T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/807 Esas - 2023/199
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2022/807 Esas
KARAR NO: 2023/199
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ:...
DAVALI : ...
VEKİLİ: ...
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/09/2022
KARAR TARİHİ: 23/03/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı tarafın 19/04/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davalının sigortacısı olduğu... plakalı aracın kendisinin maliki olduğu ...plakalı araca çarptığını, olayın oluşumunda ...plakalı araç sürüsünün kusurlu olduğunu, davalı sigorta şirketi tarafından... plakalı araçta oluşan değer kaybına ilişkin 5.627,22 TL ödemenin yapıldığını, ancak ödenen meblağın araçta oluşan değer kaybını karşılamadığını belirterek, araçta oluşun değer kaybının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı Vekili 03/11/2022 tarihli Cevap Dilekçesinde özetle ;Davacı yanın tüm zararı daha önce karşılandığı için davanın reddini, aksi halde, faizi güncellenmek suretiyle tazminattan mahsubunu,
Davacının bakiye zarara uğradığını gösteren faturaların sorulmasını, aksi halde ispatlanamayan davanın reddini, ret taleplerimizin kabul edilmemesi halinde; k bilirkişi incelemesi yapılmasına ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasını, talebin kabulü halinde, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini ,yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ederim şeklinde cevap dilekçesi sunmuştur.
Davacı vekili 22/02/23 Tarihli beyan dilekçesinde özetle; Mahkememizce davalı sigorta şirketine sigorta edildiği iddia edilen... plaka sayılı aracın 19.04.2022 tarihinde karıştığı trafik kazasına ilişkin; -...0 nolu Trafik (ZMMS) Poliçesinin ... nolu hasar dosyasının, hasar dosyasına ait Aktüerya/Ekspertiz raporunun, trafik kazası nedeniyle ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise miktarı ve dayanak belgelerinin, davacı tarafça başvuru olup olmadığı, varsa başvuru tarihi, belgeleri ve verilen yanıtların mahkememize gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce Türkiye Noterler Birliğine 19.04.2022 tarihinde ... plaka sayılı araç ile...plaka sayılı aracın malik bilgilerinin gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine davacıya ait olduğu beyan edilen ...plaka sayılı aracın karıştığı tüm kazalara ilişkin tramer bilgilerin gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce davacı tarafın davaya konu ...plakalı aracı 13/01/2023 günü saat 10:00 'da adliye otoparkında hazır etmesi halinde... plakalı araç başında makine mühendisi(trafik uzmanlığı bulunan) eşliğinde keşif yapılmasına karar verilmiştir.
Makine Mühendisi bilirkişisi... 13/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
Sonuç; "Trafik kazasının oluşumunda ... plakalı aracın sürücüsü ...'nin 2918 sayılı K.T.K. nun 52/a-57/b-6/d Maddelerini ihlal etmesi, dikkatsiz, tedbirsiz ve özensiz araç kullanması sebebiyle maddi hasarlı trafik kazasının oluşmasında ASLİ %100 kusurlu olduğu, ... plakalı aracın sürücüsü ...” in 2918 Sayılı K.T.K” nun herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden dolayı kazanın oluşumunda atfedilecek bir kusurunun olmadığı, meydana gelen trafik kazasında,... plakalı araçta oluşan hasar bölgesinden kaza (19/04/2022) tarihinden önce herhangi bir hasar almadığı tespit edildiği, meydana gelen trafik kazasında...plakalı araçta meydana gelen hasarın KDV dahil 20.381,37 TL (Yirmi bin Üç Yüz Seksen Bir TL Otuz Yedi Kuruş) olduğu, Meydana gelen trafik kazasında... plakalı araçta meydana gelen hasardan dolayı değer kaybının 10.660,72 TL (On Bin Altı Yüz Altmış Lira Yetmiş İki Kuruş) olduğu, Davalı ... A.Ş. tarafından davacı ...” e 25.07.2022 tarihinde 5.627,22 TL (Beş Bin Altı Yüz Yirmi Yedi Lira Yirmi İki Kuruş) değer kaybı tazminatı ödendiği görüş ve kanaatindeyim", şeklinde rapor düzenlemiştir.
Bilirkişi raporuna karşı taraf vekillerinin itiraz ve beyan dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
Tarafların usulüne uygun davetiye tebliğ edildiği görüldü.
Olaya İlişkin Yasal Düzenlemeler ve Yargı İçtihatları Değerlendirilecek Olursa;
Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler. Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler. Tazminatın irat biçiminde ödenmesine hükmedilirse, borçlu güvence göstermekle yükümlüdür. (TBK madde 49, 50, 51)
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun "Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı" başlıklı 97. maddesinde “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 Tarih, Esas 2019/40, Karar 2020/40 Sayılı Kararı ile; a) Karayolları Trafik Kanun’un 90. Maddesinin Birinci Cümlesinin “...bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.” Bölümünde Yer Alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” İbaresi ile İkinci Cümlesinde Yer Alan “...ve genel şartlarda...” İbaresinin Anayasaya aykırı olduğundan oy çokluğu ile iptallerine karar vermiştir. Anayasa Mahkemesi'nin bu maddelerdeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu değer kaybı tazminatı öncelikle Karayolları Trafik Kanununun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanununun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenecektir. Bu kanunlarda açıkça düzenlenmiş hususlarda genel şartlar ile kanunun kapsamını daraltan yada genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartlar TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarıldığı için, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile genel şartların hükümleri uygulanacaktır. Anayasa mahkemesinin iptal kararı derdest olan eldeki davada da uygulanması gerekmektedir. Bu durumda; değer kaybının ZMMS Genel Şartlarına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir. (Sakarya BAM 3. HD 2021/1231 esas- 2022/757 karar,benzer yönde Yargıtay 17. HD'nin 2016/16876 E - 2017/12161 K sayılı, 27/12/2017 tarihli ve 2015/5301 E - 2017/11098 K sayılı, 28/11/2017 tarihli, YARGITAY 17. Hukuk Dairesi 2016/17525 esas- 2017/9448 kararları)
Somut olay yukarıdaki açıklamalar ile birlikte değerlendirilecek olursa;
19.04.2022 tarihinde, dosya içinde bulunan ... numaralı sigorta poliçesine göre davalı şirket nezdinde sigortalı olan, dava dışı... A.Ş.’ın maliki olduğu, dava dışı ...sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davacının maliki olduğu, yine davacı sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın kaza yaptıkları, kazaya ilişkin tarafflarca 19.04.2022 tarihli kaza tespit tutanağının düzenlendiği anlaşılmıştır.
Taraflarca bildirilen deliller, tarafların sundukları görüntüler ve videolar dosyaya celp edilmiş ve dosya bilirkişiye gönderilmiştir.
23.01.2023 tarihli bilirkişi rapor içeriğine göre;19.04.2022 tarihinde ... plakalı araç ile davacının sevk ve idaresinedeki ... plakalı araç arasında meydana gelen kazada,... plaka sayılı araç sürücüsü dava dışı ...'nin 2918 sayılı yasanın 52/a, 57/b-6 ve 57/d maddelerini ihlal etmesi dikkatsiz tedbirsiz ve özensiz araç kullanması sebebiyle asli kusurlu olduğu, davacı sürücünün kusurlu bir hareketinin bulunmadığı, dolayısıyla davalının sigortacısı olduğu aracın sürücüsü dava dış...'nin kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, ilgili raporun dosya içerisinde bulunan kazaya ait görüntüler ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden gelen belgeler ile uyumlu olduğu hükme esas alınabileceği anlaşılmıştır.
Davalı sigorta şirketinin, sürücünün eyleminden 2918 sayılı yasanın 91. vd maddelerine göre ZMMS sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu, dosyaya sunulan poliçeye göre, kaza tarihinde davalı sigorta şirketinin sigortacı olduğu, maddi hasarlı kazadan dolayı sorumluluğunun 50.000,00 TL olduğu ve kazaya ilişkin davacıya 11.548,31 TL hasar bedeli, 5.627,22 TL değer kaybı ödemesi olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda detaylandırıldığı üzere; Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 Tarih, Esas 2019/40, Karar 2020/40 Sayılı Kararından sonra değer kaybının ZMMS Genel Şartlarına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerektiğinden ve davacının hasar bedeli talebi de bulunduğundan anılan hususların hesaplanması için dosya makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, dosyaya sunulan 23.01.2023 tarihli rapora göre; 09.04.2022 tarihli kaza nedeniyle davacının aracında değer düşüklüğüne etki eden ve zarar gören yerlerin; değişen kaporta aksamının sağ ön çamurluk olduğu, onarılan ve boyanan kaporta aksamının ise sağ ön kapı, sağ ön çamurluk, sağ arka kapı ve sağ arka çamurluk olduğu, aracın 2001 model olduğu, aynı nitelikteki araçların kaza tarihindeki değerinin ortalama olarak 177.678,64 TL olduğu, hasarlı araç bedellerinin ise 167.017,92 TL olduğu aradaki farkın 10.660,72 TL olduğu, bildirilmiş, bilirkişi tarafından bulunan bu değerden davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 5.627,22 TL düşüldüğünda davacının aracında oluşan değer kaybının 5.033,50 TL olduğu kanaatine varılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacının 19.04.2022 tarihinde meydana gelen kazada, kusurlu bir eyleminin bulunmadığı, dava dışı sürücü ...'nin asli kusurlu olduğu, ZMMS olan davalı sigortanın 2918 sayılı yasanın 91 vd maddeleri gereği ve 6098 sayılı yasanın 49 vd maddeleri gereği ortaya çıkan zarardan sorumlu olduğu davacının 10.660,72 TL değer kaybı zararının olduğu, anılan zararın poliçe sınırları içinde kaldığı, davalının sunmuş olduğu evraklara göre ve davacının beyanına göre 5.627,22 TL davacıya değer kaybı ödemesi yapıldığı anlaşılarak, davalı sigorta şirketi tarafından ödenen bedel düşüldüğünde davacının ıslah dilekçesi doğrultusunda davanın 5.033,50-TL üzerinden kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
Davalı Sigorta şirketinin 2918 sayılı KTK 99 maddesi gereğince başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan tutarları hak sahibine ödemek zorunda olduğu, 04.07.2022 tarihinde davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinin 13.07.2022 tarihi olduğu anlaşılmış, faize 13/07/2022 tarihinden itibaren hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın KABULÜ ile,
5.033,50-TL değer kaybından kaynaklanan zararın davalı... A.Ş'den poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere ve 13/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya ödenmesine,
2- Yürürlükte bulunan Yargı Harçları tarifesine göre dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 343,84-TL harçtan daha önceden ödenen 80,70-TL peşin harç ve 85,00-TL ıslah(tamamlama) harcı olmak üzere toplam 165,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 178,14-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ne göre hesaplanan 5.033,50-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 80,70-TL Peşin/nisbi Harcı, 85,00-TLTamamlama Harcı, 1.274,90-TL Keşif Harcı, 1.600,00-TL Bilirkişi ücreti, 106,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 3.227,80TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Arabuluculuk nedeniyle hazine tarafından karşılanan 1.560,00-TL'nin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
6-Artan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda miktar itibarı ile kesin olmak üzere verilen karar, 6100 sayılı yasanın 321/2. Maddesi uyarınca gerekçeli kararın en geç bir ay içinde re'sen tebliğe çıkarılacağı hususu da bildirilerek açıkça okunup, usulen anlatıldı. 23/03/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı