T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/88 Esas - 2023/122
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2023/88 Esas
KARAR NO: 2023/122
HAKİM:...
KATİP:...
TALEP EDEN:...
VEKİLİ: ...
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 29/01/2023
KARAR TARİHİ: 21/02/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 21/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Karasu Asliye Hukuk Mahkemesine sunduğu 29/01/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ...'ın, Garanti Bankası Karasu Şubesi’nin ... hesap numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı ... keşide tarihli,... seri numaralı ...keşide tarihli, ...seri numaralı ... keşide tarihli, ... seri numaralı ... keşide tarihli ve Denizbank ... E... seri nolu ... keşide tarihli ve ... E3 seri nolu ... çeklerin zilyedi olduğunu, bu çeklerin kaybedildiğini, çekin kaybolduğunun fark edilmesinden sonra müvekkil tarafından şikâyette bulunulmuş ve muhatap bankaya gerekli talimat verildiğini, ancak çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi halen söz konusu olduğunu, çekin üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkil açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, ... Bankası ... Şubesi’nin ... seri numaralı ...keşide tarihli, ... seri numaralı... keşide tarihli, ... seri numaralı ...keşide tarihli, ... seri numaralı ... keşide tarihli, çeklerin ve Denizbank... E3 seri nolu ...keşide tarihli ve... seri nolu... keşide tarihli çeklerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Karasu Asliye Hukuk Mahkemesi 30/01/2023 tarih... Esas ...Karar sayılı görevsizlik kararı ile dosya mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmiştir.
Olaya ilişkin yasal düzenlemeler ve yargı içtihatları değerlendirilecek olursa; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde;
'' (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.
(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir."
"İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;
'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Kanunun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;''
(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
(2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.
Hükümleri yer almaktadır.
Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2013/11-1884-2015/1059 E-K)
Somut olay yukarıdaki açıklamalar ile birlikte değerlendirilecek olursa; Mahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, davacının keşideci konumunda olduğu, bu haliyle TTK m.818/1-s yollamasıyla 757 ila 763 ve 764/1 maddeleri uyarınca maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkının çeki kaybeden hamile ait olduğu, eldeki davada dosyaya sunulan Garanti Bankası Karasu Şubesinin 17.01.2023 tarihli yazısına ve dava dilekçesinin içeriğine göre davacının çek hesabının sahibi olduğu, çekin keşidecisi olduğu, dolayısıyla davacının çekin keşidecisi olduğu, çekin iptalini isteyemeyeceği (Aynı yönde Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2022/1182 esas 2022/1434 karar sayılı ilamı) anlaşılarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davanın 6102 sayılı yasanın 4.maddesi, 6100 sayılı yasanın 382/1-e-6.maddeleri gereği basit yargılama usulüne tabi olduğu, 6100 sayılı 320/1.maddesi gereği basit yargılama usulüne tabi olan davalarda mümkün olan hallerde taraflar duruşmaya davet edilmeden dosya üzerinden karar verilebileceği, dosyadaki delillerin hüküm vermeye elverişli olması nazara alındığında, dosya üzerinden karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın HMK. 6100 sayılı kanunun 114/1-d ve 115/2. Maddeleri gereği aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Artan gider avansının karar kesinleştiğinden yatırana iadesine,
5-Gerekçeli kararın HMK nun 321/2 maddesi uyarınca talep aranmaksızın davacı tarafa tebliğine,
Dair; davacı tarafın yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda verilen kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(İki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere tensiben karar verildi.. 21/02/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı