Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2018-5-034
Karar Sayısı : 20-11/136-75
Karar Tarihi : 20.02.2020
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,
Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ
B. RAPORTÖR : İmren KOL, Cihan BİLAÇLI, Esra KÜÇÜKİKİZ,
Merve BİROĞLU, Osman AYAR, Çiğdem KIR ŞAHİNER
C. BAŞVURUDA
BULUNAN :- Dorak Turizm ve Gayrimenkul Yatırımları Holding A.Ş.
Temsilcileri: Dr. Hamdi PINAR,
Av. Mert KARAMUSTAFAOĞLU
Tepe Prime A Blok 14. Kat, No: 81 Mustafa Kemal Mah.
Dumlupınar Blv. 266 Çankaya / ANKARA
(1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 15.11.2018 tarih ve 18-43/687-M sayılı
kararı uyarınca hakkında soruşturma yürütülen Dorak Turizm ve Gayrimenkul
Yatırımları Holding A.Ş.’nin dosyaya giriş talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Dorak Turizm ve Gayrimenkul Yatırımları Holding A.Ş.
(DORAK HOLDİNG) tarafından yapılan ve Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına
08.03.2019 tarih ve 1700 sayı ile intikal eden başvuruda, yazılı savunmanın tam ve
eksiksiz bir biçimde hazırlanması ve savunma hakkının tesisi amacıyla 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/3 sayılı Dosyaya
Giriş Hakkının Düzenlenmesine ve Ticari Sırların Korunmasına İlişkin Tebliğ (2010/3
sayılı Tebliğ) uyarınca, dosyaya giriş talep formunda belirtilen evrak ve delilin erişime
açılması talep edilmiştir. Söz konusu başvuru üzerine düzenlenen 06.02.2020 tarih ve
2018-5-034/BN-10 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
- DORAK HOLDİNG hakkında aklayıcı ya da suçlayıcı belge niteliğinde olan
şikâyet başvurularının (Belge 1, 4, 98, 358-365, 634) ticari sır ve diğer
teşebbüslere ait bilgiler karartıldıktan sonra çoğaltılmış nüshalarının veya
elektronik kopyalarının verilebileceği veya gönderilebileceği,
- Görüşme tutanakları ve telefon tutanaklarının (Belge 55, 65, 66, 84, 85, 90, 159,
160,665, 689, 705) Kurum içi yazışma olmaları sebebiyle 2010/3 sayılı Tebliğ’in
10. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca ticari sırlardan arındırılmış hallerinin
Kurum merkezinde ve herhangi bir kayıt veya kopya alınmaksızın ancak not
alabilecek şekilde incelenebileceği,
- Soruşturma sürecinde soruşturma tarafı diğer teşebbüslerde yapılan yerinde
incelemelere ilişkin tutanak ve eklerin (Belge 8-10, 12, 16-19, 21-25, 27, 67,
133, 137-140, 144-147, 150-152, 154-158, 289, 290, 292, 294, 301) DORAK
HOLDİNG ile ilgili olan bölümlerinin gerek Soruşturma Bildiriminde gerek
Soruşturma Raporu ekinde gönderilmesi, geri kalan bölümlerin DORAK
HOLDİNG hakkında aklayıcı veya suçlayıcı bilgiler içermemesi ve soruşturma
20-11/136-75
2/6
tarafı diğer teşebbüslere ait ticari sır niteliğinde bilgiler içermesi nedeniyle
2010/3 sayılı Tebliğ’in 6. maddesi uyarınca reddedilmesi gerektiği,
- Soruşturma Raporunda yer verilen, Kurum içi yazışma niteliğinde olan ve
DORAK HOLDİNG hakkında aklayıcı veya suçlayıcı delil vasfı taşımayan
belgelere (Belge 36-40, 42-45, 48-50, 52, 220-227, 229, 231, 232, 239, 248,
321-325, 331, 332, 335-341, 343-352, 409, 414, 417-420, 423-431, 433-435,
467-475, 480, 481, 484-490, 492-499, 504, 523-526, 539-544, 547-549, 551-
553, 556-560, 563, 594-598, 601, 602, 607, 611-614, 621, 622, 633, 637-639,
651, 655, 674, 696) erişim talebinin 2010/3 sayılı Tebliğ’in 6. maddesi uyarınca
reddedilmesi gerektiği,
- Soruşturma Raporunda yer verilen kamuya açık nitelikte belgelere (Belge 708)
erişim talebinin reddedilmesi gerektiği
belirtilmektedir.
G. İNCELEME GEREKÇE VE HUKUKİ DAYANAK
(4) Rekabet Kurulunun (Kurul) 15.11.2018 tarih ve 18-43/687-M sayılı kararı uyarınca
yürütülen soruşturma kapsamında DORAK HOLDİNG tarafından 4054 sayılı Kanun ve
2010/3 sayılı Tebliğ çerçevesinde erişim talebinde bulunulan bilgi ve belgeler şunlardır:
- Şikayet başvuruları (Belge 1, 4, 98, 358-365, 634),
- Görüşme Tutanakları (Belge 55, 65, 66, 84, 85, 90, 159, 160),
- Mavi Ay Havacılık Balonculuk Turizm İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. (ASSIANA
BALON) Telefon Tutanağı (Belge 665),
- Telefon Tutanakları (Belge 689, 705),
- Yerinde İnceleme Tutanakları (Belge 8-10, 12, 16-19, 21-25, 27, 67, 133, 137-
140, 144-147, 150-152, 154-158, 289, 290, 292, 294, 301),
- Bilgi-belge talepleri (Belge 36-40,42-45, 48-50, 52, 220-227, 229, 231, 232, 239,
248, 321-325, 331, 332, 335-341, 343-352, 409, 414, 417-420, 423-431, 433-
435, 474, 475, 480, 481, 484-490, 492-499, 539-544, 547-549, 551-553, 556-
560, 563, 594-598, 601, 602, 607, 611-614, 621, 622, 633, 637-639, 651, 655,
674),
- Bilgi-belge sunumları (Belge 56-58, 61-63, 69-72, 76, 81-83, 86, 91, 93-95, 173-
176, 180, 187-189, 191, 192, 194-196, 199, 201, 204, 210, 214, 217-219, 241-
244, 246, 247, 249-252, 255, 257-265, 269-275, 277, 357, 366, 370, 371, 377,
380-382, 387-392, 394-397, 399, 401, 408, 438, 439, 444, 445-457, 463, 466,
500-503, 506, 507, 510-514, 516-518, 535, 568-576, 578, 579, 585, 586, 587,
603, 604, 606, 608, 630, 631, 641-646, 648, 649, 659, 661, 663, 664, 676, 680,
682, 684, 688, 690, 691, 698, 703, 704, 706, 707, 710, 715),
- İlgili internet siteleri kaynaklı bilgi ve belgeler (Belge 708),
- Vergi Dairesi yazısı (Belge 467-472),
- Hukuk Müşavirliği yazısı (Belge 473, 504),
- Hazine ve Maliye Bakanlığı yazısı (Belge 696),
- Kayseri Vergi Dairesi bildirimi (Belge 523-526),
- Acente Tablosuna ilişkin bilgi (Belge 712).
20-11/136-75
3/6
(5) 4054 sayılı Kanun’un “Delillerin Toplanması ve Tarafların Bilgilendirilmesi” başlıklı 44.
maddesinin ikinci fıkrası; “Haklarında soruşturmaya başlandığı bildirilen taraflar sözlü
savunma hakkını kullanma taleplerine kadar kurum bünyesinde kendileri ile ilgili
düzenlenmiş her türlü evrakın ve mümkünse elde edilmiş olan her türlü delilin bir
nüshasının kendilerine verilmesini isteyebilir” hükmünü amirdir. Buna ek olarak aynı
maddenin üçüncü fıkrasında yer alan; “Kurul, tarafları bilgilendirmediği ve savunma
hakkı vermediği konuları kararlarına dayanak yapamaz.” hükmü ise, evrak ve bilgi
verilmesinin savunma hakkının esasına ilişkin olduğunu göstermektedir.
(6) 2010/3 sayılı Tebliğ, tarafların kendileri hakkında düzenlenen belgelere erişimini
mümkün kılarken bunun istisnalarını da düzenlemiş bulunmaktadır. Teşebbüslerin
soruşturma kapsamında kendileri ile ilgili düzenlenmiş bilgi ve belgeleri isteme hakları
bulunmakla birlikte, bu bilgi ve belgelere erişimin yine mevzuat hükümlerinin izin verdiği
ölçüde gerçekleştirilmesi esastır. Buna ek olarak 2010/3 sayılı Tebliğ’in 6. maddesinde
yer alan, “Taraflar dosyaya giriş hakkı kapsamında, Kurum içi yazışmalar ve başka
teşebbüs, teşebbüs birliği ve kişilere ilişkin ticari sır ve diğer gizli bilgileri içerenler hariç
olmak üzere, Kurum bünyesinde kendileri ile ilgili düzenlenmiş her türlü evraka ve elde
edilmiş her türlü delile erişebilir.” hükmüyle, tarafların kendileri hakkında düzenlenmiş
evrak ve delillere ulaşabileceği, ancak; Kurum içi yazışmaların ve başka teşebbüs,
teşebbüs birliği ve kişilere ilişkin ticari sır ve sair gizli bilgi içeren evrakın bu kapsamda
yer almadığı ifade edilmiştir.
(7) 2010/3 sayılı Tebliğ’in “Kurum İçi Yazışmalar” başlıklı 7. maddesinde;
“(1) Kurum içi yazışmalar, Kurulun aldığı nihai kararlar bakımından hazırlayıcı
işlem niteliğinde olan birimler arası yazışmalardır.
(2) Kartellerin Ortaya Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ve 9 uncu maddesinin üçüncü
fıkrası çerçevesinde elde edilen bilgi ve belgeler ile Kurumun diğer kamu
kurumları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları veya özel sektör gerçek
ve tüzel kişileri gibi bilgisine başvurulanlarla yaptığı yazışmalar da iç yazışma
olarak kabul edilir.”
hükmüne yer verilmiştir. Buna göre Kurulun alacağı nihai karara kadar
gerçekleştireceği hazırlayıcı işlem niteliğindeki yazışmalar, Kartellerin Ortaya
Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair Yönetmelik (Pişmanlık
Yönetmeliği) kapsamında sunulan bilgi ve belgeler ve Kurumun bilgisine başvurduğu
kamu veya özel sektör üçüncü kişileriyle yaptığı yazışmalar iç yazışma olarak kabul
edilmektedir.
(8) Buna ek olarak, 2010/3 sayılı Tebliğ ile tarafların dosyaya erişim haklarının ne şekilde
kullandırılacağına dair de bir düzenleme getirilmiştir. İlgili Tebliğ’in “Dosyaya giriş
hakkının kullandırılması” başlıklı 10. maddesi şu şekildedir:
“(1) Dosyaya giriş hakkı, ilgilinin talebi de dikkate alınarak; dosya mevcudunda
bulunan ve erişime açılan evrakın fotokopi yolu ile çoğaltılmış nüshalarının veya
elektronik kopyalarının verilmesi ya da gönderilmesi suretiyle kullandırılabilir.
(2) Kartellerin Ortaya Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ve 9 uncu maddesinin üçüncü
fıkrası çerçevesinde elde edilen bilgiler ile aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği
bulunan diğer kurum içi yazışmalar, Kurum merkezinde incelenebilir.”
20-11/136-75
4/6
(9) Madde metni değerlendirildiğinde, her ne kadar Tebliğ’in 6. maddesinde tarafların
Kurum içi yazışmalara erişemeyeceği ifade edilmişse de, Tebliğ’in 7. maddesinde
tanımlanan Kurum içi yazışmalara erişimin Tebliğ’in 10. maddesi çerçevesinde
tamamen engellenmediği, ancak aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunan diğer
Kurum içi yazışmaların Pişmanlık Yönetmeliği kapsamında yapılan başvurularda
sunulan bilgiler ile benzer şekilde Kurum merkezinde incelenebileceğinin düzenlediği
anlaşılmaktadır.
(10) Tebliğ’in 6. maddesinin ikinci fıkrasının açık hükmü uyarınca, dosyaya giriş hakkı
kapsamının dışında tutulan “ticari sır ve diğer gizli bilgiler “in kavram olarak ne ifade
ettiği hususunda ise Tebliğ’in “Ticari Sırların Belirlenmesi ve Gizli Tutulması” başlıklı
12. maddesi yol gösterici olmaktadır. Anılan maddenin ilk fıkrasında ticari sır kavramı,
“teşebbüslerin faaliyet alanları ile ilgili olan ve gizli tutma iradesine sahip
oldukları, yalnızca belirli ve kısıtlı bir kesim tarafından bilinen ve elde edilebilen,
başta rakipleri olmak üzere üçüncü kişilere ve kamuya açıklanması halinde ilgili
teşebbüsün ciddi zarar görme ihtimali bulunan her türlü bilgi ve belge”
şeklinde tanımlanmaktadır. Aynı maddenin ikinci fıkrasında ise nelerin ticari sır
kategorisinde addedilebileceğiyle ilgili örnek kabilinden olmak üzere;
“Olayın ve teşebbüsün özelliklerine göre, teşebbüslerin iç kuruluş yapısı ve
organizasyonu, malî, iktisadî, kredi ve nakit durumu, araştırma ve geliştirme
çalışmaları, faaliyet stratejisi, hammadde kaynakları, üretim ve imalata ilişkin
teknik bilgiler, fiyatlandırma politikaları, pazarlama taktikleri ve masrafları,
pazar payları, toptancı ve perakendeci müşteri potansiyeli ve ağları, izne tâbi
veya tâbi olmayan sözleşme bağlantıları gibi bilgi ve belgeler ticari sır olarak
kabul edilebilir.”
ifadesine yer verilmektedir.
(11) Yukarıda genel hatlarıyla hukuki çerçevesi çizilen dosyaya giriş hakkı ve ticari sır
normları ışığında mevcut başvuru bakımından yapılacak değerlendirmede öncelikli
olarak; talebe konu belgelerin Kurum içi yazışma niteliğinde olup olmadığının ve daha
sonra eğer bu niteliği haiz ise teşebbüsü aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunup
bulunmadığının tespit edilmesi gerekmektedir. Ayrıca, söz konusu belgelerin 2010/3
sayılı Tebliğ’in 6. maddesi çerçevesinde; teşebbüs, teşebbüs birliği ve kişilere ait ticari
sır niteliği taşıyıp taşımadığı hususu açığa kavuşturulmalıdır.
(12) Bu kapsamda değerlendirilecek belgelerin başında görüşme tutanakları ve telefon
tutanakları (Belge55, 65, 66, 84, 85, 90, 159, 160, 665, 689, 705) gelmektedir. Taleple
ilgili olarak 2010/3 sayılı Tebliğ’in yukarıda yer verilen 7. maddesinin ikinci fıkrasında,
özel sektör gerçek ve tüzel kişileri gibi bilgisine başvurulanlarla yapılan yazışmaların
Kurum içi yazışma olduğu belirtilmiştir. Tebliğ’in 10. maddesinin ikinci fıkrasında ise
aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunan Kurum içi yazışmaların, Kurum merkezinde
incelenebileceği hüküm altına alınmıştır.
(13) Tebliğ hükümleri dikkate alındığında, söz konusu belgelerin teşebbüsle ilgili
kısımlarının Kurum merkezinde incelenebileceği, ancak incelemeye açılacak belgeler
arasında 2010/3 sayılı Tebliğ hükümleri uyarınca ticari sır barındıran belgelerin, ticari
sır niteliğindeki içeriklerden arındırılarak teşebbüsün erişimine açılması gerektiği
sonucuna ulaşılmıştır. Belgelere erişimde öngörülecek usul bakımından ise benzer
20-11/136-75
5/6
taleplerin değerlendirildiği Kurul içtihadı1 paralelinde, Kurum merkezinde herhangi bir
elektronik veya mekanik kopya alınmadan ancak not alınabilecek şekilde incelenmek
üzere erişime açılması yönetiminin uygulanması sonucuna ulaşılmıştır.
(14) Erişim talep edilen diğer belgeler arasında soruşturma tarafı diğer teşebbüslerde
yapılan yerinde incelemelere ilişkin tutanak ve ekleri (Belge 8-10, 12, 16-19, 21-25, 27,
67, 133, 137-140, 144-147, 150-152, 154-158, 289, 290, 292, 294, 301) gelmektedir.
Söz konusu belgeler DORAK HOLDİNG ile ilgili olarak düzenlenmiş evrak ya da elde
edilmiş delil vasfını haiz olmadığından Tebliğ’in 6. maddesinde dosyaya giriş hakkı
kapsamına girdiği belirtilen belgeler arasında yer almamaktadır. Bu nedenle anılan
belgelere erişim talebinin Tebliğ’in 6. maddesi hükmü çerçevesinde reddi sonucuna
ulaşılmıştır.
(15) Mevcut başvuru açısından üzerinde durulacak diğer bir husus ise Belge 36-40, 42-45,
48-50, 52, 220-227, 229, 231, 232, 239, 248, 321-325, 331, 332, 335-341, 343-352,
409, 414, 417-420, 423-431, 433-435, 467-475, 480, 481, 484-490, 492-499, 504, 523-
526, 539-544, 547-549, 551-553, 556-560, 563, 594-598, 601, 602, 607, 611-614, 621,
622, 633, 637-639, 651, 655, 674 ve 696’nın erişime açılıp açılamayacağıdır. İlgili
belgeler, 2010/3 sayılı Tebliğ’in 7. maddesi çerçevesinde Kurum içi yazışma
kapsamına girmektedir. Buna ilaveten söz konusu belgelerin DORAK HOLDİNG’i
suçlayıcı veyahut aklayıcı delil niteliği bulunmamaktadır. Bu nedenle anılan belgelere
erişim talebinin reddine karar verilmiştir.
(16) Son olarak, Belge 708’in erişime açılma kabiliyeti değerlendirilmelidir. Bahse konu
belgenin, Soruşturma Raporunda yer verilen kamuya açık nitelikte belgelerden olması
hasebiyle erişim talebinin reddedilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
H. SONUÇ
(17) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, Rekabet Kurulunun
15.11.2018 tarih ve 18-43/687-M sayılı kararı uyarınca yürütülen soruşturma
kapsamında, Dorak Turizm ve Gayrimenkul Yatırımları Holding A.Ş.’nin dosyaya giriş
talebine ilişkin olarak;
- Kurum içi yazışma niteliğinde olan görüşme tutanakları ve telefon tutanaklarının
(Belge 55, 65, 66, 84, 85, 90, 159, 160, 665, 689, 705) teşebbüsle ilgili
kısımlarının, ticari sır ve gizli bilgilerden arındırılarak Kurum merkezinde
herhangi bir elektronik veya mekanik kopyası alınmadan, ancak not alınabilecek
şekilde incelenmek üzere erişime açılmasına,
- Soruşturma tarafı diğer teşebbüslerde yapılan yerinde incelemelere ilişkin
tutanak ve eklerine (Belge 8-10, 12, 16-19, 21-25, 27, 67, 133, 137-140, 144-
147, 150-152, 154-158, 289, 290, 292, 294, 301) erişim talebinin, teşebbüs ile
ilgili olarak düzenlenmiş evrak ya da elde edilmiş delil niteliğinde olmamaları
ve/veya ticari sır niteliğini haiz olmaları nedeniyle, reddine,
- Belge 36-40, 42-45, 48-50, 52, 220-227, 229, 231, 232, 239, 248, 321-325, 331,
332, 335-341, 343-352, 409, 414, 417-420, 423-431, 433-435, 467-475, 480,
481, 484-490, 492-499, 504, 523-526, 539-544, 547-549, 551-553, 556-560,
563, 594-598, 601, 602, 607, 611-614, 621, 622, 633, 637-639, 651, 655, 674,
696’ya erişim talebinin, aklayıcı veya suçlayıcı olmayan Kurum içi yazışma
niteliği taşımaları nedeniyle, reddine,
1 Bkz. 30.03.2016 tarih ve 16-12/188-83 sayılı; 18.05.2016 tarih ve 16-17/290-133 sayılı Kurul kararları.
20-11/136-75
6/6
- Soruşturma Raporunda yer verilen kamuya açık nitelikte belgelere (Belge 708)
erişim talebinin reddine
gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde
yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy