T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/906 Esas - 2024/20
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/906 Esas
KARAR NO: 2024/20
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 1- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 2- ...
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 31/10/2022
KARAR TARİHİ: 11/01/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; 06.06.2022 tarihinde ... plakalı davalı ...’in idaresindeki ve ... tarafından sigortalı aracın maliki olduğu ... plakalı araca çarpması sonucu kaza meydana geldiğini, trafik kazasının meydana gelmesinde, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'in kusurlu olduğunu, ... plakalı aracın çarpma sonucu ağır hasar gördüğünü, araçtan geçici olarak mahrum kaldığını ve mağdur olduğunu belirterek, 50,00 TL araç hasar bedeli, 50,00 TL araçtan mahrum kalma zararı, 50,00 TL araç değer kaybı olmak üzere asgari 150,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz oranları ile davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...'in süresinde cevap dilekçesi vermediği ve davacının ileri sürmüş olduğu bütün vakıaları inkar etmiş sayıldığı anlaşılmıştır.
Davalı ... vekilinin süresinde cevap dilekçesi verdiği, 29/11/2022 Tarihli cevap dilekçesi ile; Belirsiz Alacak Davası Açılmasında hukuki menfaat olmadığından usulden reddini, ilgili kaza da sigortalılarının kusuru olmadığından davanın reddini, aksi halde Sigorta Bilgi merkezine yazı yazılmasını, kaza yeri çevresinde bulunan yerlerden görüntülerin istenerek inceleme yapılmasını, kazaya temassız olarak sebebiyet veren 3. Aracın tespiti ile kusur incelemesi yapılmasını, yapılamaması halinde, davacı yanında kaza tespit tutanağına göre şerit ihlalinde bulunmuş olduğunun kabulünü, aracın onarım bedeli mutabakatname ile sabit olup, onarılıp onaırlmadığının incelenmesini, araç üzerinde pert çalışması yapılmasını, eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçların mevzuatı kapsamındaki araçlardan elde edilen orijinal ve muadil parçalar da göz önüne alınarak bir hesaplama yapılmasını, 04.12.2021 Tarihinde Ve 31679 Sayılı Resmi Gazate’de Yayımlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar” Uygulanmasını, 01.04.2020 Tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartlarda yapılan değişikliğe göre EKSİST sisteminden eksper ataması yapılmadan, yapılan başvurunun eksik evrak sayılması sebebi ile davanın usulden reddine karar verilmesini, değer kaybı yönünden bilirkişi İncelemesi yapılması halinde dosyanın; 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (trafik) Sigortası Genel Şartları uyarınca değer kaybının tespiti için konusunda uzman ve ehil bilirkişiler kanalı ile incelenmesini, araç mahrumiyet bedeli talebinin teminat dışı olduğundan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin dava aleyhlerine sonuçlansa dahi dava açılmasına sebebiyet vermemiş olmaları nedeniyle karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu kazada tarafların kusurlarının bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise kusur oranlarının ne kadar olduğu, kaza nedeniyle davacıya ait araçta hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarının ne kadar olduğu, davacının kaza nedeniyle araçtan mahrum kalıp kalmadığı, kalmış ise araçtan mahrum kalma zararının ne kadar olduğu, davacının oluştuğu iddia edilen zararları davalıdan talep edip edemeyeceğine ilişkindir.
Davacı vekili; davacının yargılama harç ve giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını, davacının düzenli bir geliri bulunmadığını, ve adına kayıtlı aracın hasarlı olduğunu, tamir bedellerini karşılayamadığını beyan ederek adli yardım talebinde bulunduğu, bunun üzerine mahkememizce Uyap sistemi üzerinden yapılan sorgulamada davacının üzerine kayıtlı sadece davaya konu aracın bulunduğu, davacının en son 04.06.2022 tarihi itibariyle işten ayrıldığı, dava tarihi itibariyle çalışmadığı anlaşılmakla; mahkememizin 08/11/2022 Tarihli ara kararı ile; Davacının adli yardım talebinin kabulüne karar verilmiştir.
Mahkememizce Türkiye Noterler Birliği'ne ... plaka sayılı aracın kaza tarihi olan 06/06/2022 tarihindeki ve geriye dönük tüm malik bilgilerinin gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce davacı ...'ne 06/06/2022 tarihindeki kazaya ilişkin maliki olduğu ... plaka sayılı araca ilişkin; Sigorta Poliçesinin, Hasar dosyasının, Hasar dosyasına ait aktüerya/ekspertiz raporunun, Trafik kazası nedeniyle ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise miktarı ve dayanak belgelerinin, davacı tarafından başvuru yapılıp yapılmadığı, yapılmışsa başvuru tarihi, yapılan başvuruya ilişkin evrakların mahkememize gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne ... plaka sayılı aracın karıştığı tüm kazalara ilişkin tramer bilgilerin gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'ndan tarafların kusur oranlarının belirlenmesi hususunda rapor düzenlenmesi talep edilmiştir.
İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi'nin 27/03/2023 Tarihli, 40968900-101.01.02-2023/21398 Sayılı ATK raporunda özetle; "SONUÇ: Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda; A) Kamyonet (doblo) sürücüsü %60 (yüzde altmış) oranında kusurlu olduğu, B) Sürücü ...'ın %40 (yüzde kırk) oranında kusurlu olduğu, C) Sürücü ...'in kusursuz olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur." şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Duruşmada hazır bulunan davacı vekiline ATK raporunun tebliğ yerine geçmek üzere elden bir suret verildiği, davalı sigorta vekiline ve davalı ...'e ise usulüne uygun bir şekilde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin ve davalı sigorta vekilinin rapora karşı itiraz ve beyanlarını içerir dilekçe sundukları görülmüştür.
Mahkememizin 22/06/2023 Celse Tarihli duruşma zaptı (1) Nolu ara kararı uyarınca; "1-Dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile bilirkişiden ... plakalı çekicinin geçirmiş olduğu kaza sonrası araçta yapılan hasar onarım bedelinin, aracın uğramış olduğu değer kaybı miktarının, aracın kazasız haldeki kaza tarihindeki rayiç değeri ile kazalı haldeki rayiç değeri arasındaki fark olacak şekilde hesaplanmasının istenilmesine, ayrıca aracın tamiri için ne kadarlık bir süre gerektiğinin, aracın makul bir süre içerisinde onarımının yapılıp yapılmadığının tespit edilmesinin istenilmesine, aracın onarım için gerekli olan süre boyunca mahrum kalınan kazanç kaybının tespit edilerek rapor düzenlenmesinin istenilmesine" şeklinde karar verilmiş olup; mahkememizce bu hususta Makine Mühendisi Bilirkişisi ... 23/06/2023 Tarihinde görevlendirilmiştir.
Makine Mühendisi Bilirkişisi ... 15/07/2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda özetle; "SONUÇ: Sayın Mahkemenin son duruşmasında almış olduğu ara karara göre; ATK tarafından heyet halinde düzenleneni kusur raporuna ve yukarıda yapılan tespitler ve hesaplamalara göre: Kaza tarihi itibarıyla ... plakalı aracın onarımı için gerekli olan yedek parça ve işçilik bedelinin toplamda 17.770,00 TL, TL (On Yedi Bin Yedi Yüz Yetmiş Lira) olduğu, Araçtan mahrum kalma bedelinin 2.100,00 TL (İki Bin Yüz Lira) olduğu, ... plakalı araçta kaza tarihinde takdir edilen değer kaybının 4.400,00 TL (Dört Bin Dört Yüz lira) olduğu, Sürücü ...'ın kusur oranı olan %40'a düşen tazminat tutarı 9.708,00 TL (Dokuz Bin Yedi Yüz Sekiz Lira) olduğu, Kamyonet (Doblo) sürücünün kusur oranı %60'a düşen tazminat tutarı: 14.562,00 TL (On Dört Bin Beş Yüz Altmış İki Lira) olduğu, görüş ve kanaatindeyim," şeklinde rapor düzenlemiştir.
Bilirkişi raporunun dosyaya sunulduğu, raporun taraf vekillerine ve davalı ...'e tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin ve davalı sigorta şirket vekilinin itiraz ve beyanlarını içerir dilekçe sundukları görülmüştür.
Mahkememizin 12/10/2023 Celse Tarihli duruşma zaptı (1) Nolu ara kararı uyarınca; "1-Davacı tarafa değer kaybı, araçtan mahrum kalma bedeli ve onarım bedeline yönelik talep arttırım dilekçesini sunması için 2 haftalık kesin süre verilmesine, aksi takdirde talep sonucunda belirtilen miktar üzerinden yargılamanın bitirileceğinin ihtarına" şeklinde ihtarat yapılmıştır.
Mahkememizce yapılan inceleme neticesinde davacı vekilinin talep arttırım dilekçesi sunmuş olduğu, dilekçenin davalı taraflara tebliğ edildiği, davalı quick sigorta vekilinin bedel arttırım dilekçesine karşı beyan dilekçesi sunmuş olduğu anlaşılmıştır.
Taraflara usulüne uygun davetiyenin tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Olaya İlişkin Yasal Düzenlemeler ve Yargı İçtihatları Değerlendirilecek Olursa;
1-Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler. Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler. Tazminatın irat biçiminde ödenmesine hükmedilirse, borçlu güvence göstermekle yükümlüdür.(TBK madde 49, 50, 51)
2-2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun "Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı" başlıklı 97. maddesinde (Değişik: 14/4/2016-6704/5 md.) “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
3-Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 Tarih, Esas 2019/40, Karar 2020/40 Sayılı Kararı ile; a) Karayolları Trafik Kanun’un 90. Maddesinin Birinci Cümlesinin “...bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.” Bölümünde Yer Alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” İbaresi ile İkinci Cümlesinde Yer Alan “...ve genel şartlarda...” İbaresinin Anayasaya aykırı olduğundan oy çokluğu ile iptallerine karar vermiştir. Anayasa Mahkemesi'nin bu maddelerdeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu değer kaybı tazminatı öncelikle Karayolları Trafik Kanununun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanununun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenecektir. Bu kanunlarda açıkça düzenlenmiş hususlarda genel şartlar ile kanunun kapsamını daraltan yada genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartlar TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarıldığı için, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile genel şartların hükümleri uygulanacaktır. Anayasa mahkemesinin iptal kararı derdest olan eldeki davada da uygulanması gerekmektedir. Bu durumda; değer kaybının ZMMS Genel Şartlarına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir. (Sakarya BAM 3. HD 2021/1231 esas- 2022/757 karar,benzer yönde Yargıtay 17. HD'nin 2016/16876 E - 2017/12161 K sayılı, 27/12/2017 tarihli ve 2015/5301 E - 2017/11098 K sayılı, 28/11/2017 tarihli, YARGITAY 17. Hukuk Dairesi 2016/17525 esas- 2017/9448 kararları)
4-Kazanç kaybı talebinden davalılardan sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmamaktadır. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2008/1473 Esas 2008/2613 Karar sayılı ilamında" Karayolları Trafik Kanunu’nun 85. maddesine göre, sigortalı aracı işletenlerin neden olduğu kaza sonucunda 3. şahsın aracında meydana gelen gerçek zararlar dışında aracın kaza yapması sonucunda çalışamamasından kaynaklanan kazanç kaybı sigorta poliçesi ile güvence altına alınmamıştır. Bu durumda mahkemece davalı sigorta şirketi açısından davacının aracının çalışamamasından doğan kazanç kaybı talebinin reddedilmesi gerekirken " denilmiş olup; yine emsal nitelikteki İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk dairesi 2020/1275 Esas 2020/3374 Kararında aynı hususa değinilmiştir.
5-Birden çok kişinin aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumluluğu söz konusu olabilir. Aynı zararı doğuran çeşitli sebepler kusur sorumluluğu (haksız fiil), sözleşme veya kusursuz sorumluluk (kanun) olabilir. Bu suretle birden çok zarar verenden biri aynı zararı haksız fiil diğeri sözleşme bir başkası da özen veya tehlike sorumluluğuna göre tazmin zorundadır. Örneğin bir işletmenin şoförü tarafından kullanılan motorlu araç yolculardan birine zarar vermişse aracın işleteni Karayolları Trafik Kanunu madde 85 gereğince tehlike sorumluluğuna(kusursuz sorumluluk) göre, aracı kullanan şoför Türk Borçlar Kanunu madde 49 uyarınca kusur sorumluluğuna (haksız fiile), sigortacı ise sözleşmeye (poliçe) ilişkisine göre gerçekleşen zararı tazmin etmek zorundadır.
Somut olay yukarıdaki açıklamalar ile birlikte değerlendirilecek olursa;
6-06.06.2022 tarihinde, dosya içinde bulunan 29.04.2022 tanzim tarihli sigorta poliçesine göre davalı şirket nezdinde sigortalı olan, davalı ...'in maliki olduğu, yine davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davacının maliki olduğu dava dışı ...sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın kaza yaptıkları, kazaya ilişkin taraflar arasında 06.06.2022 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağının düzenlendiği anlaşılmıştır.
7-Taraflarca bildirilen deliller, olay anını gösterir kamera kayıtları, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları, hasar dosyası ve tarafların sundukları deliller dosyaya celp edilmiştir.
8-Davaya konu kazada tarafların kusur durumlarının tespiti amacıyla dosya ATK'ya gönderilmiş, ATK tarafından düzenlenen 27.03.2023 tarihli raporda; 06.06.2022 günü sürücü ...sevk ve idaresinde bulunan ve davacının maliki olduğu ... plaka sayılı otomobil ile Ankara Caddesini takiben seyirle gelmiş olduğu kaza mahalli üç yönlü kavşak noktasında, idaresindeki aracın ön kısımları ile karşı yön istikametinden seyirle gelmekte olan davalı sürücü ...sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı otomobilin ön kısımlarının çarpışması sonucu davaya konu trafik kazasının meydana geldiği, dosyada mevcut maddi hasarlı kaza tespit tutanağından kaza mahallinin yerleşim yeri içi olduğu, olay anında vaktin gündüz olduğu, kaza mahalli üç yönlü (T) kavşak noktası olduğu, davacının maliki olduğu ...plaka sayılı aracın seyir yönünde, kaza mahalli kavşak noktasının gerisinde yolun sağ tarafında çöp aracının duraklar halde bulunduğu, çöp aracının solundan geçen araçların bu noktada kısmen karşı yön bölümüne girerek seyirlerine devam ettiği, ...plaka sayılı aracın da kısmen karşı yön bölümüne girerek seyrine devam ettiği, ... plaka sayılı aracın ön ilerisinde seyreden bir kamyonetin (doblo) sol tarafta bulunan 5205 Sokağa dar bir dönüş açısı ile katılım sağladığı, karşı yön bölümünden seyirle gelmekte olan davalı idaresindeki ... plakalı aracın dönüş yapan kamyonet nedeniyle karşı yön bölümüne girdiği ve burada davacının maliki olduğu araçla çarpıştığı, kamyonet (doblo) sürücüsünün idaresindeki araç ile seyri sırasında gerekli dikkat ve özeni yola vermesi, kaza mahalli üç yönlü (T) kavşak noktasına geldiği sırada görüş alanını kontrol altında bulundurması, sola dönüş manevrasına başlamadan önce karşı yön bölümünden seyirle gelen ve düz istikamette hareket halinde olan kısa mesafedeki araca öncelikli geçiş hakkını vermesi, sola dönüş manevrasını uygun bir anda, geniş bir dönüş açısı kullanarak, kontrollü bir şekilde tamamlaması gerekirken bu hususlara riayet etmediği, karşı yön bölümünden seyirle gelen araca rağmen kontrolsüz şekilde dar bir dönüş açısıyla sola dönüş yaparak, karşı yönden seyirle gelen aracın seyir yönünü kapatması sonucu bu aracın seyir durumunun bozulmasına neden olması nedeniyle kazanın oluşumunda %60 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...ın sevk ve idaresinde bulunan otomobil ile görüşün açık olduğu meskun mahalde gündüz vakti seyri sırasında gerekli dikkat ve özeni yola vermesi, kaza mahalli kavşak noktasına yaklaştığı sırada görüş alanını kontrol altında bulundurması, karşı yön bölümünden seyirle gelen ve sola dönüş manevrası yapmakta olan kamyonet nedeniyle zamanında kendi yön bölümü içerisinde kalacak şekilde etkili fren tedbiri alması gerekirken bu hususlara riayet etmediği, seyir yönüne giren kamyonet nedeniyle sola manevra ile karşı yön bölümüne girerek seyrini sürdürmesi sonucu karşı yön istikametinden seyirle gelmekte olan araç ile çarpıştığı olayda %40 kusurlu olduğu, sürücü ...t'in sevk ve idaresinde bulunan araç ile meskun mahalde gündüz vakti seyri sırasında kaza mahalli yol bölümünde ön ilerisinde seyir halinde olan kamyonet ile birlikte yolun sağ tarafında park halinde bulunan çöp aracının solundan geçiş yaptığı sırada, ön ilerisindeki kamyonetin sol tarafta bulunan sokağa dönüş yapması akabinde karşı yön istikametinden seyirle gelen aracın sola manevrayla kısa mesafeden istikamet yön bölümünü kapatması sonucu gerçekleşen olayda tedbir alabilecek yeterli mesafe ve zaman olmaması nedeniyle atfı kabil kusuru bulunmadığı bildirilmiştir. ATK raporuna taraf vekillerince itiraz edilmiş, ATK raporuna yapılan itirazların değerlendirilmesinde, CD görüntülerin incelenmesi sonrası ATK raporunda davacıya ve davalıya ait araçların plakaların yanlış yazıldığı, mahkememizce CD görüntülerinin incelenmesinde; kaza mahalli üç yönlü (T) kavşak noktasında kamera görüş açısına giren ve maddi hasarlı tutanakta bahsi geçen bir kamyonetin (doblo) sola dönüş yaptığı sırada, karşı yön istikametinden seyirle gelmekte olan davalı idaresindeki siyah renkli ... plaka sayılı aracın kavşak mahalline yaklaştığı ve istikamet yön bölümünü kapatan, dönüş yapmakta olan kamyonet nedeniyle sola manevra ile karşı yön bölümüne girdiği, davacının maliki olduğu mavi renkli ... plaka sayılı aracın ise dönüş yapan kamyonetin gerisinden, sol ön ve arka tekerinin yolu bölen orta çizgiye yakın mesafede olacak şekilde ve sol tekerlerinin kısmen karşı yön bölümü içerisinde olacak şekilde seyirle kavşak noktasına yaklaştığı ve çarpışmanın kavşak mahallinde gerçekleştiği görülmüş, ATK raporunun irdeleme kısmının ilk paragrafında yer verilen açıklamaların olay anını gösterir kamera kayıtları ve maddi hasarlı kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğu, davalı sürücü ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı otomobil ile görüşün açık olduğu meskun mahalde gündüz vakti seyri sırasında gerekli dikkat ve özeni yola vermesi, kaza mahalli kavşak noktasına yaklaştığı sırada görüş alanını kontrol altında bulundurması, karşı yön bölümünden seyirle gelen ve sola dönüş manevrası yapmakta olan kamyonet nedeniyle zamanında kendi yön bölümü içerisinde kalacak şekilde etkili fren tedbiri alması gerekirken bu hususlara riayet etmediği, seyir yönüne giren kamyonet nedeniyle sola manevra ile karşı yön bölümüne girerek seyrini sürdürmesi sonucu karşı yön istikametinden seyirle gelmekte olan araç ile çarpıştığı olayda %40 oranında kusurlu olduğu, kamyonet (doblo) sürücüsünün idaresindeki araç ile seyri sırasında gerekli dikkat ve özeni yola vermesi, kaza mahalli üç yönlü (T) kavşak noktasına geldiği sırada görüş alanını kontrol altında bulundurması, sola dönüş manevrasına başlamadan önce karşı yön bölümünden seyirle gelen ve düz istikamette hareket halinde olan kısa mesafedeki araca öncelikli geçiş hakkını vermesi, sola dönüş manevrasını uygun bir anda, geniş bir dönüş açısı kullanarak, kontrollü bir şekilde tamamlaması gerekirken bu hususlara riayet etmediği, karşı yön bölümünden seyirle gelen araca rağmen kontrolsüz şekilde dar bir dönüş açısıyla sola dönüş yaparak, karşı yönden seyirle gelen aracın seyir yönünü kapatması sonucu bu aracın seyir durumunun bozulmasına neden olması nedeniyle kazanın oluşumunda %60 oranında kusurlu olduğu, dava dışı sürücü ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araç ile meskun mahalde gündüz vakti seyri sırasında kaza mahalli yol bölümünde ön ilerisinde seyir halinde olan kamyonet ile birlikte yolun sağ tarafında park halinde bulunan çöp aracının solundan geçiş yaptığı sırada, ön ilerisindeki kamyonetin sol tarafta bulunan sokağa dönüş yapması akabinde karşı yön istikametinden seyirle gelen aracın sola manevrayla kısa mesafeden istikamet yön bölümünü kapatması sonucu gerçekleşen olayda tedbir alabilecek yeterli mesafe ve zaman olmaması nedeniyle atfı kabil kusuru bulunmadığı sonucuna varılarak davacı vekilinin keşif yapılmak suretiyle yeniden bilirkişiden rapor aldırılması talebinin reddine karar verilmiş, ATK raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli, olayın gelişimiyle uygun olduğu anlaşılmış, davacının dava konusu kazada kusurunun bulunmadığı, dava dışı kamyonet (doblo) sürücüsünün %60 oranında kusurlu olduğu, davalı sürücü ...'in %40 oranında kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
9-Davalı ...’nin sigortalı sürücüsünün eyleminden 2918 sayılı yasanın 91.vd maddelerine göre sorumlu olduğu, dosyaya sunulan poliçeye göre, kaza tarihinde davalının sigortacı olduğu, maddi hasarlı kazadan dolayı sigorta şirketinin sorumluluğunun 50.000,00 TL olduğu, davalı ...'in kaza tarihinde araç maliki ve araç sürücüsü olduğu 2918 sayılı yasanın 85.maddesi gereği ve 6098 sayılı yasanın 49 vd. Maddeleri gereği ortaya çıkan zarardan ve haksız eylemden sorumlu olduğu anlaşılmıştır.
10-Yukarıda detaylandırıldığı detaylandırıldığı üzere; Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 Tarih, Esas 2019/40, Karar 2020/40 Sayılı Kararından sonra değer kaybının ZMMS Genel Şartlarına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerektiğinden değer kaybı, hasar bedeli ve kazanç kaybı hesaplaması için dosya makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, dosyaya sunulan 15.07.2023 tarihli bilirkişi raporuna göre ... plakalı aracın onarımı için gerekli olan yedek parça ve işçilik bedelinin kaza tarihi itibarıyla 17.770,00 TL olduğu, yedek parça fiyatlarının piyasa fiyatları ile uyumlu olduğu, işçilik bedellerinin makul seviyelerde olduğu, ... plakalı aracın kaza tarihi itibarıyla benzer halinin piyasa rayiç değerinin 50.000,00 TL olduğu, aracın sol ön çamurluğunun, sol far bıyık saçının ve ön tampon demirinin değiştirildiği, aracın sol ön çamurluğunun, sol far bıyık saçının, ön tampon demirinin, ön tamponun, ön panelin, sol podyanın, motor kaputunun, sol ön kapının onarım yapılarak boyandığı, şasi işçiliği yapıldığının tespit edildiği, aracın onarım sonrası piyasa değerinin 46.600,00 TL olduğu, ... plakalı aracın kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybının 4.400,00 TL olduğu, kaza tarihi itibarıyla ... plakalı aracın onarımı için gerekli sürenin 7 iş günü olduğu, ... plakalı aracın ortalama günlük kira bedelinin 300,00 TL olduğu, ... plakalı aracın kaza yapması nedeniyle kazanç kaybının 7 *300,00 TL= 2.100,00 TL olduğu bildirilmiş, bilirkişi raporu denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülmüş rapora karşı yapılan itirazların reddine karar verilmiştir. Davacının aracında oluşan hasar bedelinin 17.770,00 TL, değer kaybının 4.400,00 TL olduğu, kaza nedeniyle davacının 2.100,00 TL kazanç kaybına uğradığı kanaatine varılmıştır. Davalı ...'in sürücüsü maliki olduğu aracın kusurlu eylemi nedeniyle ortaya çıkan 17.770,00 hasar bedeli ve 4.400,00 TL değer kaybı zararından zarar ile kusurlu eylem arasında uygun illiyet bağının da bulunması sebebiyle davalıların tümünün ve olayda %60 kusuru bulunan davadışı üçüncü kişi doblo sürücüsünün müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, davalı ...'in maliki ve sürücü olduğu aracın kusurlu eylemi nedeniyle ve olayda %60 kusuru bulunan davadışı üçüncü kişi doblo sürücüsünün ortaya çıkan 2.100,00 TL kazanç kaybından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu anlaşılmıştır.
11-Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacının 06.06.2022 tarihinde meydana gelen kazada, kusurlu bir eyleminin bulunmadığı, davalı ...'in %40 oranında, davadışı üçüncü kişi doblo sürücüsünün %60 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı aracın ZMMS'i olan davalı sigortanın 2918 sayılı yasanın 91 vd maddeleri gereği (poliçe limitleriyle sınırlı olmak üzere) ve 6098 sayılı yasanın 49 vd maddeleri gereği, ... plakalı aracın maliki ve sürücüsü davalı ...'in 6098 sayılı yasanın 49 vd maddeleri ve 2918 sayılı yasanın 85.maddesi gereği ve davadışı üçüncü kişi doblo sürücüsünün 6098 sayılı yasanın 49 vd maddeleri gereği ortaya çıkan hasar bedeli ve değer kaybı zararından sorumlu oldukları, davacının 17.770,00 TL hasar bedeli, 4.400,00 TL değer kaybı ve 2.100,00 TL kazanç kaybı olmak üzere toplam zararının 24.270,00 TL olduğu, hasar dosyasındaki evraklara ve davacının beyanına göre davalı sigorta tarafından kaza ile ilgili daha önceden ödeme yapılmadığı, poliçe limiti olan 50.000,00 TL yönünden sigortanın sorumluluğunun devam ettiği, diğer davalı ...'in ve davadışı üçüncü kişi doblo sürücüsünün de hasar bedeli ve değer kaybından sorumlu oldukları anlaşılmakla, davacının değer kaybı ve hasar bedeli talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Kazanç kaybı talebi yönünden davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunmadığı, davacının sigorta şirketi yönünden kazanç kaybı talebinin de bulunmadığı anlaşılmakla davalı ...'in ve davadışı üçüncü kişi doblo sürücüsünün 2.100,00-TL kazanç kaybından sorumlu oldukları anlaşılarak kazanç kaybı talebi yönünden de davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
12-Sigorta şirketi açısından temerrüt tarihinin 2918 sayılı KTK 99 maddesi gereğince başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan tutarları hak sahibine ödemek zorunda oldukları, davacının davalı sigorta şirketine 24.06.2022 tarihinde başvurduğu, 8 iş gününün sonunda 06.07.2022 tarihi itibariyle temerrütün oluştuğundan davalı sigorta şirketi yönünden 06.07.2022 tarihinden, diğer davalı ... yönünden ise 6098 sayılı yasanın 117.maddesi gereği haksız fiil tarihi olan 06.06.2022 tarihinden itibaren faiz başlatılmış, araçların hususi oldukları anlaşıldığından yasal faiz uygulanması gerekmiş ve aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
Hüküm: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile,
-17.770,00-TL hasar bedeli tazminatının davalı ... Yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ve 06/07/2022 tarihinden itibaren başlayacak diğer davalı ... yönünden kaza tarihi olan 06/06/2022 tarihinden itibaren başlayacak yasal faiziyle birlikte müşterek ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
-4.400,00-TL değer kaybından kaynaklanan tazminatının davalı .... Yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ve 06/07/2022 tarihinden itibaren başlayacak diğer davalı ... yönünden kaza tarihi olan 06/06/2022 tarihinden itibaren başlayacak yasal faiziyle birlikte müşterek ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
-2.100,00-TL araçtan mahrum kalma zararının kaza tarihi olan 06/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ...'ten alınarak davacıya ödenmesine,
2-Dava adli yardımlı görüldüğünden alınması gerekli 1.657,88-TL harcın ve 427,60-TL başvuru harcının ve 411,91-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.497,39-TL ilam harcının davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Dosya adli yardımlı olduğundan devlet ödeneğinden karşılanan 2.000,00-TL bilirkişi ücreti, 1.850,00-TL ATK fatura bedeli, 11 adet Elektronik Tebligat( ücreti 10x11=110) TL, 7 adet Normal Tebligat( ücreti 42*7=294-TL), 6 adet K.E.P (yazışma ücreti 6x3,25=19,50-TL) olmak üzere toplam 4.273,50-TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Zorunlu arabuluculuk dosyasında Hazineden karşılanan 840,00-TL masrafın arabuluculuk şartının sigorta şirketi açısından zorunlu olması nazara alınarak davalı sigorta şirketinden alınarak Hazineye gelir kaydına,
7-Gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereğince taraflara tebliğine,
Dair, davacı vekilinin yüzünde, davalı sigorta şirketin vekilinin ve davalı ...'in yokluğunda, MİKTAR itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 11/01/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı