T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/656 Esas - 2022/1277
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/656 Esas
KARAR NO: 2022/1277
HAKİM:....
KATİP:....
DAVACI :....
VEKİLİ: Av.....
DAVALILAR : ....
DAVA: 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 27/06/2022
KARAR TARİHİ: 04/07/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 04/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan .... .... tarafından diğer davalı .... .... aleyhine .... 4. İcra Müdürlüğü'nün ..../.... Esas sayılı dosyası ile icra takibinin başlatıldığının, davacının oğlu olan .... .... aleyhine başlatılan takip dosyasında oğlu ile hiç bir ticari ilişkisi olamayan ve borçlu oğluna herhangi bir borcu olmayan müvekkile davalı alacaklı tarafından hiç bir hukuki ilişkiye dayanılmadan 89/1 muhtırası gönderilmiş bu muhtıra eline geçmeyen davacıya 89/2 ihbarnamesi de gönderildiğinin bu ihbarnamede de usulünce kendisine tebliğ edilmediğinin, akabinde davacıya 89/3 ihbarnamesinin de gönderildiğinin, davacının hiç bir zaman takip borçlusu ve dosya davalılardan tekin reise bir borcu olmadığı gibi tekin resin de davacıdan hiçbir zaman alacağının olmadığının, var olduğu iddia edilen hak ve alacağı reddettiklerinin, aşağıda ki yüksel mahkeme kararında belirtildiği üzere söz konusu dava da ispat yükünün davalı alacaklı da olup davacı ve davalı arasında anne oğul ilişkisi dışında herhangi bir ticari ilişki ya da hak ve alacağın bulunmadığının, tüm bu nedenlerle; davanın kabulü ile, davalılara borçlarının olmadığının tespitini, yargılama giderleri ve kötü niyet tazminatının kötü niyetli olarak davacıya 89 haciz ihbarnamesi göndererek bu davanın açılmasına sebebiyet veren davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Eldeki dava İİK'nın 89.maddesine göre açılmış olup davacı takipte haciz ihbarnamelerinin gönderildiği üçüncü kişinin, takip borçlusuna borçlu olmadığını ispatla yükümlü olduğu özel bir menfi tespit davasıdır. Davanın koşulları İİK'nın 89/3 maddesinde düzenlenmiştir. İİK'nın 89/3 maddesi gereği açılan menfi tespit davasında maddenin yer aldığı İİK'da görev yönünden özel bir düzenlemeye yer verilmemiş olup genel kurallara göre görevli mahkemenin belirlenmesi gerekmektedir. 6100 Sayılı HMK'nın 2/1 maddesinde mal varlığına ilişkin davalarla şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. HMK 2/2 maddesi uyarınca, HMK'da ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevli kabul edilmiştir. Bunun yanı sıra bir kısım kanunlarda da özel mahkemelerin görevli olduğuna ilişkin düzenlemeler mevcuttur. Örneğin 6102 Sayılı TTK'nın 5.maddesinde ticari davalar ve ticari nitelikteki çekişmesiz işlerin ticaret mahkemelerinde görüleceği hükme bağlanmıştır.
6102 Sayılı TTK'da 6335 Sayılı yasa ile yapılan değişiklik sonucu asliye ticaret mahkemeleri ile asliye hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisine dönüştürülmüştür. Bu sebeple asliye ticaret mahkemesinin bakması gereken davalarda asliye hukuk mahkemesi görevli sayılamaz. 6100 Sayılı HMK'nın 1.maddesi uyarınca göreve ilişkin düzenleme kamu düzenine ilişkin olup mahkemelerce yargılamanın her aşamasında dikkate alınması gerekir.
Asıl olan bir davanın genel mahkemelerde görülmesidir. Özel mahkemede bakılacağına dair özel bir kanun hükmü bulunmayan her dava genel mahkemelerde görülmelidir.
Somut dava bakımından yapılan incelemede ise, dava konusu takip dosyasında davalı takip alacaklısı tarafından, davalı borçluya karşı kambiyo senedinden kaynaklı takip başlatıldığı, davada davacı tarafın tacir sıfatının bulunmadığı, davacıya takip dosyasından İİK'nın 89/1 ve 89/2 maddeleri uyarınca haciz ihbarnamelerinin gönderildiği görülmüş olup davacı borçlu olmadığı iddiasıyla İİK'nın 89/3 maddesi uyarınca eldeki davayı açmıştır. Görüldüğü üzere davanın tarafları arasında doğrudan bir hukuki ilişki bulunmamaktadır. Davalı takip alacaklısı ile davalı takip borçlusu arasında bir ilişki bulunduğu anlaşılmaktadır. İİK'nın 89/3 maddesi uyarınca açılan menfi tespit davasında davacı .... ...... ile davalı takip alacaklısı ile davalı takip borçlusu arasında doğrudan ticari ilişki bulunmadığından TTK'nın 4.maddesinde belirtilen mutlak ya da nispi ticari davadan söz edilemeyecektir. Yine Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2016/3568 esas- 2016/6425 karar sayılı ilamında da anlatıldığı üzere İİK 89. maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkemelerdir. Anılan nedenlerle mahkememizin görevsizliğine dair, 6100 sayılı yasanın 320/1.maddesi uyarınca dosya üzerinden karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, davanın HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereği görev dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-Bu karara karşı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak görevsizlik kararının kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten itibaren, karara karşı kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, taraflardan birinin mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde, dosyanın görevli Sakarya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
3-Yukarıda belirtilen yasal süre içinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde dosyanın resen ele alınarak verilecek ek kararla davanın açılmamış sayılacağı ve davacının yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edileceği hususunun İHTARINA,
4-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 216/1 maddesi uyarınca talep halinde gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek yada aynı sürede başka yer Asliye Ticaret Mahkemesi aracılığıyla mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile, Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere, tensiben oybirliği ile karar verildi.04/07/2022
Katip ....
e-imzalı
Hakim ....
e-imzalı