İnceleme ve Değerlendirme : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 17.11.2014 tarihli ve 2288 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;
“İzin ve Tahsisler Dairesi Başkanlığı'nın 08.10.2014 tarih ve 1673 sayılı yazısında, "Yazı ekinde yer alan listede uydu lisansı bulunmayan yayın kuruluşlarının yayınlarının, 6112 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilmesi ve Türkiye'ye yönelik yayın yapıp yapmadıklarının tespit edilmesi" talep edilmektedir. Bu talep doğrultusunda uydu lisansı bulunmayan ancak uydu yayını yapan STAR SHOPPING logolu kuruluşun yayınları incelenmiş değerlendirme aşağıda sunulmuştur.
STAR SHOPPING logolu Yayın Kuruluşu'nda 16.10.2014 tarihinde 15:54:40-16:09:20 saatleri arasında, "Reklamlar" başlıklı kuşak içerisinde, "S5" marka cep telefonunun tanıtımının yapıldığı tespit edilmiştir.
13 dakika 40 saniye süren "S5" adlı cep telefonunun tanıtımı süresince, "sorumuza doğru cevap veren herkese S5 gönderiyoruz. S5 sahibi olmak için hemen arayın. Spariş Hattı: 0 212 0 212 925 21 11" şeklindeki yazılarla birlikte söz konusu telefonun görüntüleri ve teknik özellikleri yer almaktadır.
Söz konusu tanıtım, Sunucunun "... Çok basit bir soru soracağım, bakın çekiliş yok kura yok, tek şartımız soruyu doğru cevaplamanız. Emsalleri piyasada 2000, 2200 liraya satılan S5 gönderiyoruz, hediye ediyoruz, bedava gönderiyoruz. Evet evet yanlış duymadınız S5 gönderiyoruz bedava yolluyoruz. Tabi ki çok ufak bir vergisi ve genel giderler var. O da hiç bir şey değil zaten. Devede kulak derler ya. ...Bir araba düşünün arabanın her şeyi tamam deposu dolu ama çalışmıyor, neden çalışmaz bu araba? İster 10 kişi hattı düşürsün, ister 100 kişi hattı düşürsün tek şartımız soruyu doğru cevaplamanız" şeklindeki ifadeleriyle yapılmaktadır.
Tanıtım sırasında söz konusu telefonun üretim yeri ve üreten firma ile ilgili hiç bir bilgi verilmemektedir.
Ayrıca, "Bedava gönderileceği" ifade edilen S5 marka telofon için, "Çok ufak bir vergisi ve genel gider" alınacağı söylenmekte, bu küçük miktarın ne kadar olduğu bilgisi verilmemektedir.
Yayın kuruluşu söz konusu ürünle ve ürün fiyatı ile ilgili eksik, yanlış ve çelişkili bilgiler vererek kamuoyunu yanıltmaya çalışmaktadır.
Yayınların Türk filmi ağırlıklı, yayın dilinin Türkçe ve reklamda yer alan telefon numarasının İstanbul'da bir numara olmasından, STAR SHOPPING logolu Yayın Kuruluşu'nun Türkiye'ye yönelik yayın yaptığı anlaşılmaktadır.
Ayrıca RTÜK İletişim Hattı ve WEB sitesine, "Türk malı şeklinde tanıtılan telefonun Türk malı değil, Çin malı olduğu; telefonun kırık ve bozuk olarak geldiği ancak iade etmeye kalktıklarında hiçbir muhatap bulamadıkları ve tanıtımda geçen bütün bu yanıltıcı ifadelere aldanıp dolandırıldıkları vs." şeklinde birçok izleyicinin şikayette bulunduğu görülmüştür.
STAR SHOPPING logosu ile yayın kuruluşunun, bu yayınları ile, Yayın Hizmeti Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde belirtilen"Yanıltıcı olmamalı ve tüketicinin sağlık ve güvenliği ile ekonomik çıkarlarına zarar vermemelidir. Ticari iletişimi yapılan bir ürün, hizmet veya imajın özellikleri hakkında aldatıcı düzeye ulaşan eksik bilgi ve abartılı ifade ve görüntülere yer verilemez"ve 9/A maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen"Tüketicinin doğru tercihler yapabilmesini sağlamak amacıyla, ürün veya hizmete ilişkin kesin bilgiler verilir ve izleyiciler yanılgıya düşürülemez"hükümlerini, dolayısıyla 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 9. maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek" hükmünü ihlal ettiği düşünülmektedir.
Sonuç olarak STAR SHOPPING logolu uydu yayını yapan kuruluş hakkında, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 29. maddesinin üçüncü fıkrasında yeralan,"Platform ve altyapı işletmecileri, Üst Kuruldan yayın lisansı almayan veya yayın lisansı iptal edilen medya hizmet sağlayıcılar ile Türkiye Cumhuriyetinin taraf olduğu uluslararası andlaşmalar ve bu Kanun hükümlerine aykırı yayın yaptığı Üst Kurulca tespit edilen bir başka ülkenin yargı yetkisi altındaki medya hizmet sağlayıcılarının yayın hizmetlerinin iletimini, Üst Kurul kararının tebliğini müteakiben durdurur. Tebliğe rağmen yayın hizmetlerinin iletimini durdurmayan işletmecinin yayın iletim yetkisi iptal edilir ve bu durum Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna bildirilir"hükmü doğrultusunda işlem yapılması kanaatine varılmıştır.”
Şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,
Yayın kuruluşunun, söz konusu yayınları nedeniyle 6112 Sayılı Yasa’nın 29’uncu maddesinin üçüncü fıkrasını ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,
Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.
Gerekçe :Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nınyazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;
Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının ve video görüntülerinin değerlendirilmesi neticesinde; Yayıncı kuruluşun, 6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altını fıkrasının (c) bendini ihlal ettiği tespit edilmiştir. Üst Kuruldan yayın lisansı almayan yayıncı kuruluşa bu yayını nedeniyle müeyyide uygulanması mümkün olmadığı, ancak anılan kuruluş hakkında 6112 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinin üçüncü fıkrası hükmünün ihlali nedeniyle işlem yapılması gerektiği kanaatine varılmıştır.
Karar : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları yukarıda izah olunduğu üzere;
1- Uydu ortamından yayın yaptığı tespit edilen ve İzin ve Tahsisler Dairesi Başkanlığı Yayıncı Bilgileri Veritabanı'nda mevcut durum itibariyle UTV yayın lisansına sahip olduğuna ilişkin bir kayıt bulunmayan ve 6112 sayılı Kanunun hükümlerine aykırı yayın yapması nedeni ile iletimi uygun görülmeyen STAR SHOPPİNG logosuyla yayın yapmakta olan Kuruluş’un, 6112 sayılı Kanun’un 29 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki; “Platform ve altyapı işletmecileri, Üst Kuruldan yayın lisansı almayan veya yayın lisansı iptal edilen medya hizmet sağlayıcılar ile Türkiye Cumhuriyetinin taraf olduğu uluslararası antlaşmalar ve bu Kanun hükümlerine aykırı yayın yaptığı Üst Kurulca tespit edilen bir başka ülkenin yargı yetkisi altındaki medya hizmet sağlayıcılarının yayın hizmetlerinin iletimini, Üst Kurul kararının tebliğini müteakiben durdurur. Tebliğe rağmen yayın hizmetlerinin iletimini durdurmayan işletmecinin yayın iletim yetkisi iptal edilir ve bu durum Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna bildirilir.” hükmü gereğince işlem yapılmasına,
2- Ayrıca, lisans alınan ülkeye konu hakkında Uluslararası İlişkiler Dairesi Başkanlığınca ilgili mevzuatı kapsamında bilgi verilmesine,
Üst Kurul Üyesi Süleyman DEMİRKAN’ın karşı oyu, oy çokluğu ile karar verildi.