T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/46 Esas - 2022/62
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/46 Esas
KARAR NO: 2022/62
BAŞKAN:...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ:...
DAVALI : ...
DAVA: Alacak (Kooperatif Üyeliğinin Sona Ermesi Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 10/01/2022
KARAR TARİHİ: 10/01/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Üyeliğinin Sona Ermesi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili davacının kooperatif ortaklığından çıkmayı istemesi üzerine davalı Kooperatifin Hendek Noterliği'nin 22.11.2021 tarih...yevmiye numaralı ihtarı ile davacıyı kooperatifteki ortaklığından çıkardığını ancak ortaklık payını ödemediğini, arabuluculuk görüşmelerinden de bir sonuç alınamadığını belirterek çıkma sebebiyle kooperatif ortaklık payının ödenmesi talepli kısmi dava açmıştır.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17/1. maddesinde "Kooperatiften çıkan veya çıkarılan ortakların kendilerinin yahut mirasçılarının kooperatif varlığı üzerinde hakları olup olmadığı ve bu hakların nelerden ibaret bulunduğu anasözleşmede gösterilir. Bu haklar, yedek akçeler hariç olmak üzere, ortağın ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanır." hükmü düzenlenmiştir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 45/1. maddesinde "Genel kurul olağan ve gerektiğinde olağanüstü olarak toplanır. Olağan toplantının her hesap devresi sonundan itibaren 6 ay içinde ve en az yılda bir defa yapılması zorunludur. (Ek cümle: 18/6/2017-7033/9 md.) Ancak, usul ve esasları ilgili Bakanlıkça yapılacak düzenlemede gösterilmek üzere; kooperatif üst kuruluşuna ortak olunması ve genel kurul toplantısının gündemine konuyla ilgili madde konulması şartıyla, olağan genel kurul toplantıları en fazla üç hesap dönemini kapsayacak şekilde ve birleştirilerek yapılabilir." hükmü düzenlenmiştir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu`nun 17/1 maddesi gereğince, kooperatiften ayrılan ortak, ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanacak olan masraf hissesi düşüldükten sonra payına düşen bakiyenin iadesini talep hakkını haiz olup, bilançonun genel kurulca kabulü suretiyle kesinleşmesinden itibaren bir ay geçtikten sonra bu hak talep edilebilir.
Davacı vekilinin sunduğu ihtarnamelerden ve dava dilekçesinin kapsamından davacının kooperatif ortaklığının 2021 yılı kasım ayı içinde sonlandırıldığı hususu sabittir. Davanın açıldığı tarih itibariyle 2021 yılı bilançosunun henüz kesinleşmediği de açıktır.
Somut olayda davacı 11/11/2021 tarihli noter ihtarnamesi ile kooperatiften istifa etmiş, davalı kooperatifçe 22/11/2021 tarihli 38 tarihli kararla davacının talebi kabul edilerek ortaklıktan çıkarılmasına karar verilmiştir. Davacının çıkma payı alacağı var ise 2021 yılı bilançosunun görüşüldüğü genel kuruldan itibaren 1 ay geçtikten sonra muaccel olur. Davacı çıkma payı alacağını ancak bu şekilde talep edebilir. Davacının dava açtığı tarihte çıkma payı alacağının henüz muaccel olmadığı, davanın erken açıldığı, bu dava şartı eksikliğinin yargılama sürecinde tamamlanmasının mümkün olmadığı anlaşılmakla hukuki yarar dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir. Hukuki yarar dava şartlarından olup mahkemece resen her aşamada değerlendirilmelidir. HMK nun 138. Maddesi düzenlemesine göre hukuki yarar dava şartının dosya üzerinden yapılan inceleme ile değerlendirilmesi ve usulden red kararı verilmesi usul ve yasaya uygun görülmüştür.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın hukuki yarar dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, karar tebliğ giderleri karşılandıktan sonra artan gider avansının yatıran davacıya iadesine,
3-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek yada aynı sürede başka yer Asliye Ticaret Mahkemesi aracılığıyla mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile, Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere, tensiben karar verildi. 10/01/2022
Katip ...
e-imzalı
Başkan...
e-imzalı