Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2023-5-017 Karar Sayısı : 25-46/1143-641 Karar Tarihi : 11.12.2025 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Şükran KODALAK, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Ayşe USLU CEVLEK B. RAPORTÖRLER : Gizem HEKİM, Sebahat YILMAZ, Ali Ozan ŞAHANER, Mine ŞEVİK, Muhammed Mustafa AÇIKEL C. BAŞVURUDA BULUNAN : - Özelcan Babymall Mağazacılık Dağıtım Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi Temsilcileri: Av. Sibel ÖZTÜRK, Av. Yakup ERİKEL Talatpaşa Bulvarı İnci Sokak No:1 Hamamönü, Altındağ/ANKARA (1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 11.11.2025 tarihli ve 25-42/1034-590 sayılı kararının Özelcan Babymall Mağazacılık Dağıtım Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi bakımından 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11. maddesi uyarınca yeniden değerlendirilmesi ve Özelcan Babymall Mağazacılık Dağıtım Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi hakkında yeni bir işlem tesis edilmesi talebi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulu (Kurul) tarafından 21.05.2024 tarihli ve 24-23/520-M sayılı kararı uyarınca İtameks Dış Ticaret ve Pazarlama Anonim Şirketi (İTAMEKS) ve Özelcan Babymall Mağazacılık Dağıtım Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi (ÖZELCAN) hakkında, anılan teşebbüslerin yeniden satıcılarına yönelik rekabeti kısıtlayıcı eylemleri aracılığıyla 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 4. maddesini ihlal edip etmediğinin tespitine yönelik olarak aynı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına karar verilmiştir. (3) Soruşturma taraflarına haklarında soruşturma açıldığına ve 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ilk yazılı savunmalarının 30 gün içinde Rekabet Kurumuna (Kurum) intikal edecek şekilde gönderilmesi gerektiğine dair soruşturma bildirimleri yapılmış olup ilgili soruşturma bildirimleri taraflarca 10.06.2024 tarihinde tebellüğ edilmiştir. ÖZELCAN tarafından gönderilen ilk yazılı savunma 04.07.2024 tarih ve 53518 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal ederken İTAMEKS tarafından ise süresi içerisinde birinci yazılı savunma sunulmamıştır. (4) Soruşturma süreci devam ederken 03.07.2024 tarih ve 53469 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal eden yazıyla İTAMEKS tarafından soruşturma kapsamındaki yeniden satış fiyatının tespitine yönelik iddialara ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun Kötüye Kullanılmasına Yönelik Soruşturmalarda Uygulanabilecek Uzlaşma Usulüne İlişkin Yönetmelik (Uzlaşma Yönetmeliği) kapsamında uzlaşma usulünün başlatılması talep edilmiştir. Uzlaşma sürecinin ardından Kurulun 07.11.2024 tarihli ve 24-45/1067-455 sayılı kararıyla yeniden satış fiyatının belirlenmesi uygulamalarına yönelik olarak İTAMEKS bakımından süreç uzlaşma ile sonuçlanmıştır.
25-46/1143-641 2/6 (5) Ayrıca yürütülmekte olan soruşturma kapsamında İTAMEKS tarafından bayilerin satış kanallarına kısıtlamalar getirilmesine yönelik iddialara ilişkin olarak ise Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun Kötüye Kullanılmasına Yönelik Önaraştırmalarda ve Soruşturmalarda Sunulacak Taahhütlere İlişkin Tebliğ (2021/2 sayılı Tebliğ) çerçevesinde 03.07.2024 tarih ve 53470 sayı ile taahhüt sunma talebinde bulunulmuştur. İTAMEKS tarafından sunulan nihai taahhüt metninin Kurulun 12.12.2024 tarihli ve 24-53/1186-512 sayılı kararı ile kabul edilmesiyle bayilerin satış kanallarına kısıtlamalar getirilmesi iddiası bakımından soruşturma sürecinin taahhüt ile sonlandırılmasına hükmedilmiştir. Bahse konu karar kapsamında ayrıca İTAMEKS’in, kısa kararın tebliğ edilmesini takip eden 60 (altmış) gün içerisinde taahhütleri yerine getirmesi gerektiğine yer verilmiştir. Taahhütlerin yerine getirildiğine dair yazılar ve ekleri ise 12.02.2025 tarih, 62986 sayı ve 03.03.2025 tarih, 64154 sayı ile Kurum kayıtlarına süresi içerisinde intikal etmiştir. İlgili cevabi yazıların akabinde 03.03.2025 tarihli ve 2023-5-017/BN-08 sayılı Bilgi Notu Kurulun 06.03.2025 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 25-09/206-MB sayılı karar ile İTAMEKS tarafından sunulan taahhütlerin gereğinin süresi içerisinde yerine getirildiğine karar verilmiştir. (6) ÖZELCAN tarafından ise Kurum kayıtlarına 04.07.2024 tarih ve 53518 sayı ile intikal eden birinci yazılı savunmasında, franchise bayilerinin pasif satışlarının kısıtlanması ve franchise sözleşmeleri kapsamında tek elden satın alma ve rekabet etmeme yükümlülüğü getirilmesi iddiaları ile bağlantılı endişeleri bertaraf etmek amacıyla 2021/2 sayılı Tebliğ kapsamında taahhüt sunma talebinde bulunulmuştur. Söz konusu başvuruya ilişkin olarak hazırlanan 16.07.2024 tarihli ve 2023-5-017/BN-02 sayılı Bilgi Notu, Kurulun 25.07.2024 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 24-31/738-M sayılı kararıyla taahhüt sunma talebinin reddine ve olağan soruşturma usulünün takip edilmesine karar verilmiştir. İlgili karar ÖZELCAN tarafından 31.07.2024 tarihinde tebellüğ edilmiştir. (7) Anılan Kurul kararına istinaden, ÖZELCAN tarafından 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun (İYUK) 11. maddesi uyarınca yapılan ve Kurum kayıtlarına 08.08.2024 tarih ve 54979 sayı ile intikal eden başvuru kapsamında; Kurulun 25.07.2024 tarihli ve 24-31/738-M sayılı kararının yeniden değerlendirilmesi talep edilmiştir. Bu doğrultuda hazırlanan 19.08.2024 tarihli ve 2023-5-017/BN-03 sayılı Bilgi Notu, Kurulun 22.08.2024 tarihli toplantısında görüşülmüş olup 24-34/820-347 sayılı karar ile mezkûr Kurul kararının İYUK’un 11. maddesi kapsamında kaldırılmasına, geri alınmasına, değiştirilmesine veya yeni bir işlem yapılmasına yer olmadığına karar verilmiştir. (8) Öte yandan soruşturma sürecinde 08.10.2024 tarihli ve 2023-5-017/BN-04 sayılı Bilgi Notu ile ek süre talep edilmiş olup Kurulun 10.10.2024 tarihli ve 24-41/983-M sayılı kararıyla 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Gerekli görüldüğü hallerde bir defaya mahsus olmak üzere Kurul tarafından 6 aya kadar ek süre verilebilir.” hükmü uyarınca soruşturma süresinin bitiminden itibaren 6 ay uzatılmasına karar verilmiştir. (9) Yürütülen soruşturma çerçevesinde hazırlanan 20.05.2025 tarihli ve 2023-5-017/SR-01 sayılı Soruşturma Raporu 03.06.2024 tarihinde ÖZELCAN tarafından tebellüğ edilmiş, akabinde ÖZELCAN tarafından 4054 sayılı Kanun’un 45. maddesi uyarınca, öngörülen sürenin bitiminden itibaren başlamak üzere 30 gün ek süre talebinde
25-46/1143-641 3/6 bulunulmuştur. İlgili talebe istinaden hazırlanan 20.06.2025 tarihli ve 2023-5-017/BN-09 sayılı Bilgi Notu, Kurulun 26.06.2025 tarihli toplantısında görüşülmüş ve ikinci yazılı savunma süresinin bitiminden itibaren 30 gün uzatılmasına 25-23/556-M sayı ile karar verilmiştir. (10) ÖZELCAN tarafından gönderilen ikinci yazılı savunma 28.07.2025 tarih ve 71318 sayı ile yasal süresi içerisinde Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. Teşebbüs tarafından gönderilen ikinci yazılı savunmaya yönelik hazırlanan 11.08.2025 tarihli ek yazılı görüş, soruşturma tarafına 4054 sayılı Kanun’un 45. maddesi gereğince tebliğ edilmiş ve tarafın üçüncü yazılı savunması talep edilmiştir. (11) ÖZELCAN tarafından 16.08.2025 tarihinde tebellüğ edilen ek görüşe istinaden gönderilen üçüncü yazılı savunma; ÖZELCAN tarafından 10.09.2025 tarih ve 73282 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. (12) ÖZELCAN tarafından gönderilen üçüncü yazılı savunma ile sözlü savunma talebinde bulunulmuştur. Söz konusu talep üzerine hazırlanan 12.09.2025 tarihli ve 2023-5-017/BN-10 sayılı Bilgi Notu Kurulun 18.09.2025 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 25-35/823-M sayılı kararla, 4054 sayılı Kanun'un 46. maddesi uyarınca 04.11.2025 tarihinde sözlü savunma toplantısı yapılmasına ve sözlü savunma toplantısına katılmak isteyen şikâyetçi ve üçüncü kişilerin toplantı konusu ile ilgili menfaat ilişkilerini ortaya koyan bilgi ve belgeleri içeren bir dilekçe ile 28.10.2025 günü mesai saati sonuna kadar Kuruma başvurmalarına karar verilmiştir. (13) Soruşturma, sözlü savunma toplantısının tamamlanmasının akabinde Kurulun 11.11.2025 tarihli ve 25-42/1034-590 sayılı kararı ile sona ermiştir. Kurul tarafından ÖZELCAN’ın franchise bayilerinin yeniden satış fiyatını tespit etmesi, internet üzerinden satış yapmalarını kısıtlaması ve franchise bayiler ile imzalanan sözleşmelerde amacını aşacak şekilde rekabet etmeme yükümlülüğüne yer vermesi suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiğine ve söz konusu eylemlerin 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi kapsamında bireysel muafiyetten yararlanamayacağına karar verilmiştir. Karar doğrultusunda 2024 yılı gayrisafi gelirinin %(…..)’u oranında olmak üzere ÖZELCAN’a 25.821.641,54 TL idari para cezası verilmesine, ayrıca 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin birinci fıkrası uyarınca; yürürlükte olan sözleşmelerde yer alan yeniden satış fiyatının tespitine yönelik hükümlerin ve “İşletmede satılacak tüm ürünler Firma tarafından tedarik edilir. (…) İşletme, hiçbir tedarikçiden direkt ürün alımı yapamaz.” ifadesi ile benzer şekilde franchise bayilerin söz konusu ürünleri doğrudan başkaca tedarikçilerden temin etmesinin engellenmesi anlamına gelebilecek ifadelerin sözleşmeden çıkarılmasına; söz konusu düzenlemeler için ÖZELCAN’a gerekçeli kararın tebliğinden itibaren altmış (60) gün süre verilmesine ve bu süre içerisinde yapılan değişikliklerin Rekabet Kurumuna tevsik edilmesine karar verilmiştir. Kurulun kısa kararı 12.11.2025 tarihli ve 128386 sayılı yazı ile ÖZELCAN’a gönderilmiş olup söz konusu karar teşebbüs tarafından 18.11.20251 tarihinde tebellüğ edilmiştir. (14) Anılan Kurul kararına istinaden ÖZELCAN tarafından gönderilen ve Kurum kayıtlarına 20.11.2025 tarihli ve 76851 sayılı yazı ile intikal eden yazıda özetle; 1 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 7/a maddesinde “Elektronik yolla tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.” Hükmü yer almaktadır. 12.11.2025 tarihinde yapılan e-tebligatın tebellüğ tarihi 17.11.2025 olmaktadır.
25-46/1143-641 4/6 Franchise sisteminin rekabet hukuku karşısında tüketici refahının artırılması, bölgesel istihdamın güçlendirilmesi ve kamu yararının üretilmesi bakımından meşru bir dağıtım modeli olarak kabul edilmesi gerektiği, özellikle anne-bebek gibi hassas kategorilerde ürün güvenliğinin ve sertifikasyon uyumunun temin edilmesi ile kalite standardının korunması yönünde kritik işlevlerin yerine getirildiği, Kararın değerlendirme kısmında franchise yapısının bu yönlerinin daha belirgin şekilde tartılması gerektiği, zira karar uyarınca getirilen yükümlülüklerinin franchise ilişkilerinin sürdürülebilirliğini, franchise işletmelerinin ortak kalite standardını ve markanın bütünsel hizmet sunumunu zayıflatabileceği, Bu durumun ÖZELCAN’ı franchise sisteminden çekilmeye itmesi halinde küçük ölçekli girişimcilerin ekonomik yapısının, tüketicinin yaygın ve güvenli hizmete erişiminin ve bölgelerde sağlanan istihdamın olumsuz yönde etkilenmesi ihtimalinin bulunduğu hususlarının değerlendirilmesi gerektiği, Fiili bir uygulamanın bulunmaması ve somut baskı iddialarını destekleyen delillerin ortaya konulamaması hususunun ihlalin süresi ve niteliğine ilişkin değerlendirmenin yeniden gözden geçirilmesine imkân tanıdığı, İkinci yazılı savunmada sunulan veriler ve fatura örnekleri uyarınca aynı ürünün aynı gün farklı franchiselarda farklı fiyatlarla satıldığı, fiyatların franchise işletmesi tarafından bağımsız olarak belirlendiği, ilgili sözleşme hükmünün hiçbir dönemde fiilen uygulanmadığı, bayilere yönelik herhangi bir fiyat baskısının ve yaptırım tehdidinin bulunmadığı ve internet satışlarına ilişkin somut bir müdahalenin veya talimatın olmadığı, 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesi kapsamında getirilen yükümlülüklerin mevcut halinin; kalite standardının korunması, merkezden sağlanan teknik bilginin franchise işletmesine aktarılması, ürün güvenliği süreçlerinin bütünsel yürütülmesi ve tüketiciyle doğru bilgi iletişimi gibi franchise sisteminin temel unsurları üzerinde önemli kısıtlar doğurduğu, Söz konusu karar ile getirilen yükümlülükler çerçevesinde franchise yapısının operasyonel ve ekonomik olarak sürdürülebilirliğinin sağlanamayacağı, dolayısıyla franchise sisteminin kapatılması yönünde bir sonuca ulaşıldığı, ÖZELCAN hakkında verilen kararın; franchise işletmecilerinin ekonomik yapısı, tüketicilerin güvenilir ürünlere erişimi, yerel istihdam ve sertifikalı ürün akışının sürekliliği açısından ciddi olumsuz etkiler doğurma riski taşıdığı, bu nedenle getirilen yükümlülüklerin somut dosya verileri, franchise modelinin yapısal niteliği ve pazar gerçekliği ile birlikte kamu yararı ışığında yeniden değerlendirilmesinin uygun olacağı, Ceza miktarının tayininde pazarın yapısının, fiili etki yokluğunun, ÖZELCAN’ın uyguladığı uyum tedbirlerinin ve franchise kanalının teşebbüsün toplam gelirleri içindeki payının gözetilmesi gerektiği, cezanın orantılılık ve hakkaniyet ilkeleri ışığında yeniden ele alınmasının gerekli olduğu, Açıklanan tüm gerekçeler ve dosyadaki somut belgeler ışığında teşebbüs hakkında ceza verilmemesi gerektiği yönündeki kanaat korunmakla birlikte, kısa
25-46/1143-641 5/6 karardan anlaşıldığı üzere ceza tayininde esas alınan parametreler ile dosya kapsamındaki maddi olgular arasında belirgin bir uyumsuzluğun bulunduğu, bu nedenle ceza belirlemesine ilişkin değerlendirmenin yeniden ele alınmasının yerinde olacağı, ÖZELCAN’ın pazar payının düşük olduğu, franchise kanalının şirketin toplam geliri içinde sınırlı bir paya sahip olduğu, cezanın yüksek tutarının teşebbüsün ekonomik gerçekliği ve fiili etki yokluğu dikkate alındığında orantısız sonuçların doğmasına elverişli görüldüğü, bu nedenle cezanın yeniden değerlendirilmesinin gerektiği, Fiilen hiç işletilmeyen bir hükmün uzun süreli ihlal, karardan sonra ihlale devam ve süre itibarıyla ceza artırımını gerektiren bir ihlal olarak değerlendirilmesinin dosya kapsamındaki maddi olgularla ve hukukla bağdaşmadığı, ÖZELCAN tarafından karar öncesi iradi olarak yapılan sözleşme revizyonlarının “ihlalin devam ettiği dönem” sayılmasının hukukla ve hakkaniyetle bağdaşmadığı, Tüm sözleşmelerin soruşturma bildirimi tebliğ edildiği anda derhal Kurulun öngördüğü normlara uyum amacıyla tamamen iradi şekilde ve geniş kapsamlı olarak revize edildiği ve bunun tüm aşamalarıyla dosyaya sunulduğu, bu yenilenme döneminin rekabetin kısıtlanmasının devamı olarak görülmemesi gerektiği, aksine uyum yönünde atılmış açık bir iradenin ve davranış biçiminin bulunduğu, bu nedenle ihlalin devamı sayılmasının ceza artırımı bakımından yeniden değerlendirilmesi gerektiği, Lehe yönetmelik hükümlerinin esas alınması gerektiği, Yeni Ceza Yönetmeliğinin ağır hükümlerinin somut olayda uygulanmasının hukukun genel ilkeleri ve orantılılık ilkesiyle bağdaşmadığı ifade edilerek Kurulun 11.11.2025 tarihli ve 25-42/1034-590 sayılı kararının İYUK’un “Üst Makamlara Başvurma” başlıklı 11. maddesi kapsamında; ÖZELCAN hakkında idari para cezası uygulanmasına yer olmadığı ya da aksi kanaatte olunursa lehe Yönetmelik hükümleri gözetilerek en alt sınırdan, tüm hafifletici nedenler uygulanarak yeniden tesis edilmesi talep edilmektedir. (15) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notunda; ÖZELCAN tarafından yapılan Kurulun 11.11.2025 tarihli ve 25-42/1034-590 sayılı kararına yönelik olarak İYUK’un 11. maddesi kapsamındaki başvurusunun reddedilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (16) İYUK’un “Üst makamlara başvurma” başlıklı 11. maddesi, MADDE 11 - 1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. 2. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.
25-46/1143-641 6/6 3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır.” şeklinde düzenlenmiştir. Bu çerçevede İYUK’un 11. maddesi kapsamında bir başvuruda bulunabilmek için başvurunun idari dava açma süresi içinde yapılması gerekmekte olup bu süre Danıştay’da ve idare mahkemelerinde açılacak iptal davaları için 60 gün olarak belirlenmiştir2. (17) Bununla birlikte 4054 sayılı Kanun’un 54. maddesinde “Rekabet Kurulu kararlarında süreler gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren başlar.” hükmü yer almaktadır. Dolayısıyla Kurul kararlarına karşı idari yargı yoluna başvuru süresi gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren işlemeye başlamaktadır. (18) ÖZELCAN’ın İYUK’un 11. maddesi kapsamında kaldırılmasını, geri alınmasını, değiştirilmesini veya yeni bir işlem tesis edilmesini talep ettiği 11.11.2025 tarihli ve 25-42/1034-590 sayılı Kurul kararı, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin ihlal edildiğinin tespiti, idari para ceza uygulanması ve 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesi uyarınca yerine getirilmesi gereken yükümlülüklerin belirlenmesine ilişkin hükümler içermektedir. Söz konusu kısa karar, 17.11.2025 tarihinde ÖZELCAN tarafından tebellüğ edilmiş olup hukuken dava açma süresini başlatan tebliğ niteliğini haiz değildir. (19) Bu itibarla kararın gerekçeli metni henüz tebliğ edilmediğinden, ÖZELCAN tarafından yapılan başvuru İYUK’un 11. maddesi kapsamında öngörülen “süresi içinde başvuru” koşulunu sağlamamaktadır. Bu nedenle başvurunun süre bakımından usul koşulunu sağlamaması nedeniyle reddedilmesi gerektiği değerlendirilmektedir. H. SONUÇ (20) Yapılan yeniden değerlendirme sonucunda; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11. maddesi kapsamında 11.11.2025 tarihli ve 25-42/1034-590 Kurul kararının kaldırılmasına, geri alınmasına, değiştirilmesine veya yeni bir işlem yapılmasına yer olmadığına gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. 2 İYUK’un 7. maddesi “Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür.” hükmünü haizdir.
Full & Egal Universal Law Academy