T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/4 Esas - 2025/214
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/4 Esas
KARAR NO : 2025/214
HAKİM : ...
KATİP : ...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
Av. ...
Av. ...
DAVALI : 1- ...
: 2- ...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
DAVA : Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 03/01/2024
KARAR TARİHİ : 10/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/04/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan "Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının" yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti
Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen 03/01/2024 tarihli dava dilekçesi ile özetle; Davacı vekili; Davalı ...'nin dava dışı bir üçüncü kişiden, ikinci el olarak, satın aldığı DAF marka, ... model, ... tipi ve ... plakalı araçta motor arızası olduğunu öne sürerek Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesinden delil tespit isteminde bulunduğunu, delil tespitinde karşı taraf olarak müvekkil Şirket ... ve yetkili servis dava dışı ... Şirketinin gösterildiğini, delil tespitini yapan bilirkişi heyetinin müvekkil şirkete ve ...’e isnat edilebilecek bir kusur olup olmadığını değerlendirmeksizin, eksik ve hatalı bir inceleme gerçekleştirdiğini ve motor tamiri için 320.647,06 TL, motorun yeni bir motor ile değiştirilmesi halinde ise 445.000,00 TL - 520.000,00 TL arasında bir masraf çıkacağını öne sürdüğünü, davalı ... şirketinin hatalı ve eksik incelemeye dayalı bu raporu esas alarak, müvekkil Şirket ve ...’e karşı Sakarya 4. İcra Müdürlüğü’nün E. 2022/11980 sayılı dosyası nezdinde ilamsız icra takibi başlattığını, 20.10.2023 tarihinde davalı ...'ın takibe konu alacağı kısmen temlik alarak icra dosyasına alacaklı olarak dahil olduğunu, müvekkil şirketin borçlu sıfatının bulunmadığını, davalı ... şirketinin aracı DAF Türkiye'den değil dava dışı bir üçüncü kişiden satın aldığını, dolayısıyla, DAF Türkiye’ye araçla ilgili bir sorumluluk yöneltilmesinin mümkün olmadığını, DAF Türkiye'nin dava konusu aracın satıcısı değil ithalatçısı olduğunu, ithalatçı konumundaki DAF Türkiye’nin araçta meydana geldiği iddia edilen arızadan hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, her halükarda araçtaki arızanın davalı ...’in ihmalleri sonucunda meydana geldiğini, Davalı ...’in araç garantisi kapsamında da müvekkil şirket’ten herhangi bir talepte bulunması mümkün olmadığını, araçta olduğu iddia edilen sorunun davalı ... şirketinin kusurundan kaynaklandığını belirterek Sakarya 4. İcra Müdürlüğü’nün 2022/11980 Esas sayılı dosyası kapsamında davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı ... ve davalı ... tebligata rağmen suresinde cevap vermediklerinden, tüm vakıaları inkar etmiş sayılmışlardır.
II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları Hususlar
Dava; ayıplı araç tamirinden kaynaklanan zararın tazmini amacıyla başlatılan icra takibi nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Davalı şirkete ait aracın onarımının dava dışı servis tarafından yapıldığı, onarımı yapan servis davacı şirketin yetkili servisi olduğu hususları ihtilaf konusu değildir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; araçta yapılan onarımlardan dava dışı yetkili servisin ayıplı hizmetinin bulunup bulunmadığı, ayıplı hizmet var ise yetkili servisin ve dolayısıyla da davacının sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu, aracın motorundaki arızadan davalı araç maliki şirketin sorumluluğunun bulunup bulunmadığı davacının aracında meydana gelen hasar oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise hasar bedelinin miktarının ne kadar olduğu neticeten davacının Sakarya 4. İcra Müdürlüğü’nün 2022/11980 esas sayılı dosyası kapsamında davalıya borçlu olup olmadığı hususlarındadır.
III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan Deliller
Mahkememizce, araç kayıtları, servis kayıtları celp edilmiş, hasar miktarı, hasarın meydana gelmesinde kusurun kime ait olduğu, davacının bu hasardan sorumlu olup olmadığı konusunda konusunda uzman bilirkişilerden rapor alınmıştır.
Sakarya 4. İcra Müdürlüğü’nün E. 2022/11980 Esas sayılı dosyası celp edilerek incelenmiştir.
Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/755 D. İş sayılı dosyası celp edilmiş, dosyanın tetkikinde; tespit için bilirkişiden rapor alınmış, bilirkişi raporuna göre; aracın çalışamaz halde bulunduğu ve araçtaki hasarın soğutma sıvısı kaynaklı olduğu, bu durumun düzeltilmesi için gerekli olan yedek parça+işçilik bedelinin KDV dahil 320.647,06 TL ve onarım süresinin 10 gün olduğu, yukarıda belirtilen hususlar dahilinde sıfır sandık motor kullanılması durumunda iki alternatif olup; 1.Alternatif: Kısa sıfır sandık motor: 445.000,00 TL + KDV; 2. Alternatif: Uzun sıfır sandık motor: 520.000,00 TL + KDV ve onarım süresinin 100 gün olduğu, tespiti yapıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce alınan 06/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda; ... plakalı çekicinin motor üst kapak contasının yandığı ve soğutma suyunun motor bloğundaki kanallar ve motor üst kısmındaki yağa karıştığı, Motor yağına suyun karışmasında dava dışı yetkili servisin müdahalesinden kaynaklanmadığı, yaklaşık 24.000 km aracın arızalı şekilde kullanılmasından kaynaklandığı, Aracın onarımında dava dışı yetkili servisin herhangi bir ayıplı hizmetinin bulunmadığı, yetkili servisin arızayı tespit ettiği, ancak davacı ... plakalı araç malikinin arızalı olarak aracı kullanmaya devam ettiği, Antifiriz yapısal olarak suyun donma derecesini düşüren etlin glikol ve su karışımı bir kimyasaldır. Bu nedenle hatalı kullanımı söz konusu değildir. Farklı tipleri olabilir. Bunlar birbirlerinden bazen etkilenebilir. Ancak Böyle bir durum olsaydı motorda arızanın 1-2 gün içinde meydana gelmesi gerekirdi. Ancak arızanın yaklaşık 24.000 km sonra meydana geldiği için hatalı antifiz sıvısı kullanımı söz konusu olmadığı, Aracın arızasında uzun süre yaklaşık 24000 km arızalı veya motor üst kapağı yanmış aracın araç maliki şirket tarafından kullanıldığı bu nedenle motordaki arızanın meydana gelmesinde davalı araç maliki şirketin kusurunun olduğu, Aracın arızasının kullanıcı hatasından, bakım ve onarımlarının zamanında yapılmamasından veya mevcut arızaların dikkate alınmadan aracın uzun süre kullanılmasından kaynaklandığı üretim hatasının olmadığı görüş ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.
IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar
Araç tamir ve bakım sözleşmeleri TBK'nın 470 vd. md anlamında eser sözleşmesi niteliği arz etmektedir.
TBK'nun 470 maddesinde Eser Sözleşmesi:"Yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir" şeklinde tanımlanmıştır.
Eser sözleşmesinde, işin uzmanı sayılan yüklenici, yapımını yüklendiği işi, özen borcu gereği olarak fen ve sanat kurallarına, sözleşme hükümlerine, kendisine duyulan güvene ve beklenen amaca uygun şekilde yapmakla yükümlüdür.
Eser sözleşmelerini diğer iş görme sözleşmelerinden ayıran önemli hususlardan birisi sonuç sorumluluğu, yani tarafların iradeleri doğrultusunda yüklenici tarafından bir sonucun meydana getirilmesi taahhüdüdür. Zira; eser sözleşmesinde bir eserin, sonucun yaratılıp teslim edilmesi borcu altına girilmektedir. Bu borcun altına giren taraf yani yüklenici, işin mahiyeti gereği işi sadakat ve özenle yerine getirmek zorundadır. Sadakat borcu, yüklenicinin iş sahibinin yararına olacak şeyleri yapması ve ona zarar verecek her türlü eylemden kaçınmasıdır. Eserin, sözleşmede kararlaştırılan niteliklerine, ya da iş sahibinin beklediği amaca uygun olmaması veya lüzumlu bazı vasıflardan bir ya da bir kaçının bulunmaması halinde ayıplı yapıldığının kabulü gerekir. Eser sözleşmesinde, yüklenici belli bir sonucu (eser) taahhüt ettiğinden sonuç gerçekleşirse, yüklenici borcunu ifa etmiş sayılır ve ücrete hak kazanır.
V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki Sebepler
Mahkememizce toplanan tüm deliller, dosya kapsamı, bilirkişi raporu değerlendirilmek sureti ile; dava konusu araç motorundaki arızanın kullanıcı hatasından, bakım ve onarımlarının zamanında yapılmamasından veya mevcut arızaların dikkate alınmadan aracın uzun süre kullanılmasından kaynaklandığı, araçta üretimden ve/veya servis hizmetinden kaynaklı bir ayıp bulunmadığı hususları gözetilerek, davacının Sakarya 4. İcra Müdürlüğü’nün E. 2022/11980 Esas sayılı takip dosyasındaki borçtan dolayı davalılara borçlu bulunmadığının tespitine karar vermek gerekmiş, davacının İİK.72/5 maddesi uyarınca takibin kötü niyetli olduğu ispat edilemediğinden davacı lehine kötü niyet tazminatına hükmolunmamış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere):
1-Davanın KABULÜ ile,
Sakarya 4. İcra Müdürlüğü'nün 2022/11980 Esas sayılı takip dosyasındaki borçtan dolayı davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 60.172,98-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 15.043,25-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 45.129,73-TL harcın davalılardan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 135.323,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 15.043,25-TL Peşin/nisbi Harcı, 6.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 1.490,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 22.960,85TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, ,
5-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
6-Teminatın kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde yatırana iadesine,
7-Karar tebliğ giderleri karşılandıktan sonra kalan gider avansının karar kesinleşmesinden sonra talep halinde yatırana iadesine,
Dair; Taraf vekillerinin yüzünde verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 10/04/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza