate alarak bu talebi kabul veya ret edebileceği gibi varsa diğer tarafların da uzlaşma görüşmelerine davet edilmesine karar verebilir” düzenlemesi bulunmaktadır. (130) Soruşturma süreci devam ederken WAHL tarafından, Kurum kayıtlarına 25.09.2023 tarih ve 42820 sayı ile giren yazıda, 4054 sayılı Kanun'un 43. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca uzlaşma sürecinin başlatılması talep edilmiştir. Söz konusu başvuru üzerine Kurul tarafından 05.10.2023 tarih ve 23-47/900-M sayı ile uzlaşma görüşmelerine başlanmasına karar verilmiştir. (131) Uzlaşma görüşmelerine başlanmasına ilişkin Kurul kararını takiben 23.10.2023 tarihinde WAHL ile Uzlaşma Yönetmeliği’nin 6. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca yapılan görüşmede WAHL’e dosya konusu iddiaların içeriği, isnat edilen ihlalin niteliği, kapsamı ve süresi, uzlaşma tarafı olan teşebbüsler hakkında ihlal isnadına dayanak oluşturan başlıca belgeler, sürecin uzlaşma ile sonuçlanması halinde uygulanabilecek indirim oranı ve uzlaşma tarafına verilebilecek idari para cezası aralığı hakkında bilgi verilmiştir. (132) Uzlaşma görüşmeleri neticesinde WAHL’in uzlaşma sürecinin devamı yönündeki beyanı doğrultusunda hazırlanan 28.11.2023 tarihli ve 2023-4-005/BN-09 sayılı Bilgi Notu, Kurulun 30.11.2023 tarihli toplantısında görüşülmüştür. Kurul tarafından 23-55/1087-MUA sayı ile alınan uzlaşma ara kararında, soruşturma sürecinin uzlaşma ile neticelenmesi halinde; - Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti.nin, yeniden satıcılarının satış fiyatının tespit edilmesine yönelik davranışlarının 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiğine, - Bu nedenle, Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti’ye 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası ve “Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hakim Durumun Kötüye Kullanılması Halinde Verilecek Para Cezalarına İlişkin Yönetmelik”in 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi, ikinci fıkrası ve üçüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca 2022 yılı gayrisafi geliri üzerinden %(.....) oranında olmak üzere 271.426,33-TL idari para cezası uygulanmasına, - 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin yedinci fıkrası ve “Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun Kötüye Kullanılmasına Yönelik Soruşturmalarda Uygulanabilecek Uzlaşma Usulüne İlişkin Yönetmelik”in 4. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca uzlaşma usulü
23-60/1157-412 39/40 sonucunda teşebbüse verilecek idari para cezasında %25 oranında indirim uygulanmasına, - Bu kapsamda uzlaşma usulü sonucunda teşebbüse 2022 yılı gayrisafi gelirleri üzerinden nihai olarak %(.....) oranında ve 203.569,75-TL tutarında idari para cezası uygulanmasına, - Uzlaşma Yönetmeliği’nin 7. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca, uzlaşma metninin Kuruma gönderilebilmesi için işbu ara kararın tebliğinden itibaren anılan teşebbüse 15 gün süre verilmesine, - Uzlaşma metninin süresi içinde gönderilmemesi halinde, Kurulun işbu ara kararıyla bağlı olmadığına karar verilmiştir. (133) Bu bağlamda teşebbüs hakkında alınan nihai kararda idari para cezası takdir edilirken yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde, WAHL’in yeniden satıcılarının satış fiyatlarını tespit etmek suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal etmesi “diğer” kategorisinde değerlendirilmiş ve temel para cezası başlangıç oranı %(.....) olarak belirlenmiştir. (134) Ceza Yönetmeliği’nin 5. maddesinin üçüncü fıkrasında ise ihlalin süresinin temel para cezasının tespitinde dikkate alınacağı öngörülmektedir. Belirtilen hükme göre temel para cezasının miktarı; bir ila beş yıl arasında süren ihlallerde yarısı oranında, beş yıldan uzun süren ihlallerde ise bir katı oranında arttırılacaktır. Dosya mevcudu bilgilere göre, WAHL tarafından rekabetin ihlal edildiğini gösteren ilk ve son belgelerin tarihleri sırasıyla 07.12.2018 ve 03.04.2023’tür. Bu çerçevede ihlal bir yıldan uzun beş yıldan kısa kısa sürdüğünden temel para cezası başlangıç oranı yarısı oranında artırılarak temel para cezası oranı %(.....) olarak belirlenmiştir. Dosya kapsamında herhangi bir ağırlaştırıcı veya hafifletici unsurun bulunmadığı değerlendirilmiştir. Dolayısıyla uzlaşma indirimi öncesinde teşebbüse uygulanacak idari para cezası oranı %(.....) olarak tespit edilmiştir. (135) WAHL tarafından süresi içerisinde 14.12.2023 tarih ve 46053 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal ettirilen uzlaşma metninde, mezkûr kararda belirtilen hususlar kabul edilerek yürütülen soruşturmanın uzlaşma ile sonlandırılması talep edilmiştir. (136) Uzlaşma Yönetmeliğinin 8. maddesinin birinci fıkrasında; “1) Uzlaşma tarafı, uzlaşma ara kararında bildirilen hususları kabul etmesi halinde, aşağıdaki unsurları içeren bir uzlaşma metnini sunar: a) Uzlaşma tarafının ihlalin varlığını ve kapsamını kabul ettiğine dair açık beyanı, b) Kurulun uzlaşma tarafına ihlal nedeniyle verebileceği azami idari para cezası oranı ve miktarı ile tarafın uzlaşma usulü çerçevesinde bu ceza oranını ve miktarını kabul ettiği, c) Uzlaşma tarafının hakkındaki iddialar konusunda yeterli derecede bilgilendirildiği ve kendi görüşlerini ve açıklamalarını aktarmak için tarafa yeterli imkân tanındığı, ç) İdari para cezasının ve uzlaşma metninde yer alan hususların uzlaşma tarafınca dava konusu yapılamayacağı.” hükmüne yer verilmiştir. Bu kapsamda WAHL tarafından gönderilen uzlaşma metninin Uzlaşma Yönetmeliğinin 8. maddesinin birinci fıkrasında yer alan unsurları içerdiği görülmüştür.
23-60/1157-412 40/40 (137) 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin yedinci fıkrasında “Uzlaşma usulü sonucunda idari para cezasında yüzde yirmi beşe kadar indirim uygulanabilir…” hükmü yer almaktadır. Uzlaşma Yönetmeliğinin 9. maddesinin birinci fıkrasında ise; “Uzlaşma metninin Kurum kayıtlarına girmesinden itibaren on beş gün içinde, Kurul tarafından ihlal tespitinin ve idari para cezasının yer aldığı bir nihai kararla ilgili taraf bakımından soruşturma sonlandırılır.” denilmektedir. (138) Yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda, WAHL tarafından sunulan uzlaşma metni çerçevesinde Ceza Yönetmeliği kapsamında hesaplanan idari para cezasının %25 oranında indirilmesi; teşebbüse 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiği gerekçesiyle 2022 yılı gayri safi geliri üzerinden %(.....) oranında idari para cezası uygulanması ve teşebbüs hakkındaki soruşturmanın uzlaşma ile sonlandırılması sonuçlarına varılmıştır. J. SONUÇ (139) 18.05.2023 tarih ve 23-23/430-M sayılı kararı ile açılan soruşturma kapsamında Rekabet Kurulunun 30.11.2023 tarihli ve 23-55/1087-MUA sayılı uzlaşma ara kararına uyarınca Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti. tarafından gönderilen nihai uzlaşma metni 14.12.2023 tarih ve 46053 sayı ile süresi içerisinde Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. Uzlaşma metninde ihlalin varlığı ve kapsamı ile uzlaşma ara kararında öngörülen azami idari para cezası oranı ve tutarı teşebbüs tarafından açıkça kabul edilmiş olup a) Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti.nin, yeniden satıcılarının satış fiyatının tespit edilmesine yönelik davranışlarının 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiğine, b) Bu nedenle, Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti.ye 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası ve “Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hakim Durumun Kötüye Kullanılması Halinde Verilecek Para Cezalarına İlişkin Yönetmelik”in 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi, ikinci fıkrası ve üçüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca 2022 yılı gayrisafi geliri üzerinden %(.....) oranında olmak üzere 271.426,33-TL idari para cezası uygulanmasına, c) 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin yedinci fıkrası ve “Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun Kötüye Kullanılmasına Yönelik Soruşturmalarda Uygulanabilecek Uzlaşma Usulüne İlişkin Yönetmelik”in 4. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca uzlaşma usulü sonucunda teşebbüse verilecek idari para cezasında %25 oranında indirim uygulanmasına, d) Bu kapsamda uzlaşma usulü sonucunda teşebbüse 2022 yılı gayrisafi gelirleri üzerinden nihai olarak %(.....) oranında ve 203.569,75-TL tutarında idari para cezası uygulanmasına, e) Böylece Rekabet Kurulunun 18.05.2023 tarih ve 23-23/430-M sayılı kararı uyarınca yürütülen soruşturmanın Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti. bakımından uzlaşma usulü ile sonlandırılmasına gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy