İnceleme ve Değerlendirme : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 12.10.2015 tarihli ve 1528 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;
“İstanbul Bölge Temsilciliği tarafından tarafıma tevdi edilen, Başbakanlık İletişim Merkezince (BİMER) Kurulumuza ulaştırıldığı anlaşılan bir şikayet üzerine Radyo D program adlı yayın kuruluşuna ait 21.08.2015 tarih ve 06.30- 10.00 zaman dilimine ait yayın kaydının incelenmesi esnasında; Polat Labar başlıklı programda sunucunun “Ölmeden önce ne yapmak isterdiniz?” başlığı altında dinleyicilerine soru yönelttiği ve dinleyicilerin bu soruya değişik cevaplar vererek yayına katıldıkları gözlenmiştir. Yayına katılan dinleyicilerin, yöneltilen bu soruya “Pascal Nauma’yla halı sahada maç yapmak isterim..”, “Galatasaray’ın Fenerbahçe’yi Kadıköy’de yendiğini görmek isterim”, “Hacca gitmek isterim..”, “Kim Kardişyan’ı görmek isterim” vb gibi cevaplar verdikleri sırada; yayına katılan bir dinleyici ile sunucu arasında geçen şu diyalog yayına yansımıştır:
(07:35:10) SUNUCU: Eveet.. 0 212 413 51 84. Aslında çok ilginç de bir analiz yapmış oluyoruz bir taraftan galiba. Bakalım başka kimler ölmeden önce neler yapmak istiyorlar. Günaydın..
DİNLEYİCİ: Günaydın..
SUNUCU: Ölmeden önce?
DİNLEYİCİ: Ölmeden önce Beştepe’ye çıkıp o uzun adamın suratını s.. tükürmek isterdim.
SUNUCU: Yaav.. Böyle siyaset yapmadığımızı, böyle kelimeler kullanmadığımızı, yayın ilkelerimizde böyle şeylerin olmadığını bilmenize rağmen niye böyle bir şey yapıyorsunuz anlamıyorum yani.
DİNLEYİCİ: Yapmamız gerekiyordu ondan.
SUNUCU: Ama.. Amaa. İşte siz oradan kurduğunuz bir cümle ile kendinizi rahatlattığınızı düşünüyorsunuz ama, başka insanları mesela, zor durumda bırakıyorsunuz. Biz burada yayıncılık ilkeleriyle yayın yapmaya çalışıyoruz. Eeee.. yayından aldım cümlesini ama.. Bazen teknik arıza olup tekrar da edebiliyor o cümlesini yayında maalesef.. O riski ortadan kaldırmak adına beyefendinin sözünü ben geri almak zorundayım. Çünkü bu tip bir söylemi yayıncılık ilkeleriyle zaten yapma şansımız yok.. Eeee, dolayısıyla bizim yayıncılık ilkelerimize, herkese ve her noktaya burada herkesin düşüncesine eşit mesafede olma ilkemize ters düşüyor çünkü. O eşit mesafeye herkesin istediğini söyleme noktasına gittiğimizde bu sefer birbirimizden uzaklaşıyoruz. Biz uzaklaştıran değil birleştiren bir yayın yapma tercihindeyiz. Şurada sabahın şu saatinde güne gülerek, eğlenerek başlamak istiyoruz. O kadar çok sorun, o kadar çok gerilim varken buna gölge düşürmemenizi rica ediyoruz yayınlarımıza bağlandığınızda. Reklamlar ve şarkının ardından buradayız. (07:36:49)
ifadelerinin;
Advertorial sorumluluğu o anda taşımakta olan sunucunun; kimliği açıklanmayan dinleyicinin bu şekildeki ifadelerinden rahatsız olduğu, bu ifadelerin yayına yansıtılmaması gerektiği konusunda yeterli bilgiye sahip olduğu ve buna muvaffak olamadığının farkında olduğu, özür dileme gayretleri içerisine girdiği ve bir daha böyle ifadeler kullanılmaması yönünde dinleyicilerini uyardığı anlaşılmakla beraber;
6112 sayılı Radyo ve Televizyonları Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkındaki Kanun’un;
Medya hizmet sağlayıcının bağımsızlığı ve sorumluluğu başlıklı 6. Maddesinin 4. Fıkrasında yer alan:
“Medya hizmet sağlayıcılar, ticarî iletişim ile üçüncü şahıslar tarafından üretilenler de dahil olmak üzere, yayınlanan tüm yayın hizmetlerinin içeriğinden ve sunumundan sorumludur”
Hükmü dikkate alındığında;
Aynı kanunun; “Yayın Hizmeti İlkeleri” başlıklı 8. Maddesinin 1/ç fıkrasında yer alan;
“İnsan onuruna ve özel hayatın gizliliğine saygılı olma ilkesine aykırı olamaz, kişi ya da kuruluşları eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü, aşağılayıcı veya iftira niteliğinde ifadeler içeremez.” Hükmünü ihlal ettiği düşünülmektedir.” Şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,
Yayın kuruluşunun 6112 sayılı Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendini ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,
Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.
Gerekçe :Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nınyazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;
Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının ve ses kaydının tetkiki sonucunda; her ne kadar sunucu tarafından kimliği açıklanmayan dinleyicinin, yayında ; “Ölmeden önce Beştepe’ye çıkıp o uzun adamın suratını s.. tükürmek isterdim.” Şeklinde kullandığı ifadelerinden rahatsız olduğu, ve bir daha böyle ifadeler kullanılmaması yönünde uyarılmış olsa da, 6112 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan: “Medya hizmet sağlayıcılar, ticarî iletişim ile üçüncü şahıslar tarafından üretilenler de dahil olmak üzere, yayınlanan tüm yayın hizmetlerinin içeriğinden ve sunumundan sorumludur.” hükmü uyarınca bu durumun yayıncı kuruluşu sorumluluktan kurtarmayacağı, bu nedenle bahse konu yayında 6112 sayılı Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinin ihlal edildiği kanaatine varılmıştır.
Bu itibarla; yayın Kuruluşu’nun; söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinin ilk defa ihlali nedeniyle uyarılması gerektiği, kanaatine varılmıştır.
Karar : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; RADYO D çağrı işaretiyle yayın yapan DTV HABER VE GÖRSEL YAYINCILIK A.Ş. unvanlı kuruluş hakkında;
6112 sayılı Kanunun 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan “İnsan onuruna ve özel hayatın gizliliğine saygılı olma ilkesine aykırı olamaz, kişi ya da kuruluşları eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü, aşağılayıcı veya iftira niteliğinde ifadeler içeremez.” hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “UYARI” YAPTIRIMININ UYGULANMASINA,6112 sayılı Kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca tebliğden itibaren en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin İkinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının yapılacak tebligatta bildirilmesine, Üst Kurul Üyesi Süleyman DEMİRKAN’ın karşı oyu ile oy çokluğuyla karar verildi.