İnceleme ve Değerlendirme : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 26.09.2013 tarihli ve 2758 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;
“TV 2000 logolu medya hizmet sağlayıcı kuruluşta,"Dermo Propolis"adlı ürünün tanıtımı ve satışına yönelik ticari iletişim yayınlarının yapıldığı görülmüştür.
Mezkur yayın kuruluşunun 13 Eylül 2013 tarihinde saat 05.52.06'da yayınladığı Tele Alışveriş'te, Dermo Propolis adlı ürünün tanıtım ve satışına yönelik ticari iletişim yayınında kullanılan kimi söz ve ifadeler aşağıda verilmiştir.
Söz konusu yayın, telefonda konuşan iki kişinin diyaloglarını içerirken, konuşma sırasında ekrandaki ürünün, fiyat ve görüntüsü bunlarla birlikte çeşitli televizyonlardan (TV logoları buzlanmış halde) alınmış haber görüntüleri yer almaktadır. Aşağıdaki diyalogların sahipleri tanımlanırken konuk ve programın sunucusu olarak belirlenmiştir.
Konuk olarak telefona alınan kişi, ürün hakkında şunları söylediği tespit edilmiştir: "Yoğun iş temposu olanlar, uyku sorunu çekenler, sürekli halsizlik hissedenler, fizik olarak zayıf olduğunu, çabuk yorulduğunu düşünenler ve en önemlisikalp ve damar hastalıkları olan kişilerbu ürünü kullandıktan sonra şunu samimiyetimle söylüyorum çok ciddi değişiklikler yaşayacaklar. Öyle hem de bir iki ayda değil efendim üçüncü gün sonrası dua edeceksiniz. Teşekkür edeceksiniz. Kendinizi sürekli dinç ve enerjik hissedeceksiniz. Bu kanıtlandı. Uzmanlar şu an buna kefil olmuş durumda ve Dermo Propolis ülkemizde bulduğumuz bulabileceğiniz katkısız saf haliyle size sunulmuş en önemli üründür." (Klip 1).
Programda sunucu konumundaki şahıs, "Bütün uzmanlar tarafından 100 yılın buluşu olarak nitelendirilen ve özelliklekanser hastalarının tedavi amacında kullanılmaya başlanılan, kalp ve damar rahatsızlıklarını çekenlerin bütün sorunlarını 24 saatte ortadan kaldırmaya yardımcı olacak. Mevsimsel hastalıklar: Yani faranjit, anjin, nezle ve grip gibi rahatsızlıkları, 24 saatte tamamiyle sonlandıran özellikle çocuklarda iştah açıcıözelliğiyle bütün anne ve babaların dikkatle üzerinde durmaları gereken bu mucizevi ürün, Dermo Propolis Enerji damlası şu anda 49 lira" (Klip 2) dediği gözlenmiştir.
Sağlık Bakanlığı İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun Sağlık Bakanlığı, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun 13.02.2013 tarih ve 18816847 sayılı yazısında; bazı TV ve radyo kanallarının reklam veya programlarında gıda takviyelerinin, muhtelif hastalıklara iyi geldiği şeklindeki sağlık beyanlarıyla tanıtımı ve satışının yapıldığı, yayınlarda sürekli olarak hastaların bitkisel tedavileri kullanmaya teşvik edildiği, hastaların tıbbi tedaviden uzaklaştırıldığı ve yüksek maliyetli ürünleri kullanmak zorunda bırakıldığı belirtilmiştir.
Yapılan ticari iletişim yayınında yer alan ve yukarıda belirtilen ifadeler değerlendirildiğinde; ürünün kullanılması halinde,kalp-damar hastalıkları, kanser, anjin nezle, grip, faranjit şeklindeki endikasyonu belirtilen hastalıkları ortadan kaldıracağına atıfta bulunulduğu gözlemlenmiştir. Sağlık Bakanlığı'nın ilgi yazısı incelendiğinde, bitkisel gıda takviyelerinin bu şekilde tanıtım ve satışının yapılmasının toplumu yanıltıcı ve tüketicilerin çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu sonucuna ulaşılmıştır.” Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,
TV 2000 Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile; 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesi'nin altıncı fıkrasının (c) bendi hükmünü ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,
Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.
Gerekçe :Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nınyazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;
Söz konusu yayının T.C. Sağlık Bakanlığı İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun bitkisel gıda takviyelerinin mevzuata uygun olmayan bir şekilde reklam ve tanıtımıyla ilgili yazısı kapsamında değerlendirilmesi neticesinde, rapora konu yayında, geliştirilen bitkisel ürün hakkında tedavi edici olduğu iddiası ile bilgiler verilmek suretiyle yayıncı kuruluşça, “Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek” şeklindeki yayıncılık ilkesinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Söz konusu kuruluşa 04.05.2013 tarihli yayını nedeniyle evvelce Üst Kurulun 29.05.2013 tarih ve 2013/33 sayılı toplantısında alınan 97 nolu kararıyla 6112 Sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı Üst Kurul kayıtlarından anlaşılmıştır.
Bu itibarla, 6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin tekraren ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca, anılan Yayın Kuruluşu hakkında “İdari Para Cezası” yaptırımının uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır.
Karar : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; TV 2000 logosuyla yayın yapan RADYO İKİBİN UYDU YAYINCILIK REKLAM MATBAA TAN. VE ORG. HİZ. A.Ş. unvanlı kuruluş hakkında;6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde belirtilen “Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek.”hükmünün tekraren ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca;
1- İhlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Ağustos 2013 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 15.271,19 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) ( 2013 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 11.886 -onbirbinsekizyüzseksenaltı - ) Türk Lirasından az olamayacağından 11.886 TL. İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
2- İdari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde Üst Kurulun T.C. Ziraat Bankası Bilkent Şubesi, Ankara TR 84000 100 1762 00 999999-5001 no’lu hesabına “6112 sayılı kanunun 32 nci maddesine göre ödenen para cezasıdır” şerhiyle ödenmesi gerektiği veya 6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, kanun yoluna başvurmadan önce peşin ödeme yapılması halinde, 5326 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca cezanın dörtte üçünün tahsil edileceğinin ve taksitlendirme talebinde bulunabileceğinin, peşin ödemenin kanun yoluna müracaat hakkını engellemeyeceğinin, belirtilen süre içerisinde ödenmeyen ve kesinleşen idari para cezasının 21/7/1953 tarihli ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmek üzere Maliye Bakanlığınca belirlenecek tahsil dairesine gönderileceğinin bildirilmesine,
Oy birliği ile karar verildi.