T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/910 Esas - 2023/29
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/910 Esas
KARAR NO: 2023/29
HAKİM: ....
KATİP:....
DAVACI : ....
VEKİLİ: Av...
DAVALI : ....
VEKİLİ: Av....
DAVA: İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/11/2022
KARAR TARİHİ: 17/01/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalıya çeşitli mal ve hizmetler verdiğini ancak karşılığında ödeme alamadığını, mahkemenin ..../.... D.iş -..../.... D.iş karar sayılı kararı ile borçlu hakkında ihtiyati haciz kararı verildiğini,.... İcra Müdürlüğünün ..../.... Esas sayılı dosyasında borçluya karşı başlatılan takibe itiraz üzerine durduğunu, arabuluculuk sonucu anlama sağlanamadığını, ..... Sulh Hukuk Mahkemesinin ..../.... D.iş dosyasıyla davalıya satmış oldukları ürünlerin davalı iş yerinde bulunduğunu tespit ettiklerini, davacının davalıya ürün sattığını ve faturasını kestiğini, davalının itirazlarında haksız olduğunu, itirazın iptalini, takibin devamını, davalının alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; talep konusu faturalar vekil edenin tacir olmaması ticari dava konusu olmadığını, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunu, taraflar arasında sözleşme kurulmadığını, faturalara konu malların bazılarının ödenmiş ürün olduğunu, bazılarının bağış olduğunu, davalının faturalardan haberdar olmasından sonra .... Noterliğinin 29/08/2022 tarih .... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle itiraz ettiğini, faturaların davalının ticari defterlerine de işlenmediğini, davacının davalıyı rahatsız ettiğini, davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddini, takibin iptalini, davacının eylemlerin suç teşkil ettiği de dikkate alınarak %100 oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
.... ... İcra Müdürlüğünün ..../.... Esas sayılı dosyasının bir sureti celp edilmiştir.
....... Sulh Hukuk Mahkemesinin ..../.... D.İş dosyasının bir sureti celp edilmiştir.
.... Ticaret ve Sanayi Odası müzekkere cevabında davalının oda sicil kaydının tespit edilmediğini bildirmiştir.
Sakarya Ticaret Sicili Müdürlüğü müzekkere cevabında davalının herhangi bir kaydına rastlanmadığını belirtmiştir.
Gümrükönü Vergi Dairesi müzekkere cevabında davalının 10/09/2021 tarihinde açılan mükellefiyetinin 06/03/2022 tarih itibariyle kapatıldığı, 21/03/2022 tarihinde açılan mükellefiyetinin 29/09/2022 tarihinde kapatıldığı ve adı geçen şahsın ilgili dönemlerde basit usul ticari kazanç mükellefi olduğunu belirtmiştir.
Ali Fuat Cebesoy Vergi Dairesi müzekkere cevabında davacı şirketin bs formlarını göndermiştir.
Sakarya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilirse;
1- Asliye Ticaret Mahkemeleri 5235 sayılı Kanunun üçüncü fıkrasında hükme bağlanmış ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5 inci maddesinin 1 numaralı bendi uyarınca bu mahkemelerin, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu belirtilmiştir.
2-Bir davanın ticari nitelikte olup olmadığı, bir diğer ifade ile asliye ticaret mahkemesinde görülüp görülmeyeceğinin belirlenmesi işi de Türk Ticaret Kanununun 4 üncü maddesinde gösterilen ilkelere göre yapılmalıdır. Öğretide de benimsenen görüşe göre ticari davalar mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrılmaktadır. TTK'nın 4/1 maddesine göre her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları nispi ticari dava niteliğindedir. Nispi ticari davalarda, uyuşmazlığın taraflarının tacir olması ve uyuşmazlık konusunun da tarafların ticari işletmesine ilişkin olması şarttır. Ancak, TTK'nın 4/1. fıkrası (a)-(f) bentlerinde sayılan mevzuat ile düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları herhangi bir şart aranmaksızın mutlak ticari dava olarak kabul edilmektedir.
3-Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olduğundan göreve ilişkin usul hükümleri uygulanacaktır.
4-Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Görev itirazı yapılmış ise veya yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip, karara bağlamalıdır.
Somut olayda;
5-Yapılan açıklamalardan sonra somut uyuşmazlığa gelindiğinde ise, davanın faturadan kaynaklanan itirazın iptali davası olduğu, nispi ticari davalarda, uyuşmazlığın taraflarının tacir olması ve uyuşmazlık konusunun da tarafların ticari işletmesine ilişkin olması gerektiği, Gelir İdaresi Başkanlığı Sakarya Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabına göre davalının mükellefiyetinin sona erdiği 29.09.2022 tarihine kadar basit usulde vergilendirildiği ve tacir olmadığı, yine dava tarihi itibariyle de mükellefiyetinin pasif olduğu, yine Sakarya Esnaf ve Sanatkarlar Odasından gelen yazı cevabına göre davalının aktif kaydının sona erdiği 29.09.2022 tarihine kadar esnaf kaydının olduğu, davalı tarafında dosyaya sunulan gelir durumunu gösterir belgelere göre de 2022 yılı toplam hasılatının 12.955,00 TL olduğu ve VUK 177.maddesindeki sınırları da aşmadığı, dolayısıyla davalının esnaf olduğu, dolayısıyla davanın nispi ticari dava olarak kabul edilemeyeceği, yine uyuşmazlığın TTK'nın 4/1. fıkrası (a)-(f) bentlerinde sayılan mevzuat ile düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarından olmadığından mutlak ticari dava olarak da kabulünün mümkün olmadığı, davalının esnaf olduğu, işletmesinin esnaf işletmesi olduğu, ticari işletme olmadığı anlaşılarak, mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜKM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, davanın görev dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-Bu karara karşı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak görevsizlik kararının kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten itibaren, karara karşı kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, taraflardan birinin mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde, dosyanın görevli Sakarya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
3-Yargılama giderleri ve harçların görevli mahkemece değerlendirilmesine,
4-Yukarıda belirtilen yasal süre içinde gönderme talep edilmemesi halinde dosyanın ele alınarak verilecek ek kararla davanın açılmamış sayılacağı hususunun İHTARINA,
Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin ve davacı temsilcisinin yokluğunda verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere, 6100 sayılı yasanın 321/2. Maddesi uyarınca gerekçeli kararın en geç bir ay içinde re'sen tebliğe çıkarılacağı hususu da bildirilerek verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/01/2023
Katip .......
e-imzalıdır
Hakim ....
e-imzalıdır