T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/17 Esas - 2023/107
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/17 Esas
KARAR NO: 2023/107
HAKİM: ...
KATİP:...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ:...
DAVALI : ...
VEKİLLERİ: ...
DAVA İHBAR OLUNAN: ...
VEKİLLERİ:...
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/01/2022
KARAR TARİHİ: 09/02/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin özel sipariş üzerine 03/06/2021 tarihinde... Ltd. Şti.'nden 154.074,00-TL değerin 250 metre 3X150+ 70 MM N2XH PRYSMIAN kablo satın almış olduğunun, kablonun faturasının dilekçe ekinde sunulduğunu, alınan bu kablonun satıcı tarafından... Ltd. Şti. Firmasına gönderimi yapılmak üzere teslim edilmiş olduğunu, satın alınan kabloların davacı şirkete teslim edilirken davacı şirket yetkilileri tarafından kablonun hasarlı olduğunun tespit edilmiş ve tutanağın tutulmuş olduğunu, kablonun hangi metrelerinde ne şekilde hasarlar bulunduğunun tutanağı geçirilmiş olduğunu, tutanağın, davalı şirket temsilcisi tarafından kaşe ve imza yapılarak hasarın kabul edilmiş olduğunu, 04/06/2021 tarihli davacı şirket ile davalı arasında yapılan tutanağın tutulmuş olduğunu, tutanakta kablonun hasarlı olduğu için teslim alınmadığının belirtilmiş ve davalı şirket yetkilisine imzalatılmış olduğunun, daha sonra davalı şirket ile 10/06/2021 tarihli tutanağın imzalanmış ve hasarların metrekarelerinin yazılmış olduğunun, hasarlı kabloların tespiti için delil tespiti yapılması açısından, Sakarya .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nde... Esas numaralı değişik iş tespit davasının açılmış olduğunun, delil tespitinde bilirkişi tarafından yapılan incelemeler sonucunda kabloların hasarlarının tespit edilmiş olduğunun, tüm bu nedenlerle; davacının zararı olan 154.074,00-TL'nin hasarlı malın güncel değerinin hesaplanarak davalıdan tahsilini, bu nedenle davanın kabulünü, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili 15/02/2022 Tarihli cevap dilekçesinde özetle; "Davacı şirket tarafından kablo hasarlı olduğu iddia edilmesine karşın teslim alınmış olduğunu, davacı şirket kablonun hasarlı olduğunu iddia etmesine karşın teslim almaktan imtina etmemiştir. Davalı müvekkil şirket yetkililerinden aldııkları bilgiye göre de hasarlı olduğu iddia edilen kablonun davacı tarafça kullanılmış olduğunu, davacı tarafın, hasarlı olduğu iddiasına karşın kabloyu teslim alması ve ürünü kullanması sonrasında bir de huzurdaki davayı ikame etmesi kötüniyet göstergesi olduğunu, tüm bu nedenlerle; yetki itirazlarının kabulü ve dosyanın yetkili olan Düzce Nöbetçi Asliye Hukuk (Ticaret) Mahkemesine gönderilmesini, aksi halde husumet itirazlarının kabulünü ve davanın reddini, yetki ve husumet itirazlarının reddi halinde davanın ihbarı taleplerinin kabulü ile dava dış.... Lt. Şti.'ye davanın ihbarını, yapılacak yargılama sonrasında haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
İhbar Olunan....Ltd.Şti. Vekili 25.04.2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; "Davacı firmanın satın alma görevlisi ...tarafından, ihbar olunan ve kablo ticareti ile iştigal eden müvekkil firmaya ulaşılmış; kablo alım-satımı konusunda anlaşma yapılmış olduğunu, bununla ilgili tüm görüşmelerin, davacı firmanın satın alma görevlisi ...(0.535.4907747) ile, ihbar olunan müvekkilin satın alma görevlisi ...(cep telefonu (...) arasında telefonla ve whatsap yazışmaları ile yapılmış olduğunu, satın alma işleminin akabinde, satın alınan kablonun e-faturası kesilerek davacı firmaya gönderilmiş, anlaşma gereği nakliye (taşıma işinin) davacı firma tarafından temin edilmiş; nakliye firma bilgileri davacı firma çalışanı...tarafından yine whatsap üzerinden ihbar olunan müvekkil firmanın çalışan...a bildirilmiş olduğunu, davacı firma tarafından bilgileri verilen davalı taşıyıcı firmanın, ihbar olunan müvekkilin işyerine gelerek kabloyu arabasına yüklemiş; müvekkilin işyerinden çıkmadan önce kabloların sağlam, hasarsız ve eksiksiz olarak taşıyıcı firmaya teslim edildiği hususunda bilgi vermek için fotoğrafı çekilerek e-ırsaliyenin fotoğrafı ile birlikte, davacı firma çalışanı ...a whatsap üzerinden gönderilmiş olduğunu, dolayısıyla, ihbar olunan satıcı müvekkil firma ile davalı taşıyıcı firma arasında herhangi bir taşıma sözleşmesinin bulunmamakta olduğunu, taşıma sözleşmesinin, davacı ile davalı arasında yapılmış olup, ihbar olunan müvekkile sadece bilgilerin gönderilmiş olduğunu, davacı ve davalı arasında yapılan taşıma sözleşmesi gereği, taşınması kararlaştırılan kablo, yüklemenin yapılmasından sonra ve yola çıkmadan önce çekilen ve davacı firma yetkilisine whatsap üzerinden gönderilen fotoğrafta da görüldüğü üzere, taşımayı üstlenen davalı firma tarafından sağlam ve hasarsız olarak teslim alınmış olduğunu, kablolarda sonradan meydana geldiği anlaşılan hasarla, ihbar olunan müvekkilin hiç bir ilgi ve alakasının bulunmamakta olduğunu, davalı taşıyıcı firmanın kendisine teslim edilen eşyayı taşıma sürecinde muhafazayla yükümlü olup, bu yükümlülük nedeniyle taşıma konusu eşyanın zıyaından ve hasarından sorumlu olduğunu, tüm bu nedenlerle; ihbar olunan sıfatlarının gözetilerek müvekkil şirket hakkında hüküm tesis edilmemesini talep etmiştir.
İhbar olunan ...A.Ş. Vekili 11/05/2022 Tarihli cevap dilekçesinde özetle; "Somut olayda teslimatı yapılan kablonun, üzerinde veya kabloyu çevreleyen koruyucu ekipman veya ambalaj olmaksızın sevk edilmiş olduğunu, davalı sigortalının dosyaya sunmuş olduğu cevap dilekçesinden kablonun yalnızca palet üzerinde ve çıplak haliyle teslim edildiğini anlaşılmakta olduğunu, aynı şekilde kablo üzerinde kablonun zarar görme ihtimaline binaen herhangi bir işaretlemenin de yapılmamış olduğunu, dolayısıyla dava konusu kablonun ambalajlanmasında veya hazırlanmasında yetersizlik olduğu ve hasarın teminat dışı olduğu açıkça ortada olduğunu, bu nedenle huzurdaki davanın müvekkil şirket yönünden reddinin gerekmekte olduğunu, feri müdahil taleplerinin kabulünü, Müvekkil sigorta şirketinin ihbar olunan konumunda olduğundan aleyhine hüküm kurulmamasını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Sakarya .... Sulh Hukuk Mahkemesine ... Değişik İş sayılı dosya aslının mahkememize gönderilmesi için müzekkere yazılmıştır.
Mahkememizce dava konusu kabloların bulunduğu yerde 09/09/2022 günü saat 10:00 'da keşif yapılmasına karar verilmiş olup; 09/09/2022 tarihinde mahallinde keşif yapılmıştır.
Elektrik mühendisi bilirkişisi ... U/A Lojistik bilirkişi 05/10/2022 Havale Tarihli Bilirkişi raporunda özetle; "Kanaat ve Sonuç: Kablonun taşıma esnasında hasar gördüğü, kablonun taşımasının makara ile yapıldığı, ilaveten biri ambalaj veya etiketlemeye gerek olmadığı, oluşan hasarın taşıma esnasında olduğundan davalının sorumlu olduğunu, oluşan hasarın; 154.074,08-TL fatura bedelinin ve 152.806,40-TL Hurda bedeli sonrası 1.267,68-TL davacının zararının olduğunu, TTK 882/2-6 uyarınca sorumluluk üst sınırının 334.926,99-TL olduğu kanaat ve sonucundayım," şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Davacı vekili 05/10/2022 Havale Tarihli Bilirkişi raporuna karşı 19/10/2022 tarihli itiraz dilekçesinde özetle; Aldırılan bilirkişi raporunun tamamen hatalı ve kötü niyetli olarak hazırlanmış olduğunu, bilirkişilerin kablonun fiyatının 03/06/2021 tarihine göre hesaplamış olduklarını ancak hurda bedelini ise 04/01/2022 gününe göre hesaplamış olduklarını, mahkemenin ara kararında herhangi bir tarih belirtilmediği halde bilirkişilerin tamamen kötü niyetli ve mahkemeyi yanıltmak amaçlı olarak 04/01/2022 gününe göre hesap yapmış olduklarını, bilirkişilerin hurda hesabını 04/01/2022 gününe göre bilerek yapmasının hurda fiyatının nerede ise alıştan fazla olmasına sebebiyet verdiklerini, bilirkişilerin bu hatalı davranması sonucu çıkan raporun tamamen şirketin aleyhine olduğunu, bilirkişilerin kablo fiyatını belirlediği 03/06/2021 tarihine göre hurda bedelini belirlemesi gerekirken bu bedeli 04/01/2022 gününe göre belirlemiş olduklarını, bilirkişilerin hurda kabloyu saf bakır olarak hesaplamış olduklarını, ancak hurda kablonun saf bakır olarak satılmamakta olduğunu, söz konusu kablonun hurda kablo olarak satılmakta olduğunu, yapılan hesaplamanın baştan hatalı yapılmış olduğunu, kabloların hurda kablo olarak satılmakta olup bu durum basit bir araştırma ile tespit edilebileceğinin, yapılan araştırmalarda acıkça kabloların saf bakır olarak değil hurda kablo olarak alındığı tespit edilmiş olduğunu, bilirkişi raporunun tamamıyla hatalı hazırlamış olduğunu, hem hurda kabloyu saf bakır hesaplamış hem de saf bakır fiyatını da rasgele belirlemiş olduklarını, herhangi bir yasal fiyat araştırması yapmadan sadece nereden teklif aldığını bile belirtmeden kafasına göre bir fiyat belirlemiş olduklarını, tüm bu nedenlerle; hurda bedelinin hurda kablo olarak belirlenmesini, hurda kablo fiyatının 03/06/2021 olarak belirlenmesini veya kablo fiyatının dava tarihi olarak belirlenmesini bu tarihe göre fiyat alınmasını, bu sebeplerden dolayı uzman bilirkişiden rapor alınmasını talep etmiştir.
Davalı vekili 05/10/2022 Havale Tarihli Bilirkişi raporuna karşı 31/10/2022 tarihli beyan dilekçesinde özetle; "Davaya konu kablonun taşıma sırasında hasar gördüğü tespitini kabul etmelerinin mümkün olmadığını, kablonun, .... Ltd. Şti.'den verildiği şekliyle alınmış ve aynı şekilde davacı şirkete teslim edilmiş olduğunu, kabloda taşıma esnasında bir zarar meydana gelmesinin mümkün olmadığını, kabloda zarar meydana geldiği iddiasını kabul etmediklerini, teslimi yapan dava dışı şirketin kablo üzerinde veya kabloyu çevreleyen koruyucu ekipman veya ambalaj olmaksızın kabloyu vermiş olduklarını, bu hususun yapılan keşif ve bilirkişi incelemesiyle sabit olduğunu, kablonun yalnızca palet üzerinde ve çıplak haliyle makaraya sarılı şekilde teslim edilmiş olduğunu, aynı şekilde kablo üzerinde kablonun zarar görme ihtimaline binaen herhangi bir işaretleme de yapılmamış olduğunu, bilirkişi tarafından TTK 882. maddesi uyarınca hesaplama yapılmasının hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafça bu yönde bir talepte bulunulmadığını, davacı tarafın talebinin yalnızca hasar gördüğü iddia edilen kablonun fatura bedeli olduğu, bu nedenle sorumluluk üst sınırı olarak yapılan tespiti ve hesaplamayı kabul etmediklerini, tüm bu nedenlerle; bilirkişi raporuna karşı yapmış oldukları beyhan ve itirazların kabulü ile ek rapor aldırılmasını, aksi halde haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar Olunan ....Ltd.Şti. Vekili 05/10/2022 Havale Tarihli Bilirkişi raporuna karşı 10/10/2022 tarihli beyan dilekçesinde özetle; "Bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, davanın ihbar edildiği müvekkil ...Ltd.Şti., dava konusu kabloyu davacıya satmış; davacı ise, satın aldığı kabloyu, müvekkil firmanın işyerinde (kendi gönderdiği/taşıma anlaşması yaptığı) taşıyıcı firma aracılığı ile teslim almış olduklarını, kablo taşıma işinin, dosya kapsamındaki yazılı beyanlarımızda da beyan edildiği üzere ahşap makaralarla yapılmakta olduğunu, nitelik itibariyle hava, nem, ısı vb doğal ortam koşullarına dayanaklı olduğu için ilaveten bir ambalajlama yapılmamakta olduğunu, doğru bir şekilde, raporda buna da vurgu yapılmış olduğunu, ihbar olunan müvekkil kabloyu ahşap makaralara sarılı ve sağlam bir şekilde, kendi işyerinde davacıya teslim etmiş olduğunu, kullanılan makaranın dava konusu kablo için uygun, hatta makara iç çap kapasitesinin fazla olduğu ve dava konusu malın miktarı için daha ufak bir makaranın kullanılması yerine koruma amaçlı daha büyük bir makaraya sarılarak davacıya teslim edildiği ve de hasarın taşıma esnasında meydana geldiği, ihbar olunan müvekkil ile bir alakasının olmadığının bilirkişi marifetiyle de tesbit edildiğini, tüm bu nedenlerle; rapora karşı bir itirazlarınına olmadığını beyanla, ihbar olunan sıfatlarının gözetilerek müvekkil şirket hakkında hüküm tesis edilmemesini talep etmiştir.
Mahkememizce 10/11/2022 Celse Tarihli duruşma zaptı (3) nolu ara kararı uyarınca; "3-Bilirkişi raporuna karşı yapılan itirazların kabulü ile dosyanın ek rapor alınmak üzere yeniden bilirkişiye gönderilmesine, bilirkişi raporunda davaya konu kabloların hurda bedeli hesaplamasının yapılırken dava tarihinin esas alındığı hesaplamanın zarar tarihi esas alınarak yapılması gerektiği zarar tarihi olan 04/06/2021 tarihinde kabloların piyasa rayiç değeri ile hurda bedelleri arasındaki farkın hesaplanmasının istenilmesine, karar verilmiş olup; mahkememizce dosya ek rapor aldırılmak üzere bilirkişi heyetine yeniden 10/11/2022 tarihinde tevdi edilmiştir.
Elektrik mühendisi bilirkişisi ... Lojistik bilirkişi 14/11/2022 Havale Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda özetle; "Kanaat ve Sonuç: Önceki rapor ile ek rapor arasında zarar bedeli açısından farkın oluştuğunu, oluşan bu farkın, kablonun etiket değerindeki ağırlık ile gerçek ağırlığının birbiriyle örtüşmemesi (yaklaşık 100 kg) ve piyasa araştırması yapılırken örnek numune gösterilerek fiyat alınmasından dolayı oluştuğunu, oluşan hasarın 154.074,08-TL fatura bedeli ve 132.080,45-TL Hurda bedeli sonrası 21.993,63-TL davacının zararı olduğu sonuç ve kanaatindeyim, "şeklinde ek rapor düzenlenmiştir.
Davacı vekili ...Lojistik bilirkişi 14/11/2022 Havale Tarihli Bilirkişi Ek Raporuna karşı 16/11/2022 Tarihli itiraz dilekçesinde özetle; "Aldırılan ek bilirkişi raporunun tamamen hatalı ve kötü niyetli olarak hazırlanmış olduğunu, bilirkişilerin hatalı rapor verdiklerinin sunmuş oldukları raporda belli olduğunun, bu sebeple kendisi hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, bilirkişinin hiçbir resmi kayıt almadan kafasına göre bir fiyat çıkarmış ve 94,18 TL fiyat çıkarmış olduğunu, bu fiyatın hiçbir resmi açıklamasının da bulunmamakta olduğunu, bilirkişi raporunun tamamıyla hatalı hazırlanmış olduğunu, herhangi bir yasal fiyat araştırması yapmadan sadece nereden teklif aldığını bile belirtmeden kafasına göre bir fiyat belirlemiş olduğunu, resmi hiç bir dayanağı olmadan, hatalı olarak yasal fiyat alamadan belirlemiş olduğunu, bu nedenle alınan bilirkişi raporu tamamen hatalı olduğunu, tüm bu nedenlerle; hurda bedelinin hurda kablo olarak belirlenmesini, hurda kablo fiyatının 03/06/2021 olarak belirlenmesini veya kablo fiyatının dava tarihi olarak belirlenmesini bu tarihe göre resmi fiyat alınmasını, bu sebeplerden dolayı uzman bilirkişiden rapor alınmasını talep etmiştir.
Davalı vekili...ojistik bilirkişi 14/11/2022 Havale Tarihli Bilirkişi Ek Raporuna karşı 05/12/2022 Tarihli itiraz dilekçesinde özetle; "Raporda davaya konu malın hurda bedelinin yeniden belirlenerek sonuç olarak 21.993,63-TL maddi zarar olduğu tespit edilmiş olduğunu, bilirkişi ek raporunu kabul etmelerinin mümkün olmadığını, Kök raporda hurda bedelinin 152.806,40-TL olarak tespitine rağmen ek raporda bu bedelin 132.080,45-TL olarak belirlenmesinin hatalı olduğunu, davaya konu malın hurda bedelinin tespiti ile bir sonuca gidilmesi ihtimalinde kök raporda tespit yapılan miktarın dikkate alınmasının gerekmekte olduğunu, açıklanan nedenlerle kök raporda müvekkil şirket aleyhine yapılan değerlendirmeleri kabul etmediklerini, tüm bu nedenlerle; 14.11.2022 tarihli bilirkişi ek raporunu kabul etmemekle birlikte haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar Olunan.... Vekili 14/11/2022 Havale Tarihli Bilirkişi Ek Raporuna karşı 16/11/2022 tarihli beyan dilekçesinde özetle; "Bilirkişilerin 05.10.2022 tarihli raporda; oluşan hasarın 154.074,08.-TL.fatura bedeli - 152.806,40.-TL.hurda bedeli= davacının zararının 1.267,68.-TL olduğunu belirlemişken, 14.11.2022 tarihli raporda; oluşan hasarın 154.074,08.-TL.fatura bedeli - 132.080,45.-TL.hurda bedeli= davacının zararının 21.993,63.-TL.olduğunu belirlemiş olduklarını, zarar tutarı açısından iki rapor arasında çok büyük bir farkın ortaya çıkmış olduğunu, Oysa kabul anlamına gelmemek üzere 05.10.2022 tarihli rapordaki hesaplama şekli, teknik açıdan daha doğru olduğunu, bakırın da altın gibi değerli bir maden olduğundan, hurda değerinin Londra borsasına göre hesaplanmasının gerekmekte olduğunu, bilirkişiler tarafından, bu hususun dikkate alınmamış olduğunu, bu nedenle, ek raporda çok daha yüksek bir tutarın ortaya çıktığını, rapora bu yönüyle itiraz etme gereğinin hasıl olduğunu, tüm bu nedenlerle; rapora itirazlarını beyan ederek, ihbar olunan sıfatlarının gözetilerek müvekkil şirket hakkında hüküm tesis edilmemesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı... Ltd. Şti. 'den 250 metre kablo satın aldıklarını, kablonun satıcı şirket tarafından davalı şirkete gönderim yapılmak üzere teslim edildiğini, kablonun kendilerine teslim edildiğinde hasarlı olduğunun farkedildiğini, buna ilişkin tutanak tutulduğunu, tutanağın davalı şirket yetkilisi tarafından imzalandığını, kabloda meydana gelen zarardan dolayı taşıyıcının sorumlu olduğunu, kablo bedeli olan 154.074,00 TL'nin tazminat olarak davalıdan alınarak taraflarına verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili süresinde vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; yetki ve husumet itirazında bulunmuş, davanın ...Şirketi'ne ihbarını talep etmiş, dava dışı...i'nin TTK 862 ve 864 maddeleri uyarınca zarardan sorumlu olduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı vekili her ne kadar cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunmuş ise de; TTK'nın 890/1 maddesinde taşımadan doğan hukuki uyuşmazlıklarda, malın teslim alındığı veya teslim için öngörülen yer mahkemesinin de yetkili olduğu hükmünün düzenlendiği, malın teslim için öngörüldüğü yerin Sakarya olduğu bu nedenle mahkememizin yetkili olduğu anlaşılmış davalının yetki ilk itirazının reddine karar verilmiştir.
Davalı vekili her ne kadar husumet itirazında bulunmuş ise de; davaya konu kabloların taşıma işleminin davalı .... Ltd. Şti. Tarafından yapıldığının dosyaya sunulan 10.06.2021 tarihli hasarlı ürün tespit tutanağından, 03.06.2021 tarihli ambar tesellüm fişinden ve cevap dilekçesi içeriğinden anlaşıldığından husumet itirazının reddine karar verilmiştir.
TTK'nın 856. maddesinde "1-Taşıma senedi taraflardan birinin istemi üzerine düzenlenir. Senet üç özgün nüsha olarak hazırlanır ve gönderen tarafından imzalanır. Gönderen, taşıyıcının da taşıma senedini imzalamasını isteyebilir. El yazısı ile imzalanmış taşıma senetlerinin suretlerindeki imza, damga veya mühür şeklinde ya da basılı olabilir. Bir nüsha gönderene aittir, diğeri eşyaya eşlik eder, üçüncüsü taşıyıcıda kalır.
(2) Taşıma senedi düzenlenmemiş olsa bile, tarafların karşılıklı ve birbirine uygun iradeleri ile taşıma sözleşmesi kurulur. Eşyanın taşıyıcıya teslimi, taşıma sözleşmesinin varlığına karinedir." hükmüne yer verilmiştir.
Taraflarca dosyaya sunulan bir taşıma sözleşmesinin bulunmadığı ancak davaya konu kabloların ihbar olunan ... A.Ş. tarafından davalı şirkete teslim edildiğinin 03.06.2021 tarihli ambar tesellüm fişinden, cevap dilekçesi içeriğinden ve ihbar olunan ....'nin sunmuş olduğu dilekçe içeriklerinden anlaşıldığı, ...A.Ş ile davalı... Ltd. Şti. arasında TTK 856/2 maddesi uyarınca taşıma sözleşmesi kurulduğu kabul edilmiştir.
TTK’nın 875. maddesi gereğince taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.
Taşıyıcının bu yükümlülüğüne karşın eşyanın zıyaı veya hasara uğramış olması halinde gönderen veya gönderilene TTK’nın 889. maddesi gereğince bildirimde bulunma yükümlülüğü yüklenmiştir. Buna göre eşyanın açık zıyaı veya hasarının en geç teslim sırasında teslim edene bildirilmemesi halinde yani ihtirazi kayıtsız kabul edilmesi durumunda eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiğinin varsayılacağı maddede karine olarak öngörülmüştür. Taşıyıcının sorumluluğu için karinenin aksi, eşyanın taşıyıcıya teslimden sonra gönderilene ulaşmasına kadar geçen süreçte hasara uğradığının ispat edilmesi gerekmektedir.
Taşıyıcının sorumluluktan kurtulmasında genel sebepler ve özel sebepler ayrımı yapılmış olup taşıyıcı ancak TTK'nın 875/2, 876 ve 878. maddesinde gösterilen hallerin mevcudiyetini ispat etmek suretiyle mesuliyetten kurtulabilir.
6102 sayılı TTK’nın 878. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi gereğince hasarın gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama sonucu oluşması halinde doğan zarardan taşıyıcı sorumlu tutulamayacaktır. Yine maddenin 2. fıkrasına göre her hangi bir zararın hal ve şartlara göre 1. fıkrada öngörülen bir sebebe bağlanmasının muhtemel bulunduğu durumlarda zararın bu sebepten ileri geldiği de kabul edilecektir.
Gerçekten TTK’nın 862. maddesi gereğince ambalaj ve işaretleme yükümü gönderene yüklenmiştir. Bu hükme göre eşyanın niteliği kararlaştırılan taşıma dikkate alındığında, ambalaj yapılmasını gerektiriyorsa, gönderen eşyayı zıya ve hasardan koruyacak ve taşıyıcıya zarar vermeyecek şekilde ambalajlamak zorundadır. Bununla birlikte ambalajlama gönderene ait olsa bile taşıyıcının malın sağlam ve tam olarak teslimi sorumluluğu çerçevesinde gerek istifleme gerekse ambalaj itibariyle taşımaya uygunluğu noktasında denetleme görevi mevcuttur. Bir başka deyişle yetersiz ambalaja rağmen ihtirazi kayıt koymaksızın taşımayı kabul eden taşıyıcının meydana gelen zararda müterafik kusurunun (TBK m. 52) bulunduğunun kabulü gerekir.
Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen hasarından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda ise tazmin edilecek zararın kapsamı ve sınırları TTK’nın 880. maddesi gereğince belirlenecek olup bu tazminat, eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Maddenin 3. fıkrasında eşyanın değerinin piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edileceği belirlenmiştir. Eşya, taşınmak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır.
Bu şekilde belirlenerek ödenecek tazminat ise 6102 sayılı TTK 882. maddesine göre, 880. ve 881. maddeleri uyarınca, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu; gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının, gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının, net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. Özel Çekme Hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir.
Ancak TTK’nın 886. maddesi uyarınca taşıyıcı veya TTK’nın 879. maddede belirtilen kişiler zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiil veya ihmalle sebebiyet verdiklerinin ispat edilmesi halinde sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacaklardır.
Davaya konu kablonun taşıma esnasında mı hasarlanıp hasarlanmadığı, kablonun taşınması için ambalajlanması veya işaretlenmesi gerekip gerekmediği, davalının kabloda meydana gelen hasardan sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, var ise diğer sorumluların tespiti, davalı zarardan sorumlu ise sorumluluk miktarının ne kadar olduğu hususlarının tespiti amacıyla elektrik mühendisi ve nakliyeci bir bilirkişi ile kabloların bulunduğu yerde keşif yapılmış ve keşif sonrası dosyaya sunulan 05.10.2022 tarihli bilirkişi raporunda kablonun taşıma esnasında hasar gördüğü, kablonun taşımasının makara ile yapıldığı, ilaveten bir ambalaj veya etiketlemeye gerek olmadığı, oluşan hasarın taşıma esnasında olduğundan davalının sorumlu olduğu, oluşan hasar sonrası kablonun kullanılamayacağı ve hurda olarak değerlendirilmesi gerektiği, TTK 882/-2-6 maddeleri uyarınca sorumluluk üst sınırının 334.926,99 TL olduğu mahkememize bildirilmiştir. Bilirkişi raporu dosya kapsamıyla uyumlu denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuştur.
Sakarya .... Sulh Hukuk Mahkemesinin...değişik iş sayılı dosyası, 03.06.2021 tarihli ambar tesellüm fişi, 10.06.2021 tarihli hasarlı ürün tespit tutanağı, 03.06.2021 tarihli AKT ... numaralı ... TL bedelli fatura, 05.10.2022 tarihli bilirkişi raporu, 14.11.2022 tarihli ek rapor ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; ...A.Ş ile davalı.... Ltd. Şti. arasında TTK 856/2 maddesi uyarınca kabloların taşınmasına ilişkin taşıma sözleşmesi kurulduğu, kablonun taşımasının makara ile yapıldığı, ilaveten bir ambalaj veya etiketlemeye gerek olmadığı, kablonun taşıma sırasında hasar gördüğünün sabit olduğu, davalının taşıma sözleşmesiyle üstlendiği özenli taşıma yükümlülüğünü yerine getirmediği, davalının kusuru ile davacının malının ziyanına sebebiyet verdiği, davalının tazminat yükümlülüğünden kurtulması için yasada aranan şartların (TTK 876.maddesi) somut olayda gerçekleşmediği, davalının davacının uğradığı hasarı tazmin etmekle yükümlü olduğu anlaşılmıştır. 03.06.2021 tarihli AKT 2021000003231 numaralı 154.074,08 TL bedelli faturanın eşyanın taşınmak üzere tesliminden hemen önce düzenlendiği davaya konu kabloların taşınmak üzere teslim alındığı tarihteki piyasa bedelinin 154.074,08-TL olduğu davacının kabloların kullanılamayacak hale gelmesinden dolayı 154.074,08-TL tazminat talep edebileceği anlaşılmıştır. Her ne kadar bilirkişiden ek rapor alınarak davaya konu kabloların hurda bedeli hesaplamasının yapılırken dava tarihinin esas alındığı hesaplamanın zarar tarihi itibariyle yapılarak zarar tarihindeki kabloların piyasa rayiç bedelinin hesaplanması istenilmiş ise de 05.10.2022 tarihli bilirkişi raporunda oluşan hasar sonrası kablonun kullanılamayacağı ve hurda olarak değerlendirilmesi gerektiğinin belirtildiği, davaya konu kabloların tam ziya oldukları davalının kusuru ile davacının malının ziyanına sebebiyet verdiği anlaşılmakla davaya konu kabloların davacıdan alınarak davalıya teslimine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Hüküm: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Açılan davanın KABULÜ ile;
-154.074,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davaya konu kablonun davacıdan alınarak davalı tarafa teslimine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 10.524,79-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 2.631,20-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 7.893,59-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 24.111,10-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 2.631,20-TL Peşin/nisbi Harcı, 571,90-TL Keşif Harcı, 1.800,00-TL Bilirkişi ücreti, 585,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 5.668,80TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ,
5-Artan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
6-Arabuluculuk hakkında sarf kararı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Sakarya 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin...Değişik İş sayılı dosyasının karar kesinleştiğinde mahkemesine iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin (E- Duruşma Vasıtasıyla) ve ihbar olunan ... vekilinin (E- Duruşma Vasıtasıyla) yüzüne karşı Feri Müdahil... vekilinin yokluğunda verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere, 6100 sayılı yasanın 321/2. Maddesi uyarınca gerekçeli kararın en geç bir ay içinde re'sen tebliğe çıkarılacağı hususu da bildirilerek verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/02/2023
Katip... Hakim...
e-imzalı
e-imzalı