T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/131 Esas - 2024/275
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/131 Esas
KARAR NO: 2024/275
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
DAVACI: ...
VEKİLLERİ:Av. ...
Av. ...
Av. ...
DAVALI: ...
VEKİLİ: Av. ...
Av. ...
DAVA: İtirazın İptali (Elektrik Aboneliğinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/03/2023
KARAR TARİHİ: 08/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :06/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Elektrik Aboneliğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı tarafın iddiaları: Davacı taraf davalı tarafça 10.02.2020 Tarihinde yapılan 2020/11656 İhale Kayıt Numaralı “Son Kaynak Tedarik Tarifesi için Elektrik Enerjisi Alımı” ihalesinin davacı üzerinde kalması sonrasında taraflar arasında 18.03.2020 tarihinde enerji alımına ilişkin sözleşme imzalandığını, davalı adına kayıtlı ... tesisat numaralı aboneliğe tahakkuk ettirilen 31.12.2020 - 31.01.2021 dönemi kullanımına ait D/7597190 seri numaralı faturanın yazılı bildirime rağmen ödenmemesi üzerine Merkezi Takip Sisteminin 2022/915662 sayılı Takip numaralı dosyası ile icra takibine geçildiğini, davalı kurum tarafından sözleşme sürecinde yapılan parça parça ve geç ödemeler nedeniyle faturalara gecikme bedeli uygulandığını ve davalı kurumca gönderilen ödemelerin öncelikli olarak en eski tarihli faturanın gecikme zammına mahsup edildiğini, davalının fatura sebebiyle borçlu olduğunu, icra takibinin itiraz sebebiyle durduğunu, arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığını belirterek davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptalini ve takibin devamına karar verilmesi ile icra inkar tazminatına hükmolunmasını talep etmiştir.
Davalı taraf; zamanaşımı süresinin dolduğunu, taraflar arasında iki farklı sözleşme olduğunu, dava konusu faturanın 2020/11656 ihale kayıt numaralı enerji alım ihalesi kapsamında akdedilen 18.03.2020 tarihli sözleşme uyarınca değil Elektrik Enerjisi Satış Sözleşmesi başlıklı 25.02.2021 tarihli anlaşma kapsamında tahakkuk ettirildiğini, bu son sözleşmenin başlangıç tarihinin 01.02.2021 olarak belirlendiğini, 2020/11656 sayılı İhale kapsamında imzalanan sözleşmenin keşif artışı ile belirlenen toplam bedeline (22.440.938,20 TL) 31.01.2021 tarihi itibariyle ulaşılarak dava dilekçesinde dayanılan ihalenin sona erdiğini ve kesin kabulün 25.02.2021 tarihinde yapılarak kesin hakediş raporunun düzenlendiğini, tüm hak edişlerin yüklenici tarafından ihtirazı kayıt olmaksızın imzalandığını, bu suretle tarafların birbirini ibra ettiğini, bu tarihten sonra alacak iddiasında bulunulamayacağını, dava konusu yapılan D/7597190 numaralı faturanın ise 25.02.2021 tarihli sonraki sözleşme kapsamında kaldığını, bu sonraki sözleşmenin hükümlerine uygun bir bildirim yapılmadığını, dava dilekçesinde bahsedilen bildirim yazısının davalı idareye gönderilmediğini, temerrüdün gerçekleşmediğini, dava konusu faturanın ve faturaya istinaden yapılmış ödemenin sona ermiş başkaca bir sözleşmeye dayanılarak mahsuplaşma yada yeniden hesap konusu yapılamayacağını, takibe dayanak faturanın ödendiğini, borcun bulunmadığını, Sakarya BAM 8. HD.'nin 10/03/2023 tarih ve 2023/89 E. - 2023/358 K. Sayılı kararı ile Sakarya 1. Icra Müdürlügünin 2022/11645 (Merkezi Takip Sistemi'nin 2022/915662 Esas sayılı) dosyasında borçluya (davalıya) çıkartılan ödeme emri tebliğ işleminin iptaline karar verildiğini, dava konusu ödeme emrinin halihazırda kendilerine tebliğ edilmemiş sayıldığını, davalının yargı harçlarından muaf olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
Taraflar arasındaki anlaşmazlık: davalı adına kayıtlı 20003599 tesisat numaralı aboneliğe tahakkuk ettirilen ve MTS 2022/915662 sayılı icra takibine konu yapılan 1.293.083,97 TL tutarlı DY2021004254386 nolu fatura (Fatura Kodu:0/D/7597190) sebebiyle davalının davacıya icra takibinde belirtilen miktarda (1.806.783,13 TL) borçlu olup olmadığı, itirazın iptali koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği hususlarındadır.
Merkezi Takip Sisteminin 2022/915662 MTS sayılı dosya UYAP sistemi üzerinden ilgili dosya olarak eklenmiş ve incelenmiştir.
Davalı kurumdan 10/02/2020 tarihli 2020/11656 ihale kayıt numaralı ihaleye ve bu ihale üzerine yapılan sözleşmeye ilişkin tüm kayıtlar ile hak edişler (imzalı) , takibe konu faturanın şirket kayıtlarına işlenmesine dair bilgi ve belgeler, yapılan ödemelere ait kayıtlar getirtilmiştir.
Talimat yoluyla Enerji Uzmanı/ Nitelikli Hesaplamalar (Kamu İhale Kanunu) bilirkişisi ...'dan ve Elektrik Yüksek Mühendisi ...'den rapor alınmıştır. Bilirkişiler raporunda özetle; "..somut olayda uyuşmazlığa neden olan sözleşme elektrik tedarikine ilişkin tüketicilerle yapılan ikili anlaşmalardan bahse konu ikili anlaşmanın Kamu İhale hukuku rejimi çerçevesinde yapılmış olması nedeniyle farklılık arz etmekte olup, sözleme md. 12.2.2.'nin bu perspektifle yorumlanması gerekmektedir. Zira, sözleşmenin tarafı olan idarenin ödeme yapılmasına ilişkin süreci özel hukuk tüzel kişilerinden ve gerçek kişilerden farklılık arz etmekte ve idare hukuku kaynaklı bir takım prosedürlere tabii olmaktadır. Bu nedenle borcun vadesini davacının iddia ettiği üzere faturanın davalıya sunulmasından sonra 20 gün olarak hesaplamak doğru olmayacaktır. Dava dosyasının incelenmesinden davalı idarenin faturalar kendisine iletildikten sonra usulüne göre hakediş hesaplamalarına yönelik gerekli idari işlemleri tesis ettiği, ilgili hakediş raporlarının istisnasız hepsinin (sözleşme dönemi boyunca) davacı şirket tarafından da herhangi bir itirazi kayıt konulmaksızın imzalandığı görülmektedir. Netice itibariyle, davalı idarenin davacıya D/7597190 nolu fatura sebebiyle herhangi bir borcunun bulunmadığı.." şeklinde görüş bildirmiştir.
Rapor kapsamı denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş, itirazlar reddedilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davacı taraf davalı ile aralarındaki sözleşme kapsamında yapılan enerji tedarikinden kaynaklı hakkedişlerinin bir çok kısma bölünerek ve gecikmeli şekilde ödendiğini, bu sebeple ödemelerin öncelikle eski tarihli faturanın gecikme cezasına mahsup edildiğini ve bakiyenin ana para borcuna eklendiğini, bu sebeple icra takibine dayanak yapılan 31.12.2020 - 31.01.2021 dönemi kullanımına ait D/7597190 seri numaralı faturanın ödenmemiş olduğunu ileri sürerek bu fatura sebebiyle başlatılan icra takibine itirazın iptalini istemiştir.
Taraflar arasındaki 18.03.2020 tarihli sözleşmenin 12.2.2 maddesinde "İdare, Muayene ve Kabul Komisyonunca kabul raporu düzenlenmesinden itibaren Yüklenicinin yazılı talebi üzerine en geç 20 gün içinde Yükleniciye veya vekiline ödeme yapacaktır" hükmü yer almaktadır. Davacı faturalarda belirtilen vade tarihini esas alarak hesapladığı gecikme cezasını davalı tarafından yapılan ödemelerden öncelikle mahsup etmiş ve davalıdan icra takibine konu eksik fatura bedelini talep etmiştir. Sözleşmenin belirtilen hükmü taraflar açısından bağlayıcı niteliktedir. Davacı sözleşme hükmüne aykırı şekilde gecikme cezası işletmiştir. Davalı idare faturalar kendisine iletildikten sonra usulüne göre hakediş hesaplamaları yapmış ve gerekli idari işlemleri tesis etmiş, ilgili hakediş raporlarının tamamı davacı şirket tarafından da herhangi bir itirazi kayıt konulmaksızın imzalanmıştır. Bu durumda davalının icra takibine konu yapılan D/7597190 nolu fatura sebebiyle davacıya borçlu olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Yapım işleri ve hizmet alımı ihalelerinde hakediş raporlarına “ihtirazı kayıt” uygulamasını düzenleyen genel şartname hükmü (md.39/e) Danıştay 13. Dairesinin; 06.06.2023 tarih ve E:2023/404, K:2023/2398 sayılı ve 06.06.2023 tarih ve E:2023/403, K:2023/289 sayılı kararları ile iptal edilmiş ise de; taraflar arasında 18/03/2020 tarihinde sözleşmenin imzalanması ile anılan genel şartname ve dolayısıyla ihtirazi kayıt hükmü (md.39/e) sözleşmenin eki vasfında olduğundan Danıştay'ın 06/06/2023 tarihli iptal kararı bu sözleşme açısından ihtirazi kayıt şartının uygulanmasını etkilememektedir. Danıştayın iptal kararı karar tarihinden sonra imzalanan sözleşmeler yönünden nazara alınacaktır. (Yargıtay 6. HD 2022/1098 Esas 2023/3164 Karar)
Davacının kötüniyeti sabit görülmediğinden davalı lehine tazminata hükmolunmamıştır.
Taraflar arasında benzer sebebe dayanan ancak farklı bir faturaya ilişkin ayrı bir yargılama daha yürütülmüş, (mahkememizin 2022/808 esas 2024/151 karar) yargılama neticesinde o dava da red ile sonuçlanmış, hüküm istinaf edilmekle Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 2024/821 esas sırasını almış, henüz neticelenmemiştir.
Hüküm: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Kötü niyet tazminat koşulları gerçekleşmediğinden davalı lehine tazminat verilmesine yer olmadığına,
3-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL maktu karar harcının peşin alınan ve tamamlama olarak yatırılan toplam 30.855,34 TL harçtan mahsubu ile bakiye 30.427,74-TL'nin karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran davacıya iadesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 216.542,65-TL nisbi vekalet ücretinin davacı şirketten alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yatırılan gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Arabuluculuk nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden tarafından karşılanan 3.120,00-TL ücretin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
8-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliğine, tebliğ giderleri karşılandıktan sonra artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin huzurunda kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
08/05/2024
Başkan ...
E-imzalıdır
Üye ...
E-imzalıdır
Üye ...
E-imzalıdır
Katip ...
E-imzalıdır