T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/702 Esas - 2021/217
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/702 Esas
KARAR NO: 2021/217
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 09/06/2021
KARAR TARİHİ: 24/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kuveyttürk Adapazarı Şubesi’ne ait ... seri sayılı Sakarya ... keşide yerLi ve tarihli 12.880,00-TL tutarlı çek düzenleyip ticari bir işin faturası karşılığı ... ne verilmek üzere kargo ile gönderdiğini, kargo şirketinde hırsızlık olduğunu ve çekin diğer malları ile birlikte çalındığını belirterek dava konusu çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Davacının ihtiyati tedbir isteminin kabulü ile dava konusu çek tutarı olan 12.880,00 TL'nın % 15'i (1.932,00 TL) oranında teminat yatırılması halinde dava konusu çeke ödeme yasağı konulmasına karar verildiği, teminat yatırıldığından bu hususta ilgili bankaya müzekkere yazıldığı anlaşılmıştır.
Kuveyttürk Katılım Bankası A.Ş.'ne dava konusu çekin bankalarına ibraz edilip edilmediği, ödeme yapılıp yapılmadığı ve keşideciye verilip verilmediği hakkında bilgi verilmesi için müzekkere yazılmış, cevabı dosya arasına alınmıştır.
Davacı vekilinin dava dilekçesinde ayrıntılı olarak belirttiği çek ile ilgili olarak, TTK'nın 762. madde hükmü gereğince, ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık süre içinde mahkemeye ibraz etmeleri veya bir bildirimde bulunmaları, aksi takdirde çekin iptaline karar verileceği konusunda Ticaret Sicil Gazetesi'nde birer hafta ara ile üç kez ilan yapıldığı anlaşılmıştır.
Sakarya ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarih ... Esas, ... Karar sayılı dosyası verilen gönderme kararı ile mahkememize tevdii edildiğinden, mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedildiği anlaşılmıştır.
Olaya ilişkin yasal düzenlemeler ve yargı içtihatları değerlendirilecek olursa; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde;
'' (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.
(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir."
"İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;
'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Kanunun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;
''(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
(2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir."
Hükümleri yer almaktadır.
Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2013/11-1884-2015/1059 E-K)
Somut olay yukarıdaki açıklamalar ile birlikte değerlendirilecek olursa; Mahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, davacının keşideci konumunda olduğu, bu haliyle TTK m.818/1-s yollamasıyla 757 ila 763 ve 764/1 maddeleri uyarınca maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkının çeki kaybeden hamile ait olduğu, eldeki davada dosyaya sunulan çek fotokopisine ve dava dilekçesinin içeriğine göre davacının çek hesabının sahibi olduğu, çekin keşidecisi olduğu, yine dosyadaki belgelerden lehtarlarının ise dava dışı ... . olduğu, dolayısıyla davacının çekin keşidecisi olduğu, çekin iptalini isteyemeyeceği anlaşılarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davanın 6102 sayılı yasanın 4.maddesi, 6100 sayılı yasanın 382/1-e-6.maddeleri gereği basit yargılama usulüne tabi olduğu, 6100 sayılı 320/1.maddesi gereği basit yargılama usulüne tabi olan davalarda mümkün olan hallerde taraflar duruşmaya davet edilmeden dosya üzerinden karar verilebileceği, dosyadaki delillerin hüküm vermeye elverişli olması nazara alındığında, dosya üzerinden karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Açılan davanın REDDİNE,
2-Dava konusu çek hakkında konulan ödeme yasağının kaldırılmasına, bu hususta müzekkere yazılmasına,
3-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
6-Dosya kesinleştiğinde teminatın yatırana iadesine,
Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde verilen kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile Sakarya Bölge Adliyesi Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere tensiben karar verildi.24/12/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır