Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2025-6-007 (Ortak Girişim) Karar Sayısı : 25-09/209-107 Karar Tarihi : 06.03.2025 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK, Rıdvan DURAN B. RAPORTÖRLER : Merve KIZILYAR TOY, Taner ÇAKIR, Gizem ÖZSÖZ C. BİLDİRİMDE BULUNAN :- Hunan Yunchu Circular New Energy Technology Co., Ltd. Temsilcileri: Dr. M. Fevzi TOKSOY, Bahadır BALKI, Erdem AKTEKİN, Ayberk KURT, Seda ELİRİ Çamlıca Köşkü, Tekkeci Sok., No: 3-5, Arnavutköy, 34345, Beşiktaş/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Hunan Yunchu Circular New Energy Technology Co., Ltd., Toyota Motor (China) Investment Co., Ltd., Meiwa (Shanghai) Corporation ve Minmetals New Energy Materials (Hunan) Co., Ltd. tarafından tam işlevsel bir ortak girişim kurulması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 14.01.2025 tarih ve 61388 sayı ile intikal eden, 21.02.2025 tarih ve 63622 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 28.02.2025 tarihli ve 2025-6-007/Öİ sayılı Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Yapılan bildirim ile Hunan Yunchu Circular New Energy Technology Co., Ltd. (HUNAN YUNCHU), Toyota Motor (China) Investment Co., Ltd. (TMCI), Meiwa (Shanghai) Corporation (MEIWA) ve Minmetals New Energy Materials (Hunan) Co., Ltd. (MINMETALS NEW ENERGY) tarafından tam işlevsel bir ortak girişim (OG) kurulması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmektedir. (5) Başvuruda sunulan bilgilere göre, 10.10.2023 tarihinde HUNAN YUNCHU, TMCI, MEIWA ve MINMETALS NEW ENERGY arasında1 bir “Yatırım Anlaşması” akdedilmiştir. Söz konusu anlaşma kapsamında kurulacak olan OG şirketi ile enerji depolama ürünlerine dair Ar-Ge’nin güçlendirilmesinin amaçlandığı ifade edilmektedir. (6) Başvuruda HUNAN YUNCHU ile MINMETALS NEW ENERGY’nin MINMETALS’in 1 Cevabi yazıda HUNAN YUNCHU ve MINMETALS NEW ENERGY’nin hissedarlarından biri olan ve nihai olarak MINMETALS tarafından kontrol edilen Changsa Research Institute of Mining and Metallurgical Technology Co. Ltd.’nin (CHANGSA MINING) Yatırım Anlaşması’nı imzalayan şirketlerden biri olduğu, ancak OG’nin hissedarlarından biri olmadığı ifade edilmektedir.
25-09/209-107 2/4 kontrolünde olduğu belirtilmiştir. Bu bağlamda aralarındaki ekonomik bağların varlığı nedeniyle söz konusu hissedarların alacakları kararlar bakımından MINMETALS’i temsil ettikleri anlaşılmaktadır. İşlem sonrasında OG’nin hissedarlık yapısına bakıldığında OG üzerinde HUNAN YUNCHU’nun %(.....) ve MINMETALS NEW ENERGY’nin %(.....) oranındaki hissesi birlikte değerlendirildiğinde MINMETALS’in dolaylı olarak %(.....) oranında bir paya sahip olduğu görülmektedir. (7) 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. Maddesinin üçüncü fıkrasına göre, “Bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması, bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemidir. Bu tür işlemlerde, işlem taraflarının her biri devralan olarak kabul edilir.” Bu çerçevede, 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir ortak girişim işleminin; i) ortak bir kontrolün bulunması, ii) ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak kurulması unsurları açısından değerlendirilmesi gerekmektedir. (8) Başvuruda HUNAN YUNCHU, TMCI, MEIWA ve MINMETALS NEW ENERGY’nin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ile Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’un 48. paragrafı ve devamı anlamında, OG üzerinde ortak kontrole sahip olacakları ifade edilmiştir. HUNAN YUNCHU, TMCI, MEIWA ve MINMETALS NEW ENERGY arasında akdedilen sözleşmeler çerçevesinde bildirim konusu işlemin ardından OG’nin yönetim yapısına ilişkin olarak; Yatırım Anlaşması’na göre, Yönetim Kurulu’nun hissedarlar tarafından önerilen ve hissedarlar toplantısında seçilen (.....) üyeden oluşacağı, söz konusu üyelerden (.....) HUNAN YUNCHU tarafından; kalan (.....) üyesinin ise TMCI, MEIWA ve MINMETALS NEW ENERGY tarafından ((.....) üye olacak şekilde) atanacağı, Yatırım Anlaşması’nın 3.3.4. madde başlığındaki düzenlemeye göre; Yönetim Kurulu toplantılarının tüm üyelerin katılımıyla toplanabileceği ve kararların Yönetim Kurulu üyelerinin yarısından bir fazlası tarafından kabul edilmesi durumunda alınabileceği, Her ne kadar HUNAN YUNCHU ve MINMETALS NEW ENERGY aracılığı ile MINMETALS, Yönetim Kurulu’nda alınacak kararlarda olumlu oy kullanarak salt çoğunluğu oluşturabilecek gibi görünse de, Yatırım Anlaşması kapsamında Yönetim Kurulu’nun ancak tüm üyelerin katılımıyla toplanabileceği, diğer bir deyişle MEIWA ve TMCI tarafından aday gösterilen yöneticilerin katılımı olmadan Yönetim Kurulu’nun toplanamayacağı, Toplantı yeter sayısı sağlanamaması nedeniyle toplantının ertelenmesi durumunda sonraki toplantı bakımından da aynı nisap ve karar alma kurallarının uygulanacağı anlaşılmaktadır. (9) Ek olarak, ilgili taraflar arasında imzalanan Yatırım Anlaşması’nın 3.3.4. madde başlığındaki düzenlemeye göre; ilk, ikinci veya sonraki toplantılarda toplantı nisabının sağlanamaması halinde toplantıya katılmayan tarafın; Yönetim Kurulu tarafından alınacak kararlar bakımından bir kilitlenme meydana getirebileceği veya bu kilitlenmeyi sürdürebileceği ifade edilmiştir. (10) Yatırım Anlaşması’nda belirtilen Yönetim Kurulu Kararları incelendiğinde; yatırımcıların finansal çıkarlarının korunması ve şirketin günlük düzeydeki yönetimine dair belirleyici etkiye sahip kararları içerdiği görülmektedir. Bu kapsamda, TMCI ve MEIWA, Yönetim Kurulu toplantısına katılmayarak önemli stratejik kararların alınmasına engel olabilmekte, bir nevi istemediği kararları veto edebilme gücünü
25-09/209-107 3/4 elinde bulundurmaktadır2. Bu bakımdan TMCI ve MEIWA, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi kapsamında belirleyici etkiye sahip olurken işlem tarafları ise yeni kurulacak teşebbüs üzerinde ortak kontrol hakkına sahip olacaklardır. Sonuç olarak, planlanan işlemin gerçekleşmesinin ardından oluşacak OG’nin 2010/4 sayılı Tebliğ’in ilgili maddelerinde belirtilen hususlar doğrultusunda aranan “ortak kontrol” şartını yerine getireceği değerlendirilmektedir. (11) Bir ortak girişimin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir yoğunlaşma olarak kabul edilmesi için aranan kriterlerden bir diğeri de kurulacak işletmenin bağımsız bir iktisadi varlık niteliği taşımasıdır. Bu kriter ile ifade edilen temel amaç, ortak girişimin, kurucularından bağımsız olarak ilgili pazarda faaliyetlerini kalıcı olarak sürdürebilen ayrı bir teşebbüs olarak tanımlanabilmesini sağlamaktır. Kılavuz’un 80. paragrafında “Bir ortak girişimin tam işlevsel bir teşebbüs olabilmesi için operasyonel bakımdan iktisadi bağımsızlığa sahip olması gerekmekte olup bu durum stratejik kararların alınmasında da ana teşebbüslerden bağımsız hareket edebileceği anlamına gelmez. Aksi bir değerlendirmede, ortak kontrol edilen bir teşebbüs hiçbir zaman tam işlevsel bir ortak girişim olarak nitelendirilemeyecek ve dolayısıyla Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen şart hiçbir zaman yerine getirilemeyecektir. Bu nedenle tam işlevsellik kriterinin sağlanabilmesi için ortak girişimin operasyonel bakımdan bağımsız olması yeterlidir.” hükmü yer almaktadır. Bu bakımdan, bir ortak girişimin tam işlevsel olarak kabul edilebilmesi için aşağıdaki nitelikleri taşıması gerekmektedir: Bağımsız olarak faaliyet göstermek için yeterli kaynaklara sahip olunması, Ana şirketlerin belirli bir işlevi ötesinde faaliyet gösterme, Satış ve satın alma ilişkilerinde ana şirketlere bağımlı olunmaması, Kalıcı olarak faaliyet gösterme. (12) Başvuruda yer alan bilgilerde, kurulacak OG’nin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü bendi kapsamında bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getireceği ifade edilmektedir. Başvuruda OG’nin işlemin tamamlanmasının ardından yönetim ekibi, çalışanlar, makineler, fikri mülkiyet hakları vb. dâhil olmak üzere günlük operasyonları için gerekli olan ve bu sayede işlem taraflarından bağımsız olarak faaliyet gösterebilmek için yeterli kaynaklara sahip olacağı, belirli bir zaman sınırı olmaksızın kalıcı şekilde bağımsız bir ekonomik kuruluşun tüm fonksiyonlarını yerine getireceği, bununla birlikte OG’nin işlem tarafları için belirli bir işlevin ötesinde hizmet vereceği, bu bakımdan OG’nin üçüncü taraflara hizmet sunacağı, ana teşebbüslerin geçici hizmetlerine bağlı kalmayacağı, böylelikle yalnızca ana şirketler için faaliyet gösteren bir hizmet sağlayıcısı konumunda olmayacağı ve belirli bir süre için kurulmadığı bildirilmektedir. (13) Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde, bildirim konusu işlemin ortak kontrol şartının yanı sıra tam işlevsellik şartını da sağladığı ve böylece bir ortak girişim niteliğini haiz olduğu, bu kapsamda bildirim konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi anlamında bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır. (14) Tarafların ciro bilgileri ve başvurudaki açıklamalar dikkate alındığında, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin (a) bendi uyarınca belirlenen eşiklerin aşılmış olduğu ve bu sebeple bahse konu işlemin bildirime ve Kurulun iznine tabi bir işlem olduğu kanaatine ulaşılmıştır. (15) Başvuruda yer alan bilgilere göre; MINMETALS, Türkiye’de temel olarak kok kimyası ve refrakter malzemelerle ilgili teknik danışmanlık hizmetleri vermekte ve sert 2 Kurulun 18.02.2009 tarih ve 09-07/131-43 sayılı, 18.04.2018 tarih ve 18-11/208-98 sayılı, 07.11.2019 tarih ve 19-38/586-252 sayılı kararlar.
25-09/209-107 4/4 alaşımlar ve tungsten karbür gibi ürünlerin satışını gerçekleştirmektedir. TOYOTA ise Türkiye’de ağırlıklı olarak otomobil ve ilgili otomobil parçalarının satışını gerçekleştirmektedir. Diğer yandan, Meiwa Corporation’un Türkiye’de herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. OG ise temel olarak atık lityum-iyon güç pillerinin ikincil kullanımı alanında faaliyet göstermeyi planlamaktadır. Bildirim Formu’nda ayrıca, OG’nin söz konusu faaliyetleri sadece Çin’de yürüteceği ve Türkiye'de faaliyet göstermeyi planlamadığı ifade edilmektedir. Bu doğrultuda OG’nin Çin’de faaliyet göstereceği, Türkiye'de herhangi bir faaliyetinin bulunmadığı ve öngörülebilir gelecekte Türkiye'de herhangi bir faaliyette bulunmayı planlamadığı dikkate alındığında dosya konusu işlem bakımından işlem tarafları ile OG arasında Türkiye’de herhangi bir yatay yahut dikey örtüşme ortaya çıkması mümkün olmayacaktır. (16) Dosya özelinde yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde, bildirim konusu işlem ile 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamında başta hâkim durum yaratılması veya mevcut bir hâkim durum güçlendirilmesi olmak üzere, ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunun ortaya çıkmayacağı kanaatine varılmıştır. H. SONUÇ (17) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy