Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2025-2-047 (Ortak Girişim) Karar Sayısı : 25-38/906-533 Karar Tarihi : 09.10.2025 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Rıdvan DURAN, Ayşe USLU CEVLEK B. RAPORTÖRLER : Osman Tan ÇATALCALI, Muhammed Salih TÜRK, Ömer VATANSEVER C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - ECPV VI, LLC. Temsilcileri: M Togan TURAN, Av. Göktuğ SELVİTOPU, Av. Lara AKÇA, Mete ERDOĞAN Orjin Maslak, Eski Büyükdere Cad. No: 27 Kat: 11, Maslak 34485/İstanbul/TÜRKİYE (1) D. DOSYA KONUSU: Nihai olarak National Grid plc tarafından kontrol edilen National Grid Grain LNG Limited ve Thamesport Interchange Limited’in ortak kontrolünün, Centrica plc’nin ve nihai olarak Bridgepoint Group tarafından kontrol edilen ECP VI, LLC’nin kontrol ettiği fonlar tarafından devralınması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 04.0.2025 tarih ve 73078 sayı ile giren ve eksiklikleri 02.10.2025 tarih ve 74243 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 03.10.2025 tarih ve 2025-2-047/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Başvuruda hâlihazırda nihai olarak National Grid plc (GRID) tarafından kontrol edilen National Grid Grain LNG Limited (GRAIN)’in ve Thamesport Interchange Limited (TIL)’in ortak kontrolünün, Garden Bidco Limited (BIDCO)1 aracılığı ile Centrica plc. (CENTRICA)’nin ve nihai olarak Bridgepoint Group plc (BRIDGEPOINT) tarafından kontrol edilen ECP VI, LLC. (ECP)’nin kontrol ettiği fonlar tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 7. maddesi uyarınca izin verilmesi talep edilmektedir. (5) Bildirim konusu işlemin temelini, devreden taraftaki Lattice Group Limited (LATTICE)2 ve GRID ile devralan taraftaki BIDCO arasında 13.08.2025 tarihinde akdedilen (i) Satış ve Satın Alma Sözleşmesi (Sözleşme) ve (ii) Kapsayıcı Senet Belgesi oluşturmaktadır. Gerekli düzenleyici onayların alınması hâlinde, işlemin 2025 yılının dördüncü çeyreğinde ve her hâlükarda Sözleşme tarihinden itibaren sekiz ay içinde gerçekleştirilmesi beklenmektedir. Sözleşme uyarınca devreden taraf, GRAIN’in 1 BIDCO, nihai olarak ECP ve BRIDGEPOINT tarafından %(.....) paylarla ortak kontrol edilmektedir. 2 LATTICE, nihai olarak GRID tarafından kontrol edilmektedir.
25-38/906-533 2/7 Birleşik Krallık'ın Kent bölgesindeki Grain Adası’nda bulunan sıvılaştırılmış doğal gaz terminalinden ibaret olan tüm çıkarılmış sermayesini satmayı, BIDCO ise satın almayı kabul etmiştir. (6) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ)’in 5. maddesinin üçüncü fıkrasına göre; “Bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişim oluşturulması” (tam işlevsel ortak girişimler)3 birleşme veya devralma sayılan hâllerden kabul edilmektedir. Bu tanım çerçevesinde bir ortak girişimin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında birleşme ve devralma sayılabilmesi için ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması, ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkması ve kalıcı olarak faaliyet göstermesi gerekmektedir. (7) Birleşme ve Devralmalarda İlgili Teşebbüs, Ciro ve Yan Sınırlamalar Hakkında Kılavuz’un 18. paragrafı “Ortak girişim şirketinin ana şirketler tarafından gerçekleştirilen bir devralmada yalnızca araç olarak kullanıldığı durumlarda ise, örneğin ortak girişim şirketinin yalnızca devralma işlemi için kurulduğu, tam işlevsel nitelikte olmadığı ve henüz herhangi bir faaliyeti bulunmadığı durumlarda, ortak girişim şirketi yerine ana şirketler ilgili teşebbüs olarak kabul edilir. Benzer şekilde ana şirketlerin, faaliyetin ardındaki gerçek oyuncular olduğunu gösteren unsurların bulunduğu hallerde, örneğin işlemin başlatılmasına, organizasyonuna ve finansmanına ana şirketler tarafından önemli ölçüde katılımın olduğu durumlarda da ana şirketler ilgili teşebbüs olarak kabul edilir.” şeklindedir. (8) Aşağıdaki şekilde devre konu GRAIN’in ve TIL’in işlem öncesi ve sonrası ortaklık yapılarına yer verilmektedir4. 3 Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz, para. 79. 4 İlgili tabloda, işlem taraflarının kontrol sahibi olduğu bütün teşebbüsler gösterilmemiştir. Bu kapsamda %100 pay sahipliği ve/veya kontrol hakkı bulunulan ara teşebbüslerin mevcut olduğu hiyerarşik bağlantılar kesikli oklarla temsil edilmektedir. Tabloda devralan ilgili teşebbüsler yeşil, devre konu ilgili teşebbüsler ise mavi renk ile gösterilmiştir.
25-38/906-533 3/7 Şekil 1-GRAIN’in ve TIL’in İşlem Öncesi ve Sonrası Ortaklık Yapıları (9) İşlem öncesinde GRID, GRAIN ve TIL’in hisselerinin tamamına sahiptir. İşlem sonrasında ise BIDCO, GRAIN ve TIL üzerinde %100 pay sahibi olacaktır. Öte yandan başvuruda; BIDCO’nun dolaylı olarak paylarının tamamına sahip olan Garden Topco Limited (TOPCO)’in devralma aracı olarak kurulduğu, devralma işleminin sonrasında CENTRICA ve ECP’nin TOPCO üzerinde %(.....) paya sahip bir ortak girişim olacağı ve TOPCO’nun GRAIN’in ve TIL’in hisselerini bulundurmak haricinde herhangi bir piyasa faaliyetinde bulunmayacağı ifade edilmiştir. (10) İlaveten, kontrol silsilesinde ECP ile TOPCO arasında yer alan şirketlerin, işlemin gerçekleştirilmesini kolaylaştıran fon araçları oldukları ve ticari faaliyet göstermedikleri belirtilmiştir. Aynı doğrultuda CENTRICA ve TOPCO arasında konumlanan şirketlerin de, yalnızca holding şirketi oldukları ve ticari bir faaliyetlerinin bulunmadığı ifade edilmiştir. Bu bağlamda CENTRICA ve ECP’nin işlemin arkasındaki gerçek oyuncular olduğu ve GRAIN ve TIL ile birlikte ilgili teşebbüsler olarak belirlenebilecekleri anlaşılmaktadır. (11) Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz (Kontrol Kılavuzu)’un 48. paragrafına göre; "İki ya da daha fazla teşebbüs ya da kişi, başka bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama imkânına sahipse ortak kontrolden söz edilecektir. Bu anlamda belirleyici etki bir teşebbüsün stratejik ticari davranışlarını belirleyen eylemleri engelleme yetkisi anlamına gelir. Belirli bir hissedara bir teşebbüste stratejik kararları belirleme yetkisi veren tek kontrolün aksine, ortak GRID LATTICE National Grid Commercial Holdings Limited GRAIN CENTRICA BRIDGEPOINT ECP GP Gas Holdings Limited Garden ECP Holdco Limited Garden Topco Limited TIL %100 %100 %100 %100 %100 %100 %100 %50 %50 %100 BIDCO %100 %100 TIL GRAIN İŞLEM ÖNCESİ İŞLEM SONRASI
25-38/906-533 4/7 kontrolün özelliği iki ya da daha fazla ana şirketin önerilen stratejik kararları reddetme yetkisinden kaynaklanan kilitleme olasılığıdır. Ortak kontrole sahip hissedarlar ortak girişimin ticari politikasına karar verirken ortak bir anlayışa sahip olmak ve işbirliği yapmak zorundadır. Hissedarlar (ana şirketler) kontrol edilen teşebbüsle (ortak girişim) ilgili önemli kararlarda mutabakata varmak zorundaysa ortak kontrol söz konusudur". (12) Bu kapsamda iki veya daha çok sayıda teşebbüs ya da gerçek kişi, başka bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama olanağına sahipse ortak kontrolden söz etmek mümkündür. Oy haklarında ya da karar organlarına atamada eşitlik, azınlık hissedarlarının veto hakkına sahip olması, bütçe, işletme planı, önemli yatırımlar gibi stratejik kararlarda iş birliğinin gerekliliği ortak kontrolü sağlayan temel araçlardır. (13) Ortak kontrolün gerçekleşip gerçekleşmediğini tespit ederken ana teşebbüslerin eşit oy hakkına sahip olması veya karar organlarında eşit üyeyle temsil edilmesi, ana teşebbüslerden bazılarının azınlık paylarına sahip olmasına rağmen veto haklarını elinde