İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 09.12.2016 tarih ve 1100 sayılı yazısına konu NURS TV logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 19.11.2016 tarihinde, saat 14:17’da yayınladığı reklam yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, 19.11.2016 tarihinde, saat 14:17’da yayınladığı "Sinir Otlu Toz" isimli ürünün ticari iletişim yayınında; “Nurs Lokman Hekimden şeker hastalarına müjde. Tarım Bakanlığından onaylı bitkisel gıda takviyesi. Bir kaşık sinir otlu toz sıkıntılara paydos” şeklinde ifadelerle “0 212 496 01 01 nolu telefon numarası ve Şeker Dengeleyici DİYASON Jel Kapsül Hediye, 1 kutu 29.90 - 5 kutu 99.90 yazısının ekrana getirildiği, söz konusu ürünle ilgili olarak, "...Nurs Lokman Hekim, şeker hastalarının sorunlarını gidermeye yardımcı en iyi bitkisel ürünü geliştirdi ... Ürünümüz tamamen bitkiseldir ... Ürünümüzü gönül rahatlığıyla kullanabilirsiniz ... Ürünümüz kısa sürede şeker seviyesini dengelemektedir ... Bitkisel olduğu için ilaçlarınızla etkileşim sağlamaz, Hiçbir yan etkisi yoktur ... Ürünümüz ilaç değildir. Tamamen bir gıda takviyesidir. Hiçbir yan etkisi olmayan sinir otlu tozu tip1 ve tip2 diyabet hastaları gönül rahatlığıyla kullanabilirler ... Nurs Lokman Hekim sinir otlu gıda takviyesi sayesinde hem şeker hastalığından korunun hem de şekerinizi dengeleyin ... Hastalıklara karşı bağışıklık sisteminizi güçlendirmeye yardımcı olur. Sağlıklı bir ömür için Nurs Lokman Hekim ürünlerini tercih ediniz" şeklinde ifadelere yer verildiği görülmüştür.
Gıda kapsamında değerlendirilerek izin verilen ürünlerle ilgili, 5996 sayılı kanuna dayanılarak hazırlanan ve 29.12.2011 tarih ve 28157 sayılı (3. Mükerrer) Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yönetmeliği'nin 6. Maddesinin 3. fıkrasına göre "... o gıdanın bir hastalığı önleme, tedavi etme veya iyileştirme özelliğine sahip olduğunu bildiren veya böyle özelliklere atıfta bulunan ifadeler yer alamaz..." hükmü dikkate alındığında, yayın kuruluşunda yayınlanan ürün reklamında söz konusu maddeye uyulmadığı ve sağlık beyanında bulunulduğu anlaşılmıştır.
Söz konusu tanıtımda yer alan ifadelerin, insanların devlete, hastanelere, tıp doktorlarına ve tıbbi tedavi yöntemlerine duydukları güvenin sarsılmasına neden olabileceği, toplum sağlığını olumsuz yönde etkileyebileceği, Sağlık Bakanlığının 13.02.2013 tarih ve 18816847 sayılı yazısında da belirtildiği üzere, söz konusu tanıtım yayınının izleyiciyi yanıltıcı, istismar edici ve izleyicilerin sağlığına, çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır.
Ayrıca söz konusu reklam yayınında bir saatlik yayın dilimi içerisinde 12 dakikalık reklam süresini aşacak şekilde toplam 15 dakika 37 saniye süreyle reklam yayınına yer verildiği tespit edilmiştir.
Bu nedenle mezkur yayında, 6112 sayılı Kanunun 9/6 (c) bendi ile 10/2 fıkrasının ihlal edildiği sabit görülmüştür.
1-) 6112 sayılı Kanun'un 9’uncu maddesinin 6’ıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek" ve 10’uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Tele-alışveriş yayınları hariç her türlü reklam yayınlarının oranı, bir saat başından bir sonraki saat başına kadarki yayın içinde yüzde yirmiyi aşamaz." hükümlerinin ihlali nedeniyle,
Kuruluşa, 01.04.2013 tarihli yayınları nedeniyle evvelce 30.04.2013 tarih ve 2013/27 sayılı toplantıda alınan 39 no’lu Üst Kurul Kararlarıyla, 6112 sayılı Kanun’un 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi ile 01.09.2013 tarihli yayını nedeniyle evvelce 03.10.2013 tarih ve 2013/56 sayılı toplantıda alınan 116 no’lu Üst Kurul Kararıyla 6112 sayılı Kanunun 10’uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, uyarı yaptırımı uygulandığı tespit edildiğinden, aynı hükümlerin tekraren ihlali nedeniyle, Kanun’un 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “…ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir” hükmü uyarınca,
Bu itibarla; aynı yayınla, birden fazla yayın ilkesi ihlali olduğundan ve her iki ihlalin de idari para cezası yaptırımını gerektirdiğinden, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 15’inci maddesinin birinci fıkrası hükmü gereğince, bahse konu ihlallerden en ağır (tek) cezanın verilmesi öngörüldüğünden,
İhlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Ekim 2016 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının bulunmadığı değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) (2016 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 14.359 (ondörtbinüçyüzellidokuz) Türk Lirasından az olamayacağından 14.359 TL.İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
2-) Ayrıca, 1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanununun 2/1/2014-6514/32 maddesi ile değişik 19’uncu maddesinin birinci fıkrasındaki; "...Müstahzar olmamakla beraber hastalıkları teşhis ve tedavi ettiği beyanı ile herhangi bir ürünün satışını, pazarlamasını veya reklamını yapanlar bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ayrıca bunların tanıtım veya satışlarının internet veya başkaca herhangi bir elektronik ortam üzerinden yapılması hâlinde 18 inci maddenin üçüncü fıkrası uygulanır." hükmüne göre takdir ve ifası için ilgililer hakkında işlem yapılması talebiyle dosyanın Sağlık Bakanlığı'na gönderilmesine,
3-) Reklam Kurulu Yönetmeliğinin 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde belirlenen “Ticari reklam ve haksız ticari uygulamaları, (a) bendinde belirlenen ilkeler çerçevesinde incelemek ve gerektiğinde denetim yapmak” hükmünün uygulanması ve uygun görülmesi halinde 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun “Ceza hükümleri” başlıklı 77 nci maddesinin on ikinci fıkrası hükümleri uyarınca işlem yapılmasını teminen dosyanın Reklam Kurulu’na gönderilmesine,
4-) İhlale konu yayında sipariş hattı numaralarının kullanılması nedeniyle, dosyanın; 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Kurumun görev ve yetkileri” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan; “Abone, kullanıcı, tüketici ve son kullanıcıların hakları ile kişisel bilgilerin işlenmesi ve gizliliğinin korunmasına ilişkin gerekli düzenlemeleri ve denetlemeleri yapmak.” ve “Tüketicinin ve son kullanıcının korunması” başlıklı 48 inci maddesindeki; “Kurum, elektronik haberleşme hizmetlerinden yararlanan tüketici ve son kullanıcıların, hizmetlere eşit koşullarda erişebilmelerine ve hak ve menfaatlerinin korunmasına yönelik usul ve esasları belirler.” hükümleri kapsamında, değerlendirilmek üzere Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na gönderilmesine,
Oy birliği ile karar verildi.