İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 18.10.2017 tarih ve 962 sayılı yazısına konu KANAL S logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 12.10.2017 tarihinde saat 11:44’de yayınladığı ticari iletişim yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, kuruluşun 12.10.2017 tarihinde saat 11:44’de yayınladığı ticari iletişim yayınında sunucu tarafından; "Bugün yine sizlerle birlikteyiz. Muhteşem bir kampanya gerçekleştireceğiz. Görüyorsunuz kendi doğal haliyle almış olduğumuz bu balı inşallah bugün bir güzel bir kampanya yaparak sizlerin sofrasına kadar ulaştıracağız....Biz sizlere bugün muhteşem bu petek balını göndereceğiz... Sizlerde bugün isterseniz petek alabilirsiniz, ister süzme bal alabilirsiniz. İsterseniz ikisinide karıştırabilirsiniz. … Fiyatımız 100 TL. artı bir 10 TL. kargo bedelimiz var. Biz sizlere bir değil, 2 değil, 3 değil, 4 değil, 5 kavanoz süzme balı göndereceğiz.... Kampanya süresince arayacak olan herkese, şöyle görüyorsunuz sizlere büyükcene bir bal kutusu gelecek içinde 5 kavanoz süzme balınız, içinde 3 kutu petek balınız bir de şu görmüş olduğunuz muhteşem 2 yıl garantili kol saatiniz hediye olarak gelecek....., ben Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığına bağlı bir izin dahilinde bu balı dolduruyorum. Analizini yapacaksın, çıkacaksın elini kolunu sallayarak göstereceksin kardeşim....Sağlığınız için en güzel gıdadır diyor doktorlarımız, Daha ne diyelim ya Kuran-ı Kerim'e nail olmuş Peygamber Efendimizin sünneti seniyyesinde geçen bir gıda maddesi... Ben malımı size değil Cenab-ı Allah'a satıyorum ya. Çünkü, Allah'ın sevdiği kullarına benim bir jestim olursa Cenab-ı Allah'ın da illaki bana bir jesti olur ya. Paylaşıyoruz hemen ekranın üzerindeki numarayı arayın 100 TL. karşılığında hem süzme balınız hem de petek balınız geliyor...Bu balı Türkiye Arıcılar Birliği Başkanlığı'na da sorabilirsiniz... Bu balın kilosu 8 Liradır kardeşim 9 Liradır....Alacaksınız ya siz bir kere onaylanmış ISO belgeli testlerle dolumu yapılmış bir balı alıyorsunuz. İçiniz rahat olsun...Bu balı alın kardeşim. Gönül rahatlığıyla tüketin...Hemen ekran üzerindeki numarayı arayın siparişinizi verin. Arkadaşlar çok süremiz kaldı mı? Bir dakikamız var. Bir dakika süresince hızlı bir şekilde arıyorsunuz kampanyaya dahil oluyorsunuz..., "5 Kutu Petek Bal/ 3 Kavanoz Süzme Bal/İsteyene 3 Kutu Petek Bal/ İsteyene 5 Kavanoz Süzme Bal/ 100 TL.+Kargo/ Hemen Arayın: 0212 708 77 66/ Arayan Herkese Kol Saati Hediye/ Muhteşem Kampanya" şeklinde sözlü ve yazılı ifadelerle bal tanıtım ve satışının yapıldığı görülmüştür.
İhlale konu yayında, tanıtılan balın sahte olmayıp, doğal ve iyi bir bal olduğu, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığına bağlı bir izin dahilinde doldurulduğu ve ISO belgeli testlerle dolumu yapılmış olduğu, genel olarak bal satış fiyatlarının 8-9 TL civarında olduğu belirtildiği, ve 5 kavanoz süzme balın 2 kg olduğu ifade edilirken (akan yazıda) petek balın gramajı hakkında net bilgi verilmediği, 5 kavanoz süzme balın 100 Lira olduğu bir kampanyadan bahsedilerek, kampanya süresince arayan herkese kol saati hediye verileceği belirtilmesine rağmen akan yazılarda "çıkabilecek hediyeler orman gülü yavrum balı, yüzük, kol saati, takı seti, albümle sınırlıdır." şeklinde ifadelerle saat dışında da hediyelerin olacağı, bu nedenlerle yayının izleyiciyi yanıltıcı, istismar edici ve izleyicinin çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu,
Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü'nün Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliğinde ise (No:2012/58 madde 4/a) balın tarifi "Bitki nektarlarının, bitkilerin canlı kısımlarının salgılarının veya bitkilerin canlı kısımları üzerinde yaşayan bitki emici böceklerin salgılarının bal arısı tarafından toplandıktan sonra kendine özgü maddelerle birleştirerek değişikliğe uğrattığı, su içeriğini düşürdüğü ve petekte depolayarak olgunlaştırdığı doğal ürünü," şeklinde yapılmaktadır. Ayrıca Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği'inde, (Üçüncü bölüm madde 7/a) "Gıda hakkında bilgilendirme...Tüm benzer gıdalar aynı niteliklere sahip olduğu halde, belli bir gıdanın özel niteliklere sahip olduğunu ileri sürerek ve özellikle belirli bileşenler ve/veya besin öğelerinin varlığını veya yokluğunu özel olarak vurgulayarak,..yanıltıcı biçimde olmaz " hükmünün ihlal edildiği,
Bu nedenlerle mezkur yayında, Yayın Hizmeti Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 9/A-1 (a) maddesinde yer alan, "Tele-alışveriş yayınlarında...Tüketicinin doğru tercihler yapabilmesini sağlamak amacıyla, ürün veya hizmete ilişkin kesin bilgiler verilir ve izleyiciler yanılgıya düşürülemez" ilkesini dolayısıyla 6112 sayılı Kanun'un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Bu itibarla;
6112 sayılı Kanun'un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan, "Ticari iletişim.....Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek," hükmünün ihlali nedeniyle,
1) 6112 sayılı Kanun'un 32’inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “8 inci maddenin birinci fıkrasının diğer bentleri ile ikinci ve üçüncü fıkralarında ve bu Kanunun diğer maddelerinde belirlenen ilke, yükümlülük veya yasaklara aykırı yayın yapan ve/veya bu Kanun hükümleri kapsamında Üst Kurul tarafından belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmeyen medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden yüzde üçüne kadar idari para cezası verilir. (…) İdarî para cezası miktarı, radyo kuruluşları için bin Türk Lirasından, televizyon kuruluşları ve isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcıları için onbin Türk Lirasından az olamaz.” hükmü uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği,
a) İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, kuruluşa %3 oranında idari para cezası uygulanmasına,
Ancak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Eylül 2017 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının bulunmadığı değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezasının 10.000 (onbin) Türk Lirasından az olamayacağından, 2017 yılı için belirlenen yeniden değerleme oranına göre 14.908 (ondörtbindokuzyüzsekiz) Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b) 6112 sayılı Kanun'un 32’inci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “8 inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir. …” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
2) Reklam Kurulu Yönetmeliğinin 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan “Ticari reklam ve haksız ticari uygulamaları, (a) bendinde belirlenen ilkeler çerçevesinde incelemek ve gerektiğinde denetim yapmak” hükmünün uygulanması ve uygun görülmesi halinde 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun “Ceza Hükümleri” başlıklı 77’nci maddesi hükümleri uyarınca işlem yapılmasını teminen raporun Reklam Kurulu’na gönderilmesine,
3) İhlale konu yayında sipariş hattı numarasının kullanılması nedeniyle, raporun; 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Kurumun görev ve yetkileri” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan; “Abone, kullanıcı, tüketici ve son kullanıcıların hakları ile kişisel bilgilerin işlenmesi ve gizliliğinin korunmasına ilişkin gerekli düzenlemeleri ve denetlemeleri yapmak.” ve “Tüketicinin ve son kullanıcının korunması” başlıklı 48 inci maddesindeki; “Kurum, elektronik haberleşme hizmetlerinden yararlanan tüketici ve son kullanıcıların, hizmetlere eşit koşullarda erişebilmelerine ve hak ve menfaatlerinin korunmasına yönelik usul ve esasları belirler.” hükümleri kapsamında, değerlendirilmek üzere Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na gönderilmesine,
4) İhlale konu raporun; Türk Gıda Koteksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği’nin “Doğru Bilgilendirmeye İlişkin Kurallar” başlıklı 7’inci maddesi kapsamında değerlendirilmek üzere Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’na gönderilmesine,
Oy birliği ile karar verildi.