bulundurması, oylamalarda ortak hareket edilmesi gibi hususlar belirleyici olmaktadır. Diğer bir deyişle, ortak kontrol sadece hissedarlık yapısıyla değil, karar alma süreci ile yönetim mekanizmasının tasarımı, şirketin önemli kararlarında veto hakkının varlığı, hukuki/fiili olarak oy haklarının birlikte kullanılması ihtimalleri ve belirleyici oyun yokluğu gibi faktörlerin değerlendirilmesiyle ilgilidir. (14) Yukarıda belirtildiği gibi, devralan konumundaki ilgili teşebbüsler olan CENTRICA ve ECP, ticari faaliyeti bulunmayan iştirakleri aracılığı ile TOPCO üzerinde dolaylı olarak ortak kontrole sahiptir. TOPCO ve iştirakleri de devralma işleminin aracısı olarak kurulmuş olup nihai olarak GRAIN ve TIL üzerinde ortak kontrol kurulmasının hedeflendiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda CENTRICA’nın ve ECP’nin, TOPCO üzerinde belirleyici etki uygulama olanağı veren haklarının aynı zamanda devre konu GRAIN ve TIL üzerindeki kontrol haklarını da belirleyeceği kanaatine ulaşılmıştır. (15) Başvuru ekinde bulunan Proje Bahçesi Yönetim Şartnamesi’nde TOPCO’nun oy hakkı veren sermaye paylarının en az %(.....)’ini elinde bulunduran hissedarların dört üyeden oluşan yönetim kurulunda ikişer üye atama hakkına sahip olacağı belirtilmiştir. Dolayısıyla CENTRICA ve ECP, (.....) paya sahip olarak yönetim kurulunda eşit sayıda üye atama hakkını haiz olacaktır. Taraflar eşit oy hakkına sahip olduğu sürece yöneticilerden biri, 12 aylık periyotlarla dönüşümlü olarak yönetim kurulu başkanlığı görevini yürütecektir. Yönetim kurulunda bütçenin, iş planının ve yatırımların belirlenmesi gibi kararlarda her yöneticinin bir oy hakkı olup eşitlik durumunda başkanın belirleyici oyu bulunmamaktadır. Genel olarak bakıldığında, TOPCO’nun idaresinde verilecek stratejik kararların CENTRICA ve ECP tarafından tek başına alınamadığı, ana teşebbüslerin stratejik kararları veto edebilecekleri görülmektedir. Dolayısıyla TOPCO aracılığıyla kontrol edilen GRAIN’in ve TIL’in üzerinde de CENTRICA ve ECP’nin ortak kontrole sahip olduğu ve devralınan teşebbüslerin birer ortak girişim olarak nitelendirilebileceği anlaşılmaktadır. (16) İkinci olarak, bir ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkabilmesi için operasyonel bakımdan bağımsız olması gerekmektedir. Kontrol Kılavuzu’nun 82. ve devamındaki paragraflarında, bir ortak girişimin tam işlevsel olarak kabul edilebilmesi için ortak girişimin bağımsız olarak faaliyet göstermek bakımından yeterli kaynaklara sahip olması, doğrudan ana şirketlerle bağlantılı bir işlevin ötesinde bir faaliyet göstermesi, satış ve satın alma ilişkilerinde ana şirketlere bağımlı olmaması, kalıcı olarak faaliyet göstermesi gibi nitelikleri taşıması gerektiği açıklanmaktadır. (17) Başvuruda GRAIN’in ve TIL’in işlem öncesinde de herhangi bir ana şirketten bağımsız olarak kendi pazar varlığıyla kalıcı olarak faaliyet gösterdiği, bu bağlamda yeterli
25-38/906-533 5/7 finansman, personel, maddi/maddi olmayan varlıklara sahip olduğu, bu durumun işlem sonrasında da devam edeceği belirtilmektedir. Ayriyeten, devre konu teşebbüslerin ECP’nin portföy şirketleri ve CENTRICA’nın Türkiye’deki iştirakleri ile arasında herhangi bir alım ve satış ilişkisi bulunmayacağı ifade edilmiştir. (18) Bu açıklamalar çerçevesinde, bildirim konusu işlemi takiben GRAIN’in ve TIL’in bağımsız birer iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirerek tam işlevsel bir ortak girişim niteliğinde olacakları değerlendirilmekte, işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca aynı Tebliğ’in 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemi niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır. (19) 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerine göre bir devralmanın Rekabet Kurulu (Kurul)’nun iznine tabi olması için, “işlemin taraflarının Türkiye ciroları toplamının yedi yüz elli milyon TL’yi ve işlem taraflarından en az ikisinin Türkiye cirolarının ayrı ayrı iki yüz elli milyon TL’yi” veya “devralma işlemlerinde devre konu varlık ya da faaliyetin, ... Türkiye cirosunun iki yüz elli milyon TL’yi ve diğer işlem taraflarından en az birinin dünya cirosunun üç milyar TL’yi” aşması gerekmektedir. (20) Tarafların cirolarına bakıldığında 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin (a) bendinde düzenlenen ciro eşiklerini aşıldığı, dolayısıyla işlemin Kuruldan izin alınması gereken nitelikte bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır. (21) 2010/4 sayılı Tebliğ uyarınca, Türkiye’de taraflardan ikisinin veya daha fazlasının aynı ürün pazarında ticari faaliyette bulunduğu ya da taraflardan en az bir tanesinin bir diğerinin faaliyet gösterdiği herhangi bir ilgili pazarın alt veya üst pazarında ticari faaliyette bulunduğu tüm ilgili ürün pazarları ve coğrafi pazarlar etkilenen pazarları oluşturmaktadır. (22) Başvuruda CENTRICA’nın Türkiye’de doğrudan bir operasyonu bulunmasa da, küresel sıvılaştırılmış doğal gaz ticaret masası aracılığıyla sıvılaştırılmış doğal gaz satışlarından Türkiye’de gelir elde ettiği belirtilmiştir. BRIDGEPOINT’in ise Türkiye menşeili yalnızca bir iştiraki mevcut olup söz konusu şirket (Tüvtürk İstanbul Taşıt Muayene İstasyonları İşletim AŞ) araç muayene hizmeti sağlayıcısı olarak faaliyet göstermektedir. BRIDGEPOINT, bunun dışında yabancı menşeili 25 farklı iştiraki ile Türkiye’de ciro elde etmektedir. Bu iştiraklerin bir listesine aşağıdaki tabloda yer verilmiştir.
25-38/906-533 6/7 (23) Bununla birlikte devre konu GRAIN’in ve TIL’in ise, hâlihazırda Türkiye’de herhangi bir faaliyetinin bulunmadığı ve gelecekte faaliyette bulunmasının da beklenmediği ifade edilmektedir. Bu bağlamda, kurulacak ortak girişimler ve ana teşebbüslerin arasında
25-38/906-533 7/7 Türkiye’de yatay veya dikey herhangi bir pazarda örtüşme bulunmadığı değerlendirilmektedir. (24) Yukarıda yer verilen incelemeler ve değerlendirmeler sonucunda söz konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamında başta hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran nitelikte olmadığı, dolayısıyla bildirime konu işleme izin verilebileceği değerlendirilmektedir. H.SONUÇ (25) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy