T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/707 Esas - 2022/1401
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/707 Esas
KARAR NO: 2022/1401
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI :...
VEKİLİ:Av. ...
DAVALI : ...
DAVA: Tazminat (Tapunun Haksız Ele Geçirilmesi Nedenli)
DAVA TARİHİ: 26/07/2022
KARAR TARİHİ: 04/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Tapunun Haksız Ele Geçirilmesi Nedenli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ... ..., ... ....... ... .../... adresinde bulunan taşınmazı 2009 tarihinde tamamen yanmış bir halde iken restaurant yapıp işletmek üzere taşınmazın maliki ... ... kiralamış olduğunun, malik ... ... izni ile ahşaptan bir yapı, restauran yapmış ve işletmeye başladığının, ahşaptan yapılan bu yapının 2012 çıkan bir yangın sonucu yok olduğunu, yapı müvekkil tarafından yapıldığı için tüm zararın da davacının ait olduğunun, yangından sonra malik ... ... bilgisi ve izni ile yeniden restaurant yapmaya başladığının, 2012 yılında müvekkil, bu kez de betonarme olarak restaurantı yapmış olduğunun, yapılan restauranta arazi maliki ... ... ve .... ... izin vermiş, hatta birçok defa gelip ziyaret ettiklerini, yine 2009 yılından bu yana işletmeye ait olan tüm abonelikler de ... ... üzerine kayıtlı olup ödemeler bizzat müvekkil tarafından yapılmış olduğunun, 2014 yılında arazi ... ... satıldığının, ... Köyü.... Mevki ... P .../... arsa vasfındaki yerin son maliki davalı şirket olduğunun, davalı şirketin 07/02/2022 tarihinde arsayı satın almasını takiben 17/02/2022 tarihinde müvekkile ... nolu ihtarname çekerek müvekkilden işletmeyi tahliye etmesini istediğini,... Sulh Hukuk Mahkemesi .../... sayılı dava dosyası ile işletmeyi kendisinin kullanacağı gerekçesi ile tahliye davası açtığını, tüm bu nedenlerle; davanın kabulü ile, ... Köyü ... ... Mevki ... P .... adresinde bulunan arsa üzerindeki ... Turistik Tesisleri unvanlı işletmenin tüm hali ile güncel değeri, işletmenin işletme bedeli, arsa üzerinde bulunan yapıların ve dikili fidan ve ağaçların, peyzaj çalışmalarının mahkemenizce tespit edilecek toplam bedeli ve işletmenin arsa üzerinde meydana getirdiği değer artış bedeli , müşteri çevresi bedelinin davalı şirketten TMK Sebepsiz Zenginleşme Hükümleri, ve Yargıtay kararları uyarınca tahsili ile müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
....... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasının UYAP sisteminden gönderilmiş ve uyap kaydı incelenmiştir.
6325 sayılı Kanun'un 18/A-2 maddesine göre; davacı vekiline arabuluculuk son oturum tutanağının aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir suretini sunmak üzere 1 haftalık kesin süre verilmesine, sunulmadığı takdirde davanın usulden reddedileceğinin ihtarını içerir davacı vekiline muhtıra çıkarılmış ve muhtıra cevabı dosyamız arasına sulunmuştur.
Davacı ... ...bağlı bulunduğu Ticaret Sicil Müdürlüğüne, Ticaret ve Sanayi Odasına, Esnaf ve Sanatkarlar Odasına müzekkere yazılarak davacının tacir veya esnaf kaydı olup olmadığının, ticari işletmesinin bulunup bulunmadığının sorulmasına,
Gümrükönü Vergi Dairesi'ne dava tarihi itibariyle davacının; Gelir vergisinden muaf olup olmadığı, Basit Usulde Götürü Usulde vergilendirilip vergilendirilmediği, Son bildirdiği vergi matrahının ne olduğu, İşletme usulünde defter tutup tutmadığı, tutuyorsa yürütülen faaliyetinin VUK'nun 177/l. Maddesinin 1 ve 3. Bendindeki limitlerinin yarısını veya 2. Bentteki limitin tamamını aşıp aşmadığının davacının tacir olarak nitelendirilip nitelendirilmediği hususlarında müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.
... Tapu Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... ... ... Köyü ... ... Mevkii ... Parsel Sayılı taşınmazın tapu bilgilerinin, taşınmazın satışına ilişkin bilgi ve belgelerinin tamamının gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkindir. HMK m.114/1-c gereğince görev dava şartı olup HMK m.115/1 uyarınca taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmelidir. Taraflar da yargılama süresince mahkemenin görevli olmadığını ileri sürebilirler.
6100 sayılı HMK’nın “Sulh hukuk mahkemelerinin görevi” başlıklı 4. maddesine göre; Sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; Kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaların Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevine girdiği, yine motorlu taşıt kiralarından kaynaklı davalara bakma görevinin de Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2014/1464 esas 2014/4525 karar sayılı ilamına göre Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevine girdiği anlaşılmaktadır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde nisbi ve mutlak ticari davalar düzenlenmiş olup her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları nisbi ticari dava olup, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın maddenin ilk fıkrasında a, b, c, d, e ve f bentlerinde sayılan hususlardan doğan hukuk davaları ise mutlak ticari dava niteliğindedir. TTK m.5 uyarınca aksine hüküm bulunmadıkça dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.
Somut olayda; davacı alacak iddiasını 4721 sayılı yasanın 722 vd maddeleri ile 6098 sayılı yasanın 77 vd. Maddelerine dayandırmış ise de; davacının, taşınmazın önceki maliki ... ... ile aralarında kira sözleşmesinin olduğu, davacının taşınmazda bu kira akdine dayanarak bulunduğu, dava dışı malik ... ...’un davaya konu taşınmazı davalıya sattığı, davalının ise ihtiyaç nedeniyle dava konusu taşınmazı davacıdan tahliye etmesini ve kira bedellerinin kendisine ödenmesini ... .... Noterliğinin 17.02.2022 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile talep ettiği anlaşılmıştır. 6098 sayılı yasanın 351.maddesine göre taşınmazın malikinin sonradan el değiştirmesi kira akdini sona erdirmeyip, kira akdinin karşı tarafının taşınmazı sonradan edinen yeni malik olduğu, sözleşmeyi sona erdirmek isteyen yeni malikin hangi yolları takip edeceğinin anılan yasal düzenleme ile belirtildiği anlaşılmış, dolayısıyla yeni malikin kira sözleşmesinin tarafı haline geldiği, nitekim ihtarnamede de artık kira bedellerinin tarafına ödenmesini istemesinin de bunu gösterdiği, bu haliyle taraflar arasında bir kira ilişkisinin bulunduğu anlaşılmıştır. Davacının tazminat talebinin bu durumda daha özel nitelikte düzenleme olan ve kiralananda kiracı tarafından yapılan yenilik ve değişiklikleri, geri vermenin ve değer artışını düzenleyen 6098 sayılı yasanın 321 vd maddelerinin değerlendirilmesinin gerektiği anlaşılmış davaya bakma görevinin HMK.nun 4/1.maddesi gereğince değerine bakılmaksızın Sulh Hukuk Mahkemesine ait olduğu anlaşılarak mahkememizin görevsizliğine dair, aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Hüküm: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, davanın görev dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-Bu karara karşı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak görevsizlik kararının kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten itibaren, karara karşı kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, taraflardan birinin mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde, dosyanın görevli Sakarya Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
3-Yargılama giderleri ve harçların görevli mahkemece değerlendirilmesine,
4-Yukarıda belirtilen yasal süre içinde gönderme talep edilmemesi halinde dosyanın ele alınarak verilecek ek kararla davanın açılmamış sayılacağı hususunun İHTARINA,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere, 6100 sayılı yasanın 321/2. Maddesi uyarınca gerekçeli kararın en geç bir ay içinde re'sen tebliğe çıkarılacağı hususu da bildirilerek verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.04/10/2022
Katip ...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı