İnceleme ve Değerlendirme : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 06.01.2016 tarihli ve 23 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;
“Bayram FM logosu ile yayın yapmakta olan Pendik Prodüksiyon ve Radyo TV Yay. A.Ş.’ticari unvanlı medya hizmet sağlayıcı Kuruluşun 10.12.2015 tarihinde, 07:00’de “Zamanın Bereketi” adlı programın sunucusunun; cinlerin birçok hastalığın sebebi olduğunu söylemesi, ümmü sübyan isimli cinin musallat olduğu kişilerde yol açtığı hastalıkları uzun uzun anlatmış olması sebebiyle batıl inançlar yoluyla dinleyicilerin istismar edildiği kanaatine varılmıştır. Program esnasında;
Sunucu: “(…) Tıbben nedeni bulunamayan devamlı, yarım veya tam baş ağrısı, başın üzerinde bir yerin acıması, baş dönmesi, düşecek veya bayılacak gibi olan kardeşlerim bakın bu saydıklarım ümmü sübyan belirtileridir. Kulakta veya kafanın içinde çınlamalar, uğultular olan kardeşlerim ümmü sübyan belirtisi. Başka kafanın içinde oluşan tuhaflıklar, beynin şekilden şekle girmesi diyor. Nedensiz ve doktorun tespit edemediği göz ağrıları (…) ümmü sübyan belirtisi. Kollarda bacaklarda veya vücudun çeşitli yerlerinde uyuşmalar olan kardeşlerim, titremeler, sarsılmalar, itilme hissi, yanmalar, karıncalanmalar, diken diken olma halleri, el, baş, kol gibi organların istem dışı oynatılması, el, kol, bacakların kasılması bu alametler ümmü sübyan alametleri sevgili kardeşler. Sırt bölgesinde veya vücudun çeşitli yerlerinde gezici ağrıları olan kardeşlerim ümmü sübyan belirtisi. Diyor ki; bazı cinler çok seri bir şekilde sara sıkıntısı yapabilir. Bunlar kuvvetli cinlerdir, rahatsızlık başladığı anda cin insanın başındadır, beyne hükmeder. Bazı sara nöbetlerinin diyor, oluşmasının sebebi ümmü sübyandır.(…) Cin kıza aşık olup bedenine girerse o kızda huysuzluklar, ailesine karşı gelmeler, evlenmeme isteği, kimseyi beğenmeme durumları oluşur. Bazılarında ise cin kızın yüzünde bacaklarında ve vücudunun çeşitli yerlerinde sivilceler çıkarır ve bu sivilceler ilaçla geçmezler. (…) Cinler yapıları itibariyle insanın damarlarına girip, kanıyla beraber dolaşabilmektedir. Bu nedenle doktor tarafından muayene edilip, tedavi edilemeyen bazı hastalıkları cinler yapabilmektedir. Bakın başka hamile kalamama.(…) ümmü sübyan alameti. Allah-u Ekber.(…) Düşük yapma.(…) Tıbben düşük yapmaya bir sebep yoksa, cenini cin düşürmektedir.(…) Düşüğün sebebi cin ise, çıkarıldığında kadın bir daha düşük yapmaz.(…) Taşıta binememe, uçak korkusu.(…) Üşüme, ürperme ve ateş basmaları.(…) Lohusa yattıktan kısa bir süre sonra öfkelenme, içe kapanma, uyuyamama, yemek yiyememe, etrafında çeşitli hayvanlar görme, konuşmama, ağlama, huzursuzluk ve saldırgan davranışlar ve etrafındakilerin kendisine zarar vereceklerini düşünme bir ümmü sübyan vakasıdır. Vücutta sürekli dolaşan, yer değiştiren bir şeyin olduğunu hissetmek, yemek yiyememe hali, aşırı oburluk hali hep ümmü sübyan. Erkekte ve kadında isteksizlik yine ümmü sübyan. Diyor ki; ister erkeğe ister kadına yapılsın bu tür musallatlar yani üç harfli musallatı Allah’ın izniyle Ümmü Sübyan ile çözülür demiş değerli kardeşler değerli dostlar.(…) Kekemelikte bile bu tür rahatsızlığı yapan cinlerdir diyor, kişinin çene ve diline etki edip onu kekeme yapmaktadırlar. Bu tür musallatlar Allah’ın izniyle ümmü sübyan ile çözülür, Allah Allah. Sırt ve bel kemiklerinde ağrılar, sızılar diyor, nedeni bulunamayan ağrılar, şişkinlik, evlenmeye aday şahsı çirkin bir surette görmek, aniden ondan nefret etmek, soğumak.(…) Her derdin devasını Cenab-ı Allah vermiş bizlere, Elhamdülillah.(…)” şeklinde ifadelere yer vermiştir,
Bayram FM logosu ile yayın yapmakta olan Pendik Prodüksiyon ve Radyo TV Yay. A.Ş ticari unvanlı medya hizmet sağlayıcı kuruluşunun bu yayını sebebiyle 6112 Sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un “Yayın Hizmet İlkeleri” başlıklı 8(1). maddesinin; (r) bendinde belirtilen; “Kişileri fal veya batıl inançlar yoluyla istismar edemez.”
Hükmünü ihlal ettiği düşünülmektedir.” Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,
Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrasının (r) bendini ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,
Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.
Gerekçe :Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nınyazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;
Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının incelenmesi sonucunda; ihlale konu yayında programın sunucusu tarafından, cinlerin birçok hastalığın sebebi olduğunun ifade edildiği, ümmü sübyan isimli cinin musallat olduğu kişilerde yol açtığı hastalıkların uzun uzun anlatıldığı dolayısıyla, dinleyicilerin bu yolla istismar edildiği kanaatine varılmıştır.
Bu nedenle söz konusu yayında, 6112 sayılı Kanun’un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (r) bendindeki; “Kişileri fal veya batıl inançlar yoluyla istismar edemez.” ilkesinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Karar : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere;
BAYRAM FM çağrı işaretiyle yayın yapan PENDİK PRODÜKSİYON VE RADYO TELEVİZYON YAY. A.Ş. unvanlı kuruluş hakkında; 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (r) bendinde yer alan; “Kişileri fal veya batıl inançlar yoluyla istismar edemez.” hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “UYARI” YAPTIRIMININ UYGULANMASINA,6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca tebliğden itibaren en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin İkinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının, yapılacak tebligatta bildirilmesine, oy birliği ile karar verildi.