T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/193 Esas - 2025/365
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/193 Esas
KARAR NO : 2025/365
HAKİM : ...
KATİP : ...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
DAVALILAR : ...
VEKİLİ : Av. ...
: - ...
- ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/03/2024
KARAR TARİHİ : 30/05/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti:
Davacı vekili tarafından UYAP üzerinden mahkememize ibraz edilen 25/03/2024 havale tarihli dava dilekçesi ile özetle; Davacının 05/08/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında maliki olduğu ... plakalı araçta meydana gelen hasar bedeli, değer kaybı, ikame araç bedeli ve kazanç kaybı nedeniyle oluşan zararının tazminini talep etmiştir.
Davalı Sigorta Şirketi vekili tarafından UYAP üzerinden mahkememize ibraz edilen 18/04/2024 havale tarihli cevap dilekçesi ile özetle; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, müvekkili sigorta şirketinin poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu eksiksiz yerine getirdiğini, poliçe teminat limitinin tüketildiğini, Kusur durumunun tespitinin gerektiğini, davacının maddi tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.
II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları Hususlar:
Dava; trafik kazası nedeniyle açılan değer kaybı, hasar bedeli, ikame araç (kazanç kaybı) bedeline ilişkin maddi tazminat davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; Mahkememizin yetkili olup olmadığı, kazadaki kusur durumu, dava şartlarının oluşup oluşmadığı ve varsa davacının talep edebileceği değer kaybı, hasar bedeli, ikame araç bedeli ve kazanç kaybı tazminatı miktarına ilişkindir.
III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan Deliller:
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü, davalı ...'den istenilen bilgi ve belgeler celp edilerek incelenmiştir.
Makine Mühendisi Bilirkişisi ... 01/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda; "...Kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücü ...'un ASLİ (%100) kusurlu olduğu, ... plakalı araç Sürücü ...'un herhangi kusur ve kabahatinin OLMADIĞI, ... plakalı araçta kaza sonrasında meydana gelen hasarın giderilmesi için gerekli olan yedek parça ve işçilik bedelinin hasar tutarının 116.968,23 TL (Yüz On Altı Bin Dokuz Yüz Altmış Sekiz Lira Yirmi Üç Kuruş) olduğu, ... plakalı aracın kaza tarihi itibarıyla takdir edilen Değer Kaybının 20.000,00 TL (Yirmi Bin lira) olduğu, ... plakalı araçtan kaza nedeniyle meydana gelen hak mahrumiyetinin 4.000,00 TL (Dört Bin Lira) olduğu, Eksik ödeme tutarının 24.000,00 TL ( Yirmidört Bin Lira) olduğu,
..." şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Davacı vekilinin davasını sunduğu talep arttırım dilekçesi ile belirli hale getirdiği, talep arttırım dilekçesinin davalıya tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar:
TBK'nun 49/1. Maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
TBK'nun 50/1. Maddesi "Zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."
TBK'nun 58 Maddesi; "Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir. Hâkim, bu tazminatın ödenmesi yerine, diğer bir giderim biçimi kararlaştırabilir veya bu tazminata ekleyebilir; özellikle saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve bu kararın yayımlanmasına hükmedebilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
2918 sayılı KTK 85/1 maddesi; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesine yer verilmiştir.
TTK'nun 1459 maddesi "Sigortacı, sigortalının uğradığı zararı tazmin eder." düzenlemesine,
TTK'nun 1461 maddesi "Sigortacının sorumluluğu sigorta bedeli ile sınırlıdır. Sigorta bedeli, rizikonun gerçekleştiği andaki sigortalı menfaatin değerini aşsa bile, sigortacı uğranılan zarardan fazlasını ödemez." düzenlemesine yer verilmiştir.
Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 1. maddesi "Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder." şeklinde düzenlenmiştir.
Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları 3.3.4.1. Maddesi "Sigortacı hasar ihbarı üzerine talep ettiği belgelerin kendisine eksiksiz olarak verilmesi ve zararın eksper vasıtasıyla tespiti kararlaştırılmış ise eksper raporunun tesliminden itibaren en geç 10 işgünü içinde Genel ve Özel Şartlar kapsamında gerekli incelemeleri tamamlamak ve ödemeye engel bir durumun bulunmaması halinde tazminat miktarını tespit edip sigortalıya ödemek zorundadır. Tazminat ödeme borcu her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olur.
" şeklinde düzenlenmiştir.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2022/4539 E. Ve 2023/9658 K. sayılı ilamında,"...2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (2918 sayılı Kanun) 85 inci maddesi kapsamında araç mahrumiyet bedelinden davalının sorumlu olmadığı..." belirtilmiştir.
Yargıtay 4. Hukuk dairesi'nin 22/05/2024 Tarih 2024/671 Esas ve 2024/5113 Karar sayılı ilamında, "... Başvuru öncesinde yapılan ödemelerin güncel hallerinin mahsubu gerekmektedir. Davalı tarafından ibraz edilen dekont fotokopilerine göre başvurudan önce 06.04.2021, 02.03.2021 tarihlerinde 9.000,00'er TL, 12.01.2021 tarihinde 41.000,00 TL yapılan ödemelerin güncellenerek davacı zararından düşülmesi gerekirken, söz konusu miktarların güncellenmeden düşülerek hesaplama yapılması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir..." belirtilmiştir.
Yargıtay 4. Hukuk dairesi'nin 25/09/2024 Tarih 2024/6715 Esas ve 2024/8155 Karar sayılı ilamında, "...yapılan ödemenin yasal faiziyle güncellenmiş değeri hesaplanarak poliçe limitinden düşülmesi gerekmektedir..." şeklinde belirtilmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk dairesi'nin 2014/23504 Esas ve 2017/5929 Karar sayılı ilamında, "...Dava, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklanan araç değer kaybı ve ikame araç bedeli(kazanç kaybı) istemine ilişkindir.
..." belirtilmiştir.
Yargıtay 4. Hukuk dairesi'nin 01/03/2022 Tarih 2021/8444 Esas ve 2022/3676 Karar sayılı ilamında, "...Sıralı sorumluluk esasına göre, ihtiyari mali mesuliyet sigortacısına, ancak zorunlu mali sorumluluk sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti halinde, limitin üzerinde kalan kısım yönünden başvurulabileceği..."şeklinde belirtilmiştir.
V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki Sebepler:
Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre: davalı şirketin sigortacısı, davalı Seyfi Durmuş'un sürücüsü olduğu ... plakalı aracın, davacıya ait ...plakalı araca çarpışması sonucu 05/08/2023 tarihinde trafik kazası meydana geldiği ve kazadan kaynaklı davacıya ait dava konusu aracın hasarlanması sonucu eldeki davanın açıldığı, davacının zararına ilişkin talebinin usulünce alınmış bilirkişi raporu ile davaya konu trafik kazasında ... plakalı araç sürücü ...'un olayın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, alınan bilirkişi raporu ile de sabit olduğu üzere, davacıya ait ... plakalı aracın hasarlanması nedeni ile oluşan hasara ait tüm ödemelerin davalı Sigorta Şirketi tarafından karşılandığından bu yöndeki talebin reddi gerektiği; davaya konu araçta meydana gelen değer kaybının 20.000,00.-TL olduğunun bilkişi raporu ile tespit edildiği, davalı sigorta şirketinin sigortalı aracın sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu ve ayrıca Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası limitinin tüketildiğinin tespit edildiği ve davalı sigorta şirketinin İMMS poliçesi nedeni ile ve bu poliçenin limitleri dahilinde davacının anılan bu zararlarında sorumlu olacağından bu yöndeki talebin hüküm fıkrasında belirtildiği gibi 20.000,00.TL değer kaybını davalılardan talep edebileceği; aldırılan bilirkişi raporları ile de sabit olduğu üzere, araçtan mahrum kalma tazminatının 4.000,00 .-TL olduğu, araçtan mahrum kalma tazminatından davalı ... ve ...'un sorumlu olduğundan, bu yöndeki talebin kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak yoluna gidilmiştir.
Uyuşmazlık, haksız eylemden kaynaklandığından, haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren temerrüde düşmüş sayıldığından davalı işletenin ve sürücünün kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketinin ise, davacının sigorta şirketine müracaat ettiği tarihten 10 gün sonra davalı yönünden temerrüt oluşacağı; Somut olayda, davacı tarafça yapılan yazılı başvuru tarihinin 11/03/2024 tarihi olduğu, dolayısıyla da davalı sigorta şirketinin temerrüd tarihinin 26/03/2024 tarihi olduğu ve davaya konu araç, kullanım amacı hususi araç olduğundan yasal faiz uygulanması gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuşturç
HÜKÜM (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere):
1-Davacının davalılar aleyhine ikame ettiği bakiye hasar bedeli yönündeki davasının REDDİNE;
Hasar bedeli talebi yönünden;
-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 615,40TL harçtan fazla alınan 172,2-TL harcın istek halinde davacıya iadesine ,
-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 10,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
Davacı tarafından bakiye hasar bedeli tazminatı yönünden yapılan bir yargılama gideri olmadığından ve yargılama giderlerinin değer kaybı talebi yönünden hesaplama yapıldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
2-Davacının davalılar aleyhine ikame ettiği değer kaybı yönündeki davasının KABULÜ İLE;
16.968,00 TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitleriyle sınırlı olmak üzere, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 26/03/2024 tarihinden davalılar ...ve ... yönünden kaza tarihi olan 05/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
Değer kaybı talebi yönünden;
-Harçlar Kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 1.159,08-TL davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 16.968,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
-Davacı tarafından yapılan; Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 427,60-TL Peşin/nisbi Harcı, 360,00-TL Islah Harcı, 5.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 615,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 6.830,70TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ,
-Hazineden karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk masrafının arabuluculuk görüşmelerinin davalı sigorta şirketi yönünden zorunlu olması sebebi ile 3.600,00-TL'nin davalı sigorta şirketinden alınarak Hazineye İrat Kaydına,
3-Davacının davalılar ... ve ... aleyhine ikame ettiği ikame araç bedeli (kazanç kaybı, araçtan mahrum kalma tazminatı) yönündeki davasının KABULÜ İLE,
4.000,00 Tl araçtan mahrum kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... tan tahsili ile davacıya verilmesine,
Araçtan Mahrum Kalma Tazminatı önünden;
-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL harcın davalılar ... ve ...'dan alınarak Hazineye irad kaydına,
-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 4.000,00-TL vekalet ücretinin davalıla r ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
-Davacı tarafından araçtan mahrum kalma tazminatı yönünden yapılan bir yargılama gideri olmadığından ve yargılama giderlerinin değer kaybı talebi yönünden hesaplama yapıldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-Gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereğince taraflara tebliğine,
5-Karar tebliğ giderleri karşılandıktan sonra kalan gider avansının karar kesinleşmesinden sonra talep halinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzünde, davalılar vekillerinin yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 30/05/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza