T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/162 Esas - 2025/23
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/162 Esas
KARAR NO : 2025/23
BAŞKAN : ...
ÜYE : ...
ÜYE : ...
KATİP : ...
DAVACILAR : 1- ...
2- ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli)
DAVA TARİHİ : 07/03/2024
KARAR TARİHİ : 15/01/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı tarafın iddiaları: Davacıların murisi ...'ın vefatı ile davacıların davalı şirkette %25 er hisse ile ortak olduğunu, murisin vefatından önce diğer ortak ... ile taraflar arasında anlaşmazlık doğduğunu, Bu kapsamda Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/608 Esas ve 2023/677 Esas sayılı davaların görüldüğünü, dava kapsamında tedbiren şirkete onay ve denetim kayyımı atandığını, dava konusu genel kurul öncesinde ortak ...'ın şirkette %50 hisse sahibi iken abisi ...'ın şirkettin tek müdürü konumunda olduğunu, süreçte şirket ortağı ...'nin şirket hisselerinin yarısını ...'a devrettiğini ve bu devrin dava konusu genel kurul toplantısında davacıların iradesinin kayyım tarafından etki altına alınarak onaylandığını, kayyımın süreçte düzenlediği toplantılara taraf vekillerini whatsapp grubundan davet ettiğini, 18/01/2024 tarihli mesaj ile tarafların 22/01/2024 tarihinde toplantıya çağrıldığını ancak sorulmasına rağmen toplantı konusunda kayyım tarafından bilgi verilmediğini, davacılarca toplantıya katılım sağlandığını ve toplantıda müdür seçimi ve hisse devri hususunda karar verilmesi için davacıların kayyım tarafından yönlendirildiğini ve baskı altına alındığını, bu baskının davacılarca tutanak altına alındığını, dava konusu genel kurul kararının gerçekte 18/01/2024 tarihinde değil kayyım nezaretindeki 22.01.2024 tarihli toplantıda baskı altında alındığını ve imzalandığını, davacıların iradelerinin sakatlandığını, genel kurul toplantı çağrısının usulüne uygun olmadığını ve gündemin ilan edilmediğini, gündemin davacılarca müzakere edilemediğini ve yeterli değerlendirmenin yapılamadığını, kayyım hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu belirterek 18.01.2024 tarihli görünen ancak 22.01.2024 tarihinde yapılmış olan genel kurul kararının davacıların iradelerinin baskı altına alınması sebebiyle kanuna açık bir şekilde aykırı olduğunu belirterek kararın iptalini talep etmiştir.
Davalı taraf; Önceki ortak ...'ın vefatı ile davacıların miras yoluyla şirkette %25 er hisse sahibi olduklarını ve şirketin davacıların ortaklığını onayladığını, genel kurulda onaylanan hisse devrinin şirkette dışarıdan müdür olarak uzun süredir görev yapan ...'a yapıldığını, bu devrin davacıların menfaatini ihlal etmediğini, davacıların murisinin ve onun ölümünden sonra davacıların tutumları ile şirketin işleyişini zora soktuklarını ve toplamda %50 olan ortaklık haklarını kötüye kullanmaya devam ettiklerini, dava konusu olağanüstü genel kurulun çağrısız şekilde ...'a yapılan hisse devrinin onaylanması gündemiyle usulüne uygun olarak tüm ortakların katılımı ile yapıldığını, genel kurul toplantısında hisse devrini onaylayıp sonrasında eldeki davayı açmanın kötüniyetli olduğunu, TTK 445 maddesi düzenlemesine göre davacıların bu davayı açmaya hak ve yetkilerinin olmadığını, davanın usulden reddinin gerektiğini, şirkete onay ve denetim kayyımı olarak atanan ...’ın gerekçe olarak ileri sürüldüğünü ve Savcılığa şikayette bulunularak davaya delil oluşturulmaya çalışıldığını, kayyımın şirketin ve ortakların menfaatlerini gözeterek eşit mesafede durduğunu, davacıların kayyımın baskısı ile genel kurul kararına katıldıkları yönündeki iddialarının dayanaksız haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
Taraflar arasındaki anlaşmazlık: 18/01/2024 tarihinde tüm ortakların katılımı ile çağrısız yapılan olağanüstü genel kurul toplantısında alınan hisse devri onay kararının davacıların iradesinin kayyım tarafından baskı ile etkilenerek fesada uğratılıp uğratılmadığı, genel kurulun yapılmasında usul ve yasaya aykırılık bulunup bulunmadığı, irade fesadı sebebiyle bu genel kurul kararının hükümsüz olup olmadığı ve iptalinin gerekip gerekmediği hususlarındadır.
Şirketin 18/01/2024 tarihli Genel Kurul kararına ilişkin kayıtlar getirtilmiş, Mahkememizin 2023/677 Esas ve 2023/608 Esas ve 2024/9 Esas sayılı dosyaları incelenmiş, Sakarya CBS'nin 2024/7195 ve 2024/8453 Soruşturma Sayılı dosyaları ile Sakarya 1.İş Mahkemesinin 2024/148 Esas sayılı dosyası incelenmiştir.
Mahkememizin 2023/608 Esas sayılı dosyasında mevcut kayyım raporu ekindeki toplantı tutanakları ayrıca incelenmiştir.
Davacı taraf ortağı oldukları ...nin 18.01.2024 tarihli genel kurul kararının -davacı ortakların iradelerinin baskı altına alınması sebebiyle kanuna açık bir şekilde aykırı olduğundan bahisle- iptalini talep etmiştir.
Anılan genel kurul kararında dava dışı ortak ...'ın şirketteki %50 hissesinin yarısını ...'a devrinin onaylanmasına ilişkin olduğu görülmektedir. Bu genel kurul kararı sonrasında devir işlemi Ticaret sicilinde tescil edilmiş ve 24/01/2024 tarihli ticaret sicil gazetesinde ilan yapılmıştır.
Şirket ve ortakları arasında mahkememize yansımış olan diğer uyuşmazlıkların izahı sürecin anlaşılması açısından faydalı olacaktır.
Mahkememizin 2023/608 esas sayılı dosyası şirketin feshi talebine ilişkindir. Ortak ... tarafından şirket aleyhine açılan haklı sebeple fesih davası sebebiyle şirkete 13/11/2023 tarihli ara karar ile onay ve denetim kayyımı atanmıştır. Kayyım olarak seçilen ... dönemsel olarak raporlarını bu dosyaya sunmuştur. Yargılama neticesinde davacının haklı sebep olarak ileri sürdüğü tüm sebeplerin yargılama sürecinde ortadan kalkmış olması sebebiyle davanın hukuki yarar dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş ve ayrıca 13/11/2023 tarihli onay ve denetim kayyımı tedbirinin kaldırılmasına, onay ve denetim kayyımı ...'ın görevinin 17/04/2024 itibariyle sonlandırılmasına karar verilmiştir.
Mahkememizin 2023/677 esas sayılı dosyası ise ortak ... tarafından şirket müdürleri ... ve ...'in haklı sebeple azli talebiyle açılan davadır. Bu dava kapsamında 07/12/2023 tarihli tedbir ara kararı ile müdür ...'ın tüm müdürlük ve temsil yetkilerinin yargılama süresince tedbiren kaldırılmasına, şirketin diğer müdürü ...'ın yargılama sürecinde tek başına müdürlük görevini ifasına ve şirketi temsil ve ilzam etmesine karar verilmiştir. Müdür ... da bu dosyada davalı olarak gösterilmiş ise de dava dilekçesinde hakkında bir isnat ve iddiada bulunulmamış hatta sonuç talep kısmında bu müdür hakkında müphem bir talebe yer verilmiştir. Bu sebeple müdür ...'in şirkete bağlılık ve özen yükümlülüğü ile şirketin menfaatlerini dürüstlük kuralı çerçevesinde gözetme sorumluluklarına aykırı bir tutumu görülmemiş, yargılama sürecinde şirketi tek başına idaresinde bir engel olmadığı değerlendirilmiştir. Bu karardan sonra davalı şirket müdürü ... 17/12/2023 tarihinde vefat etmiştir. Bu dosyadaki yargılama neticesinde davalı ... yönünden ölümü sebebiyle davanın konusu kalmadığından ve davalı ...hakkında ise usulüne uygun açılmış bir dava bulunmadığından her iki davalı yönünden davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, Mahkememizin 07/12/2023 tarihli ara kararı ile verilmiş olan tedbir kararının kaldırılmasına, Bu konuda Sakarya Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılmasına, Sakarya Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ... müdürü ...'nin 17/12/2023 tarihinde vefat etmiş olması sebebiyle müdürlük görevinin sona ermiş olduğu ve diğer müdür ...'ın ise 24/01/2024 tarihi itibariyle ortak sıfatını kazandığı ve müdürlük görevinin devam ettiği hususunun nazara alınmasına şeklinde hüküm kurulmuştur.
Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığının 2024/8453 Soruşturma Sayılı dosyasında; mahkememizce atanan onay ve denetim kayyımı ... hakkında davacılar vekilince görevi kötüye kullanma iddiası ile yapılan şikayet, takipsizlik kararı ile sonuçlanmış ve itirazın reddi ile bu karar kesinleşmiştir.
Şirketin ortağı ve aynı zamanda -yetkileri mahkememizce tedbiren askıya alınmış- müdürü olan ...'ın vefatı ile müdürlüğü ölüm sebebiyle de sona ermiş, mirasçıları olan Asil ... ve ... külli halefiyet gereği şirketin ortakları olmuşlardır. Mirasçılara miras yoluyla hisse devri şirketin 22/12/2023 tarihli genel kurul kararına istinaden Ticaret Siciline 29/12/2023 tarihinde tescil ve ilan edilmiştir.
Daha sonra ... paylarının yarısını müdür ...'a devretmiş, bu devir (eldeki bu dava konusu olan) 18/01/2024 tarihli genel kurulda onaylanarak sicile tescil edilmiş ve 24/01/2024 tarihli ticaret sicil gazetesinde ilan yapılmıştır. Şirket müdürü ... da böylelikle ortak sıfatı kazanmıştır. Sonuç olarak şirket eşit hisseli dört ortaklı hale gelmiştir.
Şirket başlangıçta eşit hisselerle iki ortaklı (... ve ...) iken ...'ın vefatı ve ...(nin hisse devri neticesinde eşit hisselerle dört ortaklı konuma gelmiştir. İsmail şirket ortağı olmadığı dönemde de şirket dışından atanan müdür olarak şirket yönetiminde yer almıştır. ...'ın hayatta olduğu dönemde biri ... diğeri İsmail olmak üzere şirketin iki müdürü bulunmaktadır. Bu müdürlerin temsil yetkisi ise çift imza ile müşterek temsildir ve münferit temsil yetkileri bulunmamaktadır.
Şirketin faaliyet konusu akaryakıt bayiliği olup faaliyet gösterdiği akaryakıt istasyonunun bulunduğu arazi davacıların murisi (ortak) ...'a aittir. Şirket faaliyetlerini karlı bir şekilde sürdürürken 14/11/2023 tarihinde bayilik sözleşmesinin süresinin bitecek olması sebebiyle yeni bir bayilik anlaşmasının yapılması zarureti doğmuş, şirketin müşterek yetkili müdürü ...'ın -üzerinde akaryakıt istasyonu bulunan ve şirkete 2032 yılına kadar kiralamış göründüğü taşınmazı hakkında farklı bir tasarrufta bulunmak istemesi sebebiyle- yeni bir bayilik sözleşmesi yapmaya yanaşmaması sebebiyle finansal olarak iyi durumda olan şirketin faaliyetlerinin tehlikeye girdiği ve bunun üzerine mahkememizdeki dava süreçlerinin başladığı anlaşılmaktadır. Bu suretle ortaya çıkan -şirket yönetimine ilişkin- uyuşmazlıklar mahkememizce verilen tedbir kararları çerçevesinde çözülmüş ve şirket karlı bir bayilik sözleşmesi yaparak faaliyetlerinin devamını sağlamıştır. Bu kapsamda mahkememizce atanan onay ve denetim kayyımı bu süreci kendisine verilen görev ve yetki çerçevesinde icra etmiş, iş ve işlemleri mahkememizce de denetlenmiştir. Netice olarak şirketin devamlılığı ve gerek şirketin gerekse ortaklarının ciddi mali sonuçlarla karşılaşmasının engellenmesi, mahkememizce verilmiş olan tedbir kararları ile onay ve denetim kayyımının faaliyetleri sayesinde mümkün olabilmiştir.
Yukarıda belirtilen kayyımlık sürecinde onay ve denetim kayyımı ortaklarla toplantılar icra etmiş ve bu görüşmeleri tutanaklara bağlamış, tüm katılımcıların imzalarını almıştır. Bu kapsamda yapılan toplantılardan birinde davacı ortakların ve vekilinin de katılımı ile gerçekleştirilen müzakerede şirket ortağı ...'ın sahip olduğu hisselerin yarısını ...'a devretmesi konusunun tartışılıp görüşüldüğü ve bu konuda davacı ortaklar ... ile ...'nin mutabık olduklarını bildirdikleri, bu görüşmeye davacılar vekilinin de katıldığı, tüm tarafların ve vekillerinin birlikte imzaladıkları açıkça görülmektedir.
Tüm ortakların katılımı ile icra edilen ve hukuken geçerliliğinde bir engel bulunmayan çağrısız genel kurul toplantısında da -yukarıda belirtilen mutabakatla uyumlu şekilde- hisse devrine onay verilmiştir. Davacı vekili bu genel kurul kararı sürecinde müvekkillerinin iradelerinin kayyım tarafından baskı altına alındığı iddiasında ise de yukarıdaki paragrafta da acıkça vurgulandığı üzere bu irade karar öncesinde bizzat vekillerinin huzurunda davacılar tarafından açıkça belirtilmiş ve imzalar ile tasdik edilmiştir. Bu durumda iradenin baskı altına alındığını söylemek iyi niyetli bir yaklaşım olarak kabul edilemez. Taraflar arasında 2023 yılı sonlarından itibaren yaşanan süreç gözetildiğinde amaçlananın uyuşmazlığı sürdürmek ve yaygınlaştırmak olduğu değerlendirilmiştir.
Dava konusu genel kurul kararında davacı ortakların iradesini sakatlayan bir yön bulunmadığı, mahkememizce atanan kayyımın karşılaştığı tüm engellere rağmen mahkememizce verilen görevi yerine getirdiği, ortakların ve şirketin menfaatlerinin korunduğu ve şirketin devamlılığının sağlandığı ortadadır.
Bu gerekçelerle açılan davanın iyiniyetli olmadığı, dürüstlük kuralı ile örtüşmediği, davanın kötüniyetle açıldığı, anılan genel kurul kararının iptalini gerektirir bir irade fesadı halinin bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmış ve davanın reddine karar verilmiştir.
6100 sayılı HMK nun 329. maddesi;
"(1) Kötüniyetli davalı veya hiçbir hakkı olmadığı hâlde dava açan taraf, yargılama giderlerinden başka, diğer tarafın vekiliyle aralarında kararlaştırılan vekâlet ücretinin tamamı veya bir kısmını ödemeye mahkûm edilebilir. Vekâlet ücretinin miktarı hakkında uyuşmazlık çıkması veya mahkemece miktarının fahiş bulunması hâlinde, bu miktar doğrudan mahkemece takdir olunur.
(2) Kötüniyet sahibi davalı veya hiçbir hakkı olmadığı hâlde dava açan taraf, bundan başka beşyüz Türk Lirasından beşbin Türk Lirasına kadar disiplin para cezası ile mahkûm edilebilir. Bu hâllere vekil sebebiyet vermiş ise disiplin para cezası vekil hakkında uygulanır." hükümlerini içermektedir.
Davanın davacılar tarafından kötüniyetle açıldığı değerlendirildiğinden haklarında HMK 329/2 maddesi gereğince disiplin para cezası ayrı ayrı uygulanmıştır.
HÜKÜM. Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacılar tarafından açılan davaların ayrı ayrı reddine,
2-Her bir davacının davası ayrı mahiyette olduğundan ayrı ayrı alınması gereken 615.40-TL karar harcından peşin alınan 427.60 TL harcın mahsubu ile eksik 187.80 TL şer harcın davacılardan ayrı ayrı (toplam iki kez) alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden ve davacıların davaları birbirinden bağımsız davalar olduğu da gözetilerek, AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı ...'den ve 30.000,00 TL maktu vekalet ücretinin de davacı Asil ...'den ayrı ayrı tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Davanın kötüniyetle açıldığı anlaşılmakla davaların ayrı ve bağımsız davalar oluşu gözetilerek, davacı ... ve davacı Asil ... haklarında HMK 329 /2 maddesi gereği ayrı ayrı taktiren 5.000,00 TL disiplin para cezası verilmesine, HMK 446 md gereği bu disiplin para cezası kesin olduğundan ve derhâl infazı gerektiğinden, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsili amacıyla derhal müzekkere yazılmasına,
6-Gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereği talep aranmaksızın taraf vekillerine tebliğine,
7-Kararın içeriğinin kendisini ilgilendirmesi sebebiyle hakkındaki şikayet takipsizlik ile sonuçlanan ve takipsizlik kararı kesinleşen (onay ve denetim kayyımı) ... a gerekçeli kararın bilgi mahiyetinde ayrıca tebliğine,
8-Gerekçeli kararın bir örneğinin Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığının 2024/8453 soruşturma sayılı dosyasına bilgi mahiyetinde gönderilmesine,
9-Karar tebliğ giderleri karşılandıktan sonra artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzünde, kararın tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 15/01/2025
Başkan ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Katip ...
e-imzalıdır.