İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 17.02.2017 tarih ve 269 sayılı yazısına konu, GENÇ logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 05.01.2017 tarihli 24 saatlik tüm gün yayınlarına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, 15:00-16:00 saatleri arasındaki 1 saatlik yayın dilimine bakıldığında; arkadaş bulma hizmeti reklamının yapıldığı, ekranın sol alt köşesinde bir kutucukta sürekli olarak insanların fotoğrafları ve bu fotoğrafların altında cep telefonu numarasının yer aldığı, "Genctv.com" ve "Cep telefonundan Genctv.com'a gir fotoğrafını hemen yükle" ve "Foto yaz 2620'ye gönder" yazılarının yer aldığı, ekranın en altında ise değişik isim ve cep telefonları bulunan akan bantta ise yayına mesaj atan şahısların isimleri, cep telefonu numaraları ve bulundukları şehir bilgilerinin yer aldığı, akan yazının başındaki kutucukta "Dost boşluk mesajını Yaz 2620'ye gönder" yazısı ile akan bandın altında, ücrete ilişkin olduğu yazının ise okunamadığı,
Yayın kuruluşunda yukarıda yer alan eş ve arkadaş bulma adı altındaki ticari reklamlara nasıl üye olunacağına ilişkin yöntemin anlatıldığı, reklam kapağı olmadan ve herhangi bir reklam ibaresi olmaksızın yapılan bu reklamda, fonda hafif bir müzik eşliğinde ekranda açıklamaların yer aldığı, ekranı kaplayan telefondan da yapılacak işlemin uygulamalı olarak gösterildiği, “Akıllı telefonundan www.genctv.com adresine gir, fotoğrafını yükle seçeneğini seç! Bilgilerini gir! Fotoğrafını yükle!" ibarelerinin yer aldığı ve sonrasında ekranda telefonun yerini bir televizyon görüntüsü yer almakta ve "Fotoğrafın Genç TV ekranlarında yayınlansın sen de Genç TV Fan Clup Üyesi ol" ibarelerinin ekranda yer aldığı,
Ekranın sol altında fotoğraflı ve alt tarafta akar bant şeklinde "Kocaeli Metin 0532xxxxxxx, Serhat 43 Ankara 0545xxxxxxx, Gaziantep Mert 28 Yas 0542xxxxxxx" mesaj gönderenlerin isimleri, yaşadıkları şehirler ve telefon numaraları gibi kişilerin iletişim bilgilerinin tanışma ve arkadaş bulma maksadı ile sürekli olarak akar yazı şeklinde yer aldığı, söz konusu mesaj ve telefon numaralarının arkadaş bulmaya yönelik olduğu, bu mesaj numarasına gönderilen ve ekranda yer alan telefon numaralarının ise kişilerin arkadaş bulması amacıyla ekrana getirildiği anlaşılmıştır.
Bilindiği üzere, çocukların ve gençlerin de ekran başında olduğu saatlerde yapılan bu yayında, kime ait olduğu bilinmeyen telefon numaralarını bu kesim tarafından aranması ihtimal dahilindedir. Çocukların ve gençlerin, özellikle ergenlik dönemlerinde, cinselliği merak ettikleri, araştırdıkları ve öğrenmeye çalıştıkları bilinen bir gerçektir. Yapılan bu yayın sonucunda bilinmeyen telefon numarası sahiplerinin, bu numaraları arayan çocukların veya gençlerin, cinsel istismar başta olmak üzere her türlü maddi ve manevi sıkıntıya açık olan bir pozisyona sürüklenmeleri olasıdır. Dolayısıyla söz konusu yayınlardan çocukların ve gençlerin fiziksel, zihinsel, ahlaki ve ruhi yönden olumsuz etkilenebilecekleri ihtimali ortaya çıkmaktadır. Bu nedenlerle, söz konusu ticari iletişimin, çocuk ve gençlerin ekran başında olduğu saatlerde yayınlandığı ve yukarıda belirtilen olumsuz unsurlar içerdiği, çocukların ve gençlerin fiziksel, zihinsel ve ahlaki gelişimine zarar verebilecek türde bir yayın olduğu kanaatine varılmıştır.
Ayrıca söz konusu yayının reklam olduğunu belirtir herhangi bir kapak ve logo kullanılmadan ekrana getirildiği tespit edilmiştir.
Bu nedenlerle mezkur yayında; 6112 sayılı Kanunun 9/6/(ç) bendi ile 10/1, 10/10 fıkrasının ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Bu itibarla;
1-) 6112 sayılı Kanun'un;
a-) 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (ç) bendinde yer alan "Çocukların fiziksel, zihinsel veya ahlakî gelişimine zarar vermemek, deneyimsizliklerini veya saflıklarını istismar ederek, çocukları bir ürün veya hizmeti satın almaya veya kiralamaya doğrudan yönlendirmemek; ...",
b-) 10’uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Televizyon ve radyo yayın hizmetlerinde reklamlar ile tele-alışveriş, sesli ve/veya görüntülü bir uyarıyla açıkça fark edilebilecek ve program hizmetinin diğer unsurlarından kolaylıkla ayırt edilebilecek biçimde düzenlenir."ve,
c-) 10 uncu maddesinin onuncu fıkrasında yer alan "Bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer hususlar Üst Kurulca yönetmelikle düzenlenir." hükmünün delaletiyle, Yayın Hizmeti Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 12' nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde yer alan "Eş ve arkadaş bulma hizmetlerinin ticari iletişimine izin verilemez." ilkesinin ihlali nedeniyle,
Kuruluşa, 16.02.2016 tarihli yayını nedeniyle evvelce 06.04.2016 tarih ve 2016/21 sayılı toplantısında alınan 24 no’lu Üst Kurul Kararıyla 6112 Sayılı Kanun’un 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (ç) bendi ile 10.06.2014 tarihli yayını nedeniyle evvelce 25.06.2014 tarih ve 2014/36 sayılı toplantısında alınan 62 no’lu Üst Kurul Kararıyla 10’uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 18.06.2014 tarihli yayını nedeniyle evvelce 25.06.2014 tarih ve 2014/36 sayılı toplantısında alınan 26 no’lu Üst Kurul Kararıyla 10’uncu maddesinin onuncu fıkrası, Yönetmeliğin 12/1-(f) bendi uyarınca, uyarı yaptırımı uygulandığı tespit edildiğinden aynı hükümlerin tekraren ihlali nedeniyle, Kanun’un 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “…ihlalin tekrarı hâlinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir. İdarî para cezası miktarı, radyo kuruluşları için bin Türk Lirasından, televizyon kuruluşları ve isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcıları için onbin Türk Lirasından az olamaz.” hükmü uyarınca kuruluş hakkında idari para cezası uygulanması gerektiği,
Bu itibarla; aynı yayınla, birden fazla yayın ilkesi ihlali olduğundan ve her üç ihlalin de idari para cezası yaptırımını gerektirdiğinden, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 15’inci maddesinin birinci fıkrası hükmü gereğince, bahse konu ihlallerden en ağır (tek) cezanın verilmesi öngörüldüğünden,
İhlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Aralık 2016 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 2.250,00 Türk Lirası olduğu Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) (2017 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 14.908 (ondörtbindokuzyüzsekiz) Türk Lirasından az olamayacağından 14.908 TL.İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
2-) Ayrıca dosyanın; İhlale konu yayında 532, 542 ve 545’li telefon hattı ile SMS numaralarının arkadaş bulmaya yönelik kullanılması nedeniyle, dosyanın; 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Kurumun görev ve yetkileri” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan; “Abone, kullanıcı, tüketici ve son kullanıcıların hakları ile kişisel bilgilerin işlenmesi ve gizliliğinin korunmasına ilişkin gerekli düzenlemeleri ve denetlemeleri yapmak.” ve “Tüketicinin ve son kullanıcının korunması” başlıklı 48 inci maddesindeki; “Kurum, elektronik haberleşme hizmetlerinden yararlanan tüketici ve son kullanıcıların, hizmetlere eşit koşullarda erişebilmelerine ve hak ve menfaatlerinin korunmasına yönelik usul ve esasları belirler.” hükümleri kapsamında değerlendirilmek üzere Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na gönderilmesine,
Oy birliği ile karar verildi.