İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 31.08.2022 tarih ve 1273 sayılı yazısına konu ANADOLU DERNEK TV logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 27.08.2022 tarihinde saat 08:44’de yayınladığı ticari iletişim yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, kuruluşun 27.08.2022 tarihinde saat 08:44’de yayınladığı "Belde Karadeniz Rize Çayı" isimli ürünün tanıtım ve satışına ilişkin ticari iletişim yayınında, “Hattımızı düşürmeyi başaran bütün izleyicilerimize normal şartlarda 5 paket çayı 299 liraya alıyorduk ama ne yapacağız biliyor musunuz? 5 paket çay alan izleyicilerimize 3 paket çay da bizden size hediye olarak göndereceğiz. Yani toplamda tam 8 paket iri taneli ve iri yapraklı çayı, hattımızı düşürmeyi başaran herkese 299 liraya gönderiyoruz. Ama şöyle bir kampanya yapacağız: 10 dakikalık bir kampanyamız var. Hattımızı düşürmeyi başaran herkese 299 lira yerine sadece ve sadece 249 liraya gönderiyoruz. ... Bakın kıymetli izleyiciler kargo parası da bedava. Sizler aramaya devam ediyorsunuz....Şimdi bizi izleyip şunu diyen izleyicilerimiz de var: Ya hakikaten bir paket çay 50 lira. Hesapladığınız zaman 100,200,300,400. 400 TL'lik bu seti siz nasıl oluyor da 249 liraya gönderiyorsun diyen izleyicilerimiz mutlaka vardır. Bakın kıymetli izleyiciler.... Biz yapmış olduğumuz anlaşmada diyoruz ki sizin markanızı bütün Türkiye'ye anlatacağız ama biz sizden reklam parası talep etmiyoruz.... Yani şu an tanıtım, reklam ve lansman bedeline sizler de tam 8 paket çayımıza 249 liraya...Faturasıyla beraber, barkoduyla beraber kapınıza kadar 8 kutu çay. 5 paket çay siz alıyorsunuz, 3 paket çay biz size hediye olarak göndereceğiz.... Direkt fabrikasından, direkt üreticisinden gıda mühendislerimiz sizler için özel olarak hazırladı.... Sizler de iki kişinin bir öğün yemek parasına 8 kutu çayımıza 249 lira gibi çok uygun bir fiyata ve çok uygun bir rakama sizler de sahip olacaksınız. Elinizi çabuk tutun....Bakın kıymetli izleyiciler bugün yarın bir paket çayı 80 liradan 90 liradan aşağıya alamayacaksınız.... Geçen gün sevgili Sinan ağabeyle yapmış olduğumuz görüşmede ... Yeni mahsul çay raflara geldikten sonra dedi 100 liradan, 90 liradan aşağıya bir paket çay alamayacaksınız dedi. Biz de dedik ki önümüz kış. Kış ayına alın, rafınıza çayınızı dizin. Yarın bir gün alışverişe gittiğiniz zaman inanın bu fiyata bulamayacaksınız.", "Belde Karadeniz Rize Çayı", "5 Paket Alana 3 Paket Bedava", "0212 945 66 ..", "249 TL Kargo Bedava" vb şeklinde sözlü ve yazılı ifadelerle, söz konusu ürünün tanıtımı ve satışının yapıldığı görülmüştür.
İhlale konu reklamda, sunucu tarafından; tanıtımı yapılan 5 adet Belde Karadeniz Çayının direkt üreticiden alınarak 249 TL gibi uygun bir fiyatla satış yaptıkları belirtilmiş ise de; böyle bir durumun günümüz ekonomik gerçekleriyle bağdaşmadığı, "5 Paket Alana 3 Paket Bedava" ibaresinin, paketlerdeki gramajın belirtilmemesi sebebiyle de tüketiciyi bilgilendirme yönünden açık ve anlaşılır olmadığı, ayrıca 27.08.2022 tarihinde indirimli olarak 249 TL'ye satışa sunulduğu belirtilen ve bu fiyatın haftaya olmayacağı ifade edilen ürünün, yayındaki beyana aykırı olarak 28.08.2022 tarihinde yine 249 TL'ye satıldığı ve aynı ürünün 28.08.2022 tarihindeki reklamında da bu fiyatın haftaya olmayacağının yine belirtildiği, bu yöntemin kullanarak tüketicilerin satın almaya teşvik edildiği, dolayısıyla mezkur reklam yayının; izleyicileri yanıltıcı ve çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır.
Bu nedenlerle mezkur yayında, 6112 sayılı Kanun'un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Bu itibarla;
6112 sayılı Kanun'un 9’uncu maddesinin 6’ncı fıkrasının (c) bendinde yer alan, "Ticari iletişim.....Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek, zorundadır.” hükmünün ihlali nedeniyle,
6112 sayılı Kanun'un 32’inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “8’inci maddenin birinci fıkrasının diğer bentleri ile ikinci ve üçüncü fıkralarında ve bu Kanunun diğer maddelerinde belirlenen ilke, yükümlülük veya yasaklara aykırı yayın yapan ve/veya bu Kanun hükümleri kapsamında Üst Kurul tarafından belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmeyen medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden yüzde üçüne kadar idari para cezası verilir. İdarî para cezası miktarı, radyo kuruluşları için bin Türk Lirasından, televizyon kuruluşları ve isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcıları için onbin Türk Lirasından az olamaz.” hükmü uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği,
a) İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, kuruluşa %3 oranında idari para cezası uygulanmasına,
Ancak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Temmuz 2022 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 15.000,00 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezasının 10.000 (onbin) Türk Lirasından az olamayacağından, 2022 yılı için belirlenen yeniden değerleme oranına göre 38.460,00 (otuzsekizbindörtyüzaltmış) Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b) 6112 sayılı Kanun'un 32’inci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “…8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir. …” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
Oy birliği ile karar verildi.