Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2023-6-044 (Devralma) Karar Sayısı : 24-01/1-1 Karar Tarihi : 04.01.2024 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN B. RAPORTÖRLER : Nezir Furkan KIRAN, Büşra ALKAN, Kamil Enes PÖGE, Osman KOÇAK C. BİLDİRİMDE BULUNANLAR : - Volvo Business Services International AB - Renault S.A.S Temsilcisi: Av. Seçil ABALI Hardal Sokağı No: 6 Levent, Beşiktaş/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Yeni bir hafif ticari araç, ürün ve yardımcı lojistik hizmetler geliştirilmesi, üretimi ve satışı için Volvo Business Services International AB ve Renault S.A.S. arasında tam işlevsel bir ortak girişim kurulması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 28.11.2023 tarih ve 45423 sayı ile giren ve eksiklikleri 22.12.2023 tarih ve 46492 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 02.01.2024 tarih ve 2023-6-044/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (2) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (3) Yapılan bildirimde, Volvo Business Services International AB (VBSI) ve Renault S.A.S. (RENAULT) tarafından tam işlevsel bir ortak girişim (Ortak Girişim) kurulacağı belirtilerek söz konusu işleme izin verilmesi talep edilmiştir. (4) Planlanan işlem, 05.10.2023 tarihinde taraflar arasında imzalanan Ortak Girişim Kurulmasına İlişkin Çerçeve Sözleşme (Sözleşme) hükümlerine bağlı olarak gerçekleşecektir. Ortak Girişim’in %(.....) oranındaki hissesi Volvo Business Services International AB’ye (VBSI), %(.....) oranındaki hissesi RENAULT’a, %(.....) oranındaki hissesi ise CMA CGM S.A.ya (CMA CGM) ait olacaktır. (5) Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin üçüncü fıkrasında; “Bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması, bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemidir.” hükmüne yer verilmiştir. Anılan hüküm uyarınca dosya konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi sayılabilmesi için, ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması ve ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsel) olarak ortaya çıkması şeklinde iki unsurun birlikte sağlanması gerekmektedir.
24-01/1-1 2/4 (6) Sözleşme uyarınca, bildirim konusu işlemin ardından, Yönetim Kurulu en az (.....) ve en fazla (.....) kişiden oluşacak, bunların (.....) bağımsız üyelerden oluşacaktır. Buna ek olarak hissedarlar, Ortak Girişim’de sahip oldukları sermaye ve oy haklarının her (.....)’lik kesimi için bir Yönetim Kurulu üyesi önerme hakkına sahip olacaklardır. Sözleşme’de yer alan, Yönetim Kurulu’nun toplantı ve karar nisabına ilişkin ilişkin düzenlemeler incelendiğinde, işlem taraflarının, (.....) ve (.....) gibi önemli kararlarda mutabakata varmak zorunda oldukları görülmektedir. Tarafların tamamının Ortak Girişim’in ticari stratejisi üzerinde belirleyici etkilerinin olması sebebiyle, ortak kontrolün bulunması koşulunun mevcut dosya kapsamında sağlandığı değerlendirilmiştir. (7) Başvuruda yer verilen bilgilerden, Ortak Girişim’in günlük faaliyetlerini gerçekleştirecek, yeterli finansman, personel ve varlıklara sahip olan bir yönetime sahip olacağı anlaşılmaktadır. Yine başvuruda, (.....) ifade edilmiştir. (8) Ayrıca, ürünlerin ve hizmetlerin toplam miktarının nispi bir oranının VOLVO ve RENAULT’a satılacağı belirtilmiştir. Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’un (Kılavuz) 86. paragrafında Ortak Girişim’in cirosunun %50’den azını üçüncü kişilere yaptığı satışlardan elde etmesi durumuna ilişkin olarak; “…Böyle bir durumda ortak girişimin mal veya hizmetlerini pazarda en fazla değer veren ve en fazla ödemeyi yapacak olan alıcıya sağlayacağı ve ortak girişimin ana teşebbüslerinin şirketleriyle normal ticari koşullar altında çalışacağı ortaya konulmalıdır. Bu şartlar altında, yani şayet ortak girişim ana şirketlerine üçüncü kişilere davrandığı şekilde davranacaksa, ortak girişimin tahmini satışlarının en azından %20’sinin üçüncü kişilere yapılacak olması yeterli olabilir” ifadesi yer almaktadır. Ortak Girişim’in hedef ürününün satışlarının tahmini olarak 2026 yılında (.....)’i, 2027’de (.....)’ü, 2028’de (.....)’u ve 2032 yılı itibarıyla (.....)’sinin tarafların dahli olmadan doğrudan Ortak Girişim tarafından yapılacağı belirtilmiştir. Buradan hareketle, Ortak Girişim’in üçüncü kişilere yapacağı tahmini satışların Kılavuz’da belirtilen %20 oranını aşacağı öngörülmektedir. Bunun yanında, Ortak Girişim’in taraflara yapacağı satışların Kılavuz’da yer alan şarta uyumlu olarak normal ticari şartlarda ve emsallere uygun olarak yapılacağı öngörülmektedir. Bu anlamda Ortak Girişim’in operasyonel bakımdan iktisadi bağımsızlığa sahip olacağı sonucuna ulaşılmaktadır. (9) Öte yandan, Ortak Girişim taraflarının her biri 2026’da üretim başlangıcını takip eden (.....) yıllık bir süre boyunca pay sahibi olarak kalmayı taahhüt etmektedir, ayrıca Ortak Girişim tarafından 2026’dan 2032’ye kadar üretim planlaması yapılmıştır. Bununla beraber taraflar, Ortak Girişim’in günlük faaliyetlerine adanmış olan ve finansman, personel ve varlıklara (maddi ve gayrı maddi) erişimi olan bir yönetiminin bulunacağını ifade ederek Ortak Girişim’in pazarda kalıcı olarak faaliyet göstereceği öngörüsünü desteklemektedir. Ortak Girişim’in ana amacı bir hafif ticari araç ((.....)) geliştirmektir. Gelen cevabi yazıda Ortak Girişim’in (.....) ile ilgili öncelikli fikri mülkiyet haklarına sahip olacağı, 2026 yılına kadar satışa geçilmesini temin etmek amacıyla ((.....) üretiminin başlangıç aşamasında alt yüklenici olarak Renault Group’a verileceği, ancak sonrasında Ortak Girişim’in kaynak bulma zorunluluğunun olacağı ve üretimi başka bir üçüncü kişiye yaptırmaya yönelik olarak tek taraflı karar verme yönünde herhangi bir engel bulunmadığı ifade edilmiştir. Dolayısıyla Ortak Girişim’in, ortak girişim taraflarından bağımsız olarak, yeni bir hafif ticari araç, ürün ve yardımcı lojistik hizmetler geliştirilmesi, üretimi ve satışı faaliyetlerini gerçekleştireceği, bu anlamda Ortak Girişim’in işlem tarafı teşebbüsler için sadece yeniden satıcı konumunda olmayacağı ve ana şirketlerle bağlantılı bir işlevin ötesinde faaliyetlerine devam edeceği kanaatine ulaşılmaktadır.
24-01/1-1 3/4 (10) Ortak Girişim’in piyasada bağımsız olarak faaliyet göstermek için gerekli yönetim kadrosuna, personele ve yeterli kaynağa sahip olacağı; pazarda faaliyetlerini kalıcı ve bağımsız şekilde yürütmeyi amaçladığı anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, ortak girişimin tam işlevsel bir ortak girişim niteliğini haiz olduğu ve bildirim konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi anlamında bir devralma işlemi olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Tarafların ciro bilgileri ve başvurudaki açıklamalar dikkate alındığında, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin (a) bendi uyarınca belirlenen eşiklerin aşılmış olduğu ve bu sebeple işlemin izne tabi olduğu kanaatine ulaşılmıştır. (11) Başvuruda belirtildiği üzere, Fransa’da kurulan Ortak Girişim, hafif ticari araç (HTA) sektöründe faaliyet gösterecektir. (…..), Ortak Girişim’in başlangıçtaki tek ürünüdür ve tarafların (.....), (.....) ve (.....) gibi, (.....)’un daha ağır versiyonlarını geliştirmek hususunda gelecekte müzakerelerde bulunabileceği belirtilmiştir. (.....), ağırlığı (.....) tondan az olan orta büyüklükte bir hafif ticari araç olmakla birlikte “C” segmentinde faaliyet gösterecektir. (…..), yaklaşık (.....) m³ hacme sahip olacak ve esas olarak Avrupa pazarını hedef alacaktır. Ortak Girişim’in kentsel ürünlerin lojistiği için lojistik piyasası oyuncularına geniş kapsamlı yeşil verimli lojistik çözümleri geliştireceği ifade edilmiştir. Yine başvuruda belirtildiği üzere, Ortak Girişim’in faaliyetlerini Türkiye pazarına yönelik genişletmek yönünde herhangi bir planı bulunmamaktadır. Başvuruda, Ortak Girişim taraflarının Türkiye’deki HTA pazarına ilişkin pazar verilerine ve faaliyet alanlarına yer verilmiştir. Aşağıdaki tablodan, Ortak Girişim tarafı olan RENAULT’un pazar payının pazar büyüklüğüne oranla düşük kaldığı, VOLVO’nun ise Türkiye HTA pazarında pazar payının bulunmadığı anlaşılmaktadır. RENAULT, “Renault”, “Dacia”, “Alpine” ve “Mobilize” markaları altında esas olarak otomobil araçları, parçaları ve mobilite hizmetleri üretmekte ve satmakta olup Türkiye’de OYAK Renault Otomobil Fabrikaları AŞ, MAIS Motorlu Araçlar İmal ve Satış AŞ, Renault Group Otomotiv AŞ, ORFIN Finansman Anonim Şirketi ve ORF Kiralama Pazarlama ve Pazarlama Danışmanlığı Anonim Şirketi aracılığıyla faaliyet göstermektedir. VOLVO ise yol ve arazi kamyonları, otobüsler, inşaat ekipmanı, deniz motorları, arazi için endüstriyel makineler ve güç üretimi uygulamaları ve yol araçları motorları üretimi ve satışı alanında küresel olarak faaliyet göstermekle birlikte, Türkiye’de Volvo Group Otomotiv Ticaret Ltd. Şti., VFS Finansal Kiralama AŞ, VFS Finansman AŞ iştirakleri aracılığıyla faaliyet göstermektedir. Tablo-1: Ortak Girişim Taraflarının 2022 Yılına Ait Türkiye HTA Pazarına İlişkin Pazar Verileri HTA Sınıfları Toplam Pazar Hacmi RENAULT VOLVO1 Hacim % Hacim % 0-3.5 184.276 (.....) (.....) (.....) (.....) 0-3.5 S 133.299 (.....) (.....) (.....) (.....) 0-3.5 M 21.854 (.....) (.....) (.....) (.....) 0-3.5 L 29.123 (.....) (.....) (.....) (.....) 3.5 - 6 7.932 (.....) (.....) (.....) (.....) 0-3.5 L + 3.5 - 6 37.055 (.....) (.....) (.....) (.....) Kaynak: Bildirim Formu (12) Dosya kapsamında, RENAULT’un Türkiye’de HTA faaliyetlerinin bulunduğu, VOLVO’nun Türkiye sınırlarında HTA satışı yapmadığı2 görülmektedir. Bu kapsamda 1 Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği 2023 verileri doğrultusunda da VOLVO’nun herhangi bir HTA satışının olmadığı görülmektedir. 2 “Volvo” markalı tüm araçların üretim ve tedariki VOLVO tarafından yapılmamakta, Volvo Car Group ve VOLVO yalnızca “Volvo” ismini paylaşmakta olan iki ayrı teşebbüs olarak faaliyet göstermektedir. Bu anlamda, Volvo Car Group ile RENAULT arasında binek ve hafif ticari araçlar pazarlarına yönelik bir
24-01/1-1 4/4 Ortak Girişim ile işlem tarafları arasında Türkiye’de yatay bir örtüşmenin olmadığı değerlendirilmektedir. İlaveten, Ortak Girişim’in Türkiye’de herhangi bir ticari faaliyeti bulunmadığından, ana teşebbüsler ile Ortak Girişim arasında Türkiye’de dikey bir örtüşmenin varlığından da söz edilememektedir. Bunun yanı sıra, ortak girişim kurulması yoluyla ana teşebbüsler arasında oluşması muhtemel bir koordinasyonun da işlem taraflarının Türkiye’deki faaliyetleri arasında yatay yahut dikey bir örtüşme olmaması sebebiyle söz konusu olmadığı değerlendirilmektedir. (13) Dosya mevcudu bilgi ve değerlendirmeler çerçevesinde, bildirim konusu işlemin herhangi bir mal veya hizmet piyasasında etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayacağı kanaatine ulaşılmıştır. H. SONUÇ (14) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. örtüşme söz konusu olabilecekse de, yukarıdaki tabloda görüldüğü üzere VOLVO için Türkiye sınırları içerisinde böyle bir durum söz konusu olmamaktadır.
Full & Egal Universal Law Academy