İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 29.04.2021 tarih ve 760 sayılı yazısına konu KİDZ.-ANİMEZ logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 28.04.2021 tarihinde saat 11:00’da yayınladığı ticari iletişim yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, kuruluşun 28.04.2021 tarihinde saat 11:00’da yayınladığı “Bu Kutuda Boş Yok” isimli yarışma programında, “Sevgili izleyenlerimiz sürpriz kutumuz geliyor. Evet sizlere sürpriz kutumuz geliyor ve Milli Piyango güvencesiyle 200 bin liradan bin liraya, bin liradan 200 liraya kadar kutuda boş yok. Evet sürpriz kutu da boş yok ve bununla birlikte sizlere hem kadınlara hem erkeklere özel aynı zamanda Çoluk çocuk kullanabileceğiniz sürpriz bir hediye göndereceğiz. Her eve lazım olan bu hediyeyi almış olacaksınız. Her ramazan yapıyoruz bunu ve birçok izleyenimizi para ile buluşturuyoruz. Hediye ile buluşturuyoruz. Boş bir kutu değilde dopdolu bir kutu gönderiyoruz. Şimdi sevgili izleyenler yarışmaya katılım kuralları evet birinci kural, doğru cevap vermeniz. İkinci kuralımız sürpriz kutuyu almaya hak kazanacaksınız zaten doğru cevabı verdikten sonra. Evet 99 lira karşılığında sürpriz kutu alıyorsunuz içerisinde sizlere özel gönderdiğimiz hediyeye sahip oluyorsunuz. Aynı zamanda para şans kartı sizin oluyor. 200 bin liradan 200 liraya kadar para kazanma şansını elde edeceksiniz. Sadece sorunun doğru cevabını bilin 99 lira karşılığında da şu anda gördüğümüz ekranda gördüğünüz sürpriz kutunuzu almaya hak kazanın. Evet kutumuzda dediğimiz gibi boş yok şans para kartımız da sizlere geliyor. Bugün eli boş olarak kimse bu programdan gitmeyecek. Evet şu an itibariyle sorumuzu soracağız ve yarışmamızı başlatacağız. Erkek keçiye ne ad verilir? Erkek keçiye ne ad verilir? Evet günün sorusu budur. Şanslı kişileri bekliyoruz. Doğru cevabı verin şans kartı ile birlikte sürpriz kutuyu alın. Hediyeniz de içerisinde olacak zaten hem kadınları hem erkekleri hem de çocukları ilgilendiren hediyemiz de olacak içerisinde. Şans kartınız geldi. Kazımanızı yapacaksınız ve sonrasında çıkan miktarı en yakın Milli Piyango bayisine gidip tahsilatını yapabiliyorsunuz. Bu program Milli Piyango güvencesi altında yapılıyor ve milli piyango güvencesi ile de kazandığınız para da cebinizde olacak. Ama sürpriz koliyi almanın tek şartı doğru cevabı bilip 99 lira karşılığında evinize kapınıza kadar getireceğiz zaten. Evet erkek keçiye ne ad verilir? Şu anda sistem açık zaten aynı zamanda arayanların verdiği cevapları da biz not alıyoruz. 1 kişiye 3 kişiye 5 kişiye demiyoruz program bitene kadar arayan, hattı düşüren, doğru cevabı veren herkes sürpriz kutuyu alma şansını yakalıyor.”, “Sürpriz Para Ağacı, 1 Kişiye 200.000 TL., 500 Kişiye 100.000 TL., 2000 Kişiye 50.000 TL., 20.000 Kişiye 20.000 TL., 30.000 Kişiye 10.000 TL., 50.000 Kişiye 1000 TL. Bu Kutuda Boş Yok! 99 TL + Kargo, Erkek Keçiye Ne Denir? 0216 214 10 …, +90 552 684 28 …” şeklinde sözlü ve yazılı ifadelere yer verildiği görülmüştür.
İhlale konu yayında, ekranda verilen telefon numaralarını arayan izleyicilere sorulan soruya doğru cevap vermeleri karşılığında çeşitli para ödüllerinin verileceği, izleyicilerin doğru cevabı bilmeleri durumunda da bir kolinin içerisinde olan şans kartını kazıyınca da çıkacak olan para ödülünü kazanacakları, kartta çıkan para miktarını ise her hangi bir Milli Piyango bayisinden tahsil edebilecekleri belirtilmektedir. Canlı yayınlanmayan söz konusu programı aradıkları ileri sürülen isimleri verilen izleyicilerin cevaplarının yanlış olduğu, sorulan soruların çok basit olmakla beraber izleyicilerin doğru cevap veremedikleri, yarışmanın, Milli Piyango güvencesiyle yapıldığının da belirtilerek izleyicide güven tesis edilmeye çalışıldığı ve uygulanan bu format sayesinde de daha çok izleyicinin programı araması teşvik edilmeye çalışıldığı görülmüştür. Telefon aracılığıyla yarışma içeren ve ikramiye verilen bu nitelikteki yayınların izleyiciyi istismar ederek hatta bekletip maddi kayıplara uğratılabilecekleri, dolayısıyla mezkur yayının bilgi iletişim araçları (telefon) yoluyla yarışma içerdiği ve izleyicileri yanıltıcı ve çıkarlarına zarar verecek nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır.
Bu nedenlerle mezkur yayında 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendi ile 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Anılan yayın kuruluşu hakkında;
-6112 sayılı Kanun'un 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ihlali nedeniyle; Kanun’un 32’nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca, ihlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, %3 oranında idari para cezası uygulanmasına,
-6112 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendinin ihlali nedeniyle; Kanun’un 32’inci maddesinin birinci fıkrası hükmü uyarınca, ihlalin ağırlığı, ihlalin mahiyeti, anılan madde ile korunmak istenen kamusal menfaat göz önünde bulundurularak, %5 oranında idari para cezası uygulanmasına ve idari tedbir olarak program yayınının takdiren beş (5) kez durdurulmasına, karar verilmiştir.
Bu itibarla;
1) 6112 sayılı Kanun'un 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek." hükmünün ihlali nedeniyle;
6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “8’inci maddenin birinci fıkrasının diğer bentleri ile ikinci ve üçüncü fıkralarında ve bu Kanunun diğer maddelerinde belirlenen ilke, yükümlülük veya yasaklara aykırı yayın yapan ve/veya bu Kanun hükümleri kapsamında Üst Kurul tarafından belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmeyen medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden yüzde üçüne kadar idari para cezası verilir. (…)” hükmü uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği,
2) 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendinde yer alan; “Yayın hizmetleri; Bilgi iletişim araçları yoluyla yarışma veya lotarya içeremez, dinleyici ve seyircilere ikramiye verilemez veya ikramiye verilmesine aracılık edemez" hükmünün ihlali nedeniyle;
6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan; “Bu Kanun’un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (d), (f), (g), (ğ), (h), (n), (ö), (s), (ş) ve (t) bentlerindeki yayın hizmeti ilkelerine ve aynı maddenin dördüncü fıkrasına aykırı yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşlara, ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde ikisinden beşine kadar idarî para cezası verilir. İdarî para cezası miktarı, radyo kuruluşları için bin Türk Lirasından, televizyon kuruluşları ve isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcıları için onbin Türk Lirasından az olamaz. Ayrıca, idarî tedbir olarak, ihlale konu programın yayınının beş keze kadar durdurulmasına, isteğe bağlı yayın hizmetlerinde ihlale konu programın katalogdan çıkarılmasına karar verilir. İhlalin mahiyeti göz önünde bulundurularak, bu fıkra hükümlerine göre idarî para cezası ile birlikte idarî tedbire karar verilebileceği gibi, sadece idarî para cezasına veya tedbire de karar verilebilir.” hükmü uyarınca, idari para cezası ve program yayını durdurma idari tedbirinin uygulanması gerektiği,
Bu itibarla; aynı yayınla, birden fazla yayın ilkesi ihlali olduğundan ve her iki ihlalin de idari para cezası yaptırımını gerektirdiğinden, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 15’inci maddesinin birinci fıkrası hükmü gereğince, bahse konu ihlallerden en ağır (tek) cezanın verilmesi öngörüldüğünden,
a) İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, kuruluşa % 5 oranında idari para cezası uygulanmasına,
Ancak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Mart 2021 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının bulunmadığı değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezasının 10.000 (onbin) Türk Lirasından az olamayacağından, 2021 yılı için belirlenen yeniden değerleme oranına göre 28.238 (yirmisekizbinikiyüzotuzsekiz) Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b) İdarî tedbir olarak, ihlale konu PROGRAM YAYINININ TAKDİREN 5 (BEŞ) KEZ DURDURULMASINA, bu idari tedbirin uygulanma zamanın kuruluşa yapılacak tebligatta bildirilmesine,
c) 6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan; “… Yükümlülük veya yasağa aykırılık dolayısıyla idarî tedbir olarak programın yayınının durdurulması kararının verilmesi halinde, yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren fiilin işlenmesinden dolayı sorumluluğu olan programın yapımcısı veya varsa sunucusu, yayının durdurulduğu süre zarfında, aynı veya farklı medya hizmet sağlayıcı kuruluşta hiçbir ad altında başka bir program yapamaz veya sunamaz.” hükmü uyarınca, işlem yapılması hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
d) İdari tedbir uygulanması sonucu yayını durdurulan programın yerine, Üst Kurulca gönderilen programların, programın başında; “Bu program, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’nun 05.05.2021 tarih ve 2021/18 sayılı toplantısında alınan 27 No’lu kararı uyarınca, kuruluşumuzun 28.04.2021 tarihinde saat 11:00’da yayınladığı “Bu Kutuda Boş Yok” adlı yarışma program yayınında, bilgi iletişim araçları (telefon) yoluyla yarışma düzenlenerek izleyiciye hediye verilmesine aracılık edilmek suretiyle, 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendinde yer alan, ‘Radyo ve televizyon yayın hizmetlerinde; Bilgi iletişim araçları yoluyla yarışma veya lotarya içeremez, dinleyici ve seyircilere ikramiye verilemez veya ikramiye verilmesine aracılık edemez’ hükmünün ihlali nedeniyle idari tedbir uygulanması sonucu yayını durdurulan program yerine yayınlanmaktadır.” metninin anlaşılır şekilde okunarak DVD/CD’de yer aldığı şekliyle ticari iletişim yayını içermeksizin yayınlanmasına, ayrıca anılan metnin program yayını süresince ekranın altında akar yazı ile verilmesine,
e) 6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “(…) 8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir. Programlarının yayını veya yayınları süreli durdurulan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yaptırım kararının tebliğine rağmen kararın gereklerine aykırı olarak yayınlarına devam etmesi halinde yayın lisansının iptaline karar verilir.” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
Oy birliği ile karar verildi